Achterhoek

Streek
Achterhoek
Gelderland

achterhoek_agenda_2020_kopie.jpg

Achterhoek 2020 is een samenwerking van ondernemers, maatschappelijke organisaties en overheden. Zij zetten zich in voor een (economisch) sterke Achterhoek met een aantrekkelijke woonomgeving en goede verbindingen, zowel fysiek als digitaal.

Achterhoek 2020 is een samenwerking van ondernemers, maatschappelijke organisaties en overheden. Zij zetten zich in voor een (economisch) sterke Achterhoek met een aantrekkelijke woonomgeving en goede verbindingen, zowel fysiek als digitaal.

Varsselder wsv t lup zo as t lup [640x480].jpg

Achterhoek, de gemoedelijkheid van de Achterhoeker komt mooi tot uitdrukking in de naam van de wandelsportvereniging te Varsselder.

Achterhoek, de gemoedelijkheid van de Achterhoeker komt mooi tot uitdrukking in de naam van de wandelsportvereniging te Varsselder.

achterhoek_smart_hub.jpg

Tegelijkertijd is men in de Achterhoek grootschalig bezig met innovaties op allerlei gebieden, vooral in de maakindustrie. De regio profileert zich dan ook als SmartHub. Wat dat inhoudt, kun je lezen in het hoofdstuk Recente ontwikkelingen.

Tegelijkertijd is men in de Achterhoek grootschalig bezig met innovaties op allerlei gebieden, vooral in de maakindustrie. De regio profileert zich dan ook als SmartHub. Wat dat inhoudt, kun je lezen in het hoofdstuk Recente ontwikkelingen.

zelhem_varkens_in_de_wei_kopie.jpg

Niet alleen koeien, ook varkens spelen liever in de wei dan met zijn duizenden opgesloten te zitten in een 'megastal'. Dat dat kan, bewijst o.a. deze boer uit Zelhem. Voor nadere toelichting zie het hoofdstuk Landbouw en veeteelt.

Niet alleen koeien, ook varkens spelen liever in de wei dan met zijn duizenden opgesloten te zitten in een 'megastal'. Dat dat kan, bewijst o.a. deze boer uit Zelhem. Voor nadere toelichting zie het hoofdstuk Landbouw en veeteelt.

Achterhoek gemeentekaart.jpg

Achterhoek gemeentekaart

Achterhoek gemeentekaart

achterhoek_graafschap_zutphen.jpg

Kaart van het 'Kwartier Zutphen' anno 1757 (dat toen een groot deel van de huidige Achterhoek besloeg), door Isaak Tirion.

Kaart van het 'Kwartier Zutphen' anno 1757 (dat toen een groot deel van de huidige Achterhoek besloeg), door Isaak Tirion.

Achterhoek

Terug naar boven

Status

- De Achterhoek is een streek in het oosten van de provincie Gelderland. De grootste steden in deze streek zijn Doetinchem en Zutphen.

- De streek Achterhoek omvat de gemeenten Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Doesburg (die soms ook wel tot de Liemers wordt gerekend, en/want op de grens van beide streken ligt), Doetinchem (waarbij de voormalige gemeente Wehl onder de Liemers valt), Lochem, Montferland (geografisch gezien alleen het deel O van de heuvel Montferland), Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Winterswijk en Zutphen.

Terug naar boven

Naam

In het Nedersaksisch
Achterhook.

Alternatieve naam
Ook de naam Graafschap kom je regelmatig tegen in deze contreien. Tegenwoordig wordt dat doorgaans als synoniem voor de Achterhoek beschouwd. Oorspronkelijk duidde dit op het Graafschap Zutphen. De naam Achterhoek had oorspronkelijk alleen betrekking op het huidige oostelijke deel van de Achterhoek. Voor nadere details over de bestuurlijke en geografische geschiedenis van deze gebieden zie de links.

Terug naar boven

Ligging

- De Achterhoek ligt tussen de IJssel in het westen, de Duitse grens in het zuiden en oosten en de Overijsselse streken Salland en Twente in het noorden. Ten onrechte wordt de ZW hiervan gelegen streek de Liemers soms ook tot de Achterhoek gerekend. Het gebied ten O van de heuvel Montferland behoort wel tot de streek. De grenzen van de streek zijn niet exact aan te geven, de visies hierover verschillen. Wat het extra verwarrend maakt is dat er ook nog verschillen zijn tussen de geografische en de bestuurlijke situatie. Zo valt de gemeente Montferland geografisch weliswaar deels onder de Liemers, maar valt het bestuurlijk onder de Regio Achterhoek.

- De Rijksgrens tussen Oost Gelderland en West Münsterland is na vele conflicten over grond en rechten op 19 oktober 1765 definitief vastgelegd in het Convent van Burlo. Hierna zijn in 1766 de kenmerkende grensstenen van Bentheimer zandsteen geplaatst. De grens is daarna niet meer gewijzigd. Onder de titel 250 Jaar Grens is dit in 2015 en 2016 gevierd, door allerlei activiteiten te organiseren, o.a. om mensen aan beide zijden van de grens bij elkaar te brengen.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van de Achterhoek, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Beschrijving van de Achterhoek op Berghapedia.

- Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers is in 2011 ontstaan uit een fusie van het Achterhoeks Archief met het Staring Instituut. Het Achterhoeks Archief is de archiefdienst voor de gemeenten Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Oost Gelre, Montferland, Oude IJsselstreek en Winterswijk. Tevens is het de archiefdienst voor de gemeenschappelijke regelingen Recreatieschap Achterhoek-Liemers, Regio Achterhoek, Wedeo en Hameland. Bovendien worden de archieven beheerd en bewaard van instellingen zoals kerkgenootschappen, bedrijven, verenigingen, maar ook van families, personen en huizen (w.o. het huisarchief van kasteel Bergh).

- De Graafschap in de middeleeuwen.

- Beschrijving van stadjes en dorpen in de Achterhoek.

Historische Vereniging Achterhoek en Liemers is na 88 jaar te hebben bestaan in 2013 opgeheven. Oorzaak was vooral het feit dat de vereniging er niet meer in slaagde voldoende bestuursleden te werven.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Samen met 7 gemeenten uit de Achterhoek heeft de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) eind september 2017 de Week van Erfgoed en Ruimte (WEER) georganiseerd, een soort werkweek, waarin ze op zoek zijn gegaan naar de identiteit van de Achterhoek en wat die identiteit zou kunnen betekenen voor allerlei ruimtelijk-economische opgaven in de regio: krimp, werkgelegenheid, leegstand van winkels etc. Ze hebben dat gedaan samen met burgers, ondernemers, deskundigen en overheden. Elke dag een ander onderwerp. Elke dag op een andere plek; van A(alten) tot Z(utphen).

- De ca. 45 km lange N18 tussen Varsseveld en Enschede wordt vernieuwd. Deze Nieuwe Twenteroute wordt een weg waarop het veiliger is om over te rijden of over te steken, waardoor minder verkeersslachtoffers vallen. De nieuwe weg gaat de leefbaarheid in Eibergen, Haaksbergen en Usselo vergroten, en wordt goed ingepast in het mooie landelijke gebied van de Achterhoek en Twente. De Nieuwe Twenteroute zorgt dat Achterhoekers en Twentenaren sneller van A naar B komen, en maakt daarmee dat de regio aantrekkelijk blijft om in te wonen, te werken en te ondernemen. De Nieuwe Twenteroute bestaat uit een verbrede N18 bij Varsseveld, veiligheidsmaatregelen tussen Varsseveld en Groenlo en een 27 km lange nieuwe weg tussen Groenlo en Enschede. De nieuwe weg gaat om Eibergen, Haaksbergen en Usselo heen en heeft ongelijkvloerse kruisingen, viaducten en fietstunnels. De Nieuwe Twenteroute is naar verwachting klaar in de tweede helft van 2018. Zie de links voor nadere informatie. - Stichting N18 Drone Projects houdt je middels drone filmpjes op de hoogte van de werkzaamheden aan het traject.

- Achterhoek 2020 is een samenwerking van ondernemers, maatschappelijke organisaties en overheden. Zij zetten zich in voor een (economisch) sterke Achterhoek met een aantrekkelijke woonomgeving en goede verbindingen, zowel fysiek als digitaal. De basis hiervoor is de Uitvoeringsagenda 2.0, een dynamische lijst van activiteiten en projecten. Centraal staat het verder ontwikkelen van Smart Industry. De Achterhoek met z’n vele innovatieve MKB-bedrijven is hiervoor de ideale broedplaats. Het binden van (jong) talent is een belangrijke opgave. Daarom profileert de regio zich als SmartHub: dé stage-, trainee- en afstudeerregio van Nederland, met als slogan ‘Toekomst in de Maak’.

- De Achterhoek doet niet direct denken aan innovaties en export. Onterecht, zo blijkt uit een reportage over 'de streek van de verborgen kampioenen'. Niet elke krimpregio is hetzelfde: als je voortbouwt op wat er al is, kan dat goed uitpakken. Een krimpende regio, zo leert deze regio, kan uitstekend samengaan met economische innovatie. Hoogleraar Gert-Jan Hospers en André Oosterink (Achterhoek Agenda 2020) komen aan het woord in een serie over de ‘Economie aan de randen van Nederland’, in het artikel 'Trots, trend en traditie in de Achterhoek' (Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken, najaar 2015).

- IDeefabriek Achterhoek biedt een podium aan goede ideeën. Samen werken ze aan het versterken van de regionale regionale identiteit van de eigen leefomgeving. Heb jij een idee om je regio te versterken? Of wil je verhalen over jouw regio koppelen aan kunst, cultuur of educatie? Bij de IDeefabriek ben je daarvoor op de juiste plek. De IDeefabriek gaat om het verbinden van mensen die samen werken aan het versterken van de kwaliteit van de omgeving. Ze willen een verbinding leggen tussen landschap, cultureel erfgoed en beleving, kunst en cultuur. De IDeefabriek helpt een goed idee om te zetten in een concreet uitvoerbaar plan. Het idee dat je inlevert kan van alles zijn, van een theatervoorstelling tot een boek dat je wil schrijven, tot een concert of een game. Belangrijk bij het idee is het aangaan van interessante cross-overs. Zo kunnen zij de kennis van deskundigen als historici en architecten koppelen aan nieuwe media, theater, muziek en de creatieve industrie. Door de verhalen van mens en landschap als uitgangspunt te nemen, komen activiteiten tot stand die mensen bewust maakt van het bijzondere van hun omgeving. 

- Anno 2015 wordt overwogen een 'Noordtak' van de Betuweroute aan te leggen, via de Achterhoek naar Duitsland. De notitie 'Noordtak Achterhoek, vergeet 't maar!' doet uit de doeken waarom dit volgens de opstellers geen goed plan is.

- Toenmalig Minister Cramer van VROM heeft in 2010 een pluim uitgedeeld aan de West-Achterhoek (= de gemeenten Doetinchem, Bronckhorst, Oude IJsselstreek en Montferland). Die regio ontwikkelt namelijk slechts zeer beperkt en in samenwerking en samenhang nieuwe bedrijventerreinen, waarvan de opbrengst ten goede komt aan het revitaliseren (opknappen) van bestaande bedrijventerreinen. Zo wordt het landschap gespaard en nodeloze concurrentie tussen gemeenten voorkomen. Minister Cramer heeft deze aanpak als goed voorbeeld gesteld voor andere regio´s elders in het land.

- De afgelopen jaren is én de komende jaren wórdt gewerkt aan de voltooiing van het Natuurnetwerk Nederland (voorheen Ecologische Hoofdstructuur, EHS). Dit grootschalige en veeljarige project beoogt een netwerk van robuuste, grote aaneengesloten natuurgebieden te creëren door het hele land. In dat kader moeten veehouderijen soms wijken die in of nabij een natuurgebied 'in de weg zitten'. Om die elders huisvesting te kunnen bieden, is een aantal Landbouwontwikkelingsgebieden (LOG's) ingesteld, doorgaans in buurtschappen waarvan men het landschap kennelijk minder kwetsbaar acht. In de Achterhoek gaat het daarbij met name om de dorpen en buurtschappen Azewijn, Beltrum, Halle-Heide, Lintelo en Ruurlosebroek en in Twente om Fortwijk, Markelosebroek en Sint Isidorushoeve.

Maar de inwoners van die buitengebieden zitten doorgaans niet te wachten op de grootschalige intensieve veehouderijen die het vaak betreft, in verband met toename van verkeer, stank en aantasting van het landschap door 'megastallen'. Want vaak willen de boeren op de nieuwe locatie ook gelijk uitbreiden tot een omvang van vele duizenden varkens, omdat dat zou 'moeten' om een economisch gezond bedrijf te houden. Dat het ook anders kan en schaalverkléining óók een optie is, die voor boer, varken, consument, landschap én toerisme gunstig kan uitpakken, bewijst deze boer uit Zelhem, die zijn 'Veldvarkens' mét hun biggen lekker in de wei laat lopen. Wat ons betreft een vorm van duurzame veehouderij die - naast schaalvergroting die in een aantal gevallen wellicht noodzakelijk zal zijn - navolging verdient.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De prachtige gebouwen en monumenten die de Achterhoek rijk is, verdienen het om vastgelegd en tentoongesteld te worden. Zo vond Stadslab Doetinchem, die daarom in samenwerking met cultuurcentrum Gruitpoort begin 2017 het project Achterhoek in 3D lanceerde. De Achterhoekse gemeenten konden ieder 5 bijzondere gebouwen en monumenten uit hun gemeente nomineren. Het gebouw met de meeste stemmen per gemeente wordt in 3D geprint en tentoongesteld op verschillende locaties in de Achterhoek, waaronder in de binnenstad en het Stadsmuseum in Doetinchem. De winnaars zijn geworden: Aalten: Oude St. Helenakerk in Aalten; Berkelland: RK kerk St. Cecilia in Rietmolen; Bronckhorst: Gemaal Grote Beek in Bronkhorst; Doesburg: De Waag in Doesburg; Doetinchem: Villa Ruimzicht in Doetinchem; Montferland: Kasteel Huis Bergh in ‘s-Heerenberg; Oost-Gelre: Werenfriduskerk in Zieuwent; Oude IJsselstreek: Dru Cultuurfabriek in Ulft; Winterswijk: Steengroeve en Steengroevetheater in Winterswijk-Ratum.

- Een museumbezoek inspireert jong en ouder. Geniet van prachtige kunstwerken, luister naar boeiende verhalen en leer meer over de cultuur en de geschiedenis van de regio. In de Achterhoek vind je heel veel musea. Kom een dagje cultuursnuiven en proef de Achterhoekse sfeer. Zet je zintuigen open voor het brede scala aan musea dat de streek voor je in petto heeft. Kunstliefhebber? Dan kun je je hart hier ophalen. Bezoek een van de prachtige musea vol toonaangevende schilder-, glas- en beeldhouwkunst van internationale grootmeesters. Ook vind je in elk dorpje of stadje wel een bijzonder museum dat je mee terug neemt naar historische gebeurtenissen, het verzet in de Tweede Wereldoorlog of de maakindustrie in de Achterhoek, of je alles laat zien over oude gewoonten en vervlogen gebruiken.

- Stichting Transit Oost verwerft en restaureert oude bussen, treinen, auto's e.d. die werden ingezet voor het streekvervoer. Tot 1926 was er in de Achterhoek o.a. de stoomtram Doetinchem-Doesburg, die vanwege haar vorm ook wel het Striekiezer werd genoemd.

- De Architectuurprijs Achterhoek is een tweejaarlijkse - sinds 2017, voorheen was het jaarlijks - prijs voor architecten voor het mooiste en interessantste project dat in de twee voorafgaande jaren is gerealiseerd. De gelijknamige stichting, daartoe in staat gesteld door een groep enthousiaste sponsors, wil door het uitreiken van regionale architectuurprijzen (vakjuryprijs en publieksprijs) een bijdrage leveren aan de stimulering van de kwaliteit van de architectuur en de gebouwde omgeving in de Achterhoek.

Terug naar boven

Evenementen

- In de Achterhoek Agenda vind je vele honderden evenementen in deze streek door het hele jaar heen.

- De vele culturele evenementen die in de zomer in de streek plaatsvinden, vind je gebundeld op de site Cultuurzomer Achterhoek.

- Bandjes Kieken post elke week tips waar het komend weekend live bands spelen in de Achterhoek.

- De Achterhoekse Wandel4daagse (eind mei) start in Doetinchem, waar duizenden deelnemers zich verzamelen om routes van ca. 12, 20, 30 en 40 kilometer door de mooiste delen van de streek te wandelen. Welke afstand je ook kiest, je kunt je hart ophalen aan de rijke cultuurhistorie en de mooie natuur van de Achterhoek. De routes lopen door bossen, idyllische dorpjes en over adembenemende landgoederen en boerenakkers. Wil je geen vier dagen meewandelen, dan is het ook mogelijk om een of meerdere dagen mee te doen. Waarom is de Achterhoekse Wandel4daagse zo bijzonder?: Start en Finish in centrum Doetinchem; ideale voorbereiding op Nijmegen; bezoeken musea; gratis parkeren mogelijk; dagdeelname mogelijk; bezichtiging kerken en molens; wisselende ondergronden; gratis gezondheidschecks; de mooiste van Nederland. Aldus de site van de organisatie.

- In Nederland worden 1x per 2 jaar de Nationale Special Olympics georganiseerd. De eerstvolgende keer is op 8, 9 en 10 juni 2018 in de Achterhoek. Special Olympics Inc. is uitgegroeid tot ’s werelds grootste sportorganisatie voor mensen met een verstandelijke beperking: wekelijks sporten er meer dan 4 miljoen sporters in meer dan 170 landen die onder begeleiding zijn van miljoenen vrijwilligers.

- De Achterhoek Spektakel Toer doet in juli en augustus een 6-tal plaatsen aan, waar je per dag kunt kiezen uit ca. 50 evenementen op het gebied van o.a. muziek en theater. Gratis toegang.

- Fietsvierdaagse De Achterhoek (augustus).

- Jumping de Achterhoek (paardensport, gedurende ca. 10 dagen eind november / begin december) vindt plaats op Paardensportcentrum Lichtenvoorde. Het evenement is alle dagen gratis toegankelijk.

- Op de Talententuin (op een vrijdag eind november) kom je als talentvolle student of starter in contact met meer dan 50 inspirerende bedrijven en instellingen uit de Achterhoek. Bedrijven tonen hun productinnovaties en laten zien met welke projecten zij bezig zijn. Je ontmoet als stage-/ en/of werkzoekende ook stagiair(e)s en jonge medewerkers die vertellen over hun ervaringen in de betreffende organisatie. Je kunt meedoen aan diverse workshops. De Talententuin wordt afgesloten met een netwerkborrel waar je in een ongedwongen sfeer kunt netwerken met Achterhoekse bedrijven. Er zijn bedrijven uit de sectoren techniek, zorg, financiële sector, groothandel, design en toerisme.

- Achterhoekse rock, hiphop, folkpop, electro, blues en nog veel meer soorten muziek staan centraal op de Dag van de Achterhoekse Popmuziek (op een zaterdag eind november, in 2017 voor de 4e keer). Het initiatief van Erik Ramaker (DRU Cultuurfabriek) en Meindert Bussink (Behind the Corner, Popgilde) groeit ieder jaar en biedt aan meer dan 50 Achterhoekse topmuzikanten en jonge talenten een podium op meer dan 20 locaties door de hele Achterhoek. Een levend bewijs hoe vruchtbaar de Achterhoekse popcultuur al decennia en nog altijd is.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- In 2014 is de Fietsroute Oude IJssel gereed gekomen. Dit is een 44 km lange fietsroute langs de Oude IJssel van Doesburg naar Anholt / Bocholt (Duitsland). De Oude IJsselroute maakt deel uit van het Achterhoekse Fietsroutenetwerk dat zo'n 300 knooppunten telt en ruim 1.400 kilometer lang is.

- Op de site Wandelbeeld vind je ca. 50 wandelroutes in de Achterhoek, beschreven in tekst en beeld, door Peter Polter, die ze allemaal zelf heeft gelopen en ze dus uit eigen ervaring beschrijft.

- Staatsbosbeheer-Boswachtersblog van de boswachters in de Achterhoek.

- Natuurgebieden van Natuurmonumenten in de Achterhoek, met wandelroutes.

- Vereniging Agrarisch Landschapsbeheer Achterhoek (VALA) is het samenwerkingsverband van 6 agrarische natuurverenigingen in deze streek: 't Onderholt, - Particulier Agrarisch Natuurbeheer PAN (Aalten, Winterswijk e.o.), - Vereniging Agrarisch Natuurbeheer Berkel & Slinge, - Vereniging Agrarisch Natuurbeheer Groen Goed, - Vereniging Agrarisch Landschapsbeheer Oude IJssel en - Stichting Marke Vragender Veen.

Vereniging Agrarisch Landschap Achterhoek (VALA) pleit voor effectievere natuurcompensatie. De enorme hoogspanningsleiding langs de Oude IJssel, windmolens bij Azewijn en Netterden, de vernieuwing van de N18, grootschalige industrieterreinen als DocksNLD en steeds grotere melkveestallen veranderen het aangezicht van de Achterhoek. Bij sloop, bouw en vernieuwing worden afspraken over natuurcompensatie gemaakt: verdwijnend groen moet elders - maar wel zo veel mogelijk in de nabijheid van de bouwprojecten - worden aangeplant. Hoe dat nu gebeurt, is te weinig zinvol, vindt VALA. Dat kan beter en effectiever. VALA gaat bij de Achterhoekse gemeenten pleiten voor meer compensatie, en pleit er meteen voor die uit te voeren op plekken waar dat zinvol is. Secretaris Rob Geerts: "Grote masten krijg je echt niet achter groen verborgen. Dus moet je dat geld inzetten op plaatsen waar het wél tot een grotere natuurwaarde en verfraaiing van het landschap leidt. Knap het bestaande landschap op. Ontkoppel de plek waar landschap wordt aangetast van de plek waar je compenseert. En ontzorg boeren bij het onderhoud van het landschap."

De schadevergoeding voor de aantasting van het landschap, het geld voor de natuurcompensatie, kan volgens hem het best in een streekfonds worden gestort. Daaruit kan dan verbetering elders in de regio worden betaald. De VALA ziet in de voor de Achterhoek kenmerkende houtwallen een goede bestemming van de compensatiegelden. Geerts: "Door achterstallig onderhoud zijn veel houtwallen en singels uitgegroeid tot forse bomenrijen, vaak eiken met weinig ondergroei. Dit geeft schaduw en bladval. Daar zijn boeren niet blij mee, terwijl de biodiversiteit er weinig voorstelt." Zijn pleidooi is die singels onder hakhoutbeheer te brengen. "Dat betekent dat we dan veel grote eiken weghalen. Dat stuit vaak wel op weerstand bij burgers en gemeenten, maar het is voor de biodiversiteit een verbetering, en boeren zullen die hakhoutsingels meer waarderen dan uitgegroeide houtwallen." Het geld wordt volgens Geerst zo effectiever ingezet en het landschap knapt ervan op. (bron: de Gelderlander, 1-5-2017)

- Stichting Achterhoek weer Mooi (StAM) zet zich in voor landschap en landschapsherstel, en koppelt dat aan cultuur, geschiedenis en leefomgeving. Daarbij is belangrijk dat: landschap beschouwd wordt als een cultureel erfgoed (buiten de musea); een toegankelijk en beleefbaar landschap positieve emotie en herkenning geeft bij mensen; identiteit en streekeigenheid belangrijke maatschappelijke thema’s zijn; natuur en ecologie er beter van worden; 'witte gebieden' speciale aandacht krijgen (iedereen heeft recht op een mooi landschap).

Wat voorop staat is het efficiënt en verantwoord werken aan het landschap via creatieve en praktische oplossingen. Het doel moet steeds voorop staan, niet het proces. Hierdoor kan schade aan het landschap worden voorkomen door in een vroeg stadium het ruimtelijk beleid bij te sturen. Soms is hierbij een top-down benadering via beïnvloeding van beleidsmakers nodig, de andere keer ligt een bottom-up proces meer voor de hand. Essentieel is goede benutting van landschapskennis van en in het gebied zodat de landschapsversterking (wetenschappelijk) verantwoord en met voldoende draagvlak kan gebeuren.

Het Deltaplan voor het Landschap uit 2005 is een groot landelijk initiatief voor landschapsherstel dat door burgers én politiek/bestuur enthousiast is ontvangen. Daarom is het belangrijk om dit initiatief nog meer onder de aandacht te brengen van bestuurders in de Achterhoek, met het doel om landschap een centrale plaats te geven in het ruimtelijk beleid. De ideeën van het Deltaplan Landschap moeten regionaal en gemeentelijk uitgewerkt worden in de Achterhoek. Het is een paraplu voor diverse andere concepten voor landschapsherstel zoals: herstel van landschapsmonumenten, oude structuren en elementen en oud cultuurlandschap waar mogelijk; wateropgave landschappelijk uitwerken: groen/blauwe netwerken, bufferzones, klimaatproof, waterberging. Een actueel project hiervoor is gebiedsproces Baakse Beek - Veengoot; kwelzones herstellen; oude wandelpaden en zandwegen bewaren en herstellen. Ze zijn historisch van groot belang en maken het landschap toegankelijk.

Het Deltaplan is een goede manier om de relatie tussen de moderne landbouw en het landschap te verbeteren. Denk hierbij aan: inspringen op nieuw plattelandsbeleid EU en Nederland: inkomenssteun boeren verbinden met beheer landschap; groene randen langs percelen en watergangen; boerennatuur terugkrijgen (schrale stukken, veldleeuwerik e.d.).

- Weidevogelvereniging Achterhoek zet zich in om de achteruitgang van de weidevogelstand te keren. Bij boeren plaatsen ze nestbeschermers en brengen ze het aantal nesten per gebied in kaart. Naast nestbescherming is bescherming van de kuikens (pullen) van groot belang. Vrijwilligers overleggen met boeren over hun maaibeleid en geven graag voorlichting.

- Het IVN heeft in deze streek 3 afdelingen: - Oost-Achterhoek, - Noord- en Midden-Achterhoek, en - De Oude IJsselstreek.

- De in 2011 opgerichte Bomenstichting Achterhoek heeft als doelen: Het bevorderen van zorg en aandacht en het in stand houden, en waar mogelijk verbeteren, van de groene leefomgeving van deze streek en de karakteristieke groene structuren in het Achterhoekse landschap en de karakteristieke Achterhoekse dorpskernen, met name gericht op bomen en de daarbij horende biodiversiteit en ecosystemen. Deze vormen een onmisbare keten in het leven op aarde. Zij doen dat door het adviseren over, en het stimuleren tot behoud van bestaande bomen en het her- en aanplanten van bomen en struiken; voorlichting aan particulieren inzake bezwaar- en beroepsprocedures; het organiseren van lezingen en excursies; structureel overleg opbouwen met de diverse gemeenten in de Achterhoek; samenwerking met gelijkgestemde organisaties; bezwaar aan te tekenen tegen onnodige kap van gezonde bomen; zonodig hiertegen in beroep te gaan via de rechtbank.

Terug naar boven

Beeld

- Mooie foto's uit de Achterhoek, door professionele fotografen.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over de Achterhoek (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Bestuurlijk: - Site van het bestuurlijk samenwerkingsverband Regio Achterhoek. Dit zijn de onder Status vermelde gemeenten minus de gemeenten Zutphen, Lochem en Doesburg.

- Algemeen: - Site over de Achterhoek met o.a. plaatsinformatie, dialectverhalen en -gedichten, streekboeken, streekartiesten, streekliedjes. - Facebookpagina met berichten over de Achterhoek en het Achterhoeks.

- Media / nieuws: - RTV Achterhoek. - Achterhoek FM. - Nieuws uit de Achterhoek van: - dagblad de Gelderlander. - dagblad de Stentor. - dagblad Tubantia. - Omroep Gelderland.

- Dialect: - 'Ne toeten vol Achterhookse möpkes' (B. Stegeman, 1933) is een boekje met ca. 40 gedichten over de Achterhoek en ook ín het Achterhoeks. Via de link ook online te lezen.

- Onderwijs: - Achterhoek VO is het bestuur van 12 scholen voor voortgezet onderwijs in deze streek. De stichting verenigt scholen van openbare en bijzondere signatuur. De organisatie stelt zich ten doel in deze streek een zo divers, dekkend, thuisnabij en kleinschalig mogelijk aanbod van (unieke) voortgezet onderwijsvoorzieningen van goede kwaliteit te realiseren. Elke school heeft daarbij een eigen context, een eigen cultuur en kiest een wijze van werken die daarbij past.

- Jongeren: - Jongerensite Achterhoekers.com. - Jong Achterhoek is een enthousiaste groep jongeren die zich vanuit diverse achtergronden als vrijwilliger inzetten voor een beter Achterhoek, met name betreffende de thema's wonen, werken, recreatie en bereikbaarheid. Een mooi initiatief door en voor jongeren. - LEO Club Achterhoek is een gezellige club jonge mensen van 18 t/m 30 jaar die regelmatig bij elkaar komt om zich in te zetten voor de maatschappij.

- Muziek: - De leden van Seniorenorkest De Achterhoek, dat repeteert in Eibergen, komen uit de hele streek en uit buurstreek Twente. - Muziek in het Achterhoeks: - Boh Foi Toch. - Normaal. - Jovink en de Voederbietels. - Kiek Now Us. - Ook De Boetners uit Braamt maken nummers in hun moerstaal. Rock & Roll nummers in het Achterhoekse dialect. Grote inspiraties zijn dan ook Jovink & The Voederbietels, Normaal, Boh Foi Toch en internationale bands zoals AC/DC en Status Quo. De band heeft in 2014 haar eerste album uitgebracht onder de titel ‘A-j Moar Schik Hebt’ en sindsdien speelt de band regelmatig in alle hoeken van de Achterhoek en omstreken.

- De Achterhoek is een vruchtbare voedingsbodem voor muzikaal talent. Denk bijvoorbeeld aan de muzikanten van: De Staat, Vandenberg, Typhoon, Junkie XL, Bettie Serveert, Normaal, Magic Fish, Demíra, Soylent Green, Bert Heerink etc. ...maar ook aan aanstormend talent zoals: Shaking Godspeed, Automatic Sam, Birth of Joy, Backcorner Boogie Band, EON, Hadrian’s Wall, Villa Zeno etc. Sinds 2012 brengt Behind the Corner unieke verhalen van muzikanten en hun binding met de Achterhoek in kaart door middel van optredens, interviews en voor een klein publiek toegankelijke videosessies.

Behind the Corner legt zo een interactief document aan in woord en beeld van de huidige Achterhoekse muziekcultuur en de traditie waar zij in staan. Natuurlijk moet dit ‘document’ ook live te ervaren zijn. Behind the Corner organiseert daarom optredens van actuele Achterhoekse bands, maar ook unieke eenmalige samenstellingen en reünies. Deze exclusieve avonden vinden plaats in een van de oudste muziekpodia van de Achterhoek: De Radstake in Varsseveld.

- Schutterijen en gilden: - Bij Kring De Achterhoek zijn 28 schutterijen en gilden aangesloten. Zij vormen samen met hun leden de kring. Via hun website willen zij buitenstaanders een kijkje gunnen in de keuken van hun mooie cultuur en hoe actief zij zijn, hoe zij op een ontspannen manier met elkander omgaan om de strijd aan te gaan, maar bovenal om hun gebruiken en tradities in ere te houden.

- Zorg: - De overheid verwacht van ons steeds vaker dat we bepaalde delen van onze zorg zelf gaan regelen en betalen. Als wij het dan zelf moeten regelen, laten we het dan samen doen, coöperatief. Dat is de gedachte van een Wijzelf Zorgcoöperatie. Wijzelf Zorgcoöperatie Achterhoek behartigt de belangen van de leden door betrouwbare aanbieders te werven. Deze aanbieders zijn altijd particulieren of zzp’ers en komen ook uit dezelfde woonplaats, vertrouwd dichtbij. Leden en aanbieders vinden elkaar via de website van Wijzelf. Op het platform vind je aanbieders voor praktische zorg in en om huis. Huishoudelijke hulp, klussen in en om huis, werkzaamheden in de tuin, burenhulp en persoonlijke verzorging. Deze diensten worden aangeboden door inwoners van (vooralsnog) Doetinchem, Bronckhorst en Oude IJsselstreek, vrijwillig of betaald.

- Bedrijfsleven / ondernemen: - ZO Achterhoek is er voor alle Achterhoekers die voor eigen rekening en risico activiteiten ontplooien om in het eigen inkomen te voorzien, en is dé plek om je te presenteren aan opdrachtgevers, collega’s te ontmoeten en kennis met elkaar te delen.

- Genealogie: - Genealogiedomein: digitale genealogische brongegevens van alle plaatsen in de Achterhoek.

Reactie toevoegen