Land van Cuijk

Streek
Land van Cuijk
Noord-BrabantLimburg

Land van Cuijk

Terug naar boven

Status

- Het Land van Cuijk is een streek in grotendeels de provincie Noord-Brabant, deels de provincie Limburg.

- De streek Land van Cuijk omvat de kernen Beers, Beugen, Boxmeer, Cuijk, Escharen, Gassel, Gennep, Grave, Groeningen, Haps, Holthees, Katwijk, Landhorst, Langenboom, Ledeacker, Linden, Maashees, Mill, Oeffelt, Oploo, Overloon, Rijkevoort, Sambeek, Sint Agatha, Sint Anthonis, Sint Hubert, Stevensbeek, Velp, Vianen, Vierlingsbeek, Vortum-Mullem, Wanroij, Westerbeek en Wilbertoord. Oftewel de Brabantse gemeenten Boxmeer, Cuijk, Grave, 'Mill en Sint Hubert' en Sint Anthonis, en de stad Gennep, hoofdplaats van de gelijknamige Limburgse gemeente.

Terug naar boven

Geschiedenis

- Historische Kring Land van Cuijk is opgericht in 1977 en heeft als doel het bevorderen van de belangstelling voor en de kennis van de geschiedenis van eigen streek, volk en gebruiken. Daarnaast zet de Kring zich in voor behoud en behartiging van de vele cultuurhistorische waarden in de regio. De activiteiten van de Kring richten zich op de historie en de cultuur van onze streek en de weerslag daarvan in deze tijd.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Het Regieteam Raden Land van Cuijk en de Provincie Noord-Brabant hebben in 2016 een externe procesbegeleider aangesteld om het Regieteam bij te staan om een brede verkenning uit te voeren naar de bestuurlijke toekomst van Land van Cuijk. Bij die verkenning kijkt het Regieteam naar alle mogelijke scenario’s, zoals zelfstandigheid, bestuurlijke fusie en innovatieve vormen van samenwerking in de regio. Bij de verkenning van de bestuurlijke scenario’s staan kwaliteit en onafhankelijkheid voorop. Daarnaast zal het Regieteam de inwoners, het bedrijfsleven en maatschappelijke partners in de regio nauw betrekken bij de verkenning. Een onderzoek naar de bestuurskracht van de 5 gemeenten maakt daar deel van uit.

"Eén krachtige gemeente met een innovatieve vorm van dorpen-democratie. Dit is de meest duurzame oplossing voor de toekomst voor de 5 gemeenten in het Land van Cuijk. Gedeputeerde Staten ondersteunen dit advies van procesbegeleider Peter van der Velden over de bestuurlijke toekomst van deze regio. De raden kunnen op 20 september 2017 kiezen voor het zetten van de eerste stap richting het vormen van één gemeente Land van Cuijk mét een innovatieve vorm van kernenbeleid en kernen democratie. In het proces dat volgt kan men een gemeente ontwikkelen die klaar is voor de opgaven van de toekomst en een innovatieve dienstverlening heeft voor haar burgers en ondernemers. Een gemeente die meer kan doen voor de belangen van haar burgers en gemeenschappen en samen de democratie in de kernen en dorpen vormgeeft.

In 2016 hebben de raden besloten om, na het in beeld brengen van de opgaven, ook te kijken naar verschillende samenwerkingsvormen. Een verkenning naar ‘de best passende duurzame vorm van verregaande samenwerking voor het Land van Cuijk’. Aan die opdracht is de afgelopen maanden door velen hard gewerkt. Er zijn veel gesprekken gevoerd met onder andere burgers, ondernemers, maatschappelijke organisaties, buurgemeenten, regio en de gemeenten zelf. Er is feitenonderzoek gedaan en analyses zijn uitgevoerd. In het eindrapport 'Een ongekende bestemming? Verkenning best passende duurzame vorm van verregaande samenwerking in het Land van Cuijk' van bureau Berenschot zijn vele verschillende vormen van samenwerking beschreven en beoordeeld. De eindconclusie van het rapport is dat een herindeling van de 5 gemeenten mét kernenbeleid en kernendemocratie de beste en meest duurzame oplossing is voor de toekomst. Het advies van procesbegeleider Peter van der Velden sluit daar op aan.

Door alle inspanningen van de raadsleden in de afgelopen jaren is een momentum ontstaan om een richtinggevend besluit te nemen en door te pakken. Raadsleden hebben bij een fusieproces veel ruimte om de voor hen belangrijke randvoorwaarden en doelen vast te stellen die als uitgangspunten dienen voor fusie. Het is aan hen om daarvoor te kiezen en er iets moois van te maken. De Provincie wenst de raadsleden veel wijsheid toe om het juiste besluit voor de toekomst te nemen. De Provincie is graag bereid hierbij te ondersteunen." Aldus de Provincie in een persbericht d.d. 7-9-2017. Gedeputeerde Staten beseffen, zo laten ze in een brief aan de gemeenten weten, dat een fusie niet voor alle gemeenten in Brabant de beste oplossing is, maar dat dat voor het Land van Cuijk wél het geval is. Daar speelt mee dat deze regio centraal ligt tussen Brabant, Gelderland, Limburg en Duitsland en met veel verschillende partners te maken heeft. 'Dat vraagt om een grotere slag- en schakelkracht.' GS zijn ervan overtuigd dat dat in dit geval het beste kan met één krachtige gemeente van 80.000+ inwoners.

Op 20-9-2017 hebben alle 5 gemeenteraden zich dus uitgesproken over het voorstel om te komen tot één gemeente in het Land van Cuijk. De gemeenteraden van 'Mill en Sint Hubert' en Grave hebben in meerderheid tegen gestemd (omdat ze respectievelijk één gemeente te groot vinden en het nog willen voorleggen aan de inwoners bij de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2018), waardoor het Regieteam zich met de gemeenten gaat beraden over 'hoe nu verder'.

O.a. de CDA-fractie van de gemeente Mill en Sint Hubert was wél voorstander van één gemeente voor de hele regio, en motiveerde dat als volgt: "Het CDA is vooral enthousiast en positief over het advies omdat samenwerking door de vorming van één gemeente Land van Cuijk ons heel veel kansen gaat bieden. Meer kansen voor: een hogere kwaliteit van dienstverlening; een goed en passend woningaanbod voor iedereen; het in stand houden van voorzieningen; de vitaliteit en leefbaarheid van de dorpen; het aantrekken van bedrijven en het creëren van meer werkgelegenheid; het krijgen van een krachtige regionale positie in een wijdere omgeving. Bij een ‘herindeling’ van vijf gemeenten naar één grote gemeente zal er extra aandacht zijn voor de rol van de dorps- en wijkraden voor wat betreft het behartigen van de dorps- en wijkbelangen." (bron en zie verder: In Mill, 27-8-2017)

- Vijf Land van Cuijkgemeenten, Waterschap Aa en Maas en de Provincie Noord Brabant zijn aan de slag om het Land van Cuijk klimaatbestendiger te maken. De regio hanteert daarbij een driesporenbeleid waarbij op elk schaalniveau en dwars door vakdisciplines en organisaties heen wordt gewerkt aan klimaatadaptatie. Een aanpak die past bij het gebied en herkenbaar is voor de mensen die ermee werken. Niet alleen grote steden krijgen immers te maken met de gevolgen van het veranderend klimaat, ook plattelandgemeenten zoals in het Land van Cuijk worden steeds vaker geconfronteerd met verdroging, toenemende wateroverlast en hittestress in de kernen. Wat begon met een klimaatworkshop met een aantal enthousiaste ambtenaren is inmiddels uitgegroeid tot een beweging, een samenhangend geheel van projecten waarin overheden, burgers en ondernemingen zich inzetten voor een klimaatbestendiger regio.

In maart 2015 hebben de verantwoordelijk bestuurders van gemeenten en waterschap de intentieverklaring Klimaatbestendig Land van Cuijk getekend. Daarmee gaan de gemeenten Boxmeer, Cuijk, Grave, Mill en Sint Hubert, Sint Anthonis en Waterschap Aa & Maas als 'klimaatcoalitie' zelf aan de slag met dit thema, maar zoeken ook nadrukkelijk nieuwe partners om aan te sluiten bij deze klimaatcoalitie. De basis voor de aanpak vormt de handreiking ruimtelijke adaptatie die hulp biedt bij het klimaatbestendig en waterrobuust inrichten van een gebied. Hierbij zijn de stappen Weten - Willen - Werken in willekeurige volgorde ingevuld. Zie verder de brochures Kwetsbaarheden en klimaatkansen in het Land van Cuijk, - Klimaatkansen en - de brochure wat je zelf aan je tuin, bestrating, dak etc. kunt doen om water te hergebruiken c.q. juist beter weg te laten lopen.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De laatste decennia is onder meer door ruilverkaveling veel "boerennatuur" verdwenen in Nederland. Ook in het Land van Cuijk. Gelukkig zijn er de laatste jaren steeds meer initiatieven om de oude landschappen in ere te herstellen. Zo is in 2008 in het Land van Cuijk en de Maashorst 350.000 euro geïnvesteerd in nieuwe natuur die is aangelegd op landbouwgrond. Boeren ontvingen steun voor de aanleg en het onderhoud van hagen, poelen en bomen. In het gebied is 4,7 hectare aan houtwallen aangelegd. Daarnaast zijn 2.640 strekkende meter heg, en ruim 900 bomen waarvan 470 hoogstamfruitbomen geplant. Tevens zijn er 15 poelen voor kikkers en padden gegraven.

- De Raamvallei, gelegen tussen Mill, Grave en Cuijk, herbergt waardevolle cultuurhistorische objecten, landgoederen en bloeiende agrarische en recreatieve bedrijven. Het gebied heeft een grote verscheidenheid aan flora en fauna, kenmerkende landschappen en het watersysteem van de Graafsche Raam. De Raamvallei biedt veel recreatieve en toeristische mogelijkheden, maar die zijn nog niet voldoende benut. Reden voor verschillende partijen om met elkaar de kansen te verkennen die leidden tot een intentieverklaring (september 2013). De plannen en intenties liggen onder meer op het gebied van de landbouw, recreatie en CO2-compensatie.

De gronden van de boeren worden benut ten behoeve van agrarische productie, natuurontwikkeling, landschapsversterking en waterberging waar nodig. In de recreatie zijn er kansen voor eventuele bedrijfsontwikkelingen op de landgoederen en kastelen. Wandel – en fietspaden zullen worden uitgebreid. Er liggen wensen voor een mountainbikeparcours, waterrecreatie of een adventure-baan. Er wordt gezocht naar ondernemers die investeren op basis van de eigen bedrijfsvoering en mede gericht op meerwaarde voor het gebied. Zij krijgen alle ruimte voor innovatie en ontwikkelingen. Voor nadere informatie zie het rapport 'De verborgen Raamvallei. Een schat aan perspectief' (augustus 2013).

- 'Dingen te doen'-tips voor het Land van Cuijk op Facebook.

- De website Het Verrassende PlatteLand van Cuijk is een initiatief van ZLTO-leden, en promoot (agro)toerisme en recreatie in de regio. In de gelijknamige, in 2017 verschenen brochure, die bij toeristische en horeca-locaties in de regio verkrijgbaar is, zijn 55 plattelandsbedrijven opgenomen, die samen een mooi veelzijdig palet aan plattelandsactiviteiten aanbieden aan bezoekers van de regio. In de handzame brochure zijn tevens 5 nieuwe plattelands-fietsroutes opgenomen, een pagina met leuke kortingsbonnen en de fietsknooppuntenkaart van het Land van Cuijk.

- Milieuvereniging Land van Cuijk is opgericht in 1980, heeft ca. 200 leden en zet zich in voor een beter milieu en behoud van natuur en landschap in de regio.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Land van Cuijk (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Media / nieuws: - Omroep Land van Cuijk is de regiozender voor de gemeenten Boxmeer, Cuijk, Grave en Sint Anthonis.

- Jeugd: - Topkok Martien Bos uit Linden bij Cuijk staat elke week samen met een grote groep enthousiaste, gecertificeerde vrijwilligers 2 dagen belangeloos in de keuken van Smaakcentrum Land van Cuijk locatie Linden (in Dorpshuis De Burcht) en locatie Boxmeer (in De Weyer) om groepen van maximaal 30 kinderen uit groep 7-8 te leren koken. De kinderen krijgen eerst een uur theorieles, bijvoorbeeld over de schijf van 5, hoe je etiketten leest, de herkomst van voedsel en duurzaamheid. Daarna gaan ze de tuin en keuken in.

“We worden constant verleid door producten die eigenlijk niet goed voor je zijn. Mijn ervaring is: de praktijk is de beste leerschool. Smaakcentrum Land van Cuijk verzorgt per locatie lessen voor zo’n 500 kinderen per jaar. We willen op termijn naar minstens 10 zelfstandige smaakcentra. We kunnen dit met weinig middelen en veel enthousiaste vrijwilligers opzetten en daar ben ik supertrots op", aldus Bos. “We willen ook met o.a. bedrijfsbezoeken laten zien wat de boer doet. We willen het kind laten opgroeien met de agrarische sector die sterk aanwezig is in de omgeving. Zo maken we kinderen bewust van wat de natuur ze biedt, en dat we de boeren daar heel hard voor nodig hebben.”

De provincie Noord-Brabant heeft Smaakcentrum Land van Cuijk in december 2017 de provinciale Agrofoodpluim toegekend. Gedeputeerde Anne-Marie Spierings motiveert dit als volgt: “Martien Bos laat zien dat een ondernemer het verschil kan maken. Hij zet zijn kennis en netwerk in voor onze maatschappij. Kinderen leren over voedsel en landbouw, en via de kinderen leren ook de ouders. Kinderen zijn de consumenten van de toekomst. Als zij weten hoeveel kwaliteit en duurzame producten we in Brabant hebben, draagt dat bij aan de toekomst van de Brabantse agrofoodsector.” Als het aan Bos ligt, dringt hij met het initiatief door tot landelijk beleid: “Ik wil deze generatie een boodschap mee geven, waardoor zij zelf weloverwogen keuzes kunnen maken. Structurele voedingseducatie, dat is waar ik voor ga.” (bron: Provincie Noord-Brabant, 22-12-2017)

- Sport: - ZVV Land van Cuijk (zaalvoetbal, Futsalcompetitie). - Bij de Noordbrabantse Federatie van Schuttersgilden / Kring Land van Cuijk zijn ca. 30 schuttersgilden aangesloten.

- Sportkanjerclub Land van Cuijk streeft naar een breed sportaanbod, aan de hand van de Sportkanjermethode. Het project is gestart in de gemeente Cuijk en wordt bij succes ook in andere gemeenten in het Land van Cuijk gerealiseerd. Het is een plek voor kinderen die sociaal onhandig, verlegen, afhankelijk of (verbaal) agressief zijn. Voor deze kinderen is het niet altijd mogelijk om succesvol lid te zijn of te blijven van een sportvereniging. Dat is jammer, want onderdeel uitmaken van een vereniging is juist zo goed.

De 6 sportkanjerafspraken* zijn de basis voor de sportlessen waarin ook aandacht wordt besteed aan reflectie op sportgedrag. Door het (t)huiswerk kunnen ouders hun kinderen ondersteunen en daarmee participeren in het ontwikkelingsproces. Er wordt verder gewerkt volgens het “Plesazere” principe: Plezier, Samenspelen, Zelfstandig en Reflectie. Het sportaanbod is op maat waardoor iedere deelnemer kan meedoen en niemand “buitenspel” staat. * = We helpen elkaar; we vertrouwen elkaar; we lachen elkaar niet uit; niemand speelt de baas; niemand doet zielig; we hebben respect voor onszelf en anderen.

- Zorg: - Stichting VPTZ (Vrijwilligers Palliatieve Terminale Zorg) Land van Cuijk biedt zorg aan mensen, die in de laatste fase van hun leven zijn gekomen. Zij zijn gevestigd in een mooi vrijstaand huis, gelegen in de dorpskern van Sint Anthonis, met de kleinschaligheid en intimiteit van een woonhuis.

- Welzijn: - Voedselbank Land van Cuijk heeft uitgiftepunten in Boxmeer, Cuijk en Grave. - Buurtbemiddeling Land van Cuijk is een initiatief van Sociom, organisatie voor Welzijn Land van Cuijk en Woningcorporatie Mooiland. Buurtbemiddeling is een succesvolle methode om conflicten tussen buren op te lossen. Getrainde vrijwilligers brengen buren weer met elkaar in gesprek. Ze helpen de partijen om het onderlinge contact te herstellen en zelf oplossingen voor het conflict te bedenken.

- Veiligheid: - Reddingsbrigade Erica is de reddingsbrigade van en voor het Land van Cuijk. Gevestigd in Mill en zwemmend in Cuijk. De vereniging combineert sport, veiligheid en educatie. Reeds sinds 1966 zorgen zij voor veiligheid in, op en rond het water, professioneel uitgevoerd door vrijwilligers. Met ruim 160 leden behoort ze tot de grotere - van de 166 - reddingsbrigades in Nederland. Hun missie is het voorkomen en bestrijden van de verdrinkingsdood. Dit doen zij door het geven van zwemles en het opleiden van zwemmende en varende redders. Verder verzorgen zij EHBO en bewaken zij evenementen en wedstrijden op of aan het water. Het rampenteam is 24/7 inzetbaar voor waterhulpverlening bij landelijke overstromingsrampen. Sinds 2012 zijn ze aangesloten bij de Regionale voorziening Reddingsbrigades Brabant-Noord met als doel een betrouwbare partner te worden voor de Veiligheidsregio. Naast directe hulpverlening is er ook competitie; met hun wedstrijdploeg nemen ze het op tegen andere Reddingsbrigades, om er uiteindelijk allemaal beter van te worden.

Reactie toevoegen