Zuidlaren

Plaats
Dorp
Tynaarlo
Drenthe

zuidlaren de millystraat 1906 [640x480].jpg

Zuidlaren De Millystraat 1906

Zuidlaren De Millystraat 1906

DR gemeente Zuidlaren in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Zuidlaren in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Zuidlaren in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Zuidlaren

Terug naar boven

Status

- Zuidlaren is een dorp in de provincie Drenthe, gemeente Tynaarlo. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1997.

- Wapen van de voormalige gemeente Zuidlaren.

- Onder het dorp Zuidlaren valt ook de buurtschap Schuilingsoord. Voor de postadressen valt ook het dorp Westlaren onder het dorp Zuidlaren.

Terug naar boven

Ligging

Zuidlaren ligt NO van Assen, ZW van Hoogezand, ZO van Haren en Eelde.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Zuidlaren 237 huizen met 1.363 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 163/960 (= huizen/inwoners) en de buurtschappen Midlaren 12/73, Zuidlaarderveen 43/231 en De Groeve 19/99. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 4.000 huizen met ruim 10.000 inwoners (dit is inclusief de aantallen voor het dorp Westlaren, met ca. 750 huizen en ca. 1.900 inwoners).

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van (de kernen van) deze voormalige gemeente, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Historische Vereniging Gemeente Zuidlaren.

- Forum op de site Oud-Zuidlaren met veel historische informatie over de kernen van deze voormalige gemeente.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Zuidlaren heeft 29 rijksmonumenten.

- Koren- en Oliemolen De Wachter is gebouwd in 1851. De korenmolen bevat twee koppels maalstenen, de olieslagerij slaat olie uit oliehoudende zaden, zoals kool- en lijnzaad. De molen is een museumcomplex waar je naast de windkorenmolen o.a. een olieslagerij vindt, aangedreven door de wieken en een vernuftig overbrengingswerk van houten raderen, een korenmaalderij, 4 prachtig gerestaureerde stoommachines met eigen stroomopwekking en kolengestookte stoomketel, een specerijen-maalderij, een smederij, een molenmakerswerkplaats, ambachtelijke bakkerij en kruidenierswinkeltje uit de jaren twintig van de vorige eeuw. Ook is er een klompenmakerij, een stelmakerij (houtbewerking) en een grote tentoonstelling (400 m2) van oude gebruiksvoorwerpen, gewichten en weegwerktuigen, en gereedschappen in ondergebracht. In het water voor de molen ligt raderstoomboot De Jonge Wachter, waarmee op bepaalde dagen gevaren kan worden.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Koningsdag.

- Op de woensdagen van eind juli tot eind augustus zijn er Zomermarkten in Zuidlaren met o.a. de onderdelen hobby, creatief, brocante, oude ambachten, kofferbakmarkten, boeken en curiosa. Zie hier een video-impressie van de Zomermarkten 2016.

- Hunzeloop (september). Er zijn afstanden voor beginners en gevorderden (5 tot 40 km) en speciale routes voor deelnemers met een rollator, rolstoel of scootmobiel. Het inschrijfgeld wordt gebruikt om de Hunzevallei mooi te houden zodat wij en de bever, das en otter nog lang kunnen blijven genieten van dit bijzondere gebied.

- Zuidlaren is o.a. bekend vanwege de Zuidlaardermarkt (3e dinsdag in oktober), van oorsprong vooral een paardenmarkt, tegenwoordig ook een dieren- en warenmarkt in bredere zin. De markt trekt ca. 150.000 bezoekers. De warenmarkt heeft een lengte van ca. 4 km aan kramen. Maar de paarden spelen nog altijd een belangrijke rol op deze markt; er zijn ca. 2000 paarden, en bezoekers komen uit heel Europa om ze te kopen. Sommige instanties ijveren voor afschaffing van paardenmarkten, dus ook deze. 'Paardenman' Jan Dolfing vertelt in dit interview wat hij daarvan vindt (in De nieuwe Vriezer Post, 28-9-2016).

- Sinterklaasintocht.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Geitenkampje aan de Havezathelaan.

- Het Zuidlaardermeer ligt deels in de gemeente Hoogezand-Sappemeer (het NO deel), deels in de gemeente Tynaarlo (t/m 1997 gemeente Zuidlaren) (het Z deel) en deels in de gemeente Haren (het W deel). In 2012 is de aanwezigheid van dassen in het Zuidlaardermeergebied ontdekt. Daarmee zijn de drie grootste in het wild levende en beschermde zoogdieren - bever, otter en das - nu in dit gebied present.

De rietvelden van het Zuidlaardermeer zijn nu grotendeels te droog voor moerasvogels. Dit komt onder andere door peilverlagingen en verzuring van de bodem. Het Groninger Landschap voert daarom in 2016 en 2017 een project uit om het leefgebied van de roerdomp op het Zuidlaardermeer te verbeteren. Delen van de omliggende rietvelden worden verlaagd en er worden enkele grote waterpartijen aangelegd. Met het materiaal wat vrijkomt worden nog extra rietvelden gecreëerd. Niet alleen de roerdomp profiteert van deze opknapbeurt, ook andere moerasvogels als baardman, grote karekiet en snor profiteren hiervan, evenals de otter.

In 2017 heeft Het Groninger Landschap er 105 ha in het Zuidlaardermeergebied in eigendom bij verkregen. Het gaat om percelen die nog door de provincie Groningen moesten worden overgedragen op basis van afspraken, gemaakt bij de afronding van de Herinrichting Haren. De voorafgaande jaren had Het Groninger Landschap de percelen omwille van een efficiënter natuurbeheer al in gebruik. Door deze afronding is het grootste deel van het Zuidlaardermeergebied nu aaneengesloten eigendom van Het Groninger Landschap. Het bezit van Het Groninger Landschap is hier nu circa 1900 hectare groot.

- Het gebied Tusschenwater, gelegen in het Hunzedal, O van Zuidlaren, Z van De Groeve en W van Zuidlaarderveen, is in 2016 ingericht als natuurontwikkelings- en waterbergingsgebied. De functie van drinkwatervoorziening blijft behouden. Het gebied is mede ingericht voor natuurvriendelijke recreatie. De natuurontwikkeling is onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland in het gebied van de Hunze. Het gebied wordt globaal begrensd in het noorden door de Hunzeweg (N386) en pompstation De Groeve en ten zuiden door de weg De Knijpe. Ook de polders Groeveveld, Tusschenwater, Burgvoort en Knijpstukken / Weelings maken er deel van uit.

- In Attractiepark Sprookjeshof vind je o.a. de volgende attracties: In het Sprookjesbos komen bekende sprookjesfiguren tot leven: Hans en Grietje, Sneeuwwitje en de zeven Dwergen, Doornroosje, de Smurfen, Roodkapje en nog vele anderen. Bezoekers kunnen met een druk op de knop 25 verschillende sprookjes tot leven brengen. De grote speeltuin is een speelparadijs met schommels, draaimolens, trampolines, klimtoestellen, en een shooterbaan. Kinderen kunnen hier hun energie kwijt maar ook volwassenen krijgen de mogelijkheid om weer even kind te zijn. Ook binnen kan volop gespeeld worden in het Kabouter Klauter Kasteel. Je vindt er o.a. een reuze familieglijbaan, rollerbaan, hoge klimberg, fietsbaan, trampolines, een spannende shooterarena en nog veel meer. De airhockey en pooltafels zijn leuk voor alle leeftijden. Op de kinderboerderij word je ontvangen door Old MacDonald met zijn dieren. Hier lopen veel lieve dieren, zoals herten, geitjes, alpaca's en eenden. De geitjes worden graag geknuffeld en kinderen die graag eens op een echte tractor willen zitten, hebben hier de kans.

- Subtropisch Zwembad Aqualaren heeft o.a. het volgende te bieden: Een wedstrijdbad van 14 bij 25 meter, met deels beweegbare bodem. Een recreatiebad met: een glijbaan van 30 meter, een stroomversnelling met yetstreams, een waterparaplu, waterspuiters uit de muur, een bruiser vanuit de bodem van het bad in het ondiepe gedeelte, en een kinderglijbaan. Een peuterbadje voor de allerkleinsten. Een hotwhirlpool tuin, met zes hotwhirlpools. De kosten hiervoor zijn naast de entreeprijs € 1,00 per keer (15 minuten). Een afgesloten buitenterrein tegen de bosrand met een ruime zonneweide en zonneterras. Op de zonneweide zijn drie beachvolleybalvelden aanwezig, twee handbal/voetbal doelen, een tafeltennistafel en het schitterende peuterbad met glijbaan en fonteinen, een klim- en klautertoestel met glijbaan en trapauto's. Restaurette met buitenterras.

- Het IVN is een organisatie die mensen op een leuke en boeiende manier wil betrekken bij natuur en milieu. IVN afdeling Zuidlaren is heel actief, en heeft een reeks werkgroepen die specifieke thema's onder hun hoede nemen (vogels, flora, vlindertuin, landschapshistorie, bomen, ROM, vlinders en libellen). Het IVN laat zien dat deze omgeving veel aan natuurschoon heeft te bieden en dat het de moeite waard is om dit in stand te houden. Uniek rondom is de grote variatie in landschappen. De beekdalen op de lagere gronden en de heidevelden en bossen op de hogere zorgen voor een afwisselende flora en fauna.

Terug naar boven

Beeld

- De site Oud-Zuidlaren omvat een uitvoerige collectie oude foto's, ansichten en films betreffende de kernen van deze voormalige gemeente.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Zuidlaren (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Sport: - Langlaufclub Zuidlaren is opgericht in 1984 en heeft ca. 130 leden.  Het doel van de langlaufclub is om in clubverband de langlaufsport te leren en te oefenen.  Dit wordt gedaan door het organiseren van dagtochten naar de Harz wanneer daar sneeuw ligt. Ook worden er skifittrainingen in Zeegse gegeven door sportleraren. 1 keer per winterseizoen wordt er ook een weekendreis naar de Harz georganiseerd.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Dennenoord Zuidlaren.

Terug naar boven

Trivia

- Naast de Zuidlaardermarkt is het dorp o.a. bekend van het liedje over Berend Botje, die naar Zuidlaren vaarde en nooit meer terugkwam. Er doen diverse theorieën de ronde over wie die Berend Botje kan zijn geweest (zie de link). In 2014 heeft Piet Bennink van de Historische Vereniging uitgezocht hoe het zijns inziens werkelijk zit: Berend Botje woonde rond 1600 met zijn ouders in Noordpolderzijl in Noord-Groningen. Zijn vader was botvisser (en koos daarom de achternaam Botje). Op een dag in de late herfst voer Berend via Reitdiep, Schuitendiep, Hunze en Zuidlaardermeer richting Zuidlaren. In Spijkerboor of Annerveen ruilde hij zijn vis voor een lading turf voor de winter. Terug op het Zuidlaardermeer regende het, de turf zoog het water op waardoor het bootje steeds zwaarder werd en uiteindelijk zonk waardoor Berend is verdronken. (bron: Dagblad van het Noorden, 30-12-2014)

Reactie toevoegen