Aarle

Plaats
Buurtschap
Best
Zuidoost-Brabant Kempen
Noord-Brabant

Aarle

Terug naar boven

Status

- Aarle is een buurtschap in de provincie Noord-Brabant, in de regio Zuidoost-Brabant, en daarbinnen in de streek Kempen, gemeente Best.

- De buurtschap Aarle valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Best.

- De buurtschap Aarle heeft geen plaatsnaamborden, en ook geen gelijkluidende straatnaam - wat bij veel andere buurtschappen wél het geval is - zodat je ter plekke nergens aan kunt zien dat en wanneer je de buurtschap binnenkomt en weer verlaat.

Terug naar boven

Naam

In het Brabants
Oarzel.

Oudere vermeldingen
1496 'tgoet tot Aerle, 1839 Aarle.

Naamsveklaring
Samenstelling van lo 'licht, open bos' met een oude boomnaam are* 'ahorn', vergelijk Aarle(-Rixtel).(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Aarle ligt rond de wegen Aarleseweg (het gedeelte van deze weg vanaf huisnummer 25, in Z richting), Hagelaarweg, Kapelweg, St Antoniusweg, Oirschotseweg (het gedeelte van deze weg W van de rotonde bij de Ringweg), Zessprong, St Franciscusweg, Broomsedijk, Sint-Annaweg en Burgstraat. De buurtschap ligt direct NW van het dorp Best, W van de A2 en de dorpen Son en Breugel, ONO van het dorp Oirschot, O van het dorp Spoordonk, Z van het dorp Liempde en ZW van het dorp Boskant.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat buurtschap Aarle 70 huizen met 343 inwoners. Tegenwoordig omvat de buurtschap ca. 160 huizen met ca. 400 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In den beginne
Buurtschap Aarle bestaat uit een open akker met aan de westzijde daarvan een straatnederzetting. Ten zuidwesten ligt de Amelrijk Bootshoeve, die eertijds de centrale hoeve was van de hertogelijke lenen in deze omgeving. Reeds in 1312 is een leenman op deze hoeve bekend, namelijk Dirk Willemszoon van Aarle. In 1471 sticht leenman Amelrijk Boot het tweede gasthuis van Oirschot. De hoeve werd als fundatiegoed aan dit gasthuis geschonken.

Archeologisch onderzoek
Het onderzoek dat archeologen in 2011 en 2012 hebben verricht tussen de Broekdijk en de Ringweg in Best, voorafgaand aan de bouwplannen in buurtschap Aarle, heeft tal van bijzondere voorwerpen opgeleverd. Zoals houten speelballen voor kinderen uit de 16e eeuw, een zeldzaam trapje uit de bronstijd, een fraaie fluit, in de 10e eeuw vervaardigd van het bot van een grote vogel en een compleet, houten zoutvat uit de 17e eeuw, mogelijk gebruikt als offerande aan natuurgeesten als kabouters of alven.

Maar onder archeologen zijn deze op het oog spectaculaire - want tastbare - vondsten niet het interessantste van de exercitie. Op de 60 ha grond waar straks nieuwbouwwijk Aarle moet verrijzen, blijkt dat al van de late bronstijd (1600 tot 1200 v.Chr.) tot en met de late Romeinse tijd (3e-4e eeuw) bewoning moet zijn geweest. Enkele eeuwen lang lijkt het gebied grotendeels verlaten, waarna er vanaf het eind van de Karolingische tijd of het begin van de volle middeleeuwen (eind 9e eeuw) tot en met de Nieuwe Tijd (1500 tot begin 19e eeuw) weer nieuwe bewoners kwamen.

Vooral over dat laatste zijn de onderzoekers verrukt. "Voor het eerst hebben we de ontwikkeling van het Brabantse boerenbedrijf in deze periode van duizend jaar in beeld kunnen brengen", zegt archeoloog Johan Verspay. "We wisten voorheen alleen wat van die vroegere periode. Dat komt onder meer omdat vanaf de middeleeuwen de fundering van de boerderijen van baksteen was. Dat laat, anders dan de houtskeletten van de oudste boerderijen, minder diepe sporen in het landschap achter. Ze zijn met andere woorden 'archeologisch onzichtbaar'. Ook zitten middeleeuwse sporen van bewoning vaker onder de huidige bebouwing, waardoor het onderzoek wordt bemoeilijkt." (bron en voor nadere informatie zie: ED, 12-10-2017)

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Anno 2018 zijn plannen in ontwikkeling voor een nieuwe woonwijk op grondgebied van buurtschap Aarle, met een omvang van circa 880 woningen. Aanvankelijk wilde de gemeente dat de wijk een omvang van circa 1.000 woningen zou krijgen, maar de provincie vond dat te fors. Oorspronkelijk waren er zelfs plannen voor 3.400 huizen op deze locatie, maar door de financiële crisis en de crisis op de huizenmarkt die zich rond 2010 gedurende enkele jaren heeft voorgedaan, is dat aantal fors naar beneden bijgesteld. De wijk wordt volgens wethouder Marc Van Schuppen 'kamer voor kamer' opgebouwd, vanaf de Ringweg. Zo wordt voorkomen dat mensen jaren in een lege wijk lijken te wonen, zoals in Dijkstraten lange tijd het geval was. Ook moeten de bestaande plannen zich beter van elkaar onderscheiden. Aarle heeft thema's als 'kleinschalige voedselvoorziening', 'zelfvoorzienend' en 'duurzaam' meegekregen. De wijk moet daarmee niet alleen nieuwe bewoners uit de directe omgeving aantrekken, maar ook forensen van buitenaf. Uit (omgeving) Eindhoven én de Randstad.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De Sint Annakapel in Aarle is een rijksmonument. De kapel bevindt zich op een kleine verhoogde brink en er staan fraaie lindebomen omheen.

Reactie toevoegen