Haarlemmerliede

Plaats
Dorp
Haarlemmerliede en Spaarnwoude
Kennemerland
Noord-Holland

Haarlemmerliede

Terug naar boven

Status

- Haarlemmerliede is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de streek Kennemerland, gemeente Haarlemmerliede en Spaarnwoude. Het was een zelfstandige gemeente t/m 7-9-1857.

- Wapen van de voormalige gemeente Haarlemmerliede.

- De dorpen Haarlemmerliede en Spaarnwoude werken op veel gebieden samen en kunnen als 'tweelingdorp' worden beschouwd.

- Onder het dorp Haarlemmerliede valt ook de buurtschap Penningsveer (deels).

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1343 Haerlemmerlee, ca. 1500 Haarlemmerleede, 1639 Harlemerlye, 1680 herdruk 1745 De Haerlemmer Lede wegh, 1840 Haarlemmerlieden.

Naamsverklaring
Liede stamt van lede 'gegraven of vergraven waterloop, speciaal voor veenontwatering', behorend bij Haarlem. De Liede (ca. 1214 kopie 15e eeuw a Spern usque ad flumen, quod dicitur Lede, 1769 'de Leede of de Spaarwouder Leije') liep van het Lutkemeer bij Osdorp langs Boesingheliede naar het Spaarne en is deels door veenafslag opgegaan in het Haarlemmermeer. Het restant wordt onderscheiden in de Binnen Liede N van de A200 en de spoorlijn en de Buiten Liede Z daarvan.(1)

Terug naar boven

Ligging

Haarlemmerliede ligt O van Haarlem, als lintbebouwing - met kleine kern aan het Dorpsplein - O langs het riviertje de Binnen Liede, rond de Liedeweg.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Haarlemmerliede 40 huizen met 249 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 25/161 (= huizen/inwoners) en de buurtschappen Noordschalkwijk (dat tegenwoordig in Haarlem ligt) 9/49 en Hofambacht 6/39. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 120 huizen met ca. 300 inwoners.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Haarlemmerliede heeft 3 gemeentelijke monumenten, zijnde de RK kerk, het trafoshuisje aan de Liedeweg, en de paardenmuur naast Liedeweg 63.

- De buurtschap Haarlemmerliede wordt een dorp door/na de bouw van de RK Sint Jacobus de Meerderekerk in 1837 (vergroot in 1864 en 1883). De kerk is een gemeentelijk monument. Het dorp heeft nog altijd een eigen parochie, de RK Parochie Sint Jacobus de Meerdere. De parochie maakt deel uit van MeerLiede, een samenwerkingsverband van 4 parochies in de omgeving (naast dit dorp zijn dat verder nog de parochies Halfweg-Zwanenburg, Spaarndam en Vijfhuizen).

- Molen De Slokop staat op Wikipedia als rijksmonument ten onrechte onder Haarlemmerliede, deze ligt namelijk N van dit dorp en valt onder buurdorp Spaarndam.

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Oranjevereniging Prinses Margriet is opgericht in 1946 en verzorgt de jaarlijkse Koningsdag in Haarlemmerliede.

- Als het in de winter hard genoeg vriest, kun je schaatsen op de ijsbaan van de reeds in 1889 opgerichte IJsclub De Liede.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Omdat een spoorlijn en een snelweg het riviertje De Liede doorsnijden, zijn er twee verschillende oeverlandgebieden ontstaan met elk een eigen karakter. De Liede zelf is oud en kronkelig. Het is van oorsprong een veenstroom die water van een hoogveengebied naar het IJ bracht. De oeverlanden langs de Liede kennen veel landschappelijke verrassingen. Er groeien zeer bijzondere planten waaronder het vleesetende plantje zonnedauw. Maar het meest bijzondere is de lepelaarkolonie. Tot ieders verbazing zijn hier, ondanks de snelweg en de vliegtuigen, sinds 2004 lepelaars gaan broeden. Vanaf het fietspad langs de Amsterdamsevaart zijn de vogels met hun jongen van april t/m juni goed te zien. De lepelaars gebruiken nesten van blauwe reigers, die hier al veel langer broedden.

De wandel- en fietsbrug naast de spoorbaan geeft een spannende kijk op de rietjungle. Door de bijzondere samenstelling van de bodem groeien er op dit deel van de oeverlanden wel meer dan honderd soorten moerasplanten, zoals waterdrieblad en zelfs zonnedauw. Broedvogels zijn blauwborst, rietgors, rietzanger en soms snor en bruine kiekendief. Op een parkeerterreintje begint een wandelpad dat een lus maakt rond het toegankelijke deel van de oevers. Hier lopen enkele pony’s om het gebied door hun gegraas open te houden. (bron: beheerder Landschap Noord-Holland)

- In 2011 zijn naast dorpshuis De Stoep zijn twee Jeu-de-Boules banen aangelegd. Deze worden van mei t/m augustus elke dinsdagavond georganiseerd gebruikt.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Haarlemmerliede (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Haarlemmerliede op Facebook.

- Belangenvereniging: - Dorpsvereniging Haarlemmerliede en Spaarnwoude behartigt de belangen van de dorpen Haarlemmerliede en Spaarnwoude plus de buurtschappen Penningsveer en Vinkebrug, alle met bijbehorend omliggend gebied.

- Dorpshuis: - De Stoep is in 1998 mede op initiatief van de Dorpsvereniging, met medewerking van Kerkbestuur en met subsidie van de gemeente, door inwoners verbouwd en ingericht als 'huiskamer' van Haarlemmerliede. De naam verwijst naar een boek van de voormalige pastor Henk Laan. De Stoep organiseert diverse activiteiten, zoals klaverjassen, jeu de boule, jongerenavonden, spelletjesmiddagen, koffie-ochtenden e.d. De Stoep is ook te reserveren voor je feestje of vergadering, tot max. 36 personen. De Stoep werkt sinds de ingebruikname zonder subsidie. Er zijn ook geen beroepskrachten; alles wordt door vrijwilligers gedaan.

- Onderwijs en kinderopvang: - De St. Franciscusschool in Haarlemmerliede dateert uit 1920 en is 'groots door klein te blijven'. In dit dunbevolkte gebied vervult de school een centrale functie. De school houdt het dorp levendig. De kracht van de school is zijn kleinschaligheid. Hierdoor kunnen ze de kinderen veel individuele aandacht geven. Op de school zijn vaak kleine groepen. Omdat de kinderen in kleine groepen bij elkaar zitten, krijgt ieder kind optimale kansen zich te ontwikkelen. Door de kleinschaligheid hebben de kinderen sociale contacten met kinderen van alle leeftijden. Dit leidt tot een open sfeer. Alle kinderen kennen elkaar. De kinderen komen uiteraard deels uit Haarlemmerliede maar ook uit omliggende kernen en gebieden zoals Spaarndam, de Zuiderpolder, de Waarderpolder en Haarlem Noord.

De school biedt ook onderdak aan Kinderopvang aan de Liede, een kleinschalige opvang voor peuters van 2 tot 4 jaar (ochtend- en/of middagopvang. Maximaal 13 kindjes met 2 pedagogisch opgeleide medewerkers), TSO (tussenschoolse opvang voor leerlingen van de St. Franciscusschool. Na de lunch verzorgt de TSO de opvang tot de school weer begint) en BSO (opvang voor leerlingen van de St. Franciscusschool aansluitend aan de schooltijden, voor kinderen tussen de 4 en 13 jaar).

Reactie toevoegen