Roden

Plaats
Dorp
Noordenveld
Drenthe

Roden, Voormalig sterrenwacht.jpg

Roden, in de voormalige Sterrenwacht is tegenwoordig een opleidingsinstituut gevestigd.

Roden, in de voormalige Sterrenwacht is tegenwoordig een opleidingsinstituut gevestigd.

Roden, Mensingebos (3).jpg

Roden ligt in een bosrijke omgeving. Op de foto ziet u een stukje van het Mensingebos.

Roden ligt in een bosrijke omgeving. Op de foto ziet u een stukje van het Mensingebos.

Roden, Brink (Catharinakerk en Winsinghhof).jpg

Roden, Brink, Catharinakerk en Winsinghhof

Roden, Brink, Catharinakerk en Winsinghhof

roden_catharinakerk.jpg

Roden, Catharinakerk

Roden, Catharinakerk

roden_gereformeerde_kerk_2.jpg

Roden, Gereformeerde kerk

Roden, Gereformeerde kerk

roden_rk_kerk.jpg

Roden, RK kerk

Roden, RK kerk

roden_gereformeerde_kerk_vrijgemaakt.jpg

Roden, Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt 'De Open Hof'

Roden, Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt 'De Open Hof'

roden_havezathe_mensinge.jpg

Roden, Havezate Mensinge

Roden, Havezate Mensinge

roden_duiventil_mensinge.jpg

Roden, Duiventil havezate Mensinge

Roden, Duiventil havezate Mensinge

roden_mensinge_cuisinerie.jpg

Roden, Cuisinerie havezate Mensinge

Roden, Cuisinerie havezate Mensinge

roden_mensinge_koetshuis.jpg

Roden, Koetshuis havezate Mensinge

Roden, Koetshuis havezate Mensinge

roden_standbeeld_ot_en_sien.jpg

Roden, het Standbeeld van Ot en Sien herinnert aan de beroemde leesboekjes-serie, geschreven door de in Roden geboren en overleden Hindericus Scheepstra.

Roden, het Standbeeld van Ot en Sien herinnert aan de beroemde leesboekjes-serie, geschreven door de in Roden geboren en overleden Hindericus Scheepstra.

roden_school_de_brink_scheepstraschool.jpg

Roden, School De Brink voorheen Scheepstraschool

Roden, School De Brink voorheen Scheepstraschool

roden_museum_kinderwereld.jpg

Roden, Speelgoedmuseum Kinderwereld

Roden, Speelgoedmuseum Kinderwereld

roden_boerderij_hoek_leeksterweg_jasmijnlaan.jpg

Roden, Boerderij hoek Leeksterweg / Jasmijnlaan

Roden, Boerderij hoek Leeksterweg / Jasmijnlaan

roden_boerderijen_1.jpg

Een van de markante boerderijen in Roden

Een van de markante boerderijen in Roden

roden_boerderijen_2.jpg

Een van de markante boerderijen in Roden

Een van de markante boerderijen in Roden

roden_boerderij_brink.jpg

Roden, boerderij aan de Brink

Roden, boerderij aan de Brink

roden_boerderij_de_spijker.jpg

Roden, Boerderij De Spijker aan de Spijkerzoom

Roden, Boerderij De Spijker aan de Spijkerzoom

roden_18e-eeuwse_boerderij_aan_de_schipdijk.5.jpg

Roden, 18e-eeuwse boerderij aan de Schipdijk

Roden, 18e-eeuwse boerderij aan de Schipdijk

roden_18e-eeuwse_boerderij_aan_de_schipdijk.6.jpg

Roden, 18e-eeuwse boerderij aan de Schipdijk

Roden, 18e-eeuwse boerderij aan de Schipdijk

DR gemeente Roden in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Roden in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Roden in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Roden

Terug naar boven

Status

- Roden is een dorp in de provincie Drenthe, gemeente Noordenveld. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1997. Roden is de hoofdplaats van de gemeente Noordenveld.

- De gemeente Roden omvatte naast het gelijknamige dorp verder nog de dorpen en buurtschappen Foxwolde, Leutingewolde, Lieveren, Matsloot, Nietap, Roderwolde, Sandebuur, Steenbergen en Terheijl.

- Wapen van de voormalige gemeente Roden.

- De kern Roden heeft 4 buurtschappen (grotendeels) 'opgeslokt': De Hullen, Rodervaart, Roderveld en De Zulthe.

Terug naar boven

Naam

Lokale schrijfwijze en uitspraak
Roon. Een inwoner is een Rôner. Dit wordt algemeen gebruikt voor een authentieke inwoner, terwijl de latere ‘import’ in het dorp consequent wordt aangeduid als Rodenaar.

Oudere vermeldingen
Dit is een van de oudere plaatsnamen in Drenthe. Hij duikt voor het eerst in de geschriften op in 1139 als Rothen. In 1225 lezen we Rode, in 1233 Rothe, Roiden (1256), en twee jaar later weer Rode. In het begin van de 14e eeuw duikt eerst Roeden op (1322), en reeds in 1335 de naam Roden. Dit wordt in 1381 geschreven als Roede, in 1536-36 Rhoën, en Roen (1599-1600). Daarna wordt het meer algemeen Roden. In 1561 kunnen we Roon lezen en deze laatste naam is nog altijd de Drentse benaming voor de plaats.

Naamsverklaring
Over de herkomst van de naam doen meerdere theorieën de ronde. Zo zou het verband kunnen houden met het Latijnse roton, dat een ‘rond bouwwerk’ is, of rota, een ‘kerkelijk gerechtshof’. Rothe kan betekenen ‘gezelschap’ of ‘het roten van vlas’. Volgens historicus W.T. Vleer uit Norg zou men ook kunnen denken aan de kleur ‘rood’, gezien de oorspronkelijke schrijfwijze Rothen; voorts zou er verband kunnen zijn met de naam ‘Rotherik’ of ‘Rorik’. Het meest voor de hand liggend en het meest aanvaard is echter de afleiding van het woord rode, dat ‘rooiïng’, ‘ontginning’ betekent, men denke bijvoorbeeld aan het ‘rooien’ van bomen. De uitgang op –n is dan de derde naamval meervoud, hetgeen doorgaans kan duiden op een plaatsbepaling als ‘bij’: ‘bij de in ontginning genomen woeste gronden’, of ‘bij de gerooide plek in het bos’. Het Oudfriese werkwoord to-rothia betekent ook ‘uit de grond trekken’. Dit is des te waarschijnlijker als we eens kijken naar diverse plaatsnamen gelegen in een bosrijke omgeving in Duitsland (waar in de 12e eeuw het verschil in taal met Drenthe vrij gering was): Wernigerode, Harzrode of Hasserode, die allemaal afstammen van het Duitse werkwoord ‘roden’: ‘ontginnen’, ‘rooien’.

Bij- en spotnamen
Er zijn meerdere schimpnamen voor de inwoners van Roden. De meest frequente zijn Peerdevillers (paardenslachters) of Peervillers, duidelijk verwijzend naar de bekende Paardenmarkt en de vele paarden in het dorp. Andere schimpnamen luiden Metworsten en Zeuten (een soort appels, maar ook ‘zuiplappen’).

Terug naar boven

Ligging

Roden ligt in het noordwesten van de provincie, ten zuidoosten van Nietap en Leek, 15 km ten zuidwesten van Groningen, even ten westen van Peize en ten noorden van Norg.

Terug naar boven

Statistische gegevens

- In 1840 heeft de gemeente Roden 311 huizen met 1.889 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 130/863 (= huizen/inwoners), het dorp Roderwolde 28/142 en de buurtschappen Foxwolde 22/122, Leutingewolde 21/118, Lieveren 19/93, Matsloot 11/61, Nietap 28/189, Sandebuur 8/48, Steenbergen 13/84, Terheijl 18/92 en Zulthe 13/77.

- Bij het opheffen van de gemeente Roden eind 1997 telde deze een kleine 19.000 inwoners, op een oppervlakte van 6.469 ha.

- De kern Roden telt tegenwoordig ca. 5.800 huizen met ca. 14.500 inwoners, inclusief het formeel nog een aparte woonplaats zijnde, maar in de praktijk met het dorp vergroeide buurdorp Nieuw-Roden zijn het ca. 6.400 huizen met ca. 16.000 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

De geschiedenis van Roden gaat terug tot de middeleeuwen en loopt grotendeels parallel met die van de meeste Drentse esdorpen. Dit is in het landschap nog het beste zichtbaar aan de zuidkant, waar de essen tussen de beekdalen liggen en waar nog een heel klein stukje van het oude heideveld bewaard is gebleven. Door toenemende boskap werd langzaam meer bouwland in gebruik genomen. Roden lag precies op de overgang van zandgronden en veengebieden, met hier en daar potklei. Reeds in de 12e eeuw werd vanuit het moederdorp een randveenontginning gesticht, het huidige Roderwolde. In de loop der eeuwen werden meer dochternederzettingen opgericht, zowel aan de rand van het veen als op het zand.

Echt belangrijk werd de plaats niet, nu de ligging pas later in strategisch belang iets toenam. Belangrijk voor de ontwikkeling was de plaatselijke Havezate Mensinge en in 1550 verzocht de toenmalige bewoner, Johan van Ewsum, de landsregering om van de kerspelen (parochies) Roden, Roderwolde en Norg een eigen ‘heerlijkheid’ te maken, dat wil zeggen een gebied waar een bepaald persoon (hij zelf) namens de centrale overheid het gezag eigenhandig kon uitoefenen. Dit verzoek werd echter afgewezen.

Roden ontwikkelde zich met name op agrarisch gebied, waarbij de hopteelt steeds belangrijker werd, met name tussen 1600 en 1850. Op het hoogtepunt waren er maar liefst 23.448 zogenoemde hoppekuilen, na Peize het meeste in heel Drenthe. Afnemers waren met name bierbrouwerijen in de Stad Groningen. Later nam deze vorm van inkomsten af en moesten er andere mogelijkheden gezocht worden. Dit werd met name gevonden in het vanaf 1900 grootschalig ontginnen van de uitgestrekte heidevelden ten zuiden en westen van het dorp, respectievelijk het Steenberger- en Roderveld. Tot die tijd was het land grotendeels nog gemeenschappelijk bezit van alle boeren, verenigd in de zogeheten ‘marke’. De landerijen werden bij ‘lotting’ (loting) verdeeld. De huidige Roder nieuwbouwwijk Vijfde Verloting is hier naar vernoemd, nu dit het 5e stuk land was.

Roden nam mede hierdoor in omvang toe en er ontstond naast veeteelt en vrij bloeiende pluimveehouderijen enige agrarische industrie. Hierbij was van belang de scheepvaartverbinding over de Rodervaart en via het Leekstermeer naar Groningen. Meer ontwikkeling bracht vanaf 1913 de aanleg van een spoorlijn tussen Drachten en Groningen door Roden; na 1948 was deze slechts in gebruik voor het vervoer van goederen, totdat de verbinding begin jaren tachtig werd opgeheven. Vlak na de oorlog was Roden weliswaar net iets groter dan de andere plaatsen in Noord-Drenthe, maar meer dan een dorp met ruim 2.000 inwoners was het niet.

Hier kwam in 1959 verandering in, toen de plaats aangewezen werd als industriekern. De gunstige ligging in een groen gebied niet ver van Groningen, versterkt door een ondernemend gemeentebestuur trok zeer diverse bedrijvigheid aan. Daarnaast vestigden zich er bijvoorbeeld de universitaire sterrenwacht en gaandeweg steeds meer forenzen uit Groningen. Het inwonertal nam gestaag toe en gebruikmakend van de beschikbare ruimte werden zorgvuldig in het landschap groene, ruim opgezette woonwijken aangelegd, terwijl de industrie zich concentreerde op aanvankelijk een groot bedrijventerrein aan de oostkant van de plaats. Tot op heden is alle industrie hier geclusterd en niet verspreid over de plaats, zoals dikwijls elders.

Door alle uitbreidingen zijn de buurtschappen De Zulthe, De Hullen, Rodervaart (deels) en het dorp Nieuw-Roden volledig opgeslokt; de noordelijke rondweg en de laatste bedrijventerreinen reiken tot aan de rand van Leutingewolde en Foxwolde, terwijl de afstand tussen de kommen van Roden en Peize nog maar anderhalve kilometer bedraagt.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Roden, kun je terecht bij Historische Vereniging Roon.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De ontwikkeling zoals geschetst bij Geschiedenis, volgde aanvankelijk duidelijk de ring rondom het dorp die gevormd wordt door de Ceintuurbaan. Vanaf de jaren zeventig is de uitbreiding met name voortgezet in westelijke richting en is het vergroeid met Nieuw-Roden. Inmiddels is er met een rondweg een soort nieuwe ring gecreëerd voor de afhandeling van het doorgaande verkeer en ter ontlasting van het centrum. De groei veranderde Roden van een authentiek dorp in een verstedelijkte plaats en veel oude gebouwen zijn hierbij afgebroken en vervangen door een modern winkelcentrum. Wat gebleven is, is de historische structuur van wegen, bebouwing en met name de oude Brink. In een gezonde ‘concurrentiestrijd’ met het nabijgelegen Groninger Leek is Roden met name de laatste twee decennia uitgegroeid tot een regionaal verzorgingscentrum voor Noordenveld in Drenthe, een deel van het Groninger Westerkwartier en een klein stukje Friesland. Vrijwel alles is voorhanden, eventueel liggen Groningen en Assen nabij.

Wat volgens velen ook gebleven is in Roden, is de traditionele gezelligheid, wat onderstreept wordt door de vele jaarlijkse activiteiten. Landelijke bekendheid kreeg de plaats door tv-spotjes van de plaatselijke Kampeerhal De Vrijbuiter, die jaarlijks ruim 1,5 miljoen bezoekers trekt, lang niet allemaal uit Nederland. In het kader van de ontwikkeling van het Nationaal Stedelijk Netwerk Groningen-Assen, waarin het dorp is gelegen, staat voor de komende jaren een forse uitbreiding van het woningaantal gepland; deze moet grotendeels plaatsvinden door samenwerking en afstemming met Leek. Zie ook de Intergemeentelijke Structuurvisie (IGS) Leek - Roden.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Roden heeft 24 rijksmonumenten.

- De hervormde Catharinakerk, midden in Roden, is het oudste bouwwerk van de plaats, ofschoon deze kerk reeds voorlopers had. Het bouwwerk in onmiskenbaar Romaanse stijl is een driebeukige bakstenen kerk, waarvan het middenschip uit de 13e eeuw stamt. De deels ingebouwde toren is voor een deel uit dezelfde periode, voor het grootste deel uit het begin van de 16e eeuw. Rond 1400 werd aan de achterzijde het koor aangebouwd. De kerk staat volgens Drents gebruik aan de Brink, in een groene omgeving vlak naast Havezate Mensinge, een oase van rust aan de rand van het centrum.

Het interieur is vrij authentiek en bevat o.a. een eikenhouten preekstoel uit 1717 en een doopvont van Bentheimer zandsteen uit het begin van de 13e eeuw. Opvallend is de herenbank aan de oostkant, plaatselijk de ‘Kymmellbank’ genoemd, naar de laatste bewoners van Mensinge. Dit 18e-eeuwse houten exemplaar draagt de familiewapens van Coenraad Wolter Ellents (o.a. Raad en secretaris van de Landschap Drenthe) en Gesina Oldenhuis, in de 18e eeuw bewoners van de havezate. Vlak voor de bank ligt hun grafzerk. Zeer bijzonder is het orgel uit 1780, gebouwd door de vermaarde Duitse orgelbouwer A.A. Hinsz, met houtsnijwerk van Anton Smit. Het instrument is onlangs gerestaureerd en volgens kenners een van de meest bijzondere exemplaren in het land. Zie verder Stichting tot Behoud van het Hinsz-orgel te Roden. - Nog een homepage over het Hinsz-orgel.

- De gereformeerde kerk aan de Helterbult 20 (hoek Kanaalstraat/Doorvaart) is een vrij eenvoudige kerk uit 1919, als opvolger van een eerder exemplaar. De kerk is verbouwd en uitgebreid in 1978.

- De rooms-katholieke kerk aan de Nieuweweg (een van de weinige in Noord- en Midden-Drenthe), dateert uit 1968.

- De modern vormgegeven Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt 'De Open Hof' ligt aan de Groene Zoom, langs de weg Maatlanden, buiten het centrum, in westelijke richting.

- Havezate Mensinge. Voor het eerst in 1381 wordt melding gemaakt van een "Huis te Roden", of "Mensinge". De Groninger adellijke familie Van Ewsum, die meerdere borgen bezit in die provincie, krijgt het huis in 1485 in handen. Zij breken het echter in 1540 af. Er is maar weinig bekend van dit eerste huis. In 1646 komt het nieuwe Mensinge voor op een lijst met Drentse havezaten. Deze status van havezate wordt door een latere bewoner, Justus de Coninck, in 1722 gelegd op zijn huis in Roderwolde. De nieuwe bewoonster van Mensinge, Ida Elisabeth Ripperda, verbouwt het rond 1730 in de huidige vorm, inclusief een gracht. De aankoop en verbouwing slokten echter haar gehele vermogen op, waardoor zij het in 1739 moet verkopen en zo komt het na verloop van tijd in handen van Coenraad Wolter Ellents en Gesina Oldenhuis. Zij slagen erin opnieuw het recht van havezate op Mensinge te vestigen, voordat dit recht eind 18e eeuw wordt afgeschaft. Hieraan was verbonden dat de bewoner o.a. deel uitmaakte van de Ridderschap in Drenthe en zodoende invloed had op het provinciaal bestuur. Daarnaast hoefde de bewoner geen belasting te betalen en mocht hij o.a. een duiventil oprichten (welk witte bouwwerkje nog naast Mensinge te vinden is).

Toen Ellents overleed, was de weduwe in een klap de op-een-na-rijkste inwoner van heel Drenthe. Haar vermogen werd beheerd door de familie Kymmell en na haar dood in 1818 kwam het huis in handen van deze familie, die later ook gedurende lange tijd de burgemeester voor het dorp leverde. Zij knapte de havezate rond 1885 op en bouwde o.a. aan weerszijden een koetshuis; op deze plek stond tot die tijd een boerderij uit de tijd van de Van Ewsums. Een nieuwe boerderij werd later opgericht aan de overkant van de weg, welke nog aanwezig is.

De Kymmells hebben zeer lange tijd een vooraanstaande positie in Roden gehad. Uiteindelijk werden zij deels door geldgebrek gedwongen het huis in 1985 van de hand te doen. De gemeente heeft het toen aangekocht en na een restauratie in 1986-1987 is het sindsdien een museum, dat een goed beeld geeft van de inrichting in de 18e-19e eeuw en het leven in die tijd. In de tuin staan een paar beelden en er zijn vergevorderde plannen voor een verdere herinrichting van het terrein en de tuin rond Mensinge, om het met name meer te openen naar de richting van het dorp en de kwaliteit van deze groene long aan de rand van het centrum te versterken.

- Aan de Brink staat een beeld van Ot en Sien, gemaakt door Suze Boschma-Berkhout in 1969. Dit kinderpaar is onlosmakelijk verbonden met Roden, nu de geestelijk vader van vele leesboekjes, waaronder Nog bij moeder (uit 1904-05) hier geboren en begraven is. De hoofdrol hierin was weggelegd voor Ot en Sien. Hindericus Scheepstra (1859-1913) schreef deze serie samen met de Haagse pedagoog Jan Lighthart. Werd aanvankelijk aangenomen dat laatstgenoemde de hoofdschrijver was, later werd duidelijk dat het ontsproten was aan de geest van deze Drentse schrijver, die ook het leesplankje "aap, noot, mies" bewerkte. De illustraties voor de leesboekjes werden gemaakt door Cornelis Jetses, die hiervoor naast Roden diverse andere plekken in Drenthe als voorbeeld nam. Oude leesboekjes van Ot en Sien kunt u vinden in Speelgoedmuseum Kinderwereld.

- In 2002 kreeg Hindericus Scheepstra zijn eigen beeld aan de Brink, vanaf het Ot en Sien-beeld richting Mensinge, waar hij uitkijkt over de vroeger naar hem vernoemde school.

- Aan de Schoolstraat 1-3, vlakbij de Brink, bevindt zich de oude dorpsschool (voorheen Scheepstraschool) uit 1892 met een onderwijzerswoning uit 1920. Deze school stond model voor de verhalen van "Ot en Sien"; thans zijn er een school voor voortgezet speciaal onderwijs (nog altijd? weet iemand dit? red.) en het museum Scheepstra Kabinet in gevestigd.

- Speelgoedmuseum Kinderwereld beschikt over een imposante collectie oud en antiek speelgoed en alles wat op het kinderleven betrekking heeft. Dit speelgoed komt uit verschillende periodes, van eind 1700 tot het begin van het 'plastic-tijdperk', kort na de Tweede Wereldoorlog. Deze unieke verzameling, in de loop der jaren vergaard, is hoofdzakelijk het resultaat van schenkingen uit het hele land. Zo zijn er onder andere prachtige poppen en poppenhuizen, serviesjes en fornuisjes, blikken mechanisch speelgoed, bouw- en constructiespelen, optisch speelgoed in diverse uitvoeringen, bord- en tafelspelen, buitenspeelgoed, stoommachines en treinen (waaronder een prachtige treinenbaan), tinnen soldaatjes, schoolplaten en oude leermiddelen.

- Naast de Catharinakerk en via een voetpad bereikbaar vanaf Mensinge staat de Winsinghhof, Brink 10. Deze voormalige boerderij werd in 1672 gebouwd door een koopman en in 1776 vergroot. De achtergelegen grote schuur stamt uit 1850. Vroeger deed het dienst als herberg tijdens marktdagen, tegenwoordig is het een cultureel-centrum annex zalencentrum.

Voorts zijn er, ondanks de verstedelijking, nog diverse andere bezienswaardige boerderijen te vinden. Het pand aan de Brink 15-17 heeft een zogenoemde Friese schuur en de oudste delen stammen blijkens het jaartal in het dak reeds uit de 15e eeuw; het grootste deel is echter jonger.

Even verderop aan de overkant staat op Brink 24 een boerderij uit ca. 1850 met een soortgelijke schuur.

Aan de Spijkerzoom (de eerste zijweg links vanaf de Mensingheweg richting Lieveren, vlakbij de Brink) staat op nummer 4 boerderij De Spijker. De precieze ouderdom is niet bekend, de naam stamt waarschijnlijk uit het begin van de 16e eeuw, toen het pand dienst deed voor het klooster van het Friese Bergum als ‘spijker’, dat is een opslagplaats voor de pacht die in natura werd voldaan. In de loop der tijd is het ondermeer in eigendom geweest van de adellijke families De Mepsche en Van Ewsum. In het begin van de 17e eeuw werden hier katholieke missen gehouden door de bewoners, die mensen van heinde en ver aantrokken, ofschoon dit officieel niet toegestaan was. In de 18e eeuw werd het omgrachte huis aangekocht door de schulte (‘schout’, die toezag op de juridische en bestuurlijke orde) van Roden en het hield deze functie tot 1810. Daarna werd de huidige schuur aan de achterzijde aangebouwd en deed het pand dienst als boerderij. In de jaren negentig van de 20e eeuw werd het geheel verbouwd tot woonboerderij.

Aan de uitvalswegen naar Roden staan nog een aantal oudere boederijen, vaak verbouwd tot woonboerderij of appartementencomplex, zoals richting Nietap op de hoek Leeksterweg/Jasmijnlaan, aan De Zulthe 8 (woonhuis uit 1909, schuur uit 1857) en De Zulthe 19 (‘Vogelsangh’) en richting Peize aan het Oosteinde 1 (1925).

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Evenementenkalender van de Vereniging voor Volksvermaken Roden.

- De Culturele Kring Roden organiseert o.a. evenementen op het gebied van literatuur, muziek en theater en beeldende kunst.

- Rôner Koningsdag.

- Rond Hemelvaart staat Roden altijd in het teken van het 'Kleintje Rodermarkt'. Deze gezellige week begint op de woensdag voor Hemelvaart met de opening van de Kermis en staat bol van activiteiten zoals het CH Springen en Dressuur, Ponyconcours, Grote Braderie en Vuurwerkshow. Daarnaast is het ook in de horeca goed toeven met de vele artiesten en bands die zorgen voor een echte 'Rodermarkt' sfeer.

- De eerste Run van Roden (op een zondag eind juni) was er in 2008, als opvolger van de dan 25 jaar oude ‘Ot en Sienloop’. Bij lopers en organisatie bestond de behoefte om de ‘rondjes om de kerk’ (van maximaal 10 km) uit te bouwen naar een halve marathon. Gekozen is voor een afwisselend straten- en bosparcours van ongeveer 3,5 km met de rust van het bos en de gezelligheid van de Brink met zijn vele toeschouwers. Naast de wedstrijden over 1/2 en 1/4 marathon is er voor de trimmers de gelegenheid om hun eigen afstanden te kiezen. Ook de Estafette Run is voortgezet, een estafette voor teams van 5 lopers over 5 ronden. Ook de Scholieren Run is behouden. De kinderen kunnen gedurende één uur zoveel rondjes lopen als ze willen. Ze doen dat gelijk met de wedstrijdloop op een eigen parcours dat voor een deel samenvalt met maar toch gescheiden is van de wedstrijdloop. En an is er nog de 1K RUN (= afstand 1 km) voor de kinderen van groepen 5 t/m 8 van de basisschool.

- Op een zondag begin september is er - sinds 2017 - het gratis toegankelijke festival Rockin Roôn op de Vrijetijdsboulevard in Roden, met een 3-tal rock 'n roll bands, stands met pettycoats en andere rockabillykleding, een barbier, Amerikaanse sleeën en hamburgers & hotdogs. Ook de kids hoeven zich niet te vervelen. Die kunnen lekker (op de maat van de muziek) springen op het luchtkussen.

- Feestweek Roden (eind september). Het dorp is in geheel Noord-Nederland vermaard om de Rodermarkt, oorspronkelijk na Zuidlaren de grootste paardenmarkt van West-Europa. Dat het aantal dieren al jaren terugloopt mag de pret niet drukken, hiervoor in de plaats zijn vele kramen gekomen, die het gehele centrum bezetten. Al sinds 1727 weet elke paardenhandelaar dat hij op de 4e dinsdag van september in het ‘Dorp waar alles kan’ moet zijn, zoals Roden dan omschreven wordt.

Tegelijk met de markt, die ieder jaar gemiddeld ruim 100.000 bezoekers trekt, wordt ook al ruim een halve eeuw de Jaarbeurs van het Noorden gehouden, de grootste van Noord-Nederland. De feestweek gaat gepaard met de markt, met versierde straten, Kermis, optredens van artiesten, kortebaandraverij op de dag na de markt, en een optocht van praalwagens op de zaterdag ervoor. In de aanloop naar de Rodermarkt vindt de Rodernacht plaats van maandag op dinsdag; wie geen zin heeft om naar huis te gaan, is dan mooi op tijd als reeds om zes uur ’s morgens het traditiegetrouwe ‘handjeklap’ begint.

- De Roder Weihnachtsmarkt (op een zaterdag rond 10 december, 11-18 uur, in het centrum van Roden, in 2017 voor de 12e keer) is een gezellige kerstmarkt in Duitse sferen. Kinderen mogen gratis gebruik van maken van de Draaimolen en de Kunstijsbaan van maar liefst 150 m2. Ook schaatsen worden ter plekke gratis verstrekt. Ca. 100 standhouders met kerststukjes en kransen van diverse materialen, kaarsen en handgemaakte cadeauartikelen, sieraden en poncho's. Luxe chocolade, kerstkaarten, vogeltaarten, bewegende kerstmannen, brocante en woondecoraties en nog veel meer. Qua hapjes en drankjes kun je genieten van o.a. glühwein, warme chocolademelk, erwtensoep, Indonesische snacks, warme worsten, broodjes beenham, saté en natuurlijk oliebollen.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- De wandelroute Uurtje Mensingebos (5 km) voert je in een uurtje langs de mooiste plekken van het Mensingebos. Door gevarieerd bos, langs vennen, voormalige heide en restanten heide. Een mooi ommetje.

- Wandelroute Ommetje Sterrenbos (ca. 2,5 km) voert door het Sterrenbos, dat behoort tot het voormalige grondgebied van de havezate Mensinge.

- Rondwandeling Roden-Lieveren, langs waterloop en landerijen (10 km). Deze afwisselende rondwandeling voert je onder andere langs havezate Mensinge, door het stroomdal van het Peizerdiep en Lieverse Diep (langs twee stuwen) en door de velden rondom het kleine dorpje Lieveren. Op de terugweg loop je langs de zoom van het Mensingebos.

- Wandelroute Het minder bekende bos bij Roden: Maatlanden en Natuurschoon Nietap (6 km). De laatste jaren worden er steeds meer plekken aan de natuur teruggegeven, wat resulteert in meer gevarieerde vegetatie in plaats van groene weilanden. Deze plekken bieden voedsel en schuilplekken voor o.a. reeën, die hier veel voorkomen.

- Wandelroute Mensingebos Roden (14 km). Deze afwisselende wandeling begint op de Brink. Je kunt kiezen of je circa 10 of 14 km wilt lopen. Besluit je de lange variant te lopen, dan loop je de recent gewijzigde route langs de rand van het herstelde beekdal van het Lieversche Diep. Het voormalige rechtgetrokken diep is opnieuw aangelegd en kronkelt nu weer door het landschap. De vegetatie moet zich nog herstellen maar op termijn gaat dit gebied lijken op het beekdal van de Drentse Aa, dat nog in originele staat is.

- Tweedaagse landgoederen wandelroute Roden-Leek-Roden (2 x 20 km). Deze wandelroute in 2 delen is gemaakt op verzoek van de gemeenten Leek en Noordenveld. Beide buurgemeenten werken samen om toerisme en recreatie in de regio te versterken. Het project omvat meerdere wandelroutes, waarvan deze landgoederenroute er één is. De route verbindt twee nog bestaande landgoederen en het verdwenen landgoed Terheijl met elkaar. De route kan zowel in 2 delen als in 1 dag gelopen worden. Wie kiest voor 2 dagen, kan overnachten in Leek of Roden en de wandeling combineren met een bezoek aan de havezate Mensinge en borg Nienoord.

- 2 'lijnwandelingen': de mooiste manier om van A naar B te wandelen, in dit geval van Roden naar Groningen (16 km) en van Roden naar Assen (28 km).

- Goede visstek aan de Rodervaart nabij de kruising met de Haarveensedijk.

- Goed fietspad door de landerijen en het natuurgebied ten zuiden van het Leekster- of Zulthemeer (fietspad Roderwolde-Nietap/Leek).

- Overdekt zwembad en sporthallencomplex De Hullen.

- Hertenkamp R.J. Vroompark aan de Norgerweg. Op een ruim terrein tref je herten, inheemse dieren, maar ook meer exotische soorten aan. Vanaf hier heb je uitzicht op een nog tamelijk recentelijk verbouwde woonboerderij (aan het Windgat) met rood dak; dit was ooit het huis van “Ot en Sien”.

- Natuurgebieden in en rond Roden.

- IVN Roden.

- De missie van Kringloopwarenhuis Het Goed is werk maken van hergebruik en werk maken van werkgelegenheid. Dit bereiken ze door gebruikte spullen een tweede leven te geven. Alle gebruikte spullen die dagelijks bij hun kringloopwarenhuizen binnenkomen, sorteren ze zorgvuldig. Het gaat om producten als kleding, dekens, schoenen, huisraad, meubels, fietsen, speelgoed, boeken en elektronica. Wat levert dat eigenlijk op? Nou, heel veel; in totaal zamelen ze elk jaar 20 miljoen kilo textiel en huisraad in. Ruim 80 procent daarvan wordt hergebruikt. Het grootste deel verkopen ze in hun 26 vestigingen. Voor de spullen die niet meer te verkopen zijn, zoeken ze andere oplossingen. Dat zijn bijvoorbeeld producten die kapot zijn of versleten.

Zo bekijken ze of onderdelen nog wel te gebruiken zijn. En als het gaat om textiel, kijken ze of dit verwerkt kan worden, zodat er nieuwe producten van kunnen worden gemaakt. Naast hergebruik van gebruikte spullen maakt Het Goed werk van werkgelegenheid. Ze bieden passend werk aan mensen die een afstand tot de arbeidsmarkt hebben. In de kringloopwarenhuizen kunnen zij op een laagdrempelige manier weer ervaring opdoen. Zij hebben hierdoor een grotere kans om een baan te vinden bij een regulier bedrijf. Door hun speciale begeleidingsmethode heeft Het Goed de hoogste PSO-certificering ontvangen. Dat houdt in dat ze in Nederland tot de koplopers behoren op het gebied van socialer ondernemen.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Roden (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuwssite m.b.t. Roden. - Nieuws uit Roden op Facebook.

- Buurtverenigingen: - Buurtvereniging Het Binnenhof.

- Sport: - MHC Roden (hockey). - Kv Noordenveld (korfbal) (interview met voorzitter Henk Bakker, 2016). - v.v. Roden (voetbal).

- Weer: - Weerstation Roden.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Roden.

De informatie over de kern Roden is grotendeels samengesteld door en © geograaf mr. drs. Robert H.C. Kemkers te Nietap.

Reactie toevoegen