Rijk van Nijmegen

Streek
Rijk van Nijmegen
Gelderland

rijk_van_nijmegen_kaart_d66_kopie.jpg

De geografische streek Rijk van Nijmegen omvat het groene gebied op deze kaart, minus het W deel van de gem. Wijchen, plus de gemeente Mook en Middelaar. Groesbeek was de tijdelijke werknaam van de gemeente Berg en Dal. (© https://rijkvannijmegen.d66.nl)

De geografische streek Rijk van Nijmegen omvat het groene gebied op deze kaart, minus het W deel van de gem. Wijchen, plus de gemeente Mook en Middelaar. Groesbeek was de tijdelijke werknaam van de gemeente Berg en Dal. (© https://rijkvannijmegen.d66.nl)

Rijk van Nijmegen

Terug naar boven

Status en ligging

- Het Rijk van Nijmegen is een streek in het zuidoosten van de provincie Gelderland. Het ligt Z van de Overbetuwe en O van het Land van Maas en Waal.

- Het Rijk van Nijmegen omvat de Gelderse gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Heumen, Nijmegen en Wijchen (deels), en de Noord-Limburgse gemeente Mook en Middelaar.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van het Rijk van Nijmegen, kun je terecht bij:

- Heemkundekring De Duffelt.

- Historisch Vereniging Tweestromenland.

- Stichting Historisch Huis- en Veldnamenonderzoek Kwartier van Nijmegen. Het Kwartier van Nijmegen omvatte niet alleen het Rijk van Nijmegen, maar ook het Land van Maas en Waal, de Bommelerwaard en de Betuwe.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- 7 gemeenten uit de regio en de Rabobank hebben het initiatief genomen om de regio sociaaleconomisch te versterken onder de naam Rijk van Nijmegen 2025. Inwoners, overheid, onderwijs en bedrijfsleven werken in dit traject samen aan een krachtigere regio. Onder de link vind je de ca. 25 projecten waarmee men aan de slag gaat.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De pubicatie Het Rijk van Nijmegen. Oostelijk gedeelte en de Duffelt (A.G. Schulte, uitg. Staatsuitgeverij, Den Haag / Rijksdienst voor de Monumentenzorg, 1983), waarin met name de rijksmonumenten worden beschreven, is via de link ook online te lezen.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Tijdens de Lentewandeltocht (weekend in maart) wandel je in de voetsporen van de Romeinen door een afwisselend landschap in het Rijk van Nijmegen. Je loopt langs de stuwwal uit de IJstijd en door de bossen in Berg en Dal. De 40 km route is ook een uitdaging om te oefenen voor de Vierdaagse. Je komt dan namelijk de beroemde en beruchte Zevenheuvelenweg tegen die op de 3e dag van de Vierdaagse wordt gelopen. Maar ook met een kortere afstand is de Lentewandeltocht een prima gelegenheid om ‘in te lopen’ en gewoon voor je plezier te wandelen. De andere afstanden waaruit je kunt kiezen zijn 5 / 10 / 15 / 20 / 25 en 30 km.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Het Rijk van Nijmegen hoort bij de meest geliefde fietsgebieden van Nederland. En al helemaal als je geen bezwaar hebt tegen heuvels fietsen of dit zelfs wel een uitdaging vindt. In dit zeer afwisselende gebied met landbouwgronden, bossen, dorpjes en uitzichten hellen de wegen namelijk bijna allemaal. De Zevenheuvelenweg is beroemd, maar de grootste uitdagingen van geheel Midden-Nederland zijn de wegen vanuit Beek en Ubbergen naar Berg en Dal en Nijmegen. De 'Koning van Midden-Nederland' is de Oude Holleweg met een steilste stuk (van 300 m lang) van 12% en 74 hoogtemeters. In het overzicht Heuvels fietsen vind je alle wegen in dit gebied die voor fietsers die van heuvels bedwingen houden, een uitdaging vormen.

- IVN Rijk van Nijmegen is een vereniging van vrijwilligers, die jong en ouder in aanraking wil brengen met de natuur en ook het belang van duurzaamheid wil benadrukken. Ze organiseren cursussen over flora, fauna en landschap, met bijpassende excursies. Elk voor- en najaar wordt de Groencursus georganiseerd en er zijn cursussen over bijvoorbeeld bomen, insecten en paddenstoelen. Graag nodigen ze je uit om eens met een IVN-natuurgids mee te gaan met een van hun excursies in de omgeving van Nijmegen. Kijk in de Activiteitenagenda wat het aanbod is voor de komende periode.

- Natuurgebieden in het Rijk van Nijmegen van Staatsbosbeheer.

- "Vogelwerkgroep Rijk van Nijmegen en omstreken is opgericht in 1975 en heeft als doelen: het beschermen van de vogels zoals die in de vrije natuur voorkomen en de biotoop waarin zij leven; het bevorderen van de kennis van vogels in relatie tot hun leefomgeving; het bevorderen van draagvlak voor een ruimtelijke inrichting in stad en buitengebied, die voorziet in een adequate habitat voor vogels in hun verscheidenheid. We beogen onze doelen primair te verwezenlijken door samenwerking (geven van adviezen en informatie) met natuurbeheerders, overheden en andere natuurorganisaties. We streven hierbij naar een sterk intern netwerk van leden die de ontwikkelingen in hun eigen regio volgen en bij voorkeur ook de contacten onderhouden met de voor hun regio relevante natuurbeheerders, overheden en natuurorganisaties.

Onze slagkracht wordt bepaald door de kennis, kunde en beschikbaarheid van onze leden. We zullen daarom niet in staat zijn deze taken optimaal voor het gehele werkgebied in te vullen. Jaarlijks leggen we in een plan vast in welke delen van het gebied we actief zullen zijn. We organiseren cursussen, lezingen en excursies voor zowel leden als derden en geven een aantal malen per jaar het verenigingsorgaan 'de Mourik' uit. Tot slot voeren we jaarlijks vogelinventarisaties en trektellingen uit, waarvan de resultaten worden gedeeld met SOVON en natuurbeheerders, voor zover deze gebruikt worden in overeenstemming met onze doelstellingen." Vogelwerkgroep Rijk van Nijmegen e.o. heeft zich eind 2018 aangesloten bij de Gelderse Natuur en Milieufederatie (GNMF). De GNMF is hier erg blij mee, want bij de 350 leden van de vogelwerkgroep zit veel betrokkenheid en kennis over vogels en hun habitat. De waardering is wederzijds, zegt werkgroepvoorzitter Frank Saris. Toen er in Beek bomen werden gekapt terwijl er een oehoe broedde, trok de vogelwerkgroep aan de bel bij beheerder Geldersch Landschap. Saris: “De GNMF heeft ons geholpen om een overleg te organiseren voor een aangepast beheerplan. Dat was erg prettig. Als lid van de GNMF is het goed dat we hulp kunnen vragen in de vorm van advies of bij juridische vragen. Zo groeit het ons niet boven het hoofd.”

- Het Rijk van Nijmegen omvat een aantal natuurlijke en halfnatuurlijke gebieden, uniek voor Nederland. In de directe omgeving van de stad treffen we verschillende typen landschappen aan, zoals steile en glooiende stuwwallen, grote rivieren (de Rijn, Waal en Maas) en kleinere waterpartijen (plassen, vennen, bronnen en beken), pittoreske uiterwaarden met slingerende dijken en weilanden, moerassige graslanden, gemengde bossen, heidevelden en de zeldzaam geworden schrale blauwgraslanden. Als je meer wilt weten over de ontstaansgeschiedenis en de ecologie van het landschap in dit gebied, kun je aanschuiven bij deze geïllustreerde internetversie van een deel van de cursus 'Biodiversiteit' van de Radboud Universiteit Nijmegen. Je vindt er in tekst en beeld hoofdstukken over geologie, ecologie, Heumensoord, de Ooijpolder, de stuwwal, de Hatertse en Overasseltse Vennen, de Bruuk, en vele links naar instanties in de regio Rijk van Nijmegen op het gebied van natuur en landschap e.d.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over het Rijk van Nijmegen (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Bestuurlijk: - Regio Rijk van Nijmegen is een samenwerkingsverband van gemeenten in deze regio en deels directe omgeving. Het betreft de gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Druten, Heumen, Mook en Middelaar, Nijmegen en Wijchen.

- Nieuws: - Nieuws uit het Rijk van Nijmegen van Omroep Gelderland.

- Maatschappelijk betrokken ondernemen: - De missie van Rijk van Nijmegen Uitdaging is het stimuleren en organiseren van waarneembaar maatschappelijk betrokken ondernemen in deze regio, waarbij People, Planet en Profit centraal staan; het ondersteunen van maatschappelijke organisaties die als doel hebben de kwaliteit van leven in deze regio te verbeteren; het zijn van een partner voor de betrokken gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Heumen, Nijmegen en Wijchen om bij te dragen aan een beter leefklimaat in de regio; het in het kader hiervan tot stand brengen van een samenwerking tussen (waarneembaar) maatschappelijke betrokken bedrijven en maatschappelijke organisaties; het faciliteren van de verbinding tussen vraag en aanbod van Materialen (spullen), Middelen (advies over fondsen) en Menskracht (extra handjes, creativiteit, kennis en kunde).

Reactie toevoegen