Woudrichem

Plaats
Stad en gemeente
Woudrichem
West-Brabant Land van Heusden en Altena
Noord-Brabant

woudrichem_collage.jpg

Woudrichem, collage van stadsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Woudrichem, collage van stadsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

woudrichem vissersdijk met rk kerk 1939 [640x480].jpg

Woudrichem Vissersdijk met RK kerk 1939

Woudrichem Vissersdijk met RK kerk 1939

Woudrichem.jpg

In Woudrichem aangeland.

In Woudrichem aangeland.

Woudrichem (2).JPG

Stadsgezicht van de vestingstad Woudrichem.

Stadsgezicht van de vestingstad Woudrichem.

Woudrichem..JPG

Korenmolen Nooit Gedagt in Woudrichem.

Korenmolen Nooit Gedagt in Woudrichem.

Woudrichem (3).JPG

Blik op de Martinuskerk op een mooie voorjaarsdag in Woudrichem.

Blik op de Martinuskerk op een mooie voorjaarsdag in Woudrichem.

Woudrichem (4).JPG

Woudrichem bij de haven.

Woudrichem bij de haven.

Woudrichem (5).JPG

In het oude centrum van Woudrichem.

In het oude centrum van Woudrichem.

NB gemeente Woudrichem in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Woudrichem in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Woudrichem in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Woudrichem

Terug naar boven

Status

- Woudrichem is een stad en gemeente in de provincie Noord-Brabant, in de regio West-Brabant, en daarbinnen in de streek Land van Heusden en Altena. Het is de hoofdplaats van de gemeente.

- De gemeente Woudrichem is in 1973 vergroot met de gemeenten Almkerk, Andel, Giessen en Rijswijk.

- De gemeente Woudrichem omvat naast de gelijknamige stad de dorpen Almkerk, Andel, Giessen, Rijswijk, Uitwijk en Waardhuizen, en de buurtschappen Bronkhorst, Duizend Morgen, Eng, Oudendijk, Stenenheul, Uppel en Zandwijk. De gemeente omvat dus 1 stad, 6 dorpen en 7 buurtschappen.

- Wapen van de gemeente Woudrichem.

- Foto's van de plaatsnaamborden in de gemeente Woudrichem.

- Onder de stad Woudrichem valt ook de buurtschap Oudendijk.

Terug naar boven

Naam

In het Brabants
Woerkum of Woerkem.

Oudere vermeldingen
10e-11e eeuw Walderinghem, 1178 kopie 14e eeuw Waldrichem, 1259 Woldrichem, ca. 1280 Woudrikem.

Naamsverklaring
Samenstelling van heem 'woonstede, woning' en Waldering, gevormd door middel van het patronymisch suffix -ing bij de persoonsnaam Waldeher (uit het Germaanse Waldahari* = het Nederlandse Walter), dus letterlijk: 'huis van de nakomelingen van Walter'. Een plaatsnaam van dit type noemt men wel een -ingaheem naam.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

De gemeente Woudrichem grenst in het W aan Nieuwendijk, Werkendam en Sleeuwijk, in het N aan de provincie Zuid-Holland, de rivier de Boven-Merwede en Gorinchem, in het NO ook aan Zuid-Holland, Dalem, de provincie Gelderland, de rivier de Afgedamde Maas, kasteel Loevestein en Poederoijen, in het ZO aan Veen en 'Wijk en Aalburg' en in het Z aan Babyloniënbroek en Dussen, en ligt O van de A27, het Nationale Park De Biesbosch en Dordrecht, OZO van Hardinxveld-Giessendam, ZW van Leerdam, W van Zaltbommel, N van Waalwijk en Kaatsheuvel, NNO van Dongen en NO van Geertruidenberg en Oosterhout. Aan de NO grens van de gemeente komen de rivieren de Waal, Afgedamde Maas en Boven-Merwede samen. De gelijknamige stad ligt N in de gemeente en op een drieprovinciënpunt: de plaats ligt zelf in Noord-Brabant, N ervan ligt het Zuid-Hollandse Gorinchem, O ervan ligt het Gelderse Poederoijen.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Woudrichem 205 huizen met 1.309 inwoners, verdeeld in de gelijknamige stad 165/997 (= huizen/inwoners) en buurtschap Oudendijk 40/312. Tegenwoordig heeft de gemeente ca. 5.750 huizen met ca. 14.400 inwoners, waarvan ca. 1.840 huizen en ca. 4.600 inwoners in de stad.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van deze stad, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Het Visserijmuseum en Cultuurhistorisch Museum Woudrichem is voortgekomen uit het initiatief van een groep enthousiaste inwoners. Zij waren het die begonnen met het inzamelen van historisch materiaal over de riviervisserij. In enkele jaren was zoveel materiaal bijeengebracht dat besloten werd een museum in te richten. De verzameling geeft een vrijwel volledig overzicht van de Nederlandse riviervisserij. Woudrichem was één der belangrijkste vissersplaatsen, vooral wat betreft de zalmvisserij. In afzonderlijke afdelingen worden de diverse technieken getoond aan de hand van modellen en foto's. Er zijn originele visserscheepjes opgesteld en tal van gebruiksvoorwerpen.

- Geschiedenis van Woudrichem als vestingstad.

- Verhalen over de geschiedenis van Woudrichem op de site van het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC).

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Groot en Grut: nieuwe speeltuin bij het veer?.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De plaats Woudrichem heeft 51 rijksmonumenten.

- Martinuskerk van de Hervormde (PKN) Gemeente Woudrichem.

- Beschrijving orgel Sint-Martinuskerk.

- De oorspronkelijk in 1662 gebouwde achtkante korenmolen Nooit Gedagt is in 1945 door oorlogshandelingen vernield. Een replica is in 1996 op feestelijke wijze opnieuw in gebruik genomen.

- Gevelstenen in Woudrichem.

- Stichting Stadsgalerie Woudrichem is gevestigd in een gerestaureerde kazerne uit 1845. De galerie biedt een podium voor het onder de aandacht brengen van beeldende kunst in al haar disciplines middels exposities, workshops, manifestaties, lezingen en publicaties.

- Stichting Stadsgidsengilde Woudrichem verzorgt o.a. rondleidingen door deze vestingstad. Een 15-tal zeer ervaren en enthousiaste gidsen/vrijwilligers, die veelal hun leven lang al in de stad wonen, verzorgt de rondleidingen. De rondleidingen hebben door de invulling van de gidsen altijd een persoonlijk getint thema maar verhalen altijd over het heden en verleden van de vesting en haar bewoners. Onderwerpen waar de gidsen vaak over vertellen, zijn: de monumentale panden; de relatie met de Hollandse Waterlinie; het verleden van de riviervisserij; de vestingwerken en de stads- en visrechten. Misschien wilt je ook wel de toren beklimmen, een bezoek brengen aan het Visserijmuseum en/of de molen bezichtigen? Je kunt in het contact met hen je wensen aangeven en dan zorgen zij voor een op maat gesneden rondleiding voor jou en je gasten.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Festival Weekend (weekend na Hemelvaartsdag).

- Avond-4-daagse (juni).

- Kunstroute Woudrichem (weekend in september).

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Fiets- en voetveer Woudrichem - Loevestein. - Fiets- en voetveer Woudrichem - Gorinchem.

- Stadshaven.

- Sport- en Cultureel Centrum 't Rondeel.

Terug naar boven

Beeld

- Oud Woerkum is een site van Woerkummers Aart en Anja de Joode met veel oude foto's, ansichten, knipsels en verzamelobjecten betreffende de oorspronkelijke gemeente Woudrichem (= naast deze stad verder nog de buurtschap Oudendijk).

- Fotoreportage van Woudrichem door Kees Wittenbols uit Breda. Zie onderaan de pagina ook deel 2, 4, en 5.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Woudrichem (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Gemeente: - Officiële site van de gemeente Woudrichem.

- Algemeen: - Site van en over Woudrichem.

- Nieuws: - Nieuws uit de kernen van de gemeente Woudrichem.

- TV: - Woudrichem genoot al een behoorlijke landelijke bekendheid vanwege zijn toeristische attractiviteit. Die naamsbekendheid is nog verder vergroot door de SBS6 tv-serie Dokter Tinus. Dokter Tinus is een Nederlandse bewerking van de succesvolle Engelse serie Doc Martin, waarin een briljante vaatchirurg uit de grote stad zijn functie moet opgeven vanwege een bloedfobie (Hermatofobie). Hij wijkt uit naar een klein dorp, ver weg van de Randstad, om zich daar te vestigen als de enige praktiserende huisarts. Al snel blijkt dat het verschil tussen de stad en het platteland groter is dan gedacht, met alle, vaak grappige gevolgen van dien. De hoofdrol wordt gespeeld door Thom Hoffmann. Overige rollen zijn o.a. weggelegd voor Johnny Kraaikamp jr., Jennifer Hoffman, Margreet Blanken, Tygo Gernandt, en Juliette van Ardenne.

- Muziek: - Blaasorkest Hofkapel Nooit Gedagt is in 1974 opgericht. Sinds de start was het orkest altijd als vaste Hofkapel verbonden aan de carnavalsvereniging van Woudrichem. De naam van het orkest is ontleend aan de Woudrichemse achtkante korenmolen Nooit Gedagt. Afhankelijk van het karakter van het optreden wordt een passend tenue uitgekozen. Een van de karakteristieke onderdelen is sinds de start van het orkest de blauwe baret met rode pluim. Buiten de carnavalsactiviteiten wordt overal opgetreden waar dat door organisatoren passend wordt geacht.

Het motto van het orkest "wij maken van elk feest een evenement" geeft uiting aan de brede inzetbaarheid. De samenstelling van het repertoire zorgt bovendien dat het orkest geschikt is voor alle soorten publiek van alle leeftijden. Het repertoire dat het orkest ten gehore brengt is nagenoeg tijdloos. Door de achtergronden van de leden, die hun sporen in de jazz- en klassieke wereld ruimschoots hebben verdiend, is gekozen voor een zeer gevarieerd repertoire dat varieert van operamuziek, smartlappen en swing tot evergreens. In 2008 heeft de hofkapel een CD gemaakt onder de titel EigenWijs. Hiervan zijn nog enkele exemplaren beschikbaar.

Reactie toevoegen