Goedereede

Plaats
Stad
Goeree-Overflakkee
Goeree-Overflakkee
Zuid-Holland

Goedereede rode boei [640x480].JPG

Goedereede, bij de entree tot de stad staat een rode boei, ter herinnering aan de vroegere scheepvaart- en visserijperiode.

Goedereede, bij de entree tot de stad staat een rode boei, ter herinnering aan de vroegere scheepvaart- en visserijperiode.

Goedereede gemeentehuis [640x480].JPG

Goedereede, gemeentehuis

Goedereede, gemeentehuis

Goedereede monument verdediging 1490 [640x480].JPG

Goedereede, monument ter herdenking van de succesvolle verdediging door de inwoonsters tegen de aanvallen van de Hoeksen d.d. 22 juli 1490. Omdat de mannen die dag op zee waren, verjoegen de vrouwen de aanvallers met kokende pek en teer.

Goedereede, monument ter herdenking van de succesvolle verdediging door de inwoonsters tegen de aanvallen van de Hoeksen d.d. 22 juli 1490. Omdat de mannen die dag op zee waren, verjoegen de vrouwen de aanvallers met kokende pek en teer.

goedereede_catharinakerk_1.jpg

Goedereede, Catharinakerk

Goedereede, Catharinakerk

goedereede_catharinakerk_2.jpg

Goedereede, Catharinakerk

Goedereede, Catharinakerk

goedereede_molen_de_windvang.jpg

Goedereede, Molen De Windvang

Goedereede, Molen De Windvang

ZH gemeente Goedereede in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Goedereede in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Goedereede in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Goedereede

Terug naar boven

Status

- Goedereede is een stad in de provincie Zuid-Holland, op het schiereiland en in de gemeente Goeree-Overflakkee. Het was een zelfstandige gemeente t/m 2012.

- De gemeente Goedereede is in 1966 vergroot met de gemeenten Ouddorp en Stellendam.

- Onder de stad Goedereede vallen ook het dorp Havenhoofd (voor de postadressen) en de buurtschap Oostdijk.

- Naast alle hiervoor genoemde kernen waren er in de gemeente Goedereede nog de buurtschappen Klarebeek en Vissershoek, die onder het dorp Ouddorp vallen.

- Wapen van de voormalige gemeente Goedereede.

Terug naar boven

Naam

Uitspraak
Goeree.

Oudere vermeldingen
1332 Goederreede, 1424 Goederede.

Naamsverklaring
Samenstelling van goed en rede 'ligplaats van schepen'.(1) De site van de toenmalige gemeente Goedereede stelde dat de naam ook zou kunnen staan voor Goer-ee 'ruw, woest eiland'.

Terug naar boven

Ligging

Goedereede ligt O van Ouddorp, NW van Stellendam en ligt direct N van de N57.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Goedereede, die dan nog slechts de gelijknamige stad beslaat, 164 huizen met 1.118 inwoners. Vlak voor haar opheffing in 2013 heeft de gemeente ca. 4.500 huizen met ca. 11.500 inwoners. - De stad heeft tegenwoordig ca. 600 huizen met ca. 1.650 inwoners. Met de ook voor de postadressen onder de stad vallende buurtschappen Havenhoofd en Oostdijk erbij komt het aantal inwoners op ca. 2.250.

Terug naar boven

Geschiedenis

Wat t/m 2012 de gemeente Goedereede is, is oorspronkelijk het eiland Westvoorn of Goeree. Dat vormt oorspronkelijk één geheel met het huidige Voorne, dat Oostvoorne werd genoemd (terwijl de voormalige gemeenten Oostvoorne en Rockanje tegenwoordig de gemeente Westvoorne vormen, omdat dat in het westen van het huidige Voorne ligt...). Westvoorne wordt in 1751 door de Statendam met Overflakkee verbonden, waardoor het eiland Goeree-Overflakkee is ontstaan.

Goedereede verkrijgt in 1312 stadsrechten en in 1331 het recht van vrije weekmarkt. De handel en visserij komen tot bloei. De stad wordt in de 15e, 16e en 17e eeuw echter geteitsterd door stormen, overstromingen en oorlogen. Telkens wordt de stad herbouwd. Door aanslibbingen moet de haven steeds worden verlegd en door bedijkingen van de omliggende polders wordt Goedereede meer een landbouwdorp. De stadsmuren en -poorten worden gesloopt. Na de Watersnoodramp van 1953 wordt ter beveiliging van de stad de haven afgedamd met een dam bij de buurtschap Havenhoofd, waardoor de schepen niet meer bij de stad kunnen komen maar bij Havenhoofd moeten blijven liggen.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van deze stad, kun je terecht bij Stichting Stad Goedereede, p/a J. van Oosterum, Nieuwendijk 4, 3252 LK. Tel. 0187- 492698. Voor zover ons bekend is de stichting nog niet met een website of -pagina op het internet aanwezig.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Goedereede heeft 118 rijksmonumenten.

- Goedereede wordt pas in 1450 een zelfstandige parochie. Daarvóór fungeert de Ouddorpse kerk als moederkerk. Goedereede bezit dan alleen een kleine kapel. De oorspronkelijke Catharinakerk uit vermoedelijk 1453 is wegens achterstallig onderhoud in 1706 deels ingestort en grotendeels afgebroken. Omdat de scheepvaart en handel zich verplaatsen naar nieuwe gunstiger gelegen havensteden, verdwijnt de welvaart en worden de kerkelijke inkomsten steeds geringer, met als gevolg dat de gelden niet meer toereikend zijn voor het onderhoud van de parochiekerk en de kerk moet worden vervangen door een bescheidener exemplaar. De huidige Hervormde (PKN) Catharinakerk, een zaalkerkje met hoog schilddak, is in 1708 gebouwd met gebruikmaking van de oude koormuren. In 1978 zijn de fundamenten van de middeleeuwse kerk zichtbaar gemaakt. De kerk valt onder de Hervormde Gemeente Goedereede.

- De bouw van de opvallende en imposante stompe toren van Goedereede is gestart n 1467 en komt in 1512 gereed. Vóór 1823 heeft op de toren een spits gestaan. Deze is verwijderd om de toren dienst te kunnen laten doen als vuurtoren. De toren heeft van 1833 tot 1912 als zodanig gefunctioneerd. Daarna komt namelijk de vuurtoren in Ouddorp in gebruik. De toren heet wel nog steeds Lichttoren. De ruim 40 meter hoge toren is in 2009 gerestaureerd. Tevens heeft de toren een carillon gekregen, dat zowel met de hand als mechanisch bespeeld wordt. In de wijde omtrek kan men genieten van de schone klanken van deze zingende toren. De toren mag tot de mooiste van ons land worden gerekend.

In de toren is Torenmuseum Goedereede ingericht. De collectie omvat o.a. opgegraven oud aardewerk, klederdrachten van Goeree-Overflakkee en antieke scheepsmodellen. Op de beiaardzolder kun je een van de grootste carillons van Nederland bewonderen. En vanaf het dak van de toren heb je natuurlijk een magnifiek uitzicht over het historische stadje, het eiland en de wijde omgeving (zoals Haringvliet, Grevelingemeer, Noordzee).

- Molen De Windvang (Goereeseweg 5) dateert uit 1791 en is gebouwd op een kleine verhoging naast de weg. De molen is jaren buiten bedrijf en in verval, voor hij in 1971/1972 ingrijpend wordt gerestaureerd. De molen draait regelmatig, waarbij soms wordt gemalen. Op zaterdag is hij te bezichtigen en eventueel op andere dagen als de molenaar aanwezig is.

- Gevelstenen in Goedereede.

- Bronzen beeld van een Goedereese vrouw met een emmer kokende pek en teer (1996), vervaardigd door de Helvoirtse kunsenaars Jean en Marianne Bremers. Voor nadere toelichting zie bij Geschiedenis.

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Kunststichting Goedereede organiseert diverse evenementen door het jaar heen, waaronder de Kunstdagen in augustus.

- Toneelclub De Klokkedieven is opgericht in 2003, heeft ca. 16 leden, en brengtr jaarlijks in maart een nieuw stuk op de planken.

- Oranjevereniging Goedereede organiseert jaarlijks Koningsdag en de 5 mei viering. Daarnaast organiseren ze meerdere vrijmarkten en de braderie op de Markt. Tijdens deze dagen worden allerlei activiteiten georganiseerd voor jong en ouder.

- Stadsfeest Goereese Portdagen (weekend in juni).

Terug naar boven

Beeld

- Fotoserie van Goedereede van fotograaf Martin Stevens.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Goedereede (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Goedereede van de Stadsraad op Facebook.

- Belangenvereniging: - Na de gemeentelijke herindeling van de 4 gemeenten op Goeree-Overflakkee in 2013 zijn, waar die er nog niet waren, dorps- of stadsraden opgericht. Zo ook Stadsraad Goedereede. De Stadsraad zoekt naar mogelijkheden om het contact tussen burgers en gemeente zo goed mogelijk te houden. Dit doen zij onder andere door middel van maandelijkse vergaderingen, die deels openbaar zijn. Een veilige woon- en leefomgeving voor de inwoners, met voldoende mogelijkheden om te sporten, ontspannen, werken, wonen en cultuur te beleven, met goed bereikbare voorzieningen voor jong en ouder. Daarbij rekening houdend met het cultuurhistorisch erfgoed van Goedereede. Dit alles behouden en bevorderen is de doelstelling van de Stadsraad.

- Dorpshuis: - Dorpshuis Oostdam.

- Onderwijs: - Basisschool Buten de Poorte staat voor meer dan 110 jaar onderwijs met een hart en biedt de leerlingen rust, regelmaat en een leeromgeving waarin ze zich op cognitief, sociaal en creatief gebied optimaal kunnen ontplooien.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Goedereede.

Reactie toevoegen