Broekhuizenvorst

Plaats
Dorp
Horst aan de Maas
Noord-Limburg
Limburg

Broekhuizenvorst

Terug naar boven

Status

- Broekhuizenvorst is een dorp in de provincie Limburg, gemeente Horst aan de Maas. T/m 2000 gemeente Broekhuizen.

- Onder het dorp Broekhuizenvorst vallen ook de buurtschappen De Heide, Ooijen en Zeelberg.

Terug naar boven

Naam

In het Limburgs
Vaors.

Oudere vermeldingen
1294-1295 apud Vorste, 1400 Vorst prope Broeckhuysen, 1449 Broichusenvorst, 1662 Broeckhuyser Vorst, 1665 Vorst, 1803-1820 Brockhuysen vorst, 1840 Broekhuysenvorst, 1891 Vorst.

Naamsverklaring
Betekent de plaats Vorst = vorst 'niet omheind bos, banwoud', gelegen bij Broekhuizen, ter onderscheiding van Grubbenvorst.(1)

Terug naar boven

Ligging

Broekhuizenvorst ligt ZO van Venray, NO van Horst en grenst in het O aan de rivier de Maas.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Broekhuizenvorst 83 huizen met 436 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 450 huizen met ca. 1.150 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- In 2018 heeft de gemeente Horst aan de Maas het Koetshuus in Broekhuizenvorst te koop gezet. De wens was om een koper te vinden die een kwalitatieve en onderscheidende invulling kon bieden en bereid was te zorgen voor een goede ruimtelijke inpassing die past bij het dorp. Twee inschrijvers hebben gereageerd. De gemeente heeft besloten het Koetshuus te gunnen aan degene die het meest voldoet aan de wens van het college. Het wordt een educatieve en culturele plek waar inwoners en voorbijgangers in de zomermaanden kunnen genieten van een drankje op het terras in combinatie met muziek en kunst. In de wintermaanden zal facilitering van cultuur in de ruimste zin van het woord centraal staan. Workshops, cursussen en creatieve verrassingen zijn onderdeel van het concept. Daarnaast wordt waar mogelijk samenwerking gezocht met lopende initiatieven in het dorp en buurdorp Broekhuizen.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Broekhuizenvorst heeft 6 rijksmonumenten.

- Broekhuizenvorst heeft 12 gemeentelijke monumenten.

- De Heilige Naam Jezuskerk (Kerkstraat 9) is de parochiekerk van Broekhuizenvorst. De eerste vermelding van een kerk stamt van 1214, toen de kerk nog als Sint Salvatorkerk te boek stond. Het was een zaalkerk met aangebouwde apsis. Omstreeks 1400 is een toren gebouwd, in de 15e eeuw een koor en mogelijk in 1456 een nieuw schip. In de 16e eeuw is de kerk uitgebreid met zijbeuken. Johan Kayser voerde van 1880-1884 een restauratie uit, en Jules Kayser deed dat in 1920-1930. Oorlogsgeweld vernietigde kerk en toren einde 1944, waarbij ook de muurschilderingen verloren zijn gegaan. De kerk is in de oorspronkelijke stijl gerestaureerd, en tevens uitgebreid, onder meer met een transept. Architect was Anton Swinkels. In 1949 is de kerk ingezegend. De huidige kerk bevat nog delen van het middeleeuwse gebouw. Het betreft een bouwwerk in laatgotische stijl met verlaagd, driezijdig afgesloten, koor, en halfingebouwde westtoren. Het gebouw ligt op een verhoging, en wordt geflankeerd door een begraafplaats. De kerkhofmuur is 17e-eeuws. - Gevelsteen aan kerk. - Site Parochie H. Naam Jezus.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Kermis (juli).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Broekhuizen en Broekhuizenvorst.

- Onderwijs en kinderopvang: - Basisschool De Schakel in Broekhuizenvorst is er ook voor de kinderen van buurdorp Broekhuizen. - Dat geldt ook voor Kinderopvang 't Nest. "De school ligt prachtig op een oude terp in het dorp, is gedeeltelijk verbouwd en maakt deel uit van de Brede Maatschappelijk Voorziening. We zijn erg trots op ons mooie schoolgebouw en onze prachtige speelplaats. De Schakel is: een school waar leerlingen met veel plezier leren en leven en zich ontwikkelen en waar leraren met plezier werken en leren; een school waar sprake is van gedeelde verantwoordelijkheid en autonomie van de lerende; een school waar de waarden passie, plezier, partnerschap en prestatie zichtbaar zijn in het handelen van de leerkrachten en schoolleiding; een school waar educatief partnerschap belangrijk is en waar wordt gehecht aan een goede samenwerking en interactie tussen ouders en school; een lerende organisatie die vorm en inhoud geeft aan het samen leren op alle niveaus; een veilige school waar in goed onderling vertrouwen wordt geleerd en gewerkt; een school met nadruk op goede relaties; goed contact met elkaar, met de leerlingen en met hun ouders. De volgende kernwoorden passen dan ook bij onze school: innoveren; ontdekken; onderzoeken; ontwerpen; creëren; partnerschap; samen leren; synergie creëren; afstemmen; verbinden; zelfregulering; van reactief naar creatief; fouten maken mag."

- Muziek: "Broekhuizenvorst met gehucht Ooyen gelegen aan de Maas anno 1879: klein, agrarisch, roomsch, en vooral arm. De kindersterfte is schrikbarend hoog en de gemiddelde levensverwachting laag. De weinig vruchtbare zandgronden bieden een karig bestaan aan de inwoners, van wie de meeste als dagloners de akkers bewerken. Enkele zelfstandigen verdienen een dun belegde boterham als klompenmaker, wolspinner of tapper. Voor de gemiddelde Vorstenaar had 1879 weinig meer te bieden dan een kort leven, waarin hard werken en de kerk centraal stonden. Uitzicht op verbetering was er nauwelijks en het is niet verwonderlijk dat de weinige mogelijkheden tot ontspanning die er waren zeer populair waren.

Een hoogtepunt was de jaarlijkse toneelavond in januari.Voor de muzikale noten zorgde vaak de Harmonie van Lottum. Tijdens de winterkermis 1879 was het muzikale gehalte van de Lottumse muzikanten dusdanig bedroevend dat een aantal dorpsbewoners besloot zelf maar een fanfaregezelschap op te richten. Dat gebeurde op 25 maart 1879. Voor de aanschaf van 15 instrumenten was fl. 400,- nodig. Hiervoor hielden ze een huis aan huis aktie, die het voor die tijd enorme bedrag van fl. 280,- opleverde. Het gemeentebestuur werd bereid gevonden dit bedrag aan te vullen en de fanfare kon aan de slag." Aldus Fanfare Broekhuizenvorst & Ooyen op haar site over de oprichting en de aanleiding daartoe. Wat de vereniging in de 140 jaar daarna allemaal heeft meegemaakt, kun je hier lezen.

"De fanfare telt ca. 40 muzikanten en een 15-tal leerlingen in opleiding en komt uit in de 2e divisie. Meer verenigingskeuze, minder geboortes en daling van het inwonertal heeft ook zijn invloed op de vereniging. Vreugde, uitdagingen en sociale contacten zijn het hart van de vereniging. Dat de inwoners van Broekhuizenvorst de fanfare waarderen blijkt uit de royale giften tijdens de jaarlijkse donateursrondgang. Een belangrijke bron van inkomsten is het inzamelen van oud papier. Naast het opluisteren van concerten in binnen en buitenland is de fanfare ook present bij jubilea, bijzondere gebeurtenissen in het dorp, en kerkelijke en nationale gebeurtenissen. Na de repetitie op de vrijdagavond wordt door een grote groep muzikanten aan de stamtafels nog lang over de muziek en alledaagse dingen nagekaart."

- Jeugdorkest BMBM bestaat uit jonge muzikanten uit de plaatsen Broekhuizen, Maashees, Broekhuizenvorst en Melderslo. Het aantal jeugdleden per fanfare in deze dorpen is te gering om een eigen jeugdorkest te hebben. Vandaar dit gezamenlijke jeugdorkest. De jeugdleden mogen bij het orkest als ze in opleiding zijn voor hun A-diploma, dat is zo rond hun 10e jaar. In het jeugdorkest leren ze om op een leuke manier in groepsverband muziek te maken en is de opstap naar de grote fanfare van hun eigen dorp een stuk gemakkelijker. Een keer per jaar gaat het Jeugdorkest op concours, waar ze door een jury beoordeeld wordt. Het hoogtepunt, als afsluiting van het seizoen, is de jaarlijkse concertreis naar Luxemburg.

- Sport: - Voetbalvereniging SVEB is in 1990 ontstaan uit een fusie van de verenigingen Excelsior´18 en Brughusia. "Wanneer er voor het eerst een bal in onze dorpen rolde, zullen we vermoedelijk nooit weten. Maar dat vijftien mannen op 7 april 1918 besloten om Excelsior ’18 op te richten staat wel als een paal boven water. Het was niet de enige club in Broekhuizenvorst in die tijd; er bestond al een verenging genaamd ADO. Al snel groeide Excelsior echter uit tot dé club van het dorp en in 1933 betekende dat het einde van ADO. In Broekhuizen gebeurde iets soortgelijks. Daar had men Juliana, toen in 1930 UVO (Uit Vriendschap Ontstaan) werd opgericht. Een naam die in 1932 op initiatief van de toenmalige pastoor Van Dooren werd ingeruild voor Brughusia, waarna ook deze club uiteindelijk als enige overbleef. In de jaren tachtig liepen de ledenaantallen bij beide verenigingen terug en jeugdteams op de been krijgen bleek langzamerhand onmogelijk. Besloten werd om samen te gaan met de jeugd en enkele jaren later volgde ook de rest. Uiteindelijk werd gekozen voor SVEB (Sport Vereniging Excelsior Brughusia) als naam en een sportpark in Broekhuizenvorst."

- De visverenigingen van Broekhuizenvorst en Lottum hebben in 2018 nieuwe visvijvers gekregen bij de Roamweg en Haasendonkerweg, in het landelijk gebied precies tussen deze dorpen in, in een natuurgebied van 3,5 hectare. Eigenaar van het gebied Staatsbosbeheer was bereid de grond over te dragen voor de aanleg van twee nieuwe visvijvers. Eén visvijver creëren was niet mogelijk omdat het gebied wordt doorkruist door een stuk agrarische grond. Projectbureau Ooijen-Wanssum heeft de visvijvers aangelegd als compensatie, omdat vanwege de reactivering van de Oude Maasarm de visvijver van HSV Eendracht uit Broekhuizenvorst is verdwenen, omdat de Oude Maasarm nu door dat gebied stroomt. Dat kon mooi worden gecombineerd met de nieuwe plek die HSV Willem Barendsz uit Lottum nodig had. Hun 300 meter lange steiger in het Schuitwater was namelijk onder water komen te staan, door de hoge waterstand die werd veroorzaakt door dammen die de in het gebied aanwezige bevers hebben aangelegd.

- Senioren: - In 1957 is de lokale ouderenvereniging opgericht, onder de naam De Krasse Generatie. In 2006 is de naam gewijzigd in KBO Limburg, afd. Broekhuizen - Broekhuizenvorst. De vereniging stelt zich ten doel de belangen van ouderen op het gebied van welzijn te behartigen en de zelfwerkzaamheid en zelfredzaamheid van ouderen als individu en als groep te bevorderen. Verder streeft de afdeling ernaar de gelijkwaardigheid van de ouderen aan de overige leden van de samenleving gestalte te geven en te streven naar een optimaal welzijn voor ouderen, in het bijzonder die van haar leden.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Broekhuizenvorst.

Reactie toevoegen