Watergang

Plaats
Dorp
Waterland
Waterland
Noord-Holland

Watergang

Terug naar boven

Status

- Watergang is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de streek en gemeente Waterland. T/m 1990 gemeente Landsmeer. Bij de gemeentelijke herindlingen van 1991 in deze regio is het dorp middels een grenscorrectie van de gemeente Landsmeer afgesplitst en overgegaan naar de in dat jaar opgerichte gemeente Waterland.

- Onder het dorp Watergang valt ook het grootste deel van buurtschap Het Schouw.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1343 van waterganghe, 1628 Watergang, ca. 1660 Water gang, 1660 Waterganck.

Naamsverklaring
Overdrachtelijk gebruik van de waternaam watergang 'kanaal, vaart', de verbinding tussen Monnickendam en Amsterdam.(1)

Terug naar boven

Ligging

Watergang ligt, volgens de site van het dorpshuis, aan "de smalste Dorpsstraat van Nederland". Verder ligt het dorp O en NO van het dorp Landsmeer, NNW van het dorp Zunderdorp, N van de stad Amsterdam, W van het dorp Broek in Waterland, WZW van de stad Monnickendam, Z van het dorp Ilpendam en ZO van het dorp Den Ilp.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Watergang 29 huizen met 174 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 160 huizen met ca. 400 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Watergang is in de 12e eeuw ontstaan langs het hoofdontginningskanaal dat daar in het laagveen is uitgegraven. Het kanaal loopt evenwijdig aan de in 1660 aangelegde trekvaart tussen Amsterdam en Purmerend, die later is uitgebreid tot het Noordhollands Kanaal. Van oudsher is het een boerendorp, gelegen midden in het Waterlandse veenweidegebied.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Hoe de inwoners in het ideale geval Watergang rond 2020 zouden willen zien, kun je lezen onder de link.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Watergang heeft 7 rijksmonumenten.

- Watergang heeft 1 gemeentelijk monument, zijnde de stolpboerdrij met schuur op Dorpsstraat 55.

- De in 1642 in gotische trant gebouwde Hervormde Kerk valt onder de Hervormde Gemeente Ilpendam-Watergang.

- De zwart geteerde hooihuizen zijn kenmerkend voor dit dorp.

- Tijdens de eerste officiële dodenherdenking in Watergang, op 4 mei 2016, is een gedenkplaat onthuld ter nagedachtenis aan de joodse familie Kerkmeester, die tijdens de Tweede Wereldoorlog in dit dorp woonde en in 1943 in Sobibor is omgebracht. Evalina Kerkmeester-Hendrix was onderwijzeres aan de dorpsschool. De gedenkplaat op de begraafplaats, een initiatief van Corwim de Jongh uit Edam, is onthuld door Hesje Staes, een nicht van Evalina Kerkmeester en destijds een van haar leerlingen.

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Bijzonder voor een klein dorp als Watergang is dat er vrijwel maandelijks - uitgezonderd de zomermaanden - op een zondag een Rock & Roll Dansmiddag is, met telkens een andere live band. De entreeprijzen zijn bescheiden.

- Het Tuintonen Festival (op een zaterdag eind juni, in 2019 voor de 8e keer) is een akoestisch muziekfestival in de buitenlucht. Het idee voor het festival is ontstaan door twee enthousiaste buurvrouwen die de liefde voor dit dorp graag wilden delen en er graag een muzikaal tintje aan wilden toevoegen. Inmiddels is er een tuintonen-team dat dit festival mogelijk maakt. Aan de hand van een programmaboekje en een kaartje bepalen de bezoekers zelf hun route langs de diverse optredens op en langs de Dorpsstraat.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Fietsroute 'Rondom Watergang' (35 km) begint en eindigt in Amsterdam-Noord, maar je kunt de route ook op een andere plaats beginnen. Als je met het openbaar vervoer komt, is het Centraal Station in Amsterdam een goed uitgangspunt. Hiervandaan kun je direct de IJ-pont naar Amsterdam-Noord nemen.

- Het Varkensland, ook bekend als het Watergangse veld, is een natuurgebied O van het dorp Watergang. Het is een veenweidegebied met licht brak (zout bevattend) water. Het oorspronkelijke hoogveengebied van het Varkensland en het nabijgelegen Ilperveld is in de 18e eeuw afgegraven (afgestoken) voor turfwinning (vervening). Het Varkensland maakt deel uit van Natura 2000-gebied Ilperveld, Varkensland, Oostzanerveld & Twiske en is in eigendom van Staatsbosbeheer. Het is een broed- en slaapgebied voor grutto's en andere weidevogels. Het merendeel van het gebied wordt beheerd en bewerkt door plaatselijke boeren.

Twee kleine maar gezichtsbepalende stukjes bos kenmerkten decennialang het Varkensbos. Jong en ouder wandelden er graag. Maar het 'Bosje van Klok' en het 'Marsbosje' (beide genoemd naar de families die er ooit boerden en een moestuin hadden) vormden ook een perfecte schuilplaats voor met name kraaien, die vanuit de bomen een prachtig zicht hadden op het open veld waar grutto’s en kieviten hun kuikens grootbrengen. En van waaruit ze de aanval op de weidevogels konden inzetten. Om dat tegen te gaan heeft Vereniging Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer Water, Land & Dijken (WLD) de bosjes in 2016 grotendeels gekapt. De doelstelling van het Varkensland is namelijk helemaal gericht op het vergroten van de in ons land in de afgelopen decennia fors gekrompen populatie weidevogels. Van het 'Bosje van Klok' resteert nog één boom, met een buizerdnest erin. De buizerd is beschermd en daarom mag een boom waarin een buizerdnest zit niet gekapt worden. Van het 'Marsbosje' staan nog twee bomen overeind. Die zijn blijven staan op verzoek van de familie Mars, die emotionele waarde hecht aan behoud van de bomen.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Watergang.

- Dorpshuis: - Dorpshuis De Nieuwe Boet is al ruim 30 jaar het dorpshuis van Watergang. Het is een ideale plek voor familiebijeenkomsten, vergaderingen, recepties, feesten en partijen (groot of klein). De Nieuwe Boet is prachtig gelegen aan de smalste dorpsstraat van Nederland. Er is ruime gratis parkeergelegenheid aanwezig. Het gebouw is ook prima toegankelijk voor mindervaliden. Het is ook een officiële trouwlocatie. Behalve dat het een prachtige locatie is om de mooiste dag van je leven door te brengen, is de omgeving ook uitermate geschikt voor het maken van prachtige huwelijksfoto's. Dat kan natuurlijk ook met een fotoshoot varend door het mooie Varkensland waar Watergang aan gelegen is. Het vernieuwde terras en tuin aan de zijkant zijn bij droog weer zeer geschikt voor een lunch, barbecue of een borrel. Bijeenkomsten zijn goed te combineren met wandel-, fiets- of kanotochten door de mooie omgeving van Waterland.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Watergang.

Reactie toevoegen