Lichtaard

Plaats
Dorp
Ferwerderadiel
Fryslân

lichtaard_collage.jpg

Lichtaard, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Lichtaard, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Lichtaard.JPG

Daar hebben we Lichtaard al.

Daar hebben we Lichtaard al.

Lichtaard (2).JPG

Lichtaard dorpsgezicht.

Lichtaard dorpsgezicht.

Lichtaard (3).JPG

De Gotische Gertrudiskerk op de terp in Lichtaard.

De Gotische Gertrudiskerk op de terp in Lichtaard.

Lichtaard

Terug naar boven

Status

- Lichtaard is een dorp in de provincie Fryslân, gemeente Ferwerderadiel.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Lichtaard ligt ZO van het dorp Blije, Z van het dorp Holwerd, ZZW van de dorpen Brantgum en Waaxens, ZW van het dorp Foudgum, WZW van het dorp Bornwird, W van het dorp Raard en de stad Dokkum, NW van de dorpen Sibrandahûs en Rinsumageast, NO van de dorpen Jannum en Burdaard, ONO van de dorpen Reitsum en Ginnum en OZO van de dorpen Hegebeintum en Ferwert.

Het dorp heeft een open verbinding met de Dokkumer Ee.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Lichtaard 11 huizen met 89 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 25 huizen met ca. 80 inwoners (beide geverifieerd).

Terug naar boven

Geschiedenis

Onderwijs
Doorgaans was in dit kleine dorpje de koster tevens schoolmeester en voorzanger, soms inde hij ook nog de belastingen en was hij tevens 'dorpsrechter'. Reeds in 1677 was mr. Claes Seerps hier onderwijzer. Hij overleed in 1689. Bij de kennisgeving stond vermeld dat hij "geweesene schoeldienaer en ontfanger van den dorpe Lichtaard" was. In 1817 wordt Kornelis Wopkes Smidt (3e rang), uit Raard, benoemd. Het traktement bedroeg toen ƒ 84 per jaar en "de opkomsten van 1 pondemaat weiland en het beweiden van een lange groene reed, de schoolpenningen en een woning met een hof".

In 1830 wordt een nieuwe school gesticht. In 1833 wordt Jacob Eelkes Talsma (3e rang) 'provisioneel' aangesteld. Hij was eerder ondermeester te Hijum. In het voorjaar van 1835 wordt hij vast aangesteld. Bij resolutie van Gedeputeerde Staten van 6 mei 1841 wordt hij afgezet met intrekking van zijn akte, "wegens bestendig verzet tegen de wettelijke reglementen, voornamelijk betreffende de koepok-inenting". Hij was daarvoor reeds geschorst.

De school is in 1882 opgeheven, nadat in 1874 nog een nieuwe school was gebouwd.

- Zie verder de pagina Geschiedenis van Lichtaard op de lokale website.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

In een zeer kleine kern als Lichtaard wordt natuurlijk niet of nauwelijks gebouwd, om het dorpsgezicht niet aan te tasten. De laatste nieuwbouw was eind jaren tachtig, begin jaren negentig, toen er 4 nieuwe woningen zijn gebouwd. Daarvoor is een gedeelte van de afgegraven terp weer opgevuld.

Tegenwoordig zijn er nog 3 agrarische bedrijven in functie (veehouderij).

In Lichtaard bestaat nog altijd de 'burenplicht'; de mannen van het dorp komen eenmaal per jaar bijeen, waar dan alle 'lief en leed'-zaken worden besproken.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Lichtaard heeft 3 rijksmonumenten, zijnde de 16e-eeuwse Hervormde Gertrudiskerk en 2 terpen (de kerkterp, plus een terp aan de Houwen NW van het dorp). De kerk is eigendom van Stichting Alde Fryske Tsjerken en in 1973 gerestaureerd.

- In Lichtaard is een aantal naambordjes geplaatst bij boerderijen en woonhuizen. Op deze naambordjes staan onder andere verschillende oud- en nieuwe bewoners van deze panden.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- In of rond 2005 is een fietspad langs de Holwertervaart aangelegd. Tevens is de vaart aangepast om meer ruimte te bieden voor waterberging.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Lichtaard (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Lichtaard.

- Nieuws: - Het laatste nummer van dorpskrant De Flieterper Dorpsbode is via de link ook online te lezen (zie de link helemaal onderaan die pagina).

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Lichtaard.

Reactie toevoegen