Beegden

Plaats
Dorp
Maasgouw
Limburg

LB gemeente Beegden in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Beegden in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Beegden in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Beegden

Terug naar boven

Status

- Beegden is een dorp in de provincie Limburg, in de streek Midden-Limburg, gemeente Maasgouw. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1990. In 1991 over naar gemeente Heel, in 2007 over naar gemeente Maasgouw.

- Wapen van de voormalige gemeente Beegden.

Terug naar boven

Naam

In het Limburgs
Bieëgdje.

Oudere vermeldingen
1202 Beegedem, 1264 Bekede, 1275 Beegde, 1326 Beket, 1374 en ca. 1550 Beegden5, 1400 Beecde, 1485 Beicden, 1665 Beecdem, ca. 1700 Begden.

Naamsverklaring
Etymologie onzeker. Wordt wel verbonden met het Nieuwnederlandse boog en het Oudengelse beag 'bocht in een rivier' en dan een afleiding met het verzamelsuffix -iþum* (datief meervoud) met als betekenis 'plaats die gekenmerkt wordt door (rivier)bochten'. De oudste vorm, waarvan de betrouwbaarheid wordt betwijfeld, heeft men ten onrechte verklaard als heem 'woonplaats, woning' bij de (rivier)bochten.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

Beegden ligt W van de rivier de Maas en Roermond en Leeuwen, WNW van Herten en NW van Merum en Linne, en grenst in het O aan het Lateraalkanaal Linne-Buggenum, in het W aan Heel, in het NW aan Baexem en in het N aan Horn. De plas De Lange Vlieter ligt deels in, deels ZW van het dorpsgebied.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvatten de gemeente en het dorp Beegden 100 huizen met 611 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 700 huizen met ca. 1.750 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij Geschied- en Heemkundige Kring Het Land van Thorn, die onder meer Beegden als werkgebied heeft.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Beegden heeft 10 rijksmonumenten.

- Beegden heeft 18 gemeentelijke monumenten.

- Beegden heeft een prachtige oude dorpskern. Nieuwbouw en mooi verbouwde oude dorpsboerderijen uit de 18e en 19e eeuw vormen een harmonieus dorpsbeeld.

- Het middelpunt van Beegden is de Sint Martinuskerk (Kerkstraat 2). De huidige kerk is gebouwd na de Tweede Wereldoorlog, omdat de vorige Sint Martinuskerk, die dateerde uit ca. 1870, in 1944 is opgeblazen. Familie Tobben stelde een grote zaal beschikbaar om als noodkerk te gebruiken. In 1947 is het ‘Sint-Martinusfonds Beegden’ opgericht om geld in te zamelen voor de nieuwe kerk, jeugdhuis en pastorie. Dit gebeurde door middel van een kwartjesacties, verkoop van kaarten en het organiseren van filmvoorstellingen. Architect Joseph Franssen ontwierp de nieuwe kerk, die op dezelfde plaats is gebouwd als de oude. Op 26 juni 1952 vond de inzegening plaats. Uit financiële noodzaak is de toren pas in 1955 gebouwd.

- Aan de rand van het dorp, gelegen tegen de Beegderheide ligt de Sint Lindertmolen. Opvallend bij deze standaardmolen is het wachthuisje op het balkon van de molen. De windmolen is in 1790 gebouwd bij Panheel als een open standaardmolen. In 1856 is hij naar Beegden verplaatst. In 1965 wordt een elektrische hamermolen in de schuur van de molenaarswoning geplaatst en wordt de windmolen buiten bedrijf gesteld. Na een flinke renovatie in 1969 kan er weer recreatief worden gemalen. In 1997 blijkt de standaard zwaar aangetast te zijn door de bonte knaagkever. De gemeente Heel koopt de molen en een algehele renovatie volgt. Zo veel mogelijk originele onderdelen worden behandeld en gehandhaafd. Heropening vindt plaats in 2000. Twee jaar later wordt een nieuwe molenschuur gebouwd en ingericht als ontvangst- en inforuimte. De molen krijgt dan zijn huidige naam. Vernoemd naar Leonardus, een kluizenaar uit de 6e eeuw. Hij is een volksheilige tegen allerlei ziekten en plagen zoals onvruchtbaarheid, reumatiek en veeziekten bij paarden en rundvee. Voor nadere informatie en de openingstijden zie de link.

- Een van de oudste gebouwen in Beegden is Huis Nederhoven, in de volksmond ’t Kesjtieël genoemd. Volgens de muurankers is het huis in 1614 gebouwd als jachthuis. De bijgelegen paardenstallen, remise, schuren en boerderijwoningen dateren van midden 18e eeuw. Landgoed Nederhoven is vroeger een tehuis voor weeskinderen geweest. Het landgoed is vrij toegankelijk.

- Een ander opmerkelijk gebouw is Huis Beegden. De hoeve stamt uit eind 18e eeuw en behoorde ooit bij een groot herenhuis. De hoeve vormt straks het middelpunt van wooncomplex Krijtenberg.

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Carnaval. - Vasteloavesvereniging De Jokers heeft een rijke historie.

- Kindervakantiewerk KVW Beegden organiseert door het jaar heen de Vakantieweek en andere evenementen activiteiten voor kinderen in de basisschoolleeftijd, met name Koningsdag, Sint Maarten en de Sinterklaasintocht.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De Beegderheide N van Beegden is een bos- en heidegebied van ongeveer 300 ha. Kenmerkend zijn de tientallen grotere en kleinere vennen met als blikvanger het Beegderven langs de Defensieweg. De Beegderheide is een mooi natuurgebied om doorheen te wandelen of te fietsen. Vanaf de parkeerplaats aan het Beegderveld tot aan de parkeerplaats bij de sportvelden in het dorp loopt een verhard fiets-/wandelpad dat ook geschikt is voor rolstoelgebruikers. In 1997 is de toenmalige gemeente Heel gestart met de uitvoering van een herstelplan voor de Beegderheide. Bomen zijn gekapt en geringd waardoor meer licht doordrong en vennen werden geschoond. Door het plaggen van vergraste gebieden kreeg niet alleen de oorspronkelijke heide, maar ook andere plantensoorten weer nieuwe mogelijkheden om te ontkiemen. Diverse zeldzame plantensoorten zoals de klokjesgentiaan, de ronde zonnedauw en het duivels naaigaren zijn weer op de Beegderheide te vinden. Ook de phegeavlinder, die nog maar op enkele plaatsen in Limburg en Brabant voorkomt, is iedere zomer te gast op de Beegderheide. Met zijn opvallende witte stippen en gele band om zijn achterlijf is hij goed te herkennen. De schapen op de Beegderheide houden niet alleen het gras kort, maar bieden ook een nostalgische aanblik. De in 1999 opgerichte Werkgroep Vrienden van de Beegderheide zet zich in voor dit mooie natuurgebied.

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Beegden op Facebook.

- Onderwijs en kinderopvang: - Basisschool St. Martinus. - Peuterspeelzaal De Torteltuin.

- Gemeenschapshuis: - Gemeenschapshuis 't Leuke is een accommodatie van en voor de gemeenschap van Beegden. Het is de werk- en ontmoetingsplek van vele Beegder verenigingen, voor hun wekelijkse bijeenkomsten en grote (jaarlijkse) evenementen. Andere aan het dorp gelieerde instellingen en bedrijven maken regelmatig of incidenteel gebruik van de voorziening. En ook particuliere groepen bij persoonsgebonden activiteiten als bruiloft, koffietafel, babyborrel en andere vieringen waarderen hun dorpsaccommodatie, die 750 mensen kan ontvangen. Eigenaar van het gebouw is de Gemeente Maasgouw. Het stenen ‘jeugdhuis’ is in 1979 gebouwd, de uitbreiding voor peuteropvang vond in 1989 plaats, de grote uitbreiding tot de huidige accommodatie vond plaats in 2000. Afgelopen jaren hebben vervolgens flinke aanpassingen in gebouw, inrichting en apparatuur plaatsgevonden. Naast het  volledig vernieuwde  ‘verenigingscafé’ is inmiddels de peuterruimte heringericht tot "Hoeskamer".

- Jeugd: - Stichting De Drammertjes is een enthousiaste jonge groep vrijwilligers die graag met kinderen werken. Ze hebben plezier aan het organiseren van activiteiten voor de kinderen van Beegden en proberen er elke avond weer een feest van te maken, zowel voor de kinderen als de voor organisatie zelf. Alle kinderen vanaf een jaar of 6 zijn van harte welkom en kunnen en mogen meedoen met de activiteiten. Jongere kinderen zijn ook altijd welkom, alleen vragen ze de ouders dan wel erbij te blijven ter begeleiding. Ze beogen ca. 1x per maand iets leuks te organiseren, zoals een spokentocht, een knutselavond, een spellenavond of gewoon een feestje, gericht op de leeftijd van de kinderen. Het doel is de kinderen bij elkaar te brengen in een ontspannen sfeer.

- Verenigingsleven algemeen: - Op de site Trefpunt Beegden vind je een overzicht van de vele verenigingen en andere instellingen die het dorp rijk is.

- Muziek: - Muziekvereniging Crescendo bestaat uit een speelgroep, de jeugdharmonie en het groot orkest. Harmonie Crescendo, een van Limburgs jongste harmonieën, is ontstaan uit het voormalige Klaroenkorps. Het klaroenkorps is in 1970 gereorganiseerd tot Fanfare Beegden in oprichting. Reeds in mei 1971 is de bezetting uitgebreid met klarinetten en ontstond de huidige Harmonie Crescendo. Via diverse concoursen, Limburgse en Nederlandse kampioenschappen werkte Crescendo zich in 22 jaar omhoog van de Vierde afdeling tot de Superieure afdeling, de huidige 1e Divisie. Sinds 2017 staat het korps onder leiding van dirigent Martijn Pepels.

De vereniging heeft naast de grote harmonie ook nog een speelgroep en een jeugdorkest. Beide staan onder leiding van Richard Alberts. In de speelgroep en jeurgdharmonie raken jonge muzikanten al vanaf het begin van hun opleiding betrokken met het verschijnsel ‘samen musiceren’ in een grotere groep. Jaarlijks gaat de jeugdharmonie naar concerten of concoursen en staat er een speciale jeugdactiviteit op het programma. Een deel van de opbrengst van de donateursactie gaat naar de jeugd en opleiding ervan. Mocht je ook zin hebben in muziek maken, bezoek dan eens de repetitie van de speelgroep of jeugdharmonie op vrijdagavond (18.30-20.00 uur) of van de harmonie op zondagmorgen (10.00-12.00 uur). De repetities vinden plaats in Gemeenschapshuis 't Leuke.

- Sport: - VV HEBES is een amateurvoetbalvereniging die voortkomt uit de samenvoeging van de voetbalverenigingen RKVV Heel (opgericht in 1924) en VV Beegden (opgericht in 1941) in 2006. De vereniging neemt een belangrijke sociale en maatschappelijke plaats in binnen de genoemde dorpskernen. Als voetbalvereniging stellen ze het voetbal als sport centraal. Maar ook sportiviteit en respect voor elkaar, de voetballers, begeleiders, scheidsrechters en supporters. VV HEBES is meer dan voetbal alleen. Dit willen ze ook uitstralen naar de leden en inwoners van de gemeente en naar de omliggende regio. De naam HEBES duidt op een samenvoeging van de namen van beide fusieclubs. Maar ook wordt met de naam HEBES de Griekse godin van de jeugd en de onoverwinnelijkheid bedoeld (Hebe).

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Beegden en - idem kerk.

Reactie toevoegen