Schardam

Plaats
Dorp
Edam-Volendam
Waterland
Noord-Holland

schardam_collage.jpg

Schardam, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Schardam, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Schardam.JPG

De brug over en we zijn in Schardam.

De brug over en we zijn in Schardam.

Schardam (2).JPG

We staan hier bij de banpaal van Schardam met de Eenhoorn.

We staan hier bij de banpaal van Schardam met de Eenhoorn.

Schardam (3).JPG

Schardam op de dam.

Schardam op de dam.

Schardam (4).JPG

Dorpsgezicht Schardam.

Dorpsgezicht Schardam.

Schardam

Terug naar boven

Status

- Schardam is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de streek Waterland, gemeente Edam-Volendam. Het was een zelfstandige gemeente t/m 30-5-1854. Per 31-5-1854 over naar gemeente Beets, per 1-8-1970 over naar gemeente Zeevang, in 2016 over naar gemeente Edam-Volendam.

- Wapen van de voormalige gemeente Schardam.

Terug naar boven

Ligging

Schardam ligt rond de gelijknamige weg en de Laag-Schardammerweg, ZW van Hoorn, NO van Oosthuizen, en grenst in het N aan Scharwoude, in het Z aan Etersheim, in het W aan de N247 (Amsterdam-Hoorn) en in het O aan het IJsselmeer.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Schardam, die slechts het dorp omvat, 16 huizen met 91 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 45 huizen met ca. 110 inwoners, incl. Laagschardam en IJsselmeerdijk.

Terug naar boven

Geschiedenis

Schardam is een voormalig vissersdorpje met voorheen houten dijkhuisjes.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Schardam heeft 6 rijksmonumenten, zijnde de voormalige Hervormde kerk met toren (dat zijn er 2), het woonhuis op huisnr. 21, de daarbij staande banpaal uit 1761, de Hornsluis of Beemstersluis uit 1735 bij huisnr. 32, en de Noorder- en Zuidersluis bij huisnr. 21. Deze sluizen dateren al uit de 14e eeuw. Oorspronkelijk waren het volledig houten constructies. In de 18e eeuw zijn de zijwanden vervangen door stenen muren.

- Het huidige voormalige Hervormde kerkje van Schardam is vermoedelijk in 1662 gebouwd, ter vervanging van een vorige kerk die al in 1499 wordt vermeld. In 1968 is de laatste kerkdienst gehouden. In 1973 is het kerkje gekocht door het kunstenaarsechtpaar Wilma en Hans Mantje, om er te wonen en te werken. Volgens deskundigen was het pand "een ruïne en rijp voor de sloop", maar de Mantjes durfden het toch aan en hebben de kerk geheel eigenhandig gerestaureerd.

- Gevelstenen in Schardam.

- In juni 2017 is het nieuwe, imposante Gemaal C. Mantel in Schardam, sinds begin 2017 operationeel, feestelijk officieel geopend door zijn naamgever. Het is een van de grootste boezemgemalen van Nederland. Het gemaal houdt Laag Holland op het juiste peil (tussen 2 andere 'grote jongens'; het Zaangemaal bij Zaandam en gemaal Helsdeur bij Den Helder). Beter gezegd: het gemaal voert water af, waardoor het peilbeheer beter werkt. Het overtollig water wordt opgeslagen in het Markermeer en in droge periodes laat het gemaal dit zoete water in. Het gemaal kan 2000 kuub water per minuut wegpompen. Dat is te vergelijken met de inhoud van een olympisch zwembad. Ook vissen kunnen in twee richtingen het gemaal passeren door de grootste visvriendelijke pomp van Nederland.

Het gemaal is genoemd naar C. Mantel, als eerbetoon aan zijn langdurige betrokkenheid met het waterbeheer in de regio. Mantel is in 2015 met pensioen gegaan bij het Hoogheemraadschap en is melkveehouder in Warder. Hij is in meerdere opeenvolgende colleges hoogheemraad en loco-dijkgraaf geweest en had de portefeuille Landelijk Waterbeheer onder zijn hoede. Zie ook het filmpje over de bouw van Gemaal C. Mantel. - En nog een mooie film over de bouw van Gemaal C. Mantel vanuit de lucht.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Watersportvereniging Schardam is opgericht in 1977. De haven ligt aan het Hoornse Hop. De haven maakt deel uit van een inlaatkanaal voor de polders en is gelegen aan de Floriskoog. In de periode 1977 tot 1980 is gewerkt aan een structurele oplossing voor het aanleggen van zeilschepen. Inmiddels heeft de vereniging meer dan 120 leden. Alleen ingezetenen van de gemeenten Koggenland, Edam-Volendam en Beemster kunnen lid worden van de vereniging.

Reactie toevoegen