Oegstgeest

Plaats
Dorp en gemeente
Oegstgeest
Bollenstreek
Zuid-Holland

zh_gemeente_oegstgeest_in_ca_1870_kaart_j._kuijper_kopie.jpg

Gemeente Oegstgeest anno ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Oegstgeest anno ca. 1870, kaart J. Kuijper

Oegstgeest

Terug naar boven

Status

- Oegstgeest is een dorp en gemeente in de provincie Zuid-Holland, in de regio Bollenstreek.

- Wapen van de gemeente Oegstgeest.

- Foto's van de plaatsnaamborden in de gemeente Oegstgeest.

Terug naar boven

Naam

Uitspraak
Oes(t)geest.

Oudere vermeldingen
918-948 kopie 11e eeuw Osgeresgest, 1201, 1220 en 1236 Osgest, 1242 Oistgest, 1258 Oestgheest, 1280-1287 Oestghest, 1351-1356 Oestgheest, 1424-1425 Oestgeest, 1495 Oisgeest, 1514 Oostgeest, 1615 Oestgheest.

Naamsverklaring
Samenstelling van geest '(ontginning op) hoger gelegen zandgrond' en de persoonsnaam Osger. De naam ontwikkelde zich via Osgest tot Oesgeest, waarna men het eerste deel oes- reïnterpreteerde als oest 'oogst' (ontstaan uit augustus), in de 17e eeuw vervangen door het correcter geachte oegst 'oogst'. Archeologische vondsten wijzen op bewoning in de Merovingische en Karolingische tijd. Een oude dubbelnaam van de parochie Oegstgeest luidde Kerkwerve, 1e helft 11e eeuw Kiricwereve, 1063 kopie 12e eeuw Kiericwerue, een samenstelling van werf 'opgeworpen hoogte voor bewoning' en kerk 'bedehuis'.(1)

Terug naar boven

Ligging

De gemeente Oegstgeest ligt aan de rivier de Oude Rijn en ligt verder NW van de stad Leiden, W en ZW van het dorp Warmond en de Kagerplassen, ZW van het dorp Sassenheim, Z van het dorp Voorhout, ZO van de dorpen Noordwijk-Binnen en Noordwijk aan Zee, W van de dorpen Rijnsburg, Valkenburg, Katwijk aan den Rijn en Katwijk aan Zee, NNO van het dorp Voorschoten en NO van het dorp Wassenaar. De A44 loopt door de gemeente.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de gemeente Oegstgeest 328 huizen met 1.332 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp en de buurtschap Leijdsche Buurt samen 96/631 (= huizen/inwoners), de buurtschappen Hooge Morsch en Lage Morsch samen 129/354 en de buurtschappen Poelgeest en Den Marendijk samen 103/347. Tegenwoordig omvatten de gemeente en het dorp ca. 10.000 huizen met ca. 23.000 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de volgende instantie en site:

- "Vereniging Oud Oegstgeest (VOO) is in 1987 opgericht, uit onvrede over de sloop van het historische pand Curium. Een van de eerste acties van de VOO was het aanbieden van een monumentenlijst, de zogeheten Paarse Nota, aan het College van B&W. In deze lijst worden waardevolle, karakteristieke en gezichtsbepalende gebouwen beschreven. De VOO zet zich ook in voor behoud en versterking van ruimtelijke kwaliteit in het dorp. Ons dorp is karakteristiek en moet dat ook blijven. Daarom voelt de VOO zich ook betrokken bij nieuwe ontwikkelingen in het dorp op het gebied van ruimtelijke ordening.

Onze missie: Behoud van het ‘oude’ en eigentijdse ontwikkelingen hoeven zeker niet haaks op elkaar te staan. Een levend dorp is dynamisch en nieuwe gebouwen en wijken kunnen een prima aanvulling zijn op het bestaande. Maar oud en nieuw moeten wel bewust met elkaar in verbinding worden gebracht, op basis van een duidelijke visie van het gemeentebestuur. De ervaring leert dat het ook in onze gemeente nodig is om daar aandacht voor te blijven vragen. De VOO telt meer dan zevenhonderd leden. Een groot deel van de leden is actief. Zij zetten zich vrijwillig in. Deze mensen ervaren dat het heel stimulerend is om bewust met je omgeving bezig te zijn en daar met anderen over in contact te komen." De vereniging geeft o.a. 2x per jaar het tijdschrift 'Over Oegstgeest' uit. Via de link zijn oudere nummers van het tijdschrift online te lezen.

- De in deze gemeente geboren en getogen, maar tegenwoordig in het Zeeuwse Heinkenszand woonachtige Wim Hoogerdijk (1940) heeft vele jaren geleden een website opgezet met de stamboom van zijn familie van vaderskant, die teruggaat tot rond 1600. In 2002 "leek het hem wel leuk" om er ook een site aan te hangen met wetenswaardigheden over Oegstgeest in tekst en beeld. De site is en wordt nog voortdurend uitgebreid. Inmiddels is dat "uit de hand gelopen" tot een site met meer dan 50 pagina's (ingedeeld op thema) met ruim 1500 oude foto's, ansichtkaarten en veel wetenswaardigheden. In dit dorp geïnteresseerden kunnen hier dus heel veel lees- en kijkplezier aan beleven.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- "De anno 2020 in ontwikkeling zijnde nieuwbouwwijk Oegstgeest aan de Rijn is opgedeeld in verschillende wijken. Elke wijk heeft zijn eigen kwaliteiten en kenmerken. Bij de ene woon je direct aan de Oude Rijn, de andere heeft een ultieme verbinding met het park en er is ook een wijk die pal bij de haven en alle voorzieningen ligt. Waar je ook voor kiest, de architectuur is altijd bijzonder fraai en afwisselend. ParkSingel ligt op een van de mooiste plekjes in de wijk. Hier woon je met Park Landskroon en de Oude Rijn om de hoek. Kop van Rhijn ligt in het havengebied. Er komen verschillende typen woningen zoals een exclusief appartement of penthouse, een stoer grachtenpand, een uniek boothuis of een luxe watervilla. Je woont er altijd ruim en vrij. Daarbij is de ligging zonder enige twijfel uniek te noemen. Kop van Rhijn staat synoniem voor het goede leven. Villa Eiland Rhijnoever komt direct aan de oevers van de Oude Rijn en de Binnenrijn. Aan de noordkant van het dorp komt Buitenplaats Rijnweijde. Een groene 'buitenplaats', speciaal voor diegenen die graag leven in rust met de stad dichtbij. Hier komen vrijstaande villa’s, tweekappers en rijwoningen met een traditionele architectuur." (bron: ontwikkelaar BPD)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Oegstgeest heeft 43 rijksmonumenten.

- Oegstgeest heeft 60 gemeentelijke monumenten.

- De Pauluskerk (Warmonderweg 2) is in 1931 gebouwd. De karakteristieke vorm is een combinatie van de bouwstijl van de Amsterdamse School en de creativiteit van architect Ferdinand Jantzen. Na een grote renovatie in 2007 is de kerk in eigendom overgegaan naar de Stichting Pauluskerk Oegstgeest. Het doel van de stichting is exploitatie en onderhoud van het gebouw om daarmee het gebouw als cultuurgoed en rijksmonument te behouden. Tweede doel is het gebouw open te stellen voor iedereen die zich bezighoudt met spiritualiteit, kunst en cultuur in brede zin."

- De Oudenhofmolen (Florlaan 52) is een wipmolen. De molen is in 1783 gebouwd ten behoeve van de bemaling van de polder Oudenhof. De kleine molen met een vlucht van 14,80 m is eigendom van de gemeente Oegstgeest. Door allerlei bouwprojecten is de molen ingebouwd geraakt tussen flatgebouwen en andere bebouwing. De molen draait af en toe en is op die momenten meestal te bezoeken. De molen is maalvaardig in circuit.

- De oudste vermelding van een kasteel Endegeest (Endegeesterstraatweg 5) dateert van 1307. Van 1641 tot 1643 verbleef de Franse filosoof René Descartes op het kasteel in Oegstgeest. Een borstbeeld van Descartes (gemaakt door Erszébet Baerveldt) op het kasteelplein herinnert nog aan deze beroemde bewoner. Het huidige Kasteel Endegeest is echter aanmerkelijk jonger. Het is tussen 1647 en 1651 gebouwd in opdracht van Elisabeth van Schouwen van Endegeest en haar echtgenoot Jacob van Berchem. Dan wordt het gedeelte tussen de twee torens volgebouwd. Voor het kasteel ligt een plein, dat door een poort toegankelijk is. Boven de poort bevindt zich het familiewapen. In 1895 wordt Endegeest door de gemeente Leiden gekocht om het als psychiatrische inrichting in gebruik te nemen. Het kasteel, het omliggende park en het landgoed zijn meer dan 100 jaar gebruikt voor de geestelijke gezondheidszorg. De raad van bestuur en de concernstaf van GGZ Rivierduinen zetelden tot november 2016 in het kasteel. In 2018 heeft de Oudendal Groep het landgoed en vervolgens ook het kasteel met de veel jongere (1907) bijgebouwen aangekocht. GGZ Rivierduinen heeft nog enkele paviljoens aan de rand van het terrein in gebruik. De oude gracht is nog aan drie kanten te zien. De ijskelder, die zich net aan de overkant van de gracht bevindt, is gerestaureerd. Het kasteel zelf is inmiddels eveneens gerestaureerd.

- Gevelstenen in Oegstgeest.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- "Cultuurhuis De Paulus, gevestigd in de Pauluskerk, geeft en hééft ruimte voor cultuur in de breedste zin van het woord. De kerk, een rijksmonument, wordt nog altijd gebruikt voor diensten maar is juist ook door de vijf prachtige zalen zeer geschikt voor iedereen die (een) ruimte zoekt om uiting te geven aan zijn of haar creativiteit. Yoga, muziekles geven of krijgen, balletles voor kinderen, concerten geven of bijwonen: het kan allemaal in Cultuurhuis De Paulus, die unieke ruimten biedt."

- In 2017/2018 is de Klinkenbergerplas heringericht. Deze nieuwe inrichting biedt meer mogelijkheden voor recreatie en meer ruimte voor de natuur. De herinrichting van de Klinkenbergerplas maakt deel uit van de Leidse Ommelanden. Dit samenwerkingsverband tussen Leiden en de buurgemeenten richt zich op het behouden en toegankelijk maken van het platteland en de kustzone, onder andere door de aanleg van wandel- en fietspaden, kanoroutes en toeristische voorzieningen.

Terug naar boven

Overnachten

- Boek hier je B&B e.d. in omgeving Oegstgeest, met laagsteprijsgarantie!

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Oegstgeest (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Gemeente: - Officiële site van de gemeente Oegstgeest.

- Media / nieuws: - Unity is de regionale omroep voor de gemeenten Leiden, Leiderdorp, Zoeterwoude, Voorschoten en Oegstgeest, die gezamenlijk bekend staan als de 'Leidse Regio'.

- Muziek: - "In 2019 heeft de BplusC Muziekschool een mooi nieuw thuis gevonden in het Dorpscentrum Oegstgeest. We hebben hier een eigen vleugel met drie lokalen, waar we muziekles geven op diverse instrumenten aan jong en ouder. Met jong bedoelen we ook echt jong. Kinderen vanaf een paar maanden oud kun je al inschrijven voor de cursus Baby- en peutermuziek. In de lessen ga je dansen met je baby op de arm, samen zingen, met instrumentjes schudden, tikken of trommelen. Er zijn drie leeftijdsgroepen, tot en met 4 jaar. In de vervolgcursussen Spelen met muziek (4-5 jaar) en Ontdek muziek! (6-7 jaar) leren kinderen zingen, eenvoudige instrumenten bespelen en het herkennen van muzieknoten.

Welk instrument het beste bij je past, ontdek je in de cursus Muzikale verkenning (7+). Kinderen maken een rondje langs gangbare instrumenten en krijgen twee keer per seizoen een proefles op vier verschillende instrumenten. Vanaf 6 jaar kan een kind soms ook al direct beginnen met muziekles op een instrument. Voor zang, viool, piano, of ukelele kan dit al vanaf 5 jaar. Er is zelfs een speciale cursus Blokfluit Start (5+). Zodra kinderen een half jaar les hebben gehad, kunnen ze meespelen in het Jeugd Symfonieorkest Rijnstreek Kinderorkest. In Oegstgeest kunnen kinderen én volwassenen ook les krijgen in akoestisch gitaar, cello, (bas)klarinet, dwarsfluit, keyboard, piano en saxofoon."

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Oegstgeest.

Reactie toevoegen