Windesheim

Status
- Windesheim is een dorp in de provincie Overijssel, in de streek Salland, gemeente Zwolle. T/m 31-7-1967 gemeente Zwollerkerspel.
- Windesheim wordt op diverse plekken beschreven als ´wijk´ van de stad Zwolle. Hoewel het uitdijende Zwolle al een aantal dorpen en buurtschappen heeft ´opgeslokt´, ligt Windesheim echter nog wel degelijk los van de stad en zit er nog steeds een behoorlijke ´groene buffer´ tussen (zie de kaart hierboven), dús is het geografisch gezien nog steeds een dorp. Wat in de beeldvorming parten speelt, is dat de gemeente Zwolle Windesheim destijds niet als plaatsnaam heeft aangemeld voor het in 1978 in werking getreden huidige postcodesysteem, waardoor Windesheimers in hun postadres moeten schrijven dat ze ´in´ (de woonplaats) Zwolle wonen. Men krijgt door de adresseringen dus aangeleerd om te zeggen dat men ´in´ Zwolle woont en te doen alsof Windesheim een wijk van Zwolle is. Wat wij betreuren, omdat zo nodeloos de identiteit van een dorp en haar inwoners verloren gaat.

Naam
Uitspraak
Weensum en Winsum.
Oudere vermeldingen
1028 kopie ca. 1530 Wendesheim, ca. 1050 kopie eind 11e eeuw de villa Windeshem, ca. 1310 Windesim, 1438 Wijndessem, 1583 Winssem.
Naamsverklaring
Samenstelling van het Oudnederlandse hem ´woonplaats´, verhoogduitst tot heim, en de persoonsnaam Winid.(1)

Statistische gegevens
- In 1840 had Windesheim 31 huizen met 232 inwoners.
- Tegenwoorig heeft Windesheim ca. 300 huizen met ca. 800 inwoners.

Geschiedenis
In Windesheim stond van 1387 tot eind 16e eeuw het kloostercomplex van de Congregatie van Windesheim. Het klooster is tijdens de Tachtigjarige Oorlog verwoest. De voormalige brouwerij van het klooster is later verbouwd tot de huidige hervormde kerk. Verslag van de archeologische opgravingen op het terrein van het kloostercomplex te Windesheim. De Congregatie van Windesheim bestaat nog steeds.

Van 1866 tot 1936 was er in Windesheim een station aan de spoorlijn Deventer-Zwolle.

Als u zich nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Windesheim, kunt u terecht bij de Historische Vereniging Windesheim.

Bezienswaardigheden
- Windesheim heeft 30 rijksmonumenten, die grotendeels verband houden met de restanten en bijgebouwen van het Huis te Windesheim (dat in 1944 door een geallieerde bom is verwoest).
- De Hervormde kerk is een restant van het voormalige klooster. In 1634 is het als kerk in gebruik genomen. Aan de kerk is een opmerkelijke halve boerderij vastgebouwd; dat is de kosterswoning.
- Windesheimer Molen.

Literatuur
- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Windesheim (online te bestellen).

Links
- Site van en over Windesheim met o.a. actualiteiten, activiteitenagenda, lokale links en oude foto's en films, waaronder een film over Windesheim uit 1968 in 7 delen.

1. 1. Nederlandse plaatsnamen. Herkomst en historie.,
   Berkel, G. van; K. Samplonius
   , (2006)