Papekop

Status
- Papekop is een dorp in de provincie Utrecht, in de streek Lopikerwaard, gemeente Oudewater. Het was een zelfstandige gemeente t/m 31-1-1964. De gemeente Papekop is per 1-2-1964 opgegaan in de nieuw ontstane gemeente Driebruggen en bij de opheffing van die gemeente in 1989 overgegaan naar de gemeente Oudewater.
- Wapen van de voormalige gemeente Papekop.
- Vergelijkbaar met Vlist, wordt Papekop in de volksmond als dorp beschouwd, hoewel het geen eigen kerk en parochie heeft.
- Onder het dorp Papekop valt ook de buurtschap Diemerbroek.

Naam
Oudere schrijfwijzen
Papenkop, 1314 Papencoip, 1427 Papencoep.
Naamsverklaring
Samenstelling van het Middel-Nederlandse cope* ‘gekocht land’ en de persoonsnaam Pape. (1)
* Zie voor een nadere verklaring van het begip cope bij Benschop.

Ligging
Papekop ligt N van Oudewater, rond de Papekopperstraatweg (de weg vanuit Oudewater richting Waarder), de Papekopperdijk (het gedeelte N van de spoorlijn) en Spoorwijk (O van de Papekopperstraatweg, Z van de spoorlijn).

Statistische gegevens
- In 1840 had de gemeente Papekop 39 huizen met 284 inwoners, verdeeld in buurtschap Papekop 20/151 en buurtschap Diemerbroek 19/133.
- De gemeente Papekop is per 1 februari 1964 opgeheven en als volgt verdeeld:
naar de gemeente Driebruggen: 707 hectare met 558 inwoners;
naar de gemeente Oudewater: 100 hectare met 16 inwoners.
Bij een volgende herindeling, per 1 januari 1989, is het Driebrugse gedeelte alsnog naar de gemeente Oudewater overgegaan.
- Tegenwoordig heeft Papekop ca. 150 huizen met ca. 400 inwoners.

Geschiedenis
- Geschiedenis van Papekop.
De gemeente Papekop is in 1820 overgegaan van de provincie Utrecht naar de provincie Zuid-Holland. Bij de gemeentelijke herindelingen van 1989 zijn Papekop en Diemerbroek weer op het Utrechtse nest teruggekeerd.

Het station van Oudewater lag op grondgebied van de gemeente Papekop.
- Pagina over het voormalige station Oudewater in Papekop.

Recente ontwikkelingen
In 2001 is een aantal maatregelen uitgevoerd om de verkeersveiligheid in Papekop te vergroten. Zo zijn er verkeersdrempels aangelegd aan de zuid- en noordzijde en zijn er verkeerslichten gekomen. Aan de westzijde van de langgerekte en rechte Papekopperstraatweg is een fietspad aangelegd, met een oversteek vlak voor de spoorlijn, ter hoogte van Diemerbroek. Actiegroep Ons Dorp had het fietspad graag doorgetrokken gezien tot over de spoorlijn, maar dat was niet mogelijk. De spoorwegovergang zou daarvoor verbreed moeten worden en dat vond de NS geen goede investering, omdat zij er in het kader van de verkeersveiligheid op termijn naar streeft alle spoorwegovergangen in de vorm van een tunnel uit te voeren. De Papekopse tunnel stond in de planning voor 2003/2004, maar is uiteindelijk in 2009 gerealiseerd. Papekop lijdt verder onder het vrachtwagenverkeer dat vanaf de A12 via Waarder en/of de Tuurluur over Papekop naar Oudewater rijdt. In combinatie met de tunnel is ook een nieuw Dorpsplein gerealiseerd.
- Filmpje over de aanleg van de spoortunnel bij Papekop.

Bezienswaardigheden
- In Papekop vindt u nog tientallen markante oude boerderijen.

Vlag
Sinds 2009 heeft Papekop een eigen vlag. De vlag is een cadeau van de spoortunnelbouwers aan het dorp. Het groen in de vlag staat symbool voor de weilanden in dit deel van het Groene Hart. De witte banen symboliseren de twee wegen die door Papekop lopen; de Papekopperstraatweg en de Papekopperdijk. De zwarte baan is het spoor dat uitmondt in een witte driehoek; het Dorpsplein. In de witte driehoek staat een rode mijter afgebeeld, omdat Papekop vroeger een domein was van de bisschop van Utrecht.

Belangenverenigingen
Comité Dorpsbelang Papekop, p/a J. van Noort, Papekopperdijk 29. Tel. 0348-565887.

Links
- Wandelroute door o.a. Papekop.
- Oude foto's en ansichtkaarten van Hekendorp en Papekop.

1. 1. Nederlandse plaatsnamen. Herkomst en historie.,
   Berkel, G. van; K. Samplonius
   , (2006)