Bleiswijk

Status
- Bleiswijk is een dorp in de provincie Zuid-Holland, in de streek Schieland, gemeente Lansingerland. Het was een zelfstandige gemeente t/m 2006.
- Onder het dorp Bleiswijk valt ook de buurtschap Kruisweg.
- Wapen van de voormalige gemeente Bleiswijk.

Naam
Oudere vermeldingen
1242 Blesewic, 1281-1284 Blesewike, 1343 Bleeswijc, 1494 Bleyswijck.
Naamsverklaring
Naam van een in 1242 uitgegeven veenontginning. Samenstelling van wijk 'nederzetting, vaak met speciale functie' (zie Wijk aan Zee) en bles(se), misschien 'lichte of kale plek', of anders de persoonsnaam Blese (mogelijk oorspronkelijk een bijnaam). (1)

Ligging
Bleiswijk ligt NO van Bergschenhoek en Berkel en Rodenrijs (gedrieën worden zij ook wel de 3B-hoek genoemd), ZO van Zoetermeer en grenst in het O aan het riviertje de Rotte.

Statistische gegevens
- In 1840 omvatte de gemeente Bleiswijk 194 huizen met 1.472 inwoners, verdeeld in dorp Bleiswijk 187/1.427 (= huizen/inwoners) en buurtschap Kruisweg 7/45.
- Tegenwoordig heeft Bleiswijk ca. 4.000 huizen met ruim 10.000 inwoners.

Geschiedenis
De ontwikkeling van Bleiswijk van begin tot heden kan in vier hoofdfasen worden onderscheiden: 1) het ontginningstijdperk, 2) de vervening, 3) de droogmaking en 4) het ontstaan van het huidige Bleiswijk. De laagveengronden rond Bleiswijk zijn vanaf ca. 1100 ontgonnen en waren aanvankelijk zeer geschikt voor akkerbouw. Door het inklinken en verweren van de grond, daalde het maaiveld en steeg het grondwaterpeil, waardoor alleen veeteelt nog mogelijk was. Door de behoefte van de omliggende steden aan brandstof, werd vanaf ca. 1500 het veen afgegraven ten behoeve van turfwinning. Dat bleek een goede inkomstenbron. Toen de bovengrondse turf op was, ging men over op het 'slagturven': de turf werd onder water opgebaggerd, te drogen gelegd, versneden en vervoerd naar de omliggende steden. Rond 1700 kwam ook daar een einde aan. Sindsdien bestond het grondgebied van Bleiswijk dankzij de afgravingen voor 80 procent uit water. Er brak een periode aan van armoede, en risico's van overstromingen en verdere afkalving van het weinige nog overgebleven hooggelegen veenland.

In 1772 werd begonnen met het droogmalen van de Bleiswijkse droogmakerij. Binnen 10 jaar intensief malen met behulp van 7 molengangen met windmolens waren de polders leeggemalen. De zo ontstane Bleiswijkse kleipolders waren - weer - zeer geschikt voor akkerbouw. Op de kalkrijke zeekleigronden legde men zich toe op het telen van handelsgewassen zoals granen, vlas en aardappelen. De zwaardere kleigronden werden gebruikt als grasland. Nadere informatie over de geschiedenis van Bleiswijk vindt u op de site van de Oudheidkundige Vereniging en Museum Bleiswijk.

Bezienswaardigheden
- Hervormde kerk (oorspronkelijk RK) uit 1532 (Kerkstraat 4).
- RK kerk Onze Lieve Vrouwe Visitatie uit 1855.
- Schutsluis Bleiswijkse Verlaat.
- Molen A-1 van de Bleiswijkse Droogmakerij en Molen C-1 van de Bleiswijkse Droogmakerij zijn beide nog slechts molenrompen en bevinden zich aan de Rottedijk.

Musea
- Historisch Museum Bleiswijk.

Overnachten
- Vakantiehuizen in de omgeving van Bleiswijk (online te boeken).

1. 1. Nederlandse plaatsnamen. Herkomst en historie.,
   Berkel, G. van; K. Samplonius
   , (2006)