Peizermade

Status
- Peizermade is een wegdorp in de provincie Drenthe, gemeente Noordenveld. T/m 1997 gemeente Peize.
- Peizermade heeft een officiële bebouwde kom met blauwe plaatsbaamborden (komborden), voor de postadressen valt het echter onder het dorp Peize.

Naam
Lokale schrijfwijze en uitspraak
Paaizermoa.
Naamsverklaring
De naam Peizermade is ontstaan uit ‘made’ (weide of grasland) bij Peize. Dit achtervoegsel komt op diverse plaatsen in Nederland voor en vinden we ook terug in het nabijgelegen Matsloot. De omliggende polder heet de Peizer- en Eeldermaden.

Ligging
Peizermade ligt N van Peize aan de weg Peize-Hoogkerk/Groningen (N372), pal aan de afslag van de A7.

Statistische gegevens
Peizermade heeft ca. 40 huizen met ca. 80 inwoners.

Geschiedenis en beschrijving
Peizermade is in het midden van de 19e eeuw ontstaan op een zandrug temidden van drassige landerijen op de Groningerweg van Peize naar Groningen, nabij de provinciegrens. Dat het gebied nogal eens te kampen had met wateroverlast (het dorpje ligt ingeklemd tussen Peizerdiep aan de westkant en Eelderdiep aan de oostkant) is te zien aan het feit dat bij enkele boerderijen het voorhuis hoger ligt dan het achtergedeelte (o.a. zichtbaar bij Groningerweg 69 en 79).

De aanleg van de Polder Peizer- en Eeldermaden tussen Peizermade/-wold en Eelderwolde verbeterde de situatie enigszins, terwijl het probleem pas definitief werd opgelost met de kanalisatie van het Peizerdiep in de jaren zestig van de 20e eeuw. De landerijen aan de zuidkant staan bekend als de Peizerweering (> Peizer weilanden).

De aanleg van de spoorlijn Drachten-Leek-Roden-Groningen in 1913 bracht weliswaar enige levendigheid, maar heeft nooit bijgedragen aan de ontwikkeling van de nederzetting. In 1948 stopte het personenvervoer, daarna bleef de lijn tot begin jaren tachtig in stand als goederentreintje, die eenmaal per dag voor Philips goederen vervoerde. De rails zijn weggehaald, alleen aan de Drentselaan is een restant van de spoorbrug nog zichtbaar. Wel is het tracé nog herkenbaar in het feit dat de woningen aan de westkant vrij ver van de weg gelegen zijn.

Er is veel doorgaand verkeer in Peizermade, een plaats die door veel inwoners van Peize en Roden wordt gezien als onnodig oponthoud. De plaatsing van enkele flitspalen heeft de snelheid doen afnemen en na het benzinestation ben je de nederzetting ook zo uit. Dit Tankstation Noordenveld was trouwens zo slim om de naam www.noordenveld.nl vast te leggen, toen de gemeente dit niet op tijd registreerde. Recentelijk is een rondweg aangelegd met daarbij een transferium (parkeerterrein en knooppunt voor bussen langs de A7). Om dit mogelijk te maken, is de provinciegrens op een klein punt aangepast ten gunste van Groningen. Sinds 1961 staat halverwege het dorpje dorpshuis De Schakel.

Natuur en recreatie
Fiets- en wandelroutes
De polder Peizer- en Eeldermaden was tot voor kort een gebied in gebruik voor de veeteelt. Recente aankopen door Natuurmonumenten hebben het omgevormd tot een geliefd gebied voor vogels. De aanwezige fietspaden en polderwegen zijn ook populair bij skeeleraars uit Groningen. Midden in het gebied zijn nog restanten aanwezig van een oud kerkpad. Er bloeien diverse plantensoorten, waaronder de dotterbloem, pinksterbloem en waterviolier. Ook de zeldzame ratelaar (een gele plant) komt in dit gebied voor. Aan de westkant, via de Hamersweg en Langmadijk, bereikt u een nieuwe fietsbrug, alwaar via een onverharde maar goed begaanbare weg een leuke route naar Roderwolde voert.
- Artikel over natuurontwikkeling in de Peizer- en Eeldermaden.
- Artikel over de waterbergingsfunctie van de Peizer- en Eeldermaden.

Foto's
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van Fokko van der Leest.
- Fotoserie van de gemeente Noordenveld van fotograaf Martin Stevens.

De informatie over de kern Peizermade is samengesteld door en © geograaf mr. drs. Robert H.C. Kemkers te Nietap.