Gewande

Status
- Gewande is een buurtschap in de provincie Noord-Brabant, gemeente 's-Hertogenbosch. T/m 31-3-1971 gemeente Empel en Meerwijk, t/m 1957 tevens gedeeltelijk gemeente Alem, Maren en Kessel.
- De buurtschap Gewande valt onder het dorp Empel. De buurtschap heeft officiële blauwe plaatsnaamborden (komborden), maar geen eigen postcode en plaatsnaam in het postcodeboek, voor de postadressen ligt Gewande daarom 'in' 's-Hertogenbosch.

Naam
Oudere vermeldingen
1309 Ghewanden, 1310 de Ghewande, 1312 kopie 1350 Ghewanden, 1556-1557 Gewanten, 1840 Gewanden. Het deel dat t/m 1957 onder het dorp Alem (gemeente Alem, Maren en Kessel) viel, werd, ter onderscheiding van het Empelse deel van Gewande, Alems-Gewande genoemd.
Naamsverklaring
Waarschijnlijk hetzelfde als het Middelnederlandse gewande 'plaats waar bij het ploegen gewend wordt', het zogenoemde trappeleinde van een akker waar de ploeg keert.(1)

Ligging
De buurtschap Gewande ligt NO van 's-Hertogenbosch, NO van Empel, N van Rosmalen, rond de weg Gewande en grenst in het N en W aan de Maas en in het NO aan de Hertogswetering, die hier de grens vormt met de gemeente 's-Hertogenbosch (voorheen gemeente Lith). Gemaal Gewande ligt net in de gemeente Oss (voorheen gemeente Lith).

Statistische gegevens
- In 1840 omvatte de buurtschap Gewande 19 huizen met 85 inwoners in de gemeente Empel en Meerwijk. Onder de gemeente Alem, Maren en Kessel wordt gewande in dat jaar niet apart vermeld.
- Tegenwoordig heeft Gewande ca. xx huizen met ca. xx inwoners.

Bezienswaardigheden
- In Gewande kunt u (beperkt) het museumgemaal Caners en de opvolger, gemaal Gewande, bezichtigen.

1. 1. Nederlandse plaatsnamen. Herkomst en historie.,
   Berkel, G. van; K. Samplonius
   , (2006)