Zuid Haffel

Plaats
Buurtschap
Texel
Kop van Noord-Holland Waddengebied
Noord-Holland

Zuid Haffel

Terug naar boven

Status

- Zuid Haffel is een buurtschap in de provincie Noord-Holland, in de regio's Kop van Noord-Holland en Waddengebied, gemeente Texel.

- De buurtschap Zuid Haffel valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Den Burg.

- De buurtschap Zuid Haffel heeft geen plaatsnaamborden, zodat je slechts aan de gelijknamige straatnaambordjes kunt zien dat je er bent aangekomen.

Terug naar boven

Naam

Spelling
Taalkundig horen plaatsnamen als deze eigenlijk met koppelteken te worden gespeld (zie 6.E onder deze link), als Zuid-Haffel dus, maar aangezien de plaats geen plaatsnaamborden heeft waaruit een formele of voorkeursspelling kan worden afgeleid, en de gelijknamige straatnaam zonder koppelteken wordt gespeld, conformeren wij ons daaraan voor de spelling van de plaatsnaam.

Oudere vermeldingen
1436 der Suythaffalredyck, ende Noirthaffalredyck, 1436 den Suythaffelredyck, ende Noerthaffelredyck, 1562 Zuidhaffelt, 1851 Zuidhaffel.

Naamsverklaring
De plaatsnaam is genoemd naar de gelijknamige polder, een samenstelling van haffel, ontstaan uit haftel*, een afleiding van haft 'insnijding in de kust', met zuid ter onderscheiding van Noord Haffel. Eerder te vergelijken met de veldnaam De Trintel 'derde deel?' en dan 'half deel'.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Zuid Haffel ligt rond de gelijknamige weg (die aanvankelijk Burenweg heette en later Zuidhaffelderweg), Z van het dorp Den Burg, W van het dorp Oudeschild en ONO van het dorp Den Hoorn.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de buurtschap Zuid Haffel 12 huizen en 69 inwoners. Tegenwoordig heeft de buurtschap ca. 20 huizen met ca. 50 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Zuid Haffel is een van de oudste polders van Texel. Eind 13e en begin 14e eeuw is dit gebied reeds bedijkt.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Georgische erebegraafplaats Loladse.

- De rijksmonumentale hoeve Zuidhaffel ligt aan de Waterweg en stamt waarschijnlijk al uit de 16e eeuw. De boerderij is in 1969 gerestaureerd.

- De Schapenboet op Zuid Haffel 21 is te huur als trouwlocatie.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De eendenkooi in Zuid Haffel dateert waarschijnlijk van halverwege de 17e eeuw en wordt in 1698 Ponsekooi genoemd. Rond 1750 is dit de best vangende eendenkooi van Texel. Pieter van Cuyck beschrijft in zijn Brieven over Texel hoe hij op één dag zes- tot zevenhonderd smienten heeft zien vangen. Na de bedijking in 1769 van de Kattenpolder, de voorloper van de Prins-Hendrikpolder, daalt de vangst met 7/8. In 1899 wordt de eendenkooi aangekocht door Jac. Hin. Sindsdien staat hij bekend als de Eendenkooi van Hin. Oorspronkelijk heeft de kooi vier pijpen. Hin voegt daar een vijfde aan toe. In 1986 wordt de kooi door de familie Hin verkocht aan Natuurmonumenten. De enige vangpijp die in verband met het kooirecht nog intact was, heeft de Texelse vorm.

De eendenkooi is in 2016/2017 fraai gerestaureerd als onderdeel van het restauratieproject 'Kongsi van de eendenkooien', een samenwerkingsverband van kooikers en landschapsbeheerders. Dat project is grotendeels gesubsidieerd door het Waddenfonds. De restauraties waren vooral het werk van een groep enthousiaste vrijwilligers.

Reactie toevoegen