Ysselsteyn

Plaats
Dorp
Venray
Noord-Limburg
Limburg

ysselsteyn_jera_on_air.jpg

Het Limburgse dorp Ysselsteyn zet zich al meer dan 20 jaar jaarlijks in juni op de kaart met Popfestival Jera on Air, een tweedaags alternatief muziekfestival met een focus op punk / hardcore / metal, het grootste van zijn soort in Nederland.

Het Limburgse dorp Ysselsteyn zet zich al meer dan 20 jaar jaarlijks in juni op de kaart met Popfestival Jera on Air, een tweedaags alternatief muziekfestival met een focus op punk / hardcore / metal, het grootste van zijn soort in Nederland.

Ysselsteyn

Terug naar boven

Status

- Ysselsteyn is een dorp in de provincie Limburg, in de regio Noord-Limburg, gemeente Venray.

- Niet te verwarren met IJsselstein in de provincie Utrecht.

- Onder het dorp Ysselsteyn valt ook de buurtschap Nachtegaal (deels).

Terug naar boven

Naam

In het Limburgs
IJselstein.

Oudere vermeldingen
Tot 1999 werd de naam (ook) geschreven als IJsselsteyn, getuige het postcodeboek uit dat jaar, met daarin ook de IJsselsteynseweg. In het postcodeboek 2000 wordt de plaatsnaam Ysselsteyn, met nog steeds de IJsselsteynseweg. Later is die naam veranderd in Ysselsteynseweg. Dus óf Ysselsteyn heeft altijd al zo geheten qua spelling en de 1999-postcodeboekversie met IJ aan het begin (en mogelijk al versies daarvoor) was een foutje. óf het heeft enige tijd echt IJsselsteyn geheten en is in 2000 van spelling veranderd. Wellicht heeft dat te maken met de verwarring over de spelling van de naam van de naamgever van het dorp. Zie hierna:

Naamsverklaring
Het dorp is kort na zijn stichting in 1921 vernoemd naar de toenmalige minister van landbouw ir Hendrik Albert van IJsselsteyn. Sommigen denken dat deze heer Van Ysselsteyn heette (gezien de spelling van de plaatsnaam), maar dat is niet zo: men heeft de besloten de plaatsnaam met y te spellen, om verwarring met IJsselstein in de provincie Utrecht te voorkomen.

Carnavalsnaam
Tijdens carnaval heet het dorp Reuzensteyn of PiëlReuzenRiek.

Terug naar boven

Ligging

Ysselsteyn ligt ZW van Venray, NO van Deurne en grenst in het W aan de grens met de provincie Noord-Brabant.

Terug naar boven

Statistische gegevens

Ysselsteyn heeft ca. 900 huizen met ca. 2.200 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Ysselsteyn is het op één na jongste dorp van de gemeente Venray. In 1921 is de kern officieel opgericht als 'modelontginningsdorp' en vestigen zich de eerste bewoners op de pas ontgonnen Peelgronden. In eerste instantie groeit de nederzetting flink, maar na enkele jaren lopen de winsten terug en worden de gronden aan particulieren verpacht. Tweede Kamerlid Jan Poels, broer van mgr. H. Poels, weet de Minister van Landbouw, H.A. van IJsselsteyn, te bewegen in het gebied te investeren. Als herinnering aan deze bewindsman wordt het inmiddels ontstane dorp naar hem vernoemd.

Door de grote groei en de grote afstand tot andere parochies wordt begin jaren twintig al besloten tot het bouwen van een school en een kerk. In 1922 is de school gereed en wordt deze tevens in gebruik genomen als noodkerk. Er zijn nog niet voldoende kinderen om alle 4 de klaslokalen te vullen, zodat 2 klaslokalen als noodkerk kunnen worden ingericht.

In 1927 wordt het rectoraat Ysselsteyn opgericht, onder leiding van J. van Montfort. School, kerk en pastorie worden gebouwd naar ontwerp van L. Martens uit Venray, die het werk tevens als aannemer uitvoert. Het was een eenvoudig kruiskerkje met neoromaanse trekken. In 1936 wordt het rectoraat verheven tot parochie. Op 16 oktober 1944 wordt de dakruiter door de terugtrekkende Duitsers met een klein kaliber kanon van de kerk afgeschoten. Hierbij wordt een groot gedeelte van de kerk beschadigd. De zaal van bakkersfamilie Janssen wordt opgeknapt en als noodkerk in gebruik genomen. Pas in 1946 wordt toestemming gegeven om de zwaar beschadigde kerk te herstellen. Architectenbureau Margry en Lerou vervangt het verwoeste gedeelte door een nieuwe, verhoogde viering.

Het groeiende dorp krijgt al snel te maken met een te klein wordende kerk: de oorspronkelijke kerk is gebouwd voor 50 gezinnen, in 1950 zijn er al 340 gezinnen. Diverse verbouw- en nieuwbouwplannen in de jaren daarna vinden geen doorgang. Uiteindelijk besluit men in 1968 de kerk grondig te renoveren, om daarmee intern extra ruimte te creëren en de kerk tevens geschikt te maken voor de nieuwe liturgie.

In 1988 constateert men dat de kerk in slechte staat verkeert door o.a. vochtproblemen. Geadviseerd wordt de kerk met uitzonderning van het koor en de annexen te slopen en ter plaatse van het schip nieuwbouw te realiseren. Architect J. Coppen uit Roermond ontwerpt een nagenoeg vierkante kerk met 300 zitplaatsen. De vernieuwde kerk komt in 1992 gereed.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij Stichting Historie Ysselsteyn.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Beschrijving actuele situatie Ysselsteyn op de lokale dorpssite.

- In 2010 is de Structuurvisie Dorpsontwikkelingsplan Ysselsteyn opgesteld. Deze structuurvisie bestaat uit 3 onderdelen. Allereerst is er een analyse gemaakt. Vervolgens is in een visie beschreven hoe het dorp er over ongeveer 10 jaar uit zou moeten zien. Tenslotte is een uitvoeringsprogramma opgenomen om deze visie te realiseren. In alle onderdelen wordt ingegaan op zowel ruimtelijke, functionele, economische als sociaal-maatschappelijke thema’s. De drie belangrijkste speerpunten uit het uitvoeringsprogramma zijn als volgt geformuleerd: een herinrichting van het Lovinckplein met belangrijkste toegangswegen op basis van een hoogwaardig integraal ontwerp; substantiële vermindering van overlast (geur/fijnstof) van de intensieve veehouderij rondom de dorpskern, en concentratie van gezondheidszorg in en om de dorpskern.

- In het uitbreidingsplan aan de zuidkant van Ysselsteyn worden - anno 2016 - maximaal 33 woningen gebouwd.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Ysselsteyn heeft 13 rijksmonumenten. Het betreft een archeologisch monument, 10 kazematten uit 1939-1940 aan de Timmermannsweg, en het Defensiekanaal of Peelkanaal met bijbehorende wal.

- De RK Odakerk in Ysselsteyn heeft een bewogen geschiedenis qua voorgangers, bouw, oorlogsschade, herstel en renovatie/vernieuwbouw. Onder het kopje Geschiedenis hierboven vind je daar een samenvatting van. Onder de link in deze alinea vind je de uitvoerige versie.

- In Ysselsteyn ligt de 30 hectare grote Duitse militaire begraafplaats voor 31.585 Duitse militairen die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn gesneuveld. Een deel daarvan was eerder elders begraven, maar nadien hier herbegraven, zodat daar nu de enige Duitse militaire begraafplaats in Nederland is. Daarnaast zijn er 85 graven van Duitse soldaten uit de Eerste Wereldoorlog. Deze militairen zijn in België of Frankrijk gesneuveld (Nederland was tijdens de Eerste Wereldoorlog neutraal) waarna ze via de Maas in Nederland zijn terechtgekomen. In 2013 is de Stichting Vrienden van Ysselsteyn opgericht, die als doel heeft de oorlogsbegraafplaats en het internationale educatieve ontmoetingscentrum (JOC) financieel en moreel te steunen in haar werk.

- Museum De Peelstreek in Ysselsteyn heeft een interessante collectie machines, werktuigen, gereedschappen en gebruiksvoorwerpen van het boeren platteland in Peelland in vroegere tijden. Daarnaast zijn er ook diverse voorwerpen uit het huishouden te zien, die tot een halve eeuw geleden nog in de streek rond Venray voorkwamen. Opvallend in de uitgebreide collectie, bijeengebracht door het echtpaar Jan en Dien Houben, zijn o.a.: schilderijen van Hein van Well tonen het boerenleven: ploegen, zaaien en oogsten; het opgezette hoofd van koudbloedhengst Nico van Melo; het eetservies van Pastoor G. Vorstermans; materialen van de turfsteker, huisslachter, schoenmaker en klompenmaker; gereedschappen van de dorpssmid, timmerman, radmaker en bakker; een brandweerwagen uit 1870; een T-Ford uit 1919, een landauer, een buggy en een kerk brik; opgezette dieren.

- Museum De Smid van de familie Keijsers, Pottevenweg 18.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Carnaval. - Carnavalsvereniging De Piëlreus.

- Popfestival Jera on Air (weekend in juni) is een tweedaags alternatief muziekfestival met een focus op punk / hardcore / metal, het grootste van zijn soort in Nederland. Er zijn 2 podia met live optredens, verder een DJ-stage, een chill-area, een camping en nog veel meer.

- Tijdens Trekkertrek Ysselsteyn (weekend in augustus) strijden boeren, loonwerkers en de echte pro’s op zondag met elkaar om de eer van wie nu echt het sterkste paard van stal heeft of wie de gouden combinatie tussen balans, grip en snelheid het beste beheerst. Aan dit alles gaat op zaterdag een gezellige avond in de feesttent op het terrein vooraf. Daar vindt onder het genot van een drankje en een fijn stukje muziek de warming-up plaats voor het grote PK-spektakel.

- SGW Ysselsteyn (paardensport, weekend in oktober).

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Staatsbosbeheer heeft in 2012 het ca. 50 hectare grote natuurgebied De Rouwkuilen bij Ysstelsteyn onder handen genomen. In het gebied zijn grote delen bos gekapt en stroken grond langs het heideven afgeplagd. Door de werkzaamheden moeten zeldzame plantensoorten zoals dopheide, ronde zonnedauw en veenpluis terugkeren in het gebied. Door de jaren heen waren deze planten verdrongen door vergrassing en opschietende bomen.

- Racecircuit De Peel heet tegenwoordig Raceway Venray. Het originele complex begon met een motorcross- en autocrosscircuit. Inmiddels is Raceway Venray een volwaardig circuitpark, waarbij een asfalt 1/4 mile wordt omringd door een indrukwekkende 1/2 mile baan. Deze 880 meter lange buitenbaan heeft een hellingshoek van maar liefst 25 procent en mag zich vol trots "The Fastest 1/2 Mile Oval in Europe" noemen.

- Rond Ysselsteyn zijn 6 wandelroutes uitgezet met een lengte variërend van 3 tot 7 kilometer.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Ysselsteyn (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Ysselsteyn.

- Nieuws: - Nieuws uit Ysselsteyn op de site van Omroep Venray.

- Onderwijs / kinderopvang / jeugd: - Basisschool St. Oda. - Jongerencentrum O.J.C. Jera '70.

- Sport: - s.v. Ysselsteyn omvat de afdelingen voetbal en korfbal. - Tennisvereniging.

- Verenigingen algemeen: - Ysselsteyn heeft een rijk verenigingsleven.

- Zorg: - ’t Zorghuus is een recent burgerinitiatief voor kleinschalig wonen in Ysselsteyn. 't Zorghuus is een nieuw thuis voor mensen die graag samen wonen en samen leven in hun vertrouwde dorpse sfeer. Er zijn twee groepen van 8 mensen met dementie. En een groep van 8 mensen met een verstandelijke of meervoudige beperking. - Zorgboerderij De Moostdijk.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Ysselsteyn.

Reactie toevoegen