Westwoud

Plaats
Dorp
Drechterland
West-Friesland
Noord-Holland

Wesrwoud.JPG

In Westwoud aangekomen

In Westwoud aangekomen

Westwoud.JPG

Een dorpsgezicht van Westwoud

Een dorpsgezicht van Westwoud

Westwoud (2).JPG

Westwoud heeft een banpaal

Westwoud heeft een banpaal

Westwoud (3).JPG

Westwoud, gezien over het spoor, vanuit de buurtschap Binnenwijzend

Westwoud, gezien over het spoor, vanuit de buurtschap Binnenwijzend

NH gemeente Westwoud in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Westwoud in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Westwoud in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Westwoud

Terug naar boven

Status

- Westwoud is een dorp in de provincie Noord-Holland, in de streek West-Friesland, gemeente Drechterland. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1978.

- Wapen van de voormalige gemeente Westwoud.

- Onder het dorp Westwoud vallen ook de buurtschappen Binnenwijzend, Oudijk en Zittend (grotendeels).

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Westwoud ligt NO van de dorpen Oosterblokker en Blokker en de stad Hoorn, ONO van de dorpen Zwaag en Zwaagdijk-West, O van het dorp Wognum, OZO van het dorp Nibbixwoud, ZO van de dorpen Hauwert en Midwoud, Z van de dorpen Zwaagdijk-Oost en Onderdijk, ZZW van het dorp Wervershoof, W van de dorpen Hoogkarspel en Lutjebroek, NW van de dorpen Venhuizen en Hem, NNW van het dorp Wijdenes en NNO van het dorp Schellinkhout.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de gemeente Westwoud 106 huizen met 693 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 48/313 (= huizen/inwoners), het dorp Binnenwijzend 30/200 en de buurtschap Oudijk 28/180. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 700 huizen met ca. 1750 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

- Archeologen hebben in 2015, voorafgaand aan de aanleg van de N23 Westfrisiaweg, ter hoogte van Westwoud een bronzen beitel gevonden in een grafheuvel uit de Bronstijd. Daarnaast zijn 3 skeletten gevonden. Uit onderzoek blijkt dat de beitel uit Duitsland komt en 3.000 jaar oud is. Het is een unieke vondst, omdat brons zeldzaam was in die tijd. Ook was het gebruikelijk om de beitel, bij het verlaten van een plek, in de grond te stoppen in plaats van te begraven in een grafheuvel. De archeologische vondsten worden beheerd door het Huis van Hilde, het archeologiecentrum in Castricum.

- Amateur-schatzoekers hebben met detectoren in maart 2016 een schat met ca. 90 zilveren munten gevonden in de weilanden van Westwoud. Twee van hen hebben de vondsten voor enkele jaren in bruikleen gegeven aan het Westfries Museum in Hoorn, die ze sindsdien tentoonstelt. De derde heeft zijn deel aan het museum verkocht. De sluitmunt, de munt met jongste jaartal, is een halve philipsdaalder uit 1571. Omdat deze munt weinig slijtage vertoont, is de zilverschat vermoedelijk in of kort na 1571 begraven. Dat maakt de zilverschat extra interessant, want dit was een zeer spannende tijd in West-Friesland. Het zijn de beginjaren van de Tachtigjarige Oorlog, waarin de West-Friezen gevangen raken tussen twee kwaden; de Spaanse hertog Van Alva aan de ene en Willem van Oranje en zijn 'geuzen' aan de andere kant. Dat iemand uit Westwoud juist in deze tijd zijn kapitaal in de grond verstopt, hoeft niet te verbazen.

Ad Geerdink, directeur van het Westfries Museum, heeft naar aanleiding van de muntvondst een boeiend artikel geschreven over hoe het er in West-Friesland en in en rond Westwoud in het bijzonder aan toeging. Onder de link kun je dat online lezen. Een citaat hieruit: "Aan werken komen de boeren nauwelijks meer toe. Ze worden verplicht militaire en arbeidsdiensten te verrichten. Ze moeten schansen versterken, in de winter kilometers lange bijten in het ijs hakken en wachtlopen. Geen wonder dat alle bedrijvigheid op het platteland stil komt te liggen. Ook in Westwoud, een relatief arme boeren gemeenschap van 54 huishoudens. Samen houden de boeren daar niet meer dan 200 koeien. Zelfs de rijkere boeren hebben er niet meer dan 10 tot 12. En ook zij moeten hun bijdrage aan de oorlog leveren.

In het najaar van 1573 lijkt een Spaanse strafexpeditie op handen. Landvoogd Graaf Maximiliaan van Bossu brengt in Amsterdam een kleine armada in gereedheid om de opstandige steden eens een lesje te leren. Jacob Claes Gons en Jan Does uit Westwoud worden opgeroepen om op een van de West-Friese schepen te dienen. Ze komen echter niet opdagen, waarmee ze lijf en goed verbeuren. Na de Slag op de Zuiderzee, waar de Spaanse vloot verrassend verslagen wordt, moeten Gons en Does hiervoor bij de schout van Westwoud verantwoording afleggen. Jacob Gons beweert dat hij ziek was. Jan Does windt er geen doekjes om; zijn drie zonen dienen al op de vloot. Maar een nog principiëler bezwaar is dat hij geen twee heren kan dienen. Ziedaar het dilemma van de Westwouder boeren in een notendop. In die onrustige, onzekere en gewelddadige situatie is het niet verbazingwekkend dat iemand in Westwoud besluit zijn kapitaal in een pot te stoppen en te begraven. Voor betere tijden..."

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de volgende instantie en site:

- Stichting Historisch Hoogkarspel-Westwoud.

- Het Geheugen van Westwoud is een Facebookpagina over de historie van dit dorp, aldus de toelichting op die pagina "inclusief Sudetengebied van Hoogkarspel".

-Ook de site Oud Westwoud gaat, zoals de naam al zegt, over het dorp in vroeger tijden. Een van de onderdelen is een aantal foto's van vroeger, waar een recente foto bij is geplaatst, met toelichting, zodat je kunt zien wat er in de loop der jaren op bepaalde locaties verdwenen is, of juist behouden is gebleven.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Reportage over recente ontwikkelingen in Westwoud in NRC, 2008.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Westwoud heeft 12 rijksmonumenten.

- Protestantse (PKN) kerk uit 1875.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- SBA Westwoud organiseert door het jaar heen diverse evenementen en activiteiten in het dorp zoals Koningsdag, Dodenherdenking en het Sinterklaasfeest.

- Dorpsveiling Westwoud (op een zaterdag begin april) in Dorpshuis De Schalm is in 2017 alweer voor de 54e keer gehouden. De opbrengst komt voor 75% ten goede aan het onderhoud van de St. Martinuskerk én sinds enkele jaren ook voor 25% aan de vele verenigingen die het dorp rijk is. De kopers hebben invloed op wat ze naar welke vereniging willen laten gaan. In De Schalm staan namelijk 10 plastic buizen met de namen van de verenigingen daarop. Bij ieder toegewezen kavel kan de koper een muntje in een van de buizen doen om zijn voorkeur aan te geven. Daarnaast bieden de verenigingen en de beide scholen ook koopjes aan en de helft van die opbrengst is direct voor hen. Het is een populaire evenement dat nog altijd goed loopt; voor de Dorpsveiling 2017 zijn 500 'koopjes', zoals ze dat hier noemen, ingebracht, die in totaal ruim 31.000 euro hebben opgebracht.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Het Landpad loopt O van de dorpskern door de weilanden naar Binnenwijzend. Op de site van de heemkundekring vinden wij er een mooie beschrijving van: "We mogen rustig stellen dat het idyllische Landpad - mede door de fruittuin - de meest tot de verbeelding sprekende weg in onze dorpen is. Voor vele wandelminnende inwoners uit zowel Binnenwijzend, Westwoud als Hoogkarspel maakt het deel uit van hun favoriete wandelroute. De ene keer via de Binnenwijzend en de andere keer via de Dr. Nuijensstraat. Dan weer voor de wind en dan weer ‘wind tegen’. Op het pad ontmoeten, ‘raken’ zij elkaar regelmatig. De ene keer heeft men de prachtige historische fruittuin aan de rechter- en de andere keer aan de linkerzijde.

De vertrouwde knik in het pad zorgt voor een korte, verrassende verandering van het uitzicht. Wellicht brengt het de menselijke geest op een andere gedachte of een ander perspectief? Het Landpad en de fruittuin lijken elkaar wat schoonheid betreft te willen overtreffen. Zij voeren een jarenlange strijd... In het bloesemrijke voorjaar wint de tuin en als Koning Winter het zich permitteert een laagje sneeuw uit te strooien, dan glorieert het Landpad. De voorbijganger wint er echter altijd... Zoals ‘Yin en Yang’ vullen ze elkaar prachtig aan. Feitelijk versterken ze elkaars schoonheid. Immers, wat zou de een zonder de ander zijn? Hoeveel romances zijn er op het pad ontstaan? Liefdes ‘op het eerste gezicht’ of verkeringen gevormd na talloze ontmoetingen? Staat het antwoord in de klinkers van het pad geschreven? We zullen het nooit weten." Dit was een inleiding, ter aankondiging van de 'Foto-, poëzie- en prozawedstrijd Landpad/fruittuin Westwoud', waarvoor mensen van september 2018 tot september 2019 kunnen inzenden (zie voor nadere informatie het reglement onder de link).

Terug naar boven

Links

- Dorpshuis: - Dorpshuis / café De Schalm in Westwoud is van maandag t/m vrijdag geopend voor een drankje, een praatje en een biljartje. Ze hebben ook ruimten waar je kunt vergaderen met gebruik van beamer, beeldscherm en gratis wifi. Zaterdag en zondag is het café als zodanig gesloten om ruimte te maken voor het geven van feesten. In De Schalm zijn veel verenigingen actief waardoor er altijd reuring in het gebouw is. Verder organiseren ze zelf ook veel activiteiten zoals de pubquiz, darttoernooien en vrijdagavond live-muziek. In samenwerking met de PubCup-commissie organiseren ze een kuubkistentoernooi op het Schalmplein en het Tourspel-comité zorgt voor veel gezelligheid in juli met het Tourspel Westwoud tijdens de Tour de France. Daarnaast organiseert Stichting Bijzondere Activiteiten het jaarlijkse Sinterklaasfeest en Koningsdag en verzorgt Toneelvereniging D.E.N.E.G. jaarlijks een toneelstuk op het podium. De Schalm is niet alleen het hart van het gemeenschapsleven in het dorp, maar daarnaast steeds meer een begrip in West-Friesland als theater en podium voor Nederlandse en buitenlandse artiesten. Onder de link kun je zien welke bands en artiesten er de komende tijd optreden.

- Onderwijs: - De vroegere Basisschool De Regenboog en Basisschool 't Skitteljacht (een dependance van de gelijknamige school in Hoogkarspel) hebben zich de afgelopen jaren bezonnen op hun toekomstperspectief en, gezien de dalende leerlingenaantallen, geconcludeerd dat men in een klein dorpen als Westwoud beter een robuuste basisschool kan hebben dan twee die geleidelijk steeds kleiner worden, tot ze op enig moment té klein worden. Dan kun je daar beter tijdig op inspelen door samen te gaan (waren meer kleine dorpen maar zo verstandig, red...). Vandaar dat ze per 1-8-2017 zijn samengegaan tot Samenwerkingsschool De Westwijzer. De documentatie over het proces dat hieraan voorafging, kun je hier vinden.

- Zorg: - De prachtig verbouwde voormalige pastorie is herbestemd tot Kleinschalig Wonen Westwoud / De Pastorie. Het pand biedt plaats aan 8 ouderen voor wie thuis wonen niet meer mogelijk is. De mensen wonen in een huiselijke omgeving, dat betekent enerzijds een veilige omgeving met voldoende mogelijkheden voor noodzakelijke extra zorg en dagbesteding, anderzijds betekent het een gewone, gezellige woning met huiselijkheid en persoonlijke aandacht naar ieders behoefte. De woning heeft een stijlvolle, verzorgde uitstraling met voldoende mogelijkheden voor de bewoners en hun familie. De intentie van Stichting Kleinschalig Wonen Westwoud is de bewoners zo lang mogelijk in het pand te laten wonen, ook wanneer de geestelijke of lichamelijke conditie achteruit gaat. Om dit waar te kunnen maken is er voldoende deskundig personeel voor de nodige zorg en begeleiding. Als de behoefte aan zorg de grenzen en de mogelijkheden van de woning overschrijdt, wordt in overleg met de familie een passende verzorgingsplek gezocht.

Reactie toevoegen