Wergea

Plaats
Dorp
Leeuwarden
Fryslân

wergea_collage.jpg

Wergea, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Wergea, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Wergea dorpsgezicht met kerken JD [640x480].JPG

Wergea, dorpsgezicht, met o.a. de twee kerken

Wergea, dorpsgezicht, met o.a. de twee kerken

Wergea Kleine Buren aan de Wargaastervaart JD [640x480].JPG

Wergea, Kleine Buren aan de Wergeasterfeart

Wergea, Kleine Buren aan de Wergeasterfeart

Warga.JPG

Wergea, een en al watersport

Wergea, een en al watersport

Wergea

Terug naar boven

Status

- Wergea is een dorp in de provincie Fryslân, gemeente Leeuwarden. T/m 1983 gemeente Idaarderadeel. In 1984 over naar gemeente Boarnsterhim, in 2014 over naar gemeente Leeuwarden.

- Onder het dorp Wergea vallen ook de buurtschappen Angwier, Domwier en Narderbuorren.

Terug naar boven

Naam

In het Nederlands
Warga. De plaatsnaam is overigens officieel Friestalig.

Terug naar boven

Ligging

Wergea ligt ZO van Leeuwarden, aan de Wergeasterfeart (Wargaastervaart).

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Wergea 114 huizen met 873 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 650 huizen met ca. 1.600 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de in 1982 opgerichte Wurkgroep Werregea Ald - Wergea Nij. "Tijdens haar bestaan heeft het archief van de Wurkgroep, dat bestaat uit o.a. foto’s, dia’s, films, artikelen, notulenboeken, krantenknipsels, boeken, oude rekeningen, programma’s van allerlei wedstrijden en opvoeringen enz., een dusdanige omvang gekregen dat een vertrek in het Popmagasthuis is ingericht, om alles goed en gerubriceerd te kunnen bewaren. Samen met de (oud)Wergeasters proberen we om dit archief nog verder uit te bouwen. Als je iets hebt liggen en je vindt met ons dat het als een stukje Wergeaster historie bewaard moet blijven, dan kun je het aan ons geven. Het krijgt dan een prima plaatsje in ons archief en wij zorgen er verder goed voor. Uiteraard wordt dit alles niet alleen bijeengebracht om het te bewaren, maar ook om het te gebruiken. Van tijd tot tijd organiseert de Wurkgroep daarom tentoonstellingen en avonden, worden met een zekere regelmaat boekjes en kalenders uitgebracht, en worden waar nodig belangstellenden met de in het archief aanwezige informatie geholpen."

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Verslag dialoogavond t.b.v. Omgevingsplan Leeuwarden Buitengebied Zuid m.b.t. Wergea en Warstiens (juni 2017).

- Bestemmingsplan Wergea-kom (2006).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Wergea heeft 17 rijksmonumenten.

- Voormalige Hervormde kerk. Zie verder het hoofdstuk Links, kopje MFC.

- Hempenserpoldermolen.

- Paaltjasker.

- De stins Roarda State wordt al in de 15e eeuw vermeld als bezit van de familie Roarda, daarna Bootsma, Popma. Het schitterende slot is in 1782 gesloopt om plaats te maken voor de huidige state. Middeleeuwse bouwelementen, tegelwerken uit de 17e eeuw en een huwelijkskruis uit 1761 zijn bewaard gebleven. Deze zijn in het museum te bezichtigen. Het huidige Ald Slot is gebouwd omstreeks 1786. Het hoofdgebouw is het restant van een kop-hals-romp boerderij, waarvan de schuur met achterhuis rond 1900 is afgebroken. De gracht is pas in 1952 gedempt. In het museum tref je een drietal stijlkamers aan, in de 17e, 18e en 19e eeuwse stijl ingericht. Het souterrain in de aanbouw heeft twee expositieruimtes waarin kunst wordt geëxposeerd dan wel activiteiten worden gehouden, zoals cursussen en lezingen. Het Ald Slot wordt ook genoemd in Nynke van Hichtum’s boek 'Afkes Tiental'.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Iepenloftspul (juni).

- Tijdens de Wergeaster Merke (gedurende 5 dagen rond een weekend begin augustus) is er o.a. iedere avond een live band.

- Als het in de winter hard genoeg vriest, kun je dankzij IJsclub De Wergeaster Reed schaatsen op de ijsbaan van Wergea.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Het ontstaan van Kulturele Kommisje Wergea in 1988 heeft een nauwe relatie met de voorbereidingen van het eerste Iepenloftspul in het dorp. De voorbereidingen daarvan waren kostbaar. Om enigszins een financiële buffer te ontwikkelen organiseren John Bamboe, Piet Kloosterman en Annemieke Schuurman een soort benefit concert in het Multi Functioneel Centrum (MFC) de Bidler. Dit (koffie)concert, waar Big Band Friesland optreedt, is zowel muzikaal als financieel een groot succes. De opbrengst geeft het Iepenloftspulbestuur een mooie financiële basis en tevens is er een organisatorische basis gelegd voor het organiseren van meerdere culturele voorstellingen. De vele enthousiaste reacties van de dorpsgenoten geven de doorslag om in 1989 de Kulturele Kommisje Wergea (KKW) op te richten.

Met MFC de Bilder als voortreffelijke theaterzaal ligt er een mooie toekomst voor de Kommisje in het verschiet. En voor het Bidlerbestuur (dat toen nog de handen vol had aan het opknappen en onderhouden van het gebouw) was de komst van deze 'zustervereniging' een welkome steun in de rug. In de loop der jaren heeft de KKW tal van culturele evenementen in Wergea georganiseerd. Van themadagen tot filmdagen, theatervoorstellingen en (Fries) cabaret. De KKW organiseert voor haar publiek een breed cultureel scala aan voorstellingen en evenementen. Er worden ca. 7 voorstellingen per seizoen georganiseerd.

- De Wergeaster Wettersport Feriening (WWS) heeft als doel de watersporters in en om Wergea te ondersteunen d.m.v. een eigen jachthaven en diverse activiteiten.

Terug naar boven

Eten en drinken

- Het anno 2017 140 jaar oude, beeldbepalende dorpscafé 's Lands Welvaren is in augustus van dat jaar failliet gegaan, omdat het te weinig klanten trok om de boel nog rendabel te kunnen exploiteren. Een groep van 11 mannen uit het dorp vond het belangrijk dat het enige dorpscafé, waar bovendien diverse verenigingen onderdak vonden - kaartclubs, dartclub, biljartclub, toneelvereniging - behouden zou blijven, zodat o.a. ook de oudere jeugd in het dorp zelf een plek houdt om uit te gaan, en heeft het etablissement daarom overgenomen. Sinds december 2017 kon men er tijdelijk gedurende enkele weken terecht. Bij wijze van proef had de gemeente daar ontheffing voor verleend. De defintieve vergunning neemt vermoedelijk enkele maanden in beslag, gedurende welke tijd het etablissement dan gesloten is. Maar die tijd hebben ze goed benut, want er moest flink worden geklust aan het decennialang nauwelijks onderhouden pand.

De mannen zitten vol plannen voor hun café: zo denken ze aan wijnproeverijen, bingoavonden en biljartcompetities. De pubquiz op oudejaarsavond was alvast een succes. Adrie Boermans: "Der moat wol wat aksje komme, wat organisearre wurde om minsken út it doarp te lûken." De groep is op cursus geweest bij hotel Duhoux in Wirdum om te leren over wijnschenken en café-etiquette. De kroeg gaat vooralsnog alleen in het weekend open, omdat de mannen doordweeks allemaal nog een andere baan hebben. Ze hopen wel een vaste barman te kunnen aantrekken. De rest van het werk - schoonmaken, inkoop, onderhoud - doen ze met zijn allen, met hulp van dorpsbewoners. De groep is zo samengesteld dat ieder zijn eigen deskundigheid inbrengt. (bron en voor nadere informatie zie de 2e link).

Terug naar boven

Beeld

- Fotoreportage van een wandeling door Wergea door Marja Hoefsmit.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Wergea.

- Nieuws: - Nieuws uit Wergea op Facebook.

- MFC: - Van 1975 tot 1986 is met inzet van veel vrijwilligers de voormalige Hervormde kerk verbouwd tot Multifunctioneel Centrum (MFC) De Bidler. Vandaag de dag is de aanvankelijk ‘sobere’ zaal omgebouwd tot een volwaardig klein theater met een capaciteit van 275 zitplaatsen. In de zaal vinden per seizoen ca. 60 voorstellingen plaats. De zaal wordt ook gebruikt door de ca. 20 cultureel getinte verenigingen in Wergea en omstreken, maar kan ook door andere gezelschappen worden gehuurd.

- Genalogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Wergea en - idem RK.

Reactie toevoegen