Weijerswold

Plaats
Buurtschap
Coevorden
Drenthe

weijerswold_plaatsnaambord.jpg

Weijerswold (buurtschap van Coevorden) heeft witte plaatsnaamborden en ligt - dus - buiten de bebouwde kom.

Weijerswold (buurtschap van Coevorden) heeft witte plaatsnaamborden en ligt - dus - buiten de bebouwde kom.

Weijerswold

Terug naar boven

Status

- Weijerswold is een buurtschap in de provincie Drenthe, gemeente Coevorden.

- De buurtschap Weijerswold valt, ook voor de postadressen, onder de stad Coevorden.

- De buurtschap Weijerswold heeft witte plaatsnaamborden en ligt - dus - buiten de bebouwde kom.

Terug naar boven

Naam

Spelling
De straatnaam is Weijerswold en de plaatsnaamborden, althans die wij enkele jaren geleden hebben waargenomen, hebben ook deze spelling. Hier stelt iemand die er in 2013 is geweest dat er toen - ook? - een plaatsnaambord met de spelling Weierswold stond.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Weijerswold ligt rond de gelijknamige weg, O van Coevorden, en grenst in het N aan de provincialeweg N863 (Europaweg) en in het Z aan Duitsland (het Schoonebeekerdiep vormt hier de landsgrens).

Terug naar boven

Statistische gegevens

- In 1840 omvat Weijerswold 6 huizen met 42 inwoners. Tegenwoordig heeft de buurtschap ca. 30 huizen met ca. 80 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Weijerswold en omgeving maakt oorspronkelijk deel uit van het grote hoogveenlandschap van het Bourtangerveen. Dit strekt zich destijds uit langs de hele zuidelijke en oostelijke grens van het huidige Drenthe en is daarmee eeuwenlang een vrijwel onneembare natuurlijke grens. Het natte veengebied is slechts via enkele hogergelegen zandruggen ('tangen') te doorkruisen. Langs deze routes worden vanaf eind 17e eeuw schansen gebouwd om de doorgang te verdedigen. De schans bij Katshaar, N van de buurtschap, is hiervan een voorbeeld.

De nederzetting Weijerswold is van heel oude datum en bestaat al in de 13e eeuw. In die periode worden de eerste nederzettingen in dit gebied gesticht op de in het veengebied aanwezige kleine oost-west lopende dekzandruggen. Op deze wijze zijn aan de noordkant van het Schoonerbekerdiep meerdere kleine wegdorpen ontstaan.

De eerste ontginningen van het veen vinden plaats vanuit de nederzetting in noordelijke richting. Hierbij geldt het zogeheten 'recht van opstrek', waarbij elke grondbezitter het recht heeft op de onontgonnen gronden in het verlengde van zijn eigen huiskavel. Dit verklaart het slotenpatroon haaks op de nederzetting. Deze relatief hooggelegen gronden worden als bouwland in gebruik genomen. De gronden in zuidelijke richting, richting de beek, die lager gelegen zijn, worden als wei- en hooiland in gebruik genomen. Aan de zuidkant van de nederzetting Weijerswold liep het slotenpatroon niet helemaal in een rechte lijn door tot aan de beek. De zuidelijke huiskavels waren omgeven met houtsingels en ten zuiden hiervan lag de Groote Made en nog meer richting de beek het Schoonebeekerland. Het verkavelingspatroon wordt in zuidelijke richting steeds grofmaziger. Op de kaart van Hottinger (1795) is dit beeld rond de buurtschap goed te zien. Ook is de meer mozaïekachtige verkaveling met boomgaarden behorende bij het esgehuchtenlandschap richting Coevorden goed herkenbaar.

De strook grond ten westen van de buurtschap (= de Weijerswold Weide) en de strook grond ten oosten (= de Vliegweide) waren als onderdeel van het beekdal in gebruik als gemeenschappelijk weiland. Hierdoor missen ze de kenmerkende smalle particuliere noord-zuid verkaveling. Dergelijke gemeenschappelijke groenlanden werden vaak beweid vanuit een 'boo'. Een boo was een los van het moederbedrijf functionerende veestal. Het vee werd hier, onder leiding van een booheer, gehouden in het zomerseizoen. De boo is een specifiek voor het gebied van Schoonebeek kenmerkend verschijnsel.

De ontginning van de onverdeelde weidegrond van de genoemde 'weiden' heeft plaatsgevonden in de 2e helft van de 19e eeuw. Het betreft zogeheten jonge ontginningen. Het grofmazig slotenpatroon van de Weijerswold Weide loopt in oost-west richting, en vormt hiermee de overgang naar het westelijk gelegen esgehuchtenlandschap. Het slotenpatroon van de Vliegweide loopt meer traditioneel in noord-zuid richting, maar omdat het hier ook een jonge ontginning betreft is de afstand tussen de sloten veel groter dan in de oude verkaveling (13e eeuw) ten zuiden van de buurtschap. De kaart van rond 1900 geeft een goed beeld van het verkavelingspatroon.

Na 1900 heeft het landschapsbeeld bij Weijerswold een aantal wijzigingen ondergaan. Het meest opvallend is de kanalisatie van het Schoonerbekerdiep. Deze is eerst in 1930 genormaliseerd en in 1974 heeft een hernormalisatie plaatsgevonden. Verder is het verkavelingspatroon, door de toenemende rationalisering in de landbouw, steeds grofmaziger geworden. Dit heeft met name vanaf circa 1960 plaatsgevonden. Ook is in de loop van de tijd de afwatering verbeterd. Ten zuiden van de buurtschap is een oost-west lopende watergang gerealiseerd om het beekdal goed te kunnen ontwateren voor de landbouw. Dit heeft o.a. tot gevolg gehad dat het akkerland zich nu uitstrekt tot aan de oevers van het Schoonerbeekerdiep. Een vergelijking van de huidige situatie met het beeld van rond 1900 laat ook zien dat de kavelgrensbeplanting aan de zuidkant van de buurtschap vrijwel geheel verdwenen is. Het landschap is dus in zijn geheel grootschaliger en opener geworden. (bron: ontwerp Noodwaterberging Groot Weijerswold, Grontmij)

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De al vele jaren als plan in 'de pijplijn' gezeten hebbende waterberging in Weijerswold is in november 2014 door het nieuwe Waterschap Vechtstromen uitgesteld. Het waterschap zou met een nieuw plan komen voor Zuidoost-Drenthe. In december 2015 heeft zij haar nieuwe visie op de klimaatopgave voor de regio vastgesteld (rekening houdend met provinciale normen, die aangeven hoeveel bescherming een gebied minimaal moet genieten tegen een overstroming). Als gevolg daarvan heeft zij het plan voor de waterberging Weijerswold ingetrokken. De provincie Drenthe daarentegen handhaaft vooralsnog de aanwijzing van het bergingsgebied, totdat de uitkomsten van het hydrologisch model meer duidelijkheid brengen. In het Lokaal Bestuursakkoord Water (LBW) uit 2009 - gesloten tussen het toenmalige waterschap en de gemeenten Emmen, Coevorden, Hardenberg en Ommen - is vastgelegd waar hoeveel ruimte voor water moet worden gecreëerd. Voor al deze gebieden is opnieuw nagegaan of ze bijdragen aan de klimaatopgave en of de bedachte maatregelen dan ook de goede zijn. Veel gebieden blijken wel geschikt te zijn, maar zijn in het licht van de nieuwe visie (nog) niet allemaal nodig. Voor een aantal projecten geldt dat opnieuw moet worden bekeken wat de juiste maatregelen zijn. Om hier meer duidelijkheid over te krijgen is een hydrologisch model nodig. Met zo’n model kunnen de effecten van maatregelen in onderlinge samenhang met elkaar worden doorgerekend. Het hydrologisch model komt eind 2016 gereed.

- De inwoners van de buurtschap hebben zich middels de werkgroep Tegenwind Weijerswold verzet tegen de mogelijke komst van 5 tot 8 windturbines. Er staan er ook al een aantal net over de grens in Duitsland, en de inwoners vinden dat zij daar al overlast genoeg van hebben. Maar het heeft niet mogen baten: De gemeente Coevorden heeft in februari 2016 gekozen voor het plaatsen van 4 windmolens in de omgeving van buurtschap Weijerswold dicht tegen de grens met Duitsland en 3 windmolens (in plaats van 4, wat initiatiefnemers daarvan wilden) op het Europark in Coevorden. Dat is het resultaat van een jaar lang onderhandelen tussen de platformen van beide gebieden en de initiatiefnemers. De gemeente haalt daarmee, met de bestaande turbines die her en der al staan, haar gemeentelijke taakstelling van in totaal 40 Magawatt. De 4 windmolens komen op een afstand van 700 tot 1.000 meter van woningen te staan. Daarnaast krijgen de omwonenden van de windmolens planschade vanwege de waardedaling van hun woning. Het plaatsen van 2 windmolens in de buurtschap Padhuis gaat niet door, omdat er leidingen van de NAM liggen. Windmolens moeten daar ruim 400 meter vandaan geplaatst worden. Op 22 maart 2016 besluit de gemeenteraad of het project op deze wijze wordt uitgevoerd.

- Weijerswold wordt ook al vanuit de Duitse kant belaags met windmolens; de gemeenteraad van Emlichheim heeft in september 2016 namelijk groen licht gegeven voor de vervanging van de huidige 12 molens van 120 meter hoogte door 6 nieuwe megawindmolens van 206,5 meter hoogte. Dat is hoger dan 2 Martinitorens, om het even te visualiseren. De kolossen komen op 200 meter van de Nederlandse grens te staan. Schrale troost: niet alleen Duitse woningbezitters die minder dan 1 km van een windturbine wonen, hebben recht op minimaal 1000 euro jaarlijkse vergoeding. Dat geldt ook voor Nederlanders. Naar schatting staan ca. 10 woningen in Weijerswold op minder dan 1 km afstand van de beoogde nieuwe Duitse windturbines. De plannen zijn nog niet definitief; Tegenwind Weijerswold gaat beroep aantekenen. Ook het college van de gemeente Coevorden dient een zienswijze in, omdat de positionering van de Duitse turbines op gespannen voet staat met de 4 die aan de Nederlandse kant zijn gepland. Wethouder Jeroen Huizing: "Tenminste één molen aan Duitse kant komt zo dichtbij te staan dat die een Nederlandse molen wind afvangt." (bron: DvhN, 20-9-2016)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Monumentale boerderijen.

Reactie toevoegen