Wassinkbrink

Plaats
Buurtschap
Bronckhorst
Achterhoek
Gelderland

wassinkbrink_een_begrip_in_de_hele_omgeving.jpg

Buurtschap Wassinkbrink is een begrip in de hele omgeving, aldus de poster die aan de muur hangt in de schuur van de familie Eelderink, waar het jaarlijkse Buurtfeest wordt gehouden.

Buurtschap Wassinkbrink is een begrip in de hele omgeving, aldus de poster die aan de muur hangt in de schuur van de familie Eelderink, waar het jaarlijkse Buurtfeest wordt gehouden.

Wassinkbrink

Terug naar boven

Status

- Wassinkbrink is een buurtschap in de provincie Gelderland, in de streek Achterhoek, in deels gemeente Bronckhorst, deels gemeente Doetinchem. T/m 2004 gemeente Zelhem.

- De buurtschap Wassinkbrink valt, ook voor de postadressen, deels onder het dorp Zelhem, deels onder de stad Doetinchem.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1840 Wassink(1), 1848 "Veenink- en Wassinkbrink, ook Wassink- en Veeninkbrink".

Naamsverklaring
Betekent brink '(gras)rand, erf om boerenhoeve, dorpsplein' bij Wassink. Een erf onder Halle wordt in 1431 vermeld als Wassinck. Wassink is een in de Achterhoek frequent voorkomende familienaam* en erfnaam, met de betekenis 'de lieden van de persoon Wasso'.(2) "De brinken zijn de oudste bewoningscentra aan de rand van de grote Zelhemse es. Het woord brink wordt hier gebruikt in een zeer oude betekenis: een open ruimte bij een erve of hoeve aan de rand van een es of enk. Door splitsing van de hoeve of anderszins kwamen er in de loop der tijd meer boerderijen. De brink wordt dan genoemd naar de oude hoeve. Zo kennen we in Zelhem de Buunkbrink, de Wassinkbrink, en de brink bij de Papenburg. De oude boerderijen liggen in groepjes bij elkaar. Dat deed men uit veiligheidsoverwegingen." (bron: site Oud Zelhem)

De boerderij genaamd Wassinck, later Wassink, waar deze buurtschap kennelijk naar is genoemd, wordt rond 1600 reeds vermeld, en is in 1903 afgebrand. De boerderij stond tussen de panden met de huidige adressen Doetinchemseweg 75 en 77.

* Onder deze link kun je kaarten zien van de verspreiding van de familienaam Wassink in ons land anno 1947 en 2007. In de gemeenten Bronckhorst en Doetinchem bevinden zich nog altijd grote concentraties van de familienaam Wassink. Dat maakt het aannemelijk dat mensen met deze familienaam en wonend in deze omgeving uit de buurtschap Wassinkbrink afkomstig zijn. Maar zoals gesteld komt deze boerderijnaam (waar families naar genoemd zullen zijn) vaker voor**, dus alleen onderzoek van archiefstukken per familie kan daar zekerheid over geven.
** Bijvoorbeeld: Kottenseweg 93 in buurtschap Brinkheurne, gemeente Winterswijk, een erve Wassink, later de erven Groot en Klein Wassink, bij Rijssen, een boerderij Groot Wassink in Rekken, een boerderij Wassinck/Groot Wassink op Varsselseweg 40 tussen Varssel en Veldhoek bij Hengelo (GL), en een boerderij Groot Wassink in buurtschap Voor-Beltrum (waar ook mensen wonen met de achternaam Groot Wassink).

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Wassinkbrink ligt ZW van Zelhem, rond de Wassinkbrinkweg.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In de Volkstelling van 1840 werden de buurtschappen Wassinkbrink en Veeninkbrink samen geteld en kennelijk als met elkaar verweven tweelingbuurtschap beschouwd. Gezamenlijk telden zij in genoemd jaar 64 huizen met 374 inwoners. Op kaarten vanaf eind 19e eeuw komen we laatstgenoemde plaatsnaam niet meer tegen. Kennelijk is de bebouwing daarvan ergens na 1840 in eerstgenoemde buurtschap geïntegreerd.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

-Buurtfeest (juni, in 2019 voor de 16e keer). Bij schuttersgilden is het koningschieten de belangrijkste schietwedstrijd van het jaar. Op een lange paal (schutsboom) wordt een speciaal geprepareerde houten vogel (papegaai) geplaatst, die eraf geschoten moet worden. Wie het laatste stukje hout naar beneden haalt, is de nieuwe koning. Getrouw aan de Achterhoekse traditie voor buurtschappen wordt ook in de Wassinkbrink tijdens het jaarlijkse Buurtfeest om de titel Koning geschoten. Achtereenvolgens wordt eerst de kop, dan de rechtervleugel, de linkervleugel en de staart eraf geschoten. Tot slot is de romp aan de beurt. Hij of zij die de romp eraf schiet, is de nieuwe koning of koningin. Voor de jeugd is een speciale vogel geplaatst en wordt met een licht kaliber buks geschoten.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De buurtschap kent voornamelijk verspreid liggende bebouwing. Het landschap in de Wassinkbrink bestaat uit dekzandreliëf met dekzandruggen en -kopjes. Het kent een afwisseling van cultuurland: weilanden op de lagere, nattere plekken en akkers op de hoger gelegen essen. Hiertussen liggen bosjes, houtsingels en andere natuurelementen.

- Stichting Achterhoek weer Mooi (StAM), Provincie Gelderland, gemeente Bronckhorst, Stichting Landschapsbeheer Gelderland en Stichting Staring Advies zijn in 2011 gestart met het project 'Trots op de Heidenhoek, de Wassinkbrink en de Winkelshoek'. Het doel van dit project is om met ideeën van bewoners te werken aan behoud en versterking van het zo karakteristieke landschap. Zodat het er ook in de toekomst nog goed wonen, werken en ontspannen is. Wie de buurtschappen goed kent, wie er lang woont of wie er vaak komt, is zich er niet altijd van bewust hoe mooi of bijzonder het er eigenlijk is. De (zand)wegen en paden, oude boerderijen en erven, het kleinschalige landschap met de kleine bosjes, de houtwallen en steilranden, de kampen, de Heidenhoekse vloed, de zondagsschooltjes, de bijzondere planten en diersoorten, het lijkt zo gewoon. Maar dat is het niet! Om deze bijzondere kwaliteiten in stand te houden zijn activiteiten nodig die passen bij de huidige tijd en huidige functies van het landschap. Daarom is de mening van de bewoners gevraagd en gekeken wat er samen kan worden ondernomen om ook in de toekomst trots op deze omgeving te kunnen blijven.

Met medewerking van Staring Advies is onderzoek verricht naar cultuurhistorie, landschap en ecologie van de omgeving. Tijdens de beide georganiseerde buurtavonden zijn de doelen en kaders uit het Streekplan van de Provincie Gelderland en het Landschapsontwikkelingsplan van de gemeente Bronckhorst toegelicht. Ook is stilgestaan bij de bijzondere natuur. Met oude landkaarten en met informatie van Oud Zelhem en verhalen van buurtbewoners is de geschiedenis toegelicht. Daarna is in groepjes besproken wat de bewoners ten aanzien van het landschap in hun buurt of op eigen erf graag zouden willen behouden of juist veranderen. Naar voren kwamen de aanleg van hoogstamboomgaarden, houtwallen, heggen, solitaire bomen of boomgroepen op historische plaatsen. Ook het inzaaien van bloemrijke bermen en het aanleggen van een poel werden genoemd. Verder waren er ideeën over het terugplaatsen van een typische hooiberg, een put, een schaapskooi, veldhekwerken. Oude schoolpaden en fietspaadjes zouden hersteld kunnen worden.

Ook de interesse voor 'oude verhalen' was groot, bijvoorbeeld voor een bundeling van de geschiedenis voor in een boek of op een website. Ook leuk voor nieuwe buren en bezoekers. Ook het plaatsen van een bankje, picknicktafel, informatiebord op een 'verhaalplek' werden genoemd. Natuurlijk zijn er aan het uitvoeren van deze ideeën wel randvoorwaarden gesteld en voor sommige projecten zal een eigen bijdrage worden gevraagd. Als het goed is, is er als volgende fase in 2012 een uitvoeringsprogramma met projectideeën verschenen. Daarna zou gestart zijn met het versterken van het landschap (en de ‘beeldkwaliteit’) van de buurtschappen Heidenhoek, Wassinkbrink en Winkelshoek.

Terug naar boven

Beeld

- Oude ansichtkaarten van buurtschap Wassinkbrink.

Terug naar boven

Links

- Buurtvereniging: - "Van tijd tot tijd was er in de buurt van het huidige feestterrein wel eens een feestje. In veel gevallen werd dan de buurt uitgenodigd. Zo was er in 1998 weer een feestje. 'Abraham' was dit keer de oorzaak. In de loop van de avond kwam een gesprek op gang over de gezelligheid en alles wat bij zo’n avond hoort. Jan Eelderink maakte hierbij de opmerking dat het jammer is dat de buurt elkaar alleen maar op dit soort gelegenheden ontmoet. Hierop werd geroepen: "Waarom hebben we hier eigenlijk geen buurtvereniging?" Jan Eelderink antwoordde: "Wat houdt je tegen om zoiets op te richten?" Het antwoord: "Als je een aantal personen bij elkaar kunt krijgen, kunnen wij het proberen." Er gaat enige tijd voorbij, maar in 2003 wordt dan toch Buurtvereniging Wassinkbrink opgericht.

Afgesproken wordt het gebied te begrenzen door de Rode/Grote Beek (die in de atlassen Zelhemsebeek heet), Kruisbergseweg (N316), Wassinkbrinkweg en Doetinchemseweg (N315). Ook een paar adressen aan De Gaarde horen bij het gebied. Hoewel dit gemeente Doetinchem is, wordt voor dat gedeelte een uitzondering gemaakt. Bij de herindelingen van 2005 gaat dit hele gebied door grenscorrectie over naar de gemeente Doetinchem. Later is ook de Winkelshoek N van dit gebied erbij getrokken. Het uiteindelijke werkgebied van de buurtvereniging ligt nu tussen de Kruisbergseweg (N316), Hummeloseweg (N330), Rondweg/Doetinchemseweg (N315), gedeelte De Gaarde en de Rode/Grote Beek.

Op 5 juni 2004 wordt het eerste buurtfeest van Buurtvereniging Wassinkbrink gehouden. Hieraan voorafgaand heeft Gerard ter Horst alle adressen in het bovengenoemde gebied bezocht en uitgelegd wat de bedoeling was. Per persoon/gezin werd, zonder enige verplichting, een bijdrage gevraagd. De medewerking was geweldig! Meer dan 80% van alle buurtbewoners deed spontaan mee en uit de reacties bleek dat het buurtfeest in een behoefte voorziet. Uit de reacties van vooral wat oudere mensen bleek dat er rond de Tweede Wereldoorlog ook een buurtvereniging is geweest. Zelfs met een soort buurtlied! Wijlen Bernard Wentink van de Gaarde kende nog de melodie en een aantal regels van dat lied uit z’n hoofd. Door allerlei oorzaken is die buurtvereniging uit elkaar gevallen. Na ruim 50 jaar dus een nieuwe start. En wat ons betreft blijft de buurtvereniging nu bestaan!" Aldus het mooie verhaal over het ontstaan van de buurtvereniging, op hun site.

Reacties

(2)

Geachte,
Komt de naam Wassink hiervandaan?, i.v.m. stamboomonderzoek. Ben benieuwd.
Vriendelijke groet, mw. Y.M. Janisse

Ik heb deze pagina even verder uitgewerkt en ook naar dit aspect gekeken. Allicht zal een deel van de mensen met deze familienaam hier vandaan komen. Maar... er blijken nog meer boerderijen te zijn met deze naam, en daar zullen allicht ook families naar genoemd zijn. Die boerderijen heb ik hierboven ook vermeld (wellicht nog niet compleet). Je kunt het dus in het algemeen niet zomaar aannemen, en er dus alleen door onderzoek naar de woonplaatsen van de specifieke voorouders achter komen aan welke van de boerderijen Wassink ze gelinkt zijn. Hierboven heb ik e.e.a. nader toegelicht. Succes gewenst met uw onderzoek.

Reactie toevoegen