Waarde

Plaats
Dorp
Reimerswaal
Zuid-Beveland
Zeeland

ZL gemeente Waarde in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Waarde in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Waarde in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Waarde

Terug naar boven

Status

- Waarde is een dorp in de provincie Zeeland, in de streek Zuid-Beveland, gemeente Reimerswaal. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1969.

- Wapen van de voormalige gemeente Waarde.

- Onder het dorp Waarde valt ook de buurtschap Gawege.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1219 en 1222 Ward, 1222 kopie Wilmarsward, Wulmarsward, 1223 Wardo, 1258 en 1263 Warde, 1395-1396 Weerde, 1493 Wairde, 1573 Werde.

Naamsverklaring
Waarde betekent weerd 'land aan water, riviereiland'. Wilmarsward, waarvan de exacte ligging onbekend is, lag in de omgeving van Krabbendijke. Het is mogelijk dat de huidige plaatsnaam hierop teruggaat en dan is de betekenis 'waard van de persoon Wilmar', geïdentificeerd als Wilmar van Valkenisse, die leefde aan het begin van de 13e eeuw.(1)

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Waarde ligt aan het water de Westerschelde en ligt verder Z van de A58, ZZW van het dorp Oostdijk, ZW van het dorp Krabbendijke, W van het dorp Rilland, WNW van het dorp Bath, N van het dorp Lamswaarde, NNW van het dorp Kuitaart, NO van de dorpen Walsoorden, Kloosterzande en Ossenisse, O van het dorp Hoedekenskerke, ZO van de dorpen Kruiningen, Hansweert en Schore en ZZO van het dorp Yerseke.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Waarde 96 huizen met 590 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 85/501 (= huizen/inwoners) en buurtschap Valkenisse 11/89. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 550 huizen met ca. 1.400 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

- Geschiedenis van het ontstaan van Waarde.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Waarde heeft 5 rijksmonumenten, zijnde de Hervormde kerk met toren (dat zijn er 2), Molen De Hoed, het voormalige gemeentehuis uit 1909 van architect W. Sterk op Raadhuisstraat 16, en een archeologisch monument, zijnde een terrein met bewoningssporen van het verdronken dorp Valkenisse.

- De eerste, thans Hervormde (PKN) kerk van Waarde (Raadhuisstraat 15) is gesticht tussen 1222 en 1251. De huidige kerk is in oorsprong een 15e-eeuwse hallenkerk. De kerk was gewijd aan een tweetal heiligen, de H. Maagd Maria en de H. Jacobus de Meerdere. Na een brand in 1589 bleven alleen de zuiderbeuk, sacristie en toren gespaard. De kerk werd niet herbouwd. Er kwam een muur tussen de zuilen die eens zuiderbeuk en middenbeuk scheidden. De 14e-eeuwse toren is robuust. - Site van de lokale Hervormde Gemeente.

- De meerderheid van de inwoners is lid van de plaatselijke Gereformeerde Gemeente. Vanwege de groei van het ledenaantal werd de kerk op Havenstraat 3 te klein en is in 2010 een nieuw kerkgebouw (Meezeweg 2a) gerealiseerd, met ca. 650 zitplaatsen.

- Standerdmolen De Hoed (Havenoordseweg 2) is vóór ca. 1550 gebouwd in de Belgische stad Gent. In 1858 is de molen opnieuw opgebouwd in Kruiningen. De molen blijft hier tot 1945 in gebruik. In 1963 volgt een uitgebreide restauratie. Na het overlijden van de molenaar raakt de molen wederom in verval en wordt hij aangekocht door de toenmalige gemeente Kruiningen. De onderdelen worden voor herbouw opgeslagen. In 1991 volgt volledige herbouw in Waarde, waarbij de molen zijn oorspronkelijke uiterlijk terugkrijgt. Qua kastgrootte is het de breedste standerdmolen van Nederland. De molen is sinds 1995 eigendom van Stichting Molen De Hoed.

- Hoeve Oud-Valkenisse (aan de Weelweg) en de O daarvan gelegen Valkenissepolder, herinneren aan het voormalige dorp en de heerlijkheid Valkenisse. De Heren van Valkenisse worden reeds in de eerste helft van de 13e eeuw vermeld. "Ook bloeide binnen de heerlijkheid Valkenisse vroeger een aanzienlijk dorp, doch hetwelk, nadat het door de watervloeden van 1530, 1532, 1542, 1551 en 1570 reeds veel had geleden, door de overstrooming van 26 januari 1682, op drie huizen na, geheel te gronde ging. Nieuw-Valkenisse is in 1694 door herdijking teruggewonnen." (Witkamp, 1877)

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Podium Reimerswaal is een stichting die, ondersteund door enthousiaste vrijwilligers, al meer dan 25 jaar regelmatig concerten, cabaret, toneel, theater e.d. organiseert in de dorpshuizen van Rilland en Waarde. Bij de meeste voorstellingen krijg je een 'pauzedrankje' aangeboden. Als er voorstellingen zijn zonder pauze kun je na afloop een drankje krijgen. Dus niet vóór aanvang van de voorstelling. Het leuke van voorstellingen in een dorpshuis is dat het ook na afloop meestal erg gezellig is. Je kunt onder het genot van een drankje en een muziekje nog even napraten en vaak komen ook de artiesten nog wat drinken. In het dorpshuis in Rilland is het mogelijk om voor aanvang van vrijwel alle voorstellingen gezellig een driegangen-verrassings-theaterdiner te gebruiken . De prijs hiervoor bedraagt € 24,50. Er kunnen maximaal 50 couverts per voorstelling verkocht worden, dus wees er op tijd bij. De gebruikers van het theaterdiner hebben ook gereserveerde plaatsen in de zaal. Aan het eind van het seizoen verloten ze onder de bezoekers van het gastenboek 3 x 2 vrijkaarten voor een voorstelling naar keuze.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoreportage van Waarde door Kees Wittenbols uit Breda.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Waarde.

- Belangenorganisatie: - Het doel van de in 1992 opgerichte Dorpsraad Waarde is om de belangen van de inwoners, samen met de gemeente Reimerswaal, optimaal te behartigen. En het nemen van alle mogelijke initiatieven om de leefbaarheid in het dorp te behouden en waar mogelijk te verbeteren. De dorpsraad werkt nauw samen met het dorpshuis. Beide staan onder leiding van hetzelfde dagelijks bestuur.

- Dorpshuis: - "Wie iets te organiseren heeft vindt in dorpscentrum MeerWaarde een prima locatie. Bruiloft, verjaardag, reünie, vergadering, familiedag, bedrijfsfeest: voor elk evenement is het dorpshuis geschikt. Bijvoorbeeld in de gezellig ingerichte en ruime foyer met bar. Ook zeer aantrekkelijk is onze zaal met een flexibele indeling. Een geavanceerd wandensysteem stelt ons in staat te zorgen voor een splitsing op maat. Voor grote evenementen beschikt het dorpscentrum over een gymzaal annex theaterzaal. Om van jouw evenement of feest(je) een succes te maken denken wij dat sfeer, persoonlijke aandacht en onze goede accomodatie de juiste ingrediënten zijn. Natuurlijk is dorpscentrum MeerWaarde ook de thuisbasis voor verschillende verenigingen, kerkelijke activiteiten, de permanente expositie over het verdronken dorp Valkenisse en wisselende kunstexposities."

- Onderwijs: - Openbare basisschool D'n Bogerd in Waarde is na afloop van schooljaar 2012-2013 gesloten, omdat het aantal leerlingen te klein was geworden. De ouders waren daar niet blij mee, want sindsdien is er in het dorp alleen nog de christelijke Basisschool D'n Akker. Na de sluiting van D'n Bogerd in 2013 heeft D'n Akker een deel van de vrijgekomen lokalen in gebruik genomen. Kinderopvang Kibeo nam intrek in een ander deel van het pand. "Geopend op ma, di, do van 8.30-12.00 uur. Voor kinderen van 2 en 3 jaar. Je kind speelt met leeftijdsgenootjes. Dankzij peuterstart gaat je peuter goed voorbereid naar de basisschool. Middenin het dorp gelegen in een rustige straat, in basisschool D’n Akker. Nauwe samenwerking met de school. Vaste, vertrouwde gezichten voor je kind. Overal en altijd op de hoogte via Mijn Kibeo." In 2017 heeft de gemeente budget gereserveerd voor nieuwbouw van de school in 2021. Maar grondige renovatie van de bestaande gebouwen kan ook een optie zijn.

- Sport: - Voetbalvereniging SC Waarde is opgericht in 1959. De club heeft ca. 130 leden, waarvan 45 jeugdleden. Er zijn vier seniorenelftallen, waaronder een dameselftal, en twee juniorenteams.

Reacties

(1)

Wij zoeken oude foto's van ons huis, want ons huis is gebouwd in het jaar 1900 en wij zoeken van ons huis foto's want het moet ook nog een winkeltje geweest zijn.
Vriendelijke groet
Henk T Bezemer
Havenstraat 32
4414 AZ Waarde

Reactie toevoegen