's-Heer Arendskerke

Plaats
Dorp
Goes
Zuid-Beveland
Zeeland

s-heer_arendskerke_plaatsnaambord_kopie.jpg

's-Heer Arendskerke is een dorp in de provincie Zeeland, in de streek Zuid-Beveland, gemeente Goes. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1969.

's-Heer Arendskerke is een dorp in de provincie Zeeland, in de streek Zuid-Beveland, gemeente Goes. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1969.

gemeente_s-heer_arendskerke_anno_ca._1870_kaart_j._kuijper_kopie.jpg

Gemeente 's-Heer Arendskerke anno ca. 1870, kaart J. Kuijper (collectie www.atlasenkaart.nl)

Gemeente 's-Heer Arendskerke anno ca. 1870, kaart J. Kuijper (collectie www.atlasenkaart.nl)

's-Heer Arendskerke

Terug naar boven

Status

- 's-Heer Arendskerke is een dorp in de provincie Zeeland, in de streek Zuid-Beveland, gemeente Goes. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1969. Een deel van de gemeente ging naar de gemeente Borsele, namelijk de dorpen Lewedorp en Nieuwdorp met omgeving, omdat de grens tussen de nieuwe gemeenten Goes en Borssle langs de A58 werd getrokken.

- Wapen van de voormalige gemeente 's-Heer Arendskerke.

- Onder het dorp 's-Heer Arendskerke valt ook de buurtschap Eindewege.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
's Heer-Arendskerke, Aernoutskerke, Ser Arnoudskerke, Sraskerke.

Naamsverklaring
‘Een plaatsnaam die teruggaat op de eerste Ambachtsheer, ‘Arent met de buik’ (DV8).

Terug naar boven

Ligging

's-Heer Arendskerke ligt WZW van Goes, N van de A58.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente 's-Heer Arendskerke 258 huizen met 1.713 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 200/1.325 (= huizen/inwoners) en dorp Nieuwdorp 58/388. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 650 huizen met ca. 1.600 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

‘s-Heer Arendskerke was in 1275 al een welvarende plaats, getuige de opbrengst van de tienden die er toen werden geheven ten behoeve van de kruistochten.

- De publicatie 'De toponymie van de gemeente ’s-Heer Arendskerke, waaronder het gelijknamige dorp, ’s-Heer Hendrikskinderen, Wissekerke, Nieuwdorp en Lewedorp, tot de gemeentelijke herindeling per 1 januari 1970' (100 pag., uitg. Heemkundige Kring de Bevelanden, 2004) is via de link ook online te lezen.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- In het kader van het tegengaan van 'horizonvervuiling' is in 2011 1/3 van de verkeersborden in 's-Heer Arendskerke verwijderd (25 van de 75 stuks).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- 's-Heer Arendskerke heeft 7 rijksmonumenten.

- 's-Heer Arendskerke heeft 1 gemeentelijk monument.

- Hervormde (PKN) Petruskerk (Kerkring 14). Op de plaats van de huidige kerk is vermoedelijk in de 12e eeuw door "Heer Arend", ook wel "Arend met den buik" genoemd, een kerk gesticht. Dit was de stamvader van adellijke families in dit deel van Zeeland. De huidige kerk stamt uit de veertiende en vijftiende eeuw. Toren en koor zijn toen los van elkaar gebouwd en verbonden door het schip, de huidige kerk, die naar verluidt stamt van rond 1450. Eind zestiende eeuw, ten tijde van de Beeldenstorm, zijn altaren en beelden uit de kerk verwijderd en is de kerk als protestantse kerk ingericht. Het koor is in 1859 afgebroken. Ter plaatse is een consistoriekamer gebouwd. In 1906 is de kerk door Jan Verheul gerestaureerd en zoveel mogelijk in zestiende-eeuwse staat teruggebracht. In 1955-1956 en 2002-2003 hebben wederom restauraties plaatsgevonden. De kerk heeft een rijk interieur met veel oude elementen. De preekstoel stamt uit 1649, de deur naar de consistoriekamer heeft een vergelijkbare leeftijd. Er staan banken uit ongeveer 1525, en herenbanken uit 1650 en 1739. In de kerk hangt een orgel uit 1708.

- Molen Nooit Gedacht staat in buurtschap Eindewege en wordt daarom aldaar beschreven.

- De Arendshoeve (Oude Rijksweg 116) is een begin 17e eeuw gebouwde, typisch Zeeuwse boerderij. Het vrijstaande woonhuis heeft gepleisterde stenen buitenmuren en een pannengedekt zadeldak. Ernaast staat een bakstenen bakhuisje/zomerhuisje met eenzelfde dakvorm en dakbedekking. Op het erf staat tevens een grote houten schuur met een rietgedekt wolfsdak. Sinds 2009 staat er een replica van deze hoeve in Madurodam.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Bij 's-Heer Arendskerke, in of bij het O van het dorp gelegen Poelbos, bevindt zich een vennetje dat bekend staat als het Vrouweputje (inderdaad zonder tussen-n, de naam heeft namelijk te maken met Onze Lieve Vrouw). Het is een bedevaarts- en bezinningsplek. Het was een bron waar zoet water naar boven kwam en De Poel is verder brak. Mensen schreven daar geneeskrachtige eigenschappen aan toe. Een stichting huurt de grond sinds 2007 van een boer en heeft er sindsdien voor gezorgd dat het vennetje in goede staat bleef. In 2008 heeft de stichting een boekje uitgegeven met verhalen over het vennetje. Daarin staat onder meer dat Maria hier verschenen zou zijn. Een zekere Greet was in de middeleeuwen uit de stad Goes verbannen en bivakkeerde bij het putje. Maria zou aan haar verschenen zijn en haar opgedragen hebben om de mensen te helpen en te genezen bij het putje.

Sindsdien stond het putje bekend als een bedevaartsoord met genezende krachten. Mensen met onder andere reuma en zweren kwamen tot in de jaren zeventig van heinde en verre op zoek naar genezing. Mensen kwamen er ook vaak flesjes water halen, vaak van ver en te voet. Ze geloofden sterk dat het water geneeskrachtig was. Vooral mensen met open benen en ongeneeslijke ziektes. Hier vind je nog meer verhalen over het Vrouweputje. In april 2019 laat de stichting die de bedevaartsplek huurt en onderhoudt echter weten dat het potje voor de huur van de (ca. een halve hectare) grond opraakt en dat het ze ook niet lukt om opvolging voor het bestuur te vinden. Twaalf jaar lang kon het Vrouweputje in 's-Heer Arendskerke blijven bestaan omdat er 'zuinig werd geleefd' na een subsidie van de gemeente en giften van vrienden, maar nu dreigt het op te houden, aldus voorzitter Ginny Rentmeester.

Manda Heddema van GroenLinks heeft vervolgens de gemeente verzocht mee te denken over een oplossing. "We hebben hier een heel mooi 'postzegel natuurgebiedje', dat wordt onderhouden door een praktijkschool, een prachtige werkervaring. Het is mooi volgroeid en staat vol met inheemse planten. Het is ook het laatste stukje authentiek polderlandschap van 's-Heer Arendskerke. De Poel heet niet voor niets zo: een hobbelig, drassig gebied met heel veel poeltjes. Dit poeltje is er nog. Het wordt gebruikt door spirituele groepen, kerken, scholen, natuurverenigingen en mensen die er gewoon even tot rust willen komen. Het zou doodzonde zijn als daar weer landbouwgrond van gemaakt gaat worden", zo stelde zij. Heddema stelde voor dat de gemeente helpt bij het vinden van nieuwe vrijwilligers. En financiële steun is wellicht ook niet onoverkomelijk: "We hebben het over 8.000 euro in twaalf jaar. Dat zijn geen grote bedragen En misschien zijn er andere manieren om aan inkomsten te komen." Beluister ook de reportage met mevr. Heddema (onderaan het artikel onder de link) en de reportage met mevr. Rentmeester (onderaan het artikel onder de link).

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over 's-Heer Arendskerke (online te bestellen).

Terug naar boven

Lokale links

- Dorpshuis: - "Het Heer Arendhuis in 's-Heer Arendskerke is een sfeervol dorpshuis met vele mogelijkheden voor iedereen, waar je in een ongedwongen en ontspannen sfeer lekker je biertje of wijntje kan nuttigen. Je hebt de mogelijkheid om te biljarten, darten, kaarten, dansen, line dansen, en natuurlijk ook je verjaardag, bruiloft of jubileum te vieren. Kom ook eens vrijblijvend kennismaken met de diverse verenigingen die actief zijn in het Heer Arendhuis. Welke dat zijn, kun je zien op de site."

- Muziek: - Brassband Excelsior.

- Sport: - "Voetbalvereniging v.v. 's-Heer Arendskerke is opgericht in 1930. De vereniging is in het bezit van een veld met verlichting, een trainingsveld, drie kleedlokalen, een eigen clubgebouw en een jeugdhome. Het is een gezonde vereniging, waarbij het ledenaantal de afgelopen jaren vrij constant blijft. De vereniging trekt ook veel leden aan uit 's-Heer Hendrikskinderen, Goes en Kloetinge."

- Veiligheid: - Brandweer 's-Heer Arendskerke.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van 's-Heer Arendskerke.

Reacties

(2)

(...)

Dank voor de tip! Ik had hier nog niet van gehoord. Interessante en lokaal belangrijke materie, die het inderdaad waard is om aandacht aan te besteden. Ik heb de materie hierboven samengevat.

Reactie toevoegen