Rotterdam

Plaats
Stad en gemeente
Rotterdam
Schieland
Zuid-Holland

rotterdam_polder_blommersdijk_kopie.jpg

Al onze duizenden polders hadden vroeger een eigen bestuur, later in vele rondes gefuseerd tot de huidige waterschappen. Soms zijn ze zelfs een heerlijkheid of gemeente geweest, zoals de polder Blommersdijk met Cool in Rotterdam. Zie bij Geschiedenis.

Al onze duizenden polders hadden vroeger een eigen bestuur, later in vele rondes gefuseerd tot de huidige waterschappen. Soms zijn ze zelfs een heerlijkheid of gemeente geweest, zoals de polder Blommersdijk met Cool in Rotterdam. Zie bij Geschiedenis.

Rotterdam centrum-MSD-20050417-5831.jpg

Rotterdam centrum, de koopgoot

Rotterdam centrum, de koopgoot

Rotterdam maas centrum-MSD-20100101-192042.jpg

Rotterdam Erasmusbrug of De Zwaan

Rotterdam Erasmusbrug of De Zwaan

Rotterdam maas centrum-MSD-20100101-192070.jpg

Oud en nieuw op de Kop van Zuid in Rotterdam

Oud en nieuw op de Kop van Zuid in Rotterdam

Rotterdam maas centrum-MSD-20100101-192105.jpg

Voormalig cruiseschip De Rotterdam

Voormalig cruiseschip De Rotterdam

Rotterdam maas centrum-MSD-20100101-192111.jpg

Rotterdam, bijzondere architectuur van een van de maastunnel gebouwen

Rotterdam, bijzondere architectuur van een van de maastunnel gebouwen

rotterdam panorama 1906 [640x480.jpg

Rotterdam, panorama 1906

Rotterdam, panorama 1906

ZH gemeente Rotterdam in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

De oude gemeente Rotterdam (in 1865, kaart J. Kuijper) omvatte niet veel meer dan wat we nu het centrum noemen, was slechts ca. 700 hectare groot, met ca. 100.000 inwoners, vóór de vele grenscorrecties en annexaties die vanaf 1886 zijn begonnen.

De oude gemeente Rotterdam (in 1865, kaart J. Kuijper) omvatte niet veel meer dan wat we nu het centrum noemen, was slechts ca. 700 hectare groot, met ca. 100.000 inwoners, vóór de vele grenscorrecties en annexaties die vanaf 1886 zijn begonnen.

Rotterdam

(De cursieve alinea's zijn van onze lokale sponsoren)

Terug naar boven

Eten en drinken

- Reserveer hier online je restaurant in omgeving Rotterdam.

- Bestel hier online je maaltijd en laat hem thuisbezorgen in omgeving Rotterdam.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Rotterdam (online te bestellen).

- De dorpen van Rotterdam. Van ontstaan tot annexatie (Arie van der Schoor, 2013) behandelt de geschiedenis van de (deels voormalige) dorpen die nu deel uitmaken van de gemeente Rotterdam, zijnde Cool, Delfshaven, Overschie, Schiebroek, Hillegersberg, Kralingen, IJsselmonde, Charlois, Katendrecht, Pernis, Hoogvliet, Rozenburg en Hoek van Holland.

Terug naar boven

Status

- Rotterdam is een stad en gemeente in de provincie Zuid-Holland.

- Onder de gemeente Rotterdam vallen naast de gelijknamige stad verder nog de dorpen Heijplaat, Hoek van Holland, Pernis en Rozenburg, en de officiële woonplaats Hoogvliet. Verder heeft de gemeente Rotterdam in 1978, bij het ontstaan van het huidige postcodesysteem, gemeend nog een aantal bedrijventerreinen tot 'formele woonplaats' te moeten benoemen, met eigen postcode en plaatsnaam in het postcodeboek (en daarmee ook in de in 2009 in werking getreden gemeentelijke Basisregistraties Adressen en Gebouwen BAG), namelijk Botlek, Europoort, Maasvlakte en Vondelingenplaat. Formeel zijn dit dus 'woonplaatsen' maar in de praktijk natuurlijk niet; in principe wordt er alleen maar gewerkt en niet gewoond. Je zou denken dat er in een plaats altijd gewoond moet worden om het een woonplaats te kunnen noemen, maar dit zijn dus uitzonderingen die de regel bevestigen.

- Onder de stad Rotterdam vallen ook de buurtschappen 's-Gravenland, Groeneweg en Kandelaar en het grootste deel van buurtschap (De) Zweth. Ook Terbregge zou je nog als 'buurtschap in de stad' kunnen zien. Met Terbregge erbij, zijn er in de gemeente Rotterdam dus 1 stad, 4 dorpen, 5 formele woonplaatsen en 5 (delen) van buurtschappen.

- Verder is er tegenwoordig ook nog sprake van een formele plaatsnaam Rotterdam-Albrandswaard in de gemeente Albrandswaard. Hoe dat zit, kun je lezen op de pagina van die gemeente.

- Wapen van de gemeente Rotterdam.

- Foto's van de plaatsnaamborden in de gemeente Rotterdam.

- Rotterdam kende t/m 2013 14 deelgemeenten. Het Rijk heeft echter bepaald dat het deelgemeentestelsel v/a 2014 moest komen te vervallen. Daarom heeft Rotterdam sinds 2014 14 Gebiedscommissies.

Terug naar boven

Statistische gegevens

- In 1840 had de gemeente Rotterdam 7.368 huizen met 81.081 inwoners (dat waren dus gemiddeld 11 mensen in 1 huis!, wat ook voor die tijd veel is), verdeeld in stad Rotterdam en de buurtschappen De Heul, Het Nieuwewerk en Het Zwaanshals (helaas zijn de aantallen niet per kern gespecificeerd).

- Tegenwoordig omvat de gemeente Rotterdam ca. 300.000 huizen met ca. 615.000 inwoners. Verwacht wordt dat Rotterdam nog doorgroeit tot bijna 660.000 inwoners in 2030.

Terug naar boven

Geschiedenis

Eerste annexatie
Zoals veel steden, omvatte ook de gemeente en stad Rotterdam aanvankelijk niet veel meer dan wat we nu als het centrum beschouwen (kun je je voorstellen dat Rotterdam in 1865 nog maar ca. 700 hectare groot was, met ca. 100.000 inwoners?). De vele grenscorrecties en annexaties van omliggende gemeenten begonnen pas vanaf 1886. Maar al eind 1811 heeft een eerste gemeente-annexatie plaatsgevonden, wat relatief onbekend is t.o.v. de latere annexaties: "De naam Coolsingel is afkomstig van het ambacht Cool. Het ambacht Cool komt reeds voor omstreeks 1280. In 1596 koopt de stad de ambachtsheerlijkheid Cool, Blommersdijk en Beukelsdijk van Jonkheer Jacob van Almonde. Bij Koninklijk Besluit van 20 september 1809 wordt het ambacht Beukelsdijk, Oost- en West-Blommersdijk, genaamd Cool, tot een zelfstandige gemeente verheven. Eind 1811 wordt de gemeente Cool echter alweer door Rotterdam geannexeerd. Naast het ambacht was er ook nog de polder Cool. Deze lag tussen de Rotterdamse en Delfshavense Schie en is in 1925 opgeheven. Een deel van het grondgebied van Cool was reeds in 1358 bij de stad getrokken na de vergunning van hertog Albrecht van Beieren om grachten om de stad te graven en het stadsgebied te vergroten met Rodezand in het ambacht Cool. De Coolvest scheidde voortaan stad en ambacht. In 1480 is er al sprake van de singel tegenover de vest achter Bulgersteyn, later Coolsingel genoemd. De singel is in verband met de aanleg van een brede verkeersweg in de jaren 1913-1922 geheel gedempt. Tot de demping van het water stond het bekend als het Coolvest; het vormde de westelijke grens van de oude Stadsdriehoek." (bron: Oud-Rotterdam.nl) Voor nadere informatie over Cool zie de pagina Geschiedenis Cool op de wijkwebsite van Cool.

Latere annexaties
De expansie van de aanvankelijk zeer kleine gemeente Rotterdam tot het omvangrijke grondgebied dat het nu is, heeft geleidelijk middels een reeks annexaties van omliggende gemeenten plaatsgevonden, respectievelijk in 1886 van de gemeente Delfshaven, per 28-2-1895 van de gemeenten Charlois (nadat daar de gemeente Katendrecht per 1-7-1873 al in was opgegaan) en Kralingen, per 1-5-1934 van de gemeenten Pernis en Hoogvliet, en per 1-8-1941 van de gemeenten Hillegersberg, Overschie, Schiebroek en IJsselmonde. Daarnaast hebben in de loop der jaren nog vele kleine en grotere grenscorrecties met omliggende gemeenten plaatsgevonden. Als laatste is per 18 maart 2010 de gemeente Rozenburg aan de gemeente Rotterdam toegevoegd.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van (bepaalde delen van) Rotterdam, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Op de website van historicus Jan van den Noort vind je vele thematische artikelen m.b.t. de geschiedenis van o.a. Rotterdam.

- Stichting Rotterdam is Vele Dorpen bestudeert de geschiedenis van de voorheen zelfstandige kernen die in de loop der tijd in de gemeente Rotterdam zijn opgegaan (en zoals wij die hierboven bij Status hebben vermeld).

- Historisch Genootschap Roterodamum bestudeert de geschiedenis van Rotterdam in bredere zin.

- Het Gemeentearchief Rotterdam is recentelijk kennelijk hernoemd in Stadsarchief Rotterdam. Curieus, want de geméénte Rotterdam is namelijk meer dan alleen de stád Rotterdam. De gemeente omvat immers óók nog de dorpen Heijplaat, Hoek van Holland, Pernis en Rozenburg (en de woonplaats Hoogvliet), en de term Stadsarchief suggereert dat het archief er alleen voor de stad is en niet voor de dorpen in de gemeente. Wat ons betreft dus een impliciete ontkenning van bestaan en identiteit van de dorpen én hun inwoners. Stad en dorpen vormen sámen de geméénte Rotterdam. En de geméénte bewaart zijn spullen in een... gemééntearchief. Zou je denken...

- Museum Rotterdam.

- De oostelijke binnenstad van Rotterdam omvat het Laurenskwartier, het Hoogkwartier en het gebied Wereldhaven. In de rijksvisie Erfgoed en Ruimte uit 2011 is dit deel van het centrum benoemd tot nationaal wederopbouwaandachtsgebied. De wederopbouw van Rotterdam heeft voor een belangrijk deel bijgedragen aan de identiteit van Rotterdam als wereld- en architectuurstad. Op de website Wederopbouw Rotterdam wordt de geschiedenis van de wederopbouw vanaf het bombardement in 1940 tot heden getoond.

- In het in 2017 verschenen boek ‘Rotterdam, bruid van de Maas‘ beschrijft historicus Han van der Horst op beeldende wijze de Rotterdamse triomfen en tragedies, van de prehistorie tot nu. De stad ontwikkelde zich met horten en stoten, met vallen en opstaan van onaanzienlijk vissersplaatsje tot de grootste haven ter wereld. Op de site Historiek vind je een deel van het eerste hoofdstuk, over de vroegste geschiedenis van de Maasstad.

- Stichting Historisch Charlois.

- Museum Oud Overschie.

- Historische Commissie De Ommoordse Polder.

- Stichting Historisch Kralingen, Postadres: Prinses Julianalaan 37,3062 DD Rotterdam, tel: 010-4527092, contactpersoon: W.J. Kervers (voorzitter).

- Historische Collectie Politie Eenheid Rotterdam.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Eén van de recente grote infrastructurele projecten in Rotterdam is het in 2013 opgeleverde nieuwe station Rotterdam Centraal, dat op de in de toekomst te verwachten beduidend grotere reizigersstromen is toegesneden. Een groot deel van het dak van het station is voorzien van zonnepanelen. Weblog over het nieuwe station Rotterdam Centraal.

- In Rotterdam krijgen 42 wijken vanaf 2015 een eigen Huis van de Wijk. Daar kunnen buurtbewoners terecht voor mantelzorgondersteuning, voor vrijwilligerswerk, om elkaar te ontmoeten, om aan te schuiven voor een maaltijd, of om zelf iets te organiseren. In het nieuwe Rotterdamse Welzijn krijgen Rotterdammers meer zeggenschap over wat er wordt georganiseerd in de eigen buurt. De aloude welzijnsprofessionals zullen veel meer op de achtergrond actief zijn; wijkbewoners nemen zelf het heft in handen.

- De Duurzame Kaart toont een selectie van 15 duurzame initiatieven in het Rotterdamse havengebied die stuk voor stuk vernieuwend zijn en daarmee inspirerend voor andere organisaties, die de leefbaarheid rond de haven aantoonbaar verbeteren, en die bijdragen aan het doel om van de Rotterdamse haven de meest duurzame haven in zijn soort te maken.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- De rijksmonumenten in Rotterdam Centrum.

- Rotterdam Centrum heeft 116 gemeentelijke monumenten.

- Noord heeft 51 gemeentelijke monumenten.

- De beroemde Kubuswoningen van Piet Blom aan de Overblaak zijn in 2009 door het college aangewezen als gemeentelijk monument. De Blaakoverbouwing, ook wel het 'Blaakse Bos' genoemd, is gebouwd tussen 1978 en 1984. In het nieuwe stadscentrum dat na het bombardement werd opgebouwd, waren de functies wonen, werken en recreëren gescheiden. Grote verkeersaders doorkruisten de stad. Eind jaren zeventig ontstond als reactie daarop juist een grote vraag naar kleinschaligheid en een compacte stad. De Kubuswoningen van Piet Blom waren daarop het ideale antwoord. Ze markeren volgens het college de omslag in het denken over de wederopbouw van de binnenstad en zijn daarom van grote cultuurhistorische waarde. Er zjin 70 huishoudens in ondergebracht en daarnaast een aantal kleine en grotere bedrijfsruimten. Er is een grote binnentuin voor bewoners en passanten. De kubuswoningen zijn niet alleen beroemd door hun opvallende vorm maar ook door hun bijzondere plek: als aaneenschakeling tot een viaduct boven een drukke verkeersader. Een deel van de kubuswoningen fungeert sinds 2009 als Stayokay hostel (jeugdherberg-nieuwe-stijl) (via de link online te reserveren) met 49 kamers en 245 bedden. Het hostel heeft kamers voor 2 tot 8 personen en is daardoor geschikt voor zowel individuele gasten als families en groepen.

- Museumschip De Delft is een in de afgelopen jaren gebouwde replica van het gelijknamige oorlosschip uit eind 18e eeuw. Met zijn 63 meter lengte én hoogte is het een van de grootste replica's ter wereld.

- Musea in Rotterdam. Deze lijst is niet compleet. Rotterdam heeft meer dan 30 musea. In 2015 is er daar nog 1 aan toegevoegd: het Dutch Pinball Museum (Flipperkastmuseum dus).

- Op basis van het hoogtebestand en luchtfoto's van de stad is Rotterdam nu te bekijken in drie dimensies. Door een koppeling van Rotterdam 3D met de gemeentelijke basisadministratie van adressen en gebouwen is het bestand altijd actueel. De bestanden zijn te downloaden via de gemeentelijke website.

- Algemene Begraafplaats Crooswijk. - Algemene begraafplaats te Rotterdam-Schiebroek.

- Molen De Speelman Rotterdam-Overschie. - De Prinsenmolen te Rotterdam-Hillegersberg.

- Mariakapellen.

- Het voormalige postkantoor aan de Coolsingel is in 2016 aangekocht door de Omnam Investment Group. Als 'Ven Rotterdam' moet het rijksmonumentale pand plaats gaan bieden aan een wooncomplex in het hogere segment, een vijfsterrenhotel, winkels en een fitnesscentrum. De kosten van de investering bedragen naar verwachting 100 miljoen euro. Het oude postkantoor beslaat 25.000 m2 en is een van de weinige overgebleven historische panden in het hart van Rotterdam. Het pand is gebouwd tussen 1915 en 1922 naar ontwerp van architect G.C. Bremer. De renovatie en herbestemmingen moeten de vroegere grandeur van het gebouw in ere herstellen. Het ontwerp en de karakteristieke elementen zullen op een respectvolle manier worden versterkt, aldus de vastgoedgroep. Ven Rotterdam wordt een vervolg op Ven Amsterdam: de transformatie van het voormalige KPN-gebouw bij station Amsterdam Sloterdijk tot een zaken- en amusementscomplex, dat begin 2017 gereed beoogt te komen.

- Gevelstenen in Rotterdam.

- Top010.nl is een site met bijzondere panden in Rotterdam, zowel betreffende moderne panden als de oude rijksmonumenten.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Oude Haven Zomerfestival (eind augustus).

- Wereldhavendagen (weekend begin september).

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Groen- en recreatiegebied Noordrand Rotterdam is een in 2015 gereed gekomen 300 hectare groot natuur- en recreatiegebied. Dé toegangspoort tot het gebied is Melkschuur Zuidpolder, een natuur-infopunt met een wilde bloementuin. Noordrand Rotterdam is een groene verbinding voor mensen, dieren en planten tussen de grootschalige groengebieden Midden-Delfland en Rottemeren. Natuurmonumenten gaat hier de vogels, vlinders en bloemen terugbrengen in het landschap, samen met toekomstgerichte stadsboeren, enthousiaste vrijwilligers en de gemeente. Het nieuwe fiets- en wandelpad het Polderpad loopt van de Rotte tot aan de Schie. Over dit pad fiets je zo vanuit het Kralingse Bos en de Rottemeren naar de onverwacht weidse polders aan de noordkant van Rotterdam. Langs het Polderpad komen enkele stadsboerderijen en landwinkels, speelnatuur, een landgoedpark met horeca, pluk- en picknickweides, uitzichtpunten en een ruim netwerk aan fiets- en wandelpaden.

- Het 21 ha grote Eiland van Brienenoord ligt onder de Van Brienenoordbrug. Het eiland was ooit een bouwdok voor delen van de metrotunnel. Het wordt beheerd door Het Zuid-Hollands Landschap. Het Eiland van Brienenoord is een groene oase waar u kunt genieten van dynamische natuur met chaotisch slingerende paadjes door dichte brandnetelvelden en wild wilgenbos. Veel boomsoorten en wilde plantensoorten en minstens 45 soorten vogels maken dankbaar gebruik van het eiland. Ook lopen er Schotse Hooglanders (runderen) rond.

- Diergaarde Blijdorp / Rotterdam Zoo.

- Trompenburg Tuinen & Arboretum.

- In de 185 meter hoge Euromast kun je met de lift naar boven en de durfals kunnen buitenom weer naar beneden (abseilen). Sportievelingen kunnen 1x per kwartaal naar 100 m hoogte trappenlopen.

- The Events Bakery is de ideale locatie voor je groepsuitje: bedrijfsuitje, clubuitje, vrijgezellenfeest of familiefeest. Wat kun je er doen? Paintball, Airsoft, Handboogschieten, Slipcursus, Quadrijden, 4x4 Rijden, Ongevallensimulator, Klimpark, Teambuilding Games, Solexrijden, Segwayrijden en Shooting Games. Er zijn locaties in Rotterdam, Moordrecht, Ewijk, Ermelo en Nuenen.

- Het oorspronkelijke vliegveld Zestienhoven heette de afgelopen jaren Rotterdam Airport en sinds 2010 Rotterdam The Hague Airport, om de samenwerking in de Meropoolregio Rotterdam-Den Haag te onderstrepen.

- Site Rbuiten over de recreatiemogelijkheden in de Stadsregio Rotterdam.

- De Groene Loper geeft je tips over groene recreatiemogelijkheden in Rotterdam.

- Fietsroutes:
- Rotterdam heeft veel dijken die de stad beschermen tegen het water. Zo blijft de stad opgewassen tegen klimaatverandering. Deze dijken zijn steeds meer opgenomen in de stad en soms bijna niet meer te herkennen. Met de speciale Dijkenroute ontdekt u ze allemaal. Het boekje ‘Fietsen over Rotterdamse dijken’ is gratis verkrijgbaar bij Rotterdam Info aan de Coolsingel 195-197.
- Neemt u liever een kijkje in de haven? De verschillende Pierewaaien-fietsroutes voeren u langs bijzonderheden van een aantal havengebieden.
- UrbanGuides verzorgt fiets- en wandelexcursies door Rotterdam.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoreportage van Rotterdam van fotograaf Martin Stevens.

- Oud Rotterdam is een site met ca. 2.000 oude foto's van Rotterdam, veelal met bijschrift.

- Timelapse-filmpje van Rotterdam, door Timo Bongers.

- Drone-video van Rotterdam, door Eric van Vuuren.

Terug naar boven

Links

Gemeente en gebiedscommissies (voorheen deelgemeenten)
- Gemeente Rotterdam.

- Rotterdam Centrum.

- Hillegersberg-Schiebroek.

- Overschie.

- Prins Alexander.

- Noord.

- Kralingen-Crooswijk.

- IJsselmonde.

- Feijenoord.

- Delfshaven.

- Charlois.

- Hoogvliet.

- Hoek van Holland.

- En sinds 18 maart 2010: Rozenburg.

Overige sites

- Nadere informatie over Rotterdam op Wikipedia.

- Nesselande.

- Overschiese Krant.

- Nesselande I. Nesselande II.

- Bewonersorganisatie Ommoord.

- Graaf Florisstraat.

- Geschiedenis Heemraadssingel.

- Project Vreewijk Prachtwijk.

- Informatiecentrum Tweede Maasvlakte.

- Nederlandse Geologische Vereniging afdeling MaasWaarden (= Rotterdam en wijde omgeving)

- Vereniging Stedebouwkundig Wijkbehoud Hillegersberg, Schiebroek en Terbregge.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Rotterdam Hofwijk.

Reactie toevoegen