Rhoon

Plaats
Dorp
Albrandswaard
Zuid-Holland

Rhoon plaatsnaambord (kopie).jpg

Rhoon was t/m 1984 een zelfstandige gemeente en valt sinds 1985 onder de in dat jaar opgerichte gemeente Albrandswaard

Rhoon was t/m 1984 een zelfstandige gemeente en valt sinds 1985 onder de in dat jaar opgerichte gemeente Albrandswaard

Rhoon standbeeld Biggo van Duveland stichter van Rhoon (Kopie).jpg

Rhoon, standbeeld van Biggo van Duveland, die rond 1200 Rhoon heeft gesticht

Rhoon, standbeeld van Biggo van Duveland, die rond 1200 Rhoon heeft gesticht

rhoon_sint_willibrorduskerkkopie.jpg

Rhoon, Sint Willibrorduskerk

Rhoon, Sint Willibrorduskerk

rhoon_sint_willibrorduskerk_ii_kopie.jpg

Rhoon, Sint Willibrorduskerk

Rhoon, Sint Willibrorduskerk

rhoon_sint_willibrorduskerk_iii_kopie.jpg

Rhoon, Sint Willibrorduskerk

Rhoon, Sint Willibrorduskerk

rhoon_kasteel_kopie.jpg

Kasteel Rhoon (tekening van Corinne Langerhuizen-De Kok)

Kasteel Rhoon (tekening van Corinne Langerhuizen-De Kok)

ZH gemeente Rhoon in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Rhoon in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Rhoon in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Rhoon

Terug naar boven

Status

- Rhoon is een dorp in de provincie Zuid-Holland, op het voormalige eiland IJsselmonde, gemeente Albrandswaard. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1984.

- Wapen van de voormalige gemeente Rhoon.

- Onder het dorp Rhoon vallen ook een deel van de buurtschap Koedood en een klein deel van de buurtschap Smitshoek.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1230 Ecclesia de Roden, 1299 Roeden, 1883 Roon.

Naamsverklaring
Datief meervoud (met locatieve functie) van het Middelnederlandse rode 'plaats waar bos gerooid is'. Vergelijk Rhaan, Roden.(1)

Terug naar boven

Ligging

Rhoon ligt O van Hoogvliet en Poortugaal, W van Barendrecht en grenst in het N aan de A15 en in het Z aan de Oude Maas.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Rhoon 149 huizen met 1.324 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 139/1.253 (= huizen/inwoners), polder Oud- en Nieuw-Pendrecht 4/29 en buurtschap Koedood 6/42. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 5.000 huizen met ca. 12.500 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de volgende instantie en sites:

- Geschiedenis van Rhoon en Poortugaal in het kort op de site Geschiedenis van Zuid-Holland.

- Het doel van de in 1988 opgerichte Stichting Oudheidkamer Rhoon en Poortugaal is niet alleen het verzamelen van voorwerpen en documenten die herinneren aan de leef- en werkgewoonten van vroegere bewoners, maar ook het registreren, documenteren en exposeren daarvan. De stichting stelt zich ook ten doel voorlichting te geven, onderzoek te verrichten en de resultaten daarvan te publiceren. Kortom; de stichting wil de historische interesse stimuleren en het verleden meer toegankelijk maken. Daarom houdt de stichting zich warm aanbevolen voor alle zaken die betrekking hebben op het verleden van de gemeente of regio. Ze nodigen je uit om eens een bezoek te brengen aan de Oudheidkamer. De medewerkers zijn graag bereid je vragen te beantwoorden.

De collectie van de - in het voormalige gemeentehuis van Poortugaal gevestigde - Oudheidkamer (Dorpsstraat 27) bestaat uit voorwerpen, foto’s en documenten uit vroeger jaren, die betrekking hebben op huiselijk leven en werk. In de grote zaal op de eerste etage worden regelmatig wisselende exposities gehouden. Er ligt een groot aantal mappen met foto's ter inzage. Ook is boven een kamer ingericht als “stijlkamer”. In de bibliotheek kun je boeken en documenten, o.a. over de voormalige gemeenten Rhoon en Poortugaal, de regio, het Koninklijk Huis en Wereldoorlog II inzien. In de trouwzaal van het oude gemeentehuis bevindt zich een vitrine met Chinees porselein en een vitrine met bodemvondsten uit de regio. Op verzoek laten ze dit graag zien. De Oudheidkamer is geopend op zaterdagmiddag van 14.00-17.00 uur. Toegang gratis. Voor groepen zijn ze op verzoek ook op andere tijden open. In juli en augustus is de Oudheidkamer gesloten.

- De publicatie 'Erfgoed van Rhoon' (Thedie Binder, 50 pag., 2016) is via de link ook online te lezen.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Rhoon heeft 25 rijksmonumenten.

- De geschiedenis van de RK gemeenschap alhier gaat terug tot ongeveer het jaar 1200. In 1190 koopt Biggo van Duiveland een stuk grond onder Pendrecht en het recht om land in te polderen. Hij bouwt een kapelletje naast zijn Kasteel van Rhoon. Na de St. Elisabethsvloed, omstreeks 1433, werd naast het kasteel een stenen kerk gebouwd. Na de beeldenstorm werd de kerk door de Protestanten in bezit genomen. De Heren van Rhoon (de familie Van Duiveland) bleven, ook na de Hervorming, rooms-katholiek. Tot aan de Hervorming was de kerk gewijd aan Sint Willibrord. In 1577 wordt de eerste predikant benoemd. Hans Willem Bentinck was ook protestants, maar hij liet de rooms-katholieke mensen de kerkzaal in het Kasteel gebruiken. In 1683 laat hij een kleine kerk bouwen op het Rhoonse Veer, waar de meeste rooms-katholieken woonden. In 1894 wordt daar de huidige Sint Willibrorduskerk (Dorpsdijk 234) ingezegend. Architect. A.C. Bleijs heeft een neogotisch kerkje ontworpen dat in de regio nog steeds een reputatie heeft als een mooi, intiem, warm kerkje. Bleijs was leerling van de beroemde bouwmeester P.J.H. Cuypers (onder meer bekend van het Centraal Station te Amsterdam). - Site van de RK Willibrorduskerk.

- Ook de Hervormde (PKN) kerk (Dorpsdijk 65) uit 1430 (met diverse latere verbouwingen en uitbreidingen) heet Willibrorduskerk.

- Kasteel Rhoon (Dorpsdijk 63) uit 1433.

- Huis te Pendrecht (Dorpsdijk 42) uit 1625 (tegenwoordig café-brasserie Het Wapen van Rhoon).

- Villa Hendrina uit 1901 is het voormalige gemeentehuis van Rhoon.

- Aan het veer op Goidschalxoord herinnert nog het voormalige Veerhuys uit 1769.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- In 2012 is een klimaatzone gerealiseerd in de Koedoodzone.

- "In 2006 heeft het Rijk de Planologische Kernbeslissing Project Mainportontwikkeling Rotterdam (PKB PMR) vastgesteld, waarin o.a. staat dat in het Buijtenland van Rhoon hoogwaardige natuur en recreatie met agrarisch medegebruik ontwikkeld moet worden. Aanvankelijk werd dit besluit vertaald in een plan waarbij in een groot deel van het gebied moerasnatuur zou komen. Voor dit plan bestond weinig draagvlak. In 2014 is op initiatief van lokale agrariërs een alternatief plan gepresenteerd met de titel “Levend Buijtenland van Rhoon”. Dit plan is gebaseerd op de realisatie van hoogwaardige akkernatuur: een vorm van natuur die hand in hand gaat met recreatie en landbouw en die past bij het cultuurhistorisch polderlandschap.

Vanuit de Tafel van Borging werden met name door betrokken natuurpartijen echter veel zorgen geuit over de te bereiken natuurwaarden in dit plan. Na adviezen van Alterra, oud-Minister Cees Veerman en een Commissie van drie kwartiermakers hebben het Rijk en de Provinciale Staten van de provincie Zuid-Holland uiteindelijk besloten om het alternatieve plan te omarmen, op voorwaarde dat het plan samen met betrokken natuur- en recreatiepartijen verder wordt uitgewerkt tot gedeelde verifieerbare doelen. Het streefbeeld geeft invulling aan dat verzoek. De provincie zal na het vaststellen van dit streefbeeld een rol ‘op afstand’ vervullen als opdrachtgever van de gebiedscoöperatie. De verschillende doelen (op het gebied van natuur, recreatie en landbouw) zijn in het streefbeeld verder uitgewerkt en voorzien van afspraken binnen welke termijn deze doelen gehaald moeten worden. Het streefbeeld is bij de verdere ontwikkelingen van het Buijtenland van Rhoon kaderstellend.

Het streefbeeld bestaat uit twee delen. Het eerste deel beschrijft het landschappelijk en historisch kader van het Buijtenland van Rhoon en vormt de basis voor de doelen die nagestreefd worden, indicatoren en concrete
maatregelen voor natuur, recreatie en landbouw. Deel twee beschrijft de beoogde werkwijze van ‘lerend beheren’, de rol van de gebiedscoöperatie en de monitoring. In de bijlagen kun je meer informatie vinden over wetenschappelijke achtergrond en toelichtingen op de gemaakte keuzes.

Het Streefbeeld voor het Buijtenland van Rhoon is opgesteld door het Louis Bolk Instituut en de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap met inbreng van natuurorganisaties, boeren, recreatiedeskundigen en lokale betrokkenen. Het zal gerealiseerd worden door een gebiedscoöperatie waarin (lokale) natuurpartijen, boeren en recreatieondernemers op een gelijkwaardige manier samenwerken. Ieder vanuit zijn eigen achtergrond en belang, maar met respect voor elkaars kennis en kunde en in het volle besef dat zij elkaar nodig hebben om de doelen in dit streefbeeld te realiseren.

Het Buijtenland van Rhoon is een uniek gebied: een prachtig cultuurhistorisch polderlandschap en een oase van rust vlakbij de stad Rotterdam. Het is er nu al mooi maar het wordt de komende jaren nog veel aantrekkelijker: voor natuur, voor bezoekers én voor ondernemers. Het streefbeeld schetst een “stip aan de horizon”: het bevat heldere en meetbare doelen, maar de weg daarnaartoe staat nog niet vast. Nergens in Nederland is ervaring met het verweven van natuur, landbouw en recreatie op dit schaalniveau en met deze intensiteit. Door experimenten en onderzoek zal de gebiedscoöperatie in het Buijtenland van Rhoon veel kennis vergaren over natuurinclusieve landbouw’. De doelen zijn ambitieus, maar wie weet welke verrassingen de natuur nog in petto heeft."  Aldus enkele citaten uit het streefbeeld.

Gebiedscoöperatie Buijtenland van Rhoon heeft een jaarplan voor 2019 opgesteld. In dit eerste jaarplan geeft de coöperatie een inschatting van de onderdelen van het streefbeeld die in 2019 kunnen worden uitgevoerd. De leden doen dat zo veel mogelijk zelf, in opdracht van de coöperatie. Zo gaat de coöperatie in 2019 aan de slag met het aanleggen en onderhouden van natuurlijke akkerranden. Bij de realisatie van de Rhoonse stort wordt een weidevogelgrasland van 6 hectare aangelegd, samen met het grootste deel van de geplande plasdrassloten en sloten met flauwe oevers in de Zegenpolder. 3,5 hectare wordt als kruidenrijk grasland ingericht. 12,5 hectare aan weilanden wordt verschraald. Verder komt er nog een vogelakker van 4,8 hectare in de Molenpolder en komt er in totaal 83 hectare grond beschikbaar voor verpachting voor natuurvriendelijke akkerbouw.

Een belangrijke voorwaarde voor de verdere ontwikkeling van het gebied is een goede bereikbaarheid, onder meer voor bezoekers vanuit Rotterdam en omgeving. De provincie Zuid-Holland en de gemeente Albrandswaard werken in 2019 daarom samen aan een aantrekkelijke entree naar het Buijtenland van Rhoon, met een goede aansluiting op de bestaande rotonde aan de Rhoonse Baan en op de eerder aangelegde Groene Verbinding, de wandel- en fietsbrug vanaf Rotterdam-Zuid die over de A15 loopt. Verder wordt in dit kader een gebied van 6 hectare, het zogenoemde ‘Binnenland van Rhoon’, ontwikkeld. Dit gebied is in eigendom van de gemeente Albrandswaard. Anno begin 2019 moeten de plannen nog verder worden uitgewerkt. Gedacht wordt aan het realiseren van voorzieningen en functies die bij zo’n entree en het landschap passen, zoals een bezoekerscentrum met uitkijktoren en goede parkeervoorzieningen. Andere functies die een plek kunnen krijgen zijn bijvoorbeeld een lokale foodmarkt, hostel en een restaurant. In goed overleg met de gebiedscoöperatie wordt dit deelgebied nu ontwikkeld. (bron: Provincie Zuid-Holland, 13-2-2019)

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Rhoon (online te bestellen).

- De publicatie '500 bijnamen uit Rhoon uit de eerste helft van de 20e eeuw' (Thedie Binder, 2013) is via de link ook online te lezen.

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Rhoon, en tevens oude en actuele foto's van het dorp, op Facebook.

- Veiligheid: - Onder het motto “voor ons door ons” zetten de leden van Buurtpreventie Albrandswaard zich vrijwillig in voor de veiligheid van de wijk Rhoon-Noord en het winkelcentrum in het dorp.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Rhoon RK.

Reactie toevoegen