Pinkeveer

Plaats
Buurtschap
Giessenlanden
Alblasserwaard
Zuid-Holland

pinkeveer_collage.jpg

Pinkeveer, collage van buurtschapsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Pinkeveer, collage van buurtschapsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Pinkeveer. (3).JPG

In Pinkeveer een klein buurtschap in de Alblasserwaard.

In Pinkeveer een klein buurtschap in de Alblasserwaard.

Pinkeveer..JPG

Tol betalen in Pinkeveer, al weer lang geleden.

Tol betalen in Pinkeveer, al weer lang geleden.

Pinkeveer. (2).JPG

Blik op de Giessen vanaf de brug in Pinkeveer.

Blik op de Giessen vanaf de brug in Pinkeveer.

Pinkeveer

Terug naar boven

Status

- Pinkeveer is een buurtschap in de provincie Zuid-Holland, in de streek Alblasserwaard, gemeente Giessenlanden. Het is onder de naam Nederslingeland een zelfstandige gemeente geweest t/m 1811. In 1812 over naar gemeente Noordeloos, per 1-4-1817 weer afgesplitst als zelfstandige gemeente, per 19-8-1857 over naar gemeente Peursum, in 1957 over naar gemeente Giessenburg, in 1986 over naar gemeente Giessenlanden.

- Wapen van de voormalige heerlijkheid Nederslingeland.

- De buurtschap Pinkeveer valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Giessenburg.

Terug naar boven

Naam

Naamgeving en spelling
Deze buurtschap is qua naamgeving en spelling een ingewikkeld geval. D.w.z. wij durven niet te garanderen wat momenteel de meest gangbare naam voor deze buurtschap is. Oorspronkelijk heette zij namelijk Nederslingeland, naar de Polder Neder-Slingeland waarin zij is gelegen (net zoals N hiervan de buurtschap Overslingeland ligt, in de Polder Over-Singeland). De Hervormde Gemeente waar de buurtschap onder valt, heet 'Hervormde Gemeente van Giessen-Nieuwkerk en Neder-Slingeland'.

Volgens de Topografische atlas Zuid-Holland() heet de buurtschap echter Pinkenveer, met een tussen-n dus, en volgens Google Maps (zie het kaartje op deze pagina) heet het Pinkeveer. De gemeente spreekt op haar site ook van het Pinkeveer, zij het dan alleen als het (tol) overzetveer dat hier vroeger was (op de plaats van de brug die er nu ligt), en niet (expliciet) in de zin van de buurtschap. Omdat ter plekke geen plaatsnaamborden staan, en de buurtschap ook in formele zin geen 'woonplaats' is (voor de postadressen ligt het 'in' Giessenburg), is de plaatsnaam vermoedelijk ook nooit formeel vastgesteld en moeten we er wellicht mee leren leven dat deze buurtschap verschillende namen en spellingen heeft.

Ons zou Nederslingeland wellicht het meest logisch lijken, en dan ook liefst aan de weg Nederslingeland (zoals N hiervan Overslingeland ook aan de weg Overslingeland ligt) en niet zoals nu aan de Slingelandseweg, want daarmee weet je nog niet wélk Slingeland daarmee bedoeld wordt... Maar vooralsnog vermoeden wij dat Pinkeveer toch wel de meest gangbare huidige naam is.

Oudere vermeldingen
Pinkenveer, 1800 Pinkeveer, 1848 Pinke Veer. Vroeger heette deze buurtschap Nederslingeland, ook wel Neder-Slingeland, naar de gelijknamige polder waarin het is gelegen.

Naamsverklaring
Samenstelling van veer ‘overzetplaats’ en de persoonsnaam Pinke, of pinken ‘éénjarige kalveren’, mogelijk om ze naar de markt in Gorinchem te brengen.(1)

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Pinkeveer ligt NO van Giessenburg, aan de noordoever van de rivier de Giessen, rond de Slingelandseweg, tussen Overslingeland in het N en Peursum in het Z.

Terug naar boven

Statistische gegevens

- In 1840 had de buurtschap en gemeente Nederslingeland 16 huizen met 133 inwoners.

- Tegenwoordig heeft Pinkeveer ca. 40 huizen met ca. 100 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In 1672, toen de eigen kapel werd afgebroken, kwam Slingeland kerkelijk gezien bij Giessen-Nieuwkerk.

Het Regthuys, tevens herberg, stond op een belangrijk punt. Postwagens uit Gorkum en Schoonhoven hadden hier hun wisselplaats en rustplaats. Noord en zuid kwamen elkaar hier tegen.

Ook tijdens de Franse tijd was men gewaar dat Pinkeveer een strategische positie bekleedde. De herberg werd veel gebruikt voor overnachtingen door Franse officieren. Officieren die er met een pronte Gorkumse dame de nacht doorbrachten, waren een schandvlek voor de Alblasserwaard.

Toeristisch gezien sprak drs. Van Egeraat over Pinkeveer als een van de mooiste plekjes van Nederland.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Bij de buurtschap Pinkeveer staan geen plaatsnaamborden en - omdat het niet aan een gelijknamige weg is gelegen (de buurtschap ligt immers aan de Slingelandseweg) - ook geen straatnaambordjes met de naam van de buurtschap (zoals dat bijvoorbeeld bij het N hiervan gelegen Overslingeland wél het geval is). Sterker nog, er staat helemáál geen straatnaambordje, dus je komt uit het N ongemerkt vanuit Overslingeland in Pinkeveer. Je kunt dus helaas aan niets zien dat je je in de idyllische en cultuurhistorisch interessante buurtschap Pinkeveer bevindt. Behalve… als je heel goed oplet, aan het eind van de buurtschap, bij het bruggetje over de Giessen, want daar zie je op Slingelandseweg 22 een pand genaamd… Pinkeveer. Hier werd vroeger tol geheven om de Giessen over te mogen. Het bord met de tarieven hangt nog aan de gevel van genoemd pand.

- Het vroegere Pinkeveer is nu een voetgangers- en fietsbrug over de Giessen. De toegang tot de brug is versmald zodat deze niet meer te gebruiken is door auto’s en ander snelverkeer. Dit veer was vroeger een belangrijke verbinding in de route Gouda - Schoonhoven - Gorinchem. Mens en dier maakte er de overtocht mee. En ook de postkoets, die van Gorinchem naar Gouda reed, deed Pinkeveer aan als pleisterplaats en vervolgde de route via de Postkade. In 1883 is de veerverbinding vervangen door een houten brug. Naast de brug stond het tolhuis / veerhuis. In 1910 is het oude veerhuis afgebrand. In 1912 is er een nieuw veerhuis gebouwd. Voor de Giessenburgers was het vroeger een belangrijke plaats in het alledaagse leven. Het was dé uitgaansmogelijkheid in vroeger dagen. In de loop van de 20e eeuw heeft de tolbrug zijn functie verloren door ontsluiting van het gebied door provinciale wegen.

- Een deel van het oude interieur van het voormalige café van Pinkeveer is te zien in museum Het Regthuys in Giessenburg.

- Overige bezienswaardige panden: Slingelandseweg 1, 2 (Helenahoeve), 5, 11, 22, 24, 40, 44, 52.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Picknickplaats aan de Paalweg.

Reactie toevoegen