Piet Gijzenbrug

Plaats
Buurtschap
Noordwijkerhout Teylingen
Bollenstreek
Zuid-Holland

piet_gijzenbrug_station_kopie.jpg

De buurtschap Piet Gijzenbrug had een station aan de spoorlijn Haarlem-Leiden. In 1926 is de naam van het station gewijzigd in Noordwijkerhout, welke plaats natuurlijk veel bekender is. Het fraaie stationsgebouw is helaas in 1964 afgebroken.

De buurtschap Piet Gijzenbrug had een station aan de spoorlijn Haarlem-Leiden. In 1926 is de naam van het station gewijzigd in Noordwijkerhout, welke plaats natuurlijk veel bekender is. Het fraaie stationsgebouw is helaas in 1964 afgebroken.

Piet Gijzenbrug

Terug naar boven

Status

- Piet Gijzenbrug is een buurtschap in de provincie Zuid-Holland, in de regio Bollenstreek, in grotendeels gemeente Noordwijkerhout, deels gemeente Teylingen (t/m 2005 gemeente Voorhout).

- De buurtschap Piet Gijzenbrug valt grotendeels onder het dorp Noordwijkerhout, deels onder het dorp Voorhout.

- De buurtschap heeft geen plaatsnaamborden en ook geen gelijknamige straatnaam, zodat je bijna nergens aan kunt zien dat en wanneer je in deze buurtschap bent aangekomen. Alleen als je heel langzaam voorbijrijdt en op de brug opzij kijkt, kun je de naam op de brug zien staan... Dat is dan in ieder geval nog íets...

- Vreemd is ook dat de buurtschap niet meer als zodanig vermeld wordt in de recente editie van de Topografische atlas Zuid-Holland (1). In de vorige editie van de provincie-atlas stond de buurtschap nog wel vermeld. De bebouwing is er nog gewoon dus wat ons betreft is het nog steeds een buurtschap.

Terug naar boven

Naam

Alternatieve naam
De buurtschap wordt in de volksmond Piet Gijs genoemd. Men woont 'aan Piet Gijs'.

Oudere vermeldingen
1873 Piet Gijzenbrug.

Naamsverklaring
De buurtschap is vernoemd naar de gelijknamige brug alhier over de Leidsevaart of Haarlemmertrekvaart. Deze brug is op zijn beurt vernoemd naar een zekere Piet Gijs(zoon), die landbouwer was en hier van 1678 tot 1689 tevens een herberg had. Oorspronkelijk heette de brug overigens 's-Gravendamsebrug, naar de 's-Gravendamseweg die hier aan de Noordwijkerhoutse kant loopt.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Piet Gijzenbrug ligt ZO van Noordwijkerhout, N van Voorhout, rond de kruising van de 's-Gravendamseweg - die in ieder geval tot begin 20e eeuw nog Stationsweg heette en in de volksmond ook wel Piet Gijzenlaan werd genoemd - met de Leidsevaart of Haarlemmertrekvaart en de spoorlijn Haarlem-Leiden.

Terug naar boven

Geschiedenis

Piet Gijzenbrug is aanvankelijk de volksmond-naam voor de vroegere pleisterplaats en halte bij de voorheen 's-Gravendammerbrug geheten brug alhier. De pleisterplaats en halte zijn ontstaan nadat in 1657 de Haarlemmertrekvaart / Leidsetrekvaart is gegraven en de trekschuitdienst is ingevoerd. Hier legt ook de veerboot aan en stopt ook de diligence. Er is een logement en een koffiehuis, welke laatste ook dienst doet als station. Een van de eerste daden van de in 1897 opgerichte Vereniging voor Vreemdelingenverkeer (VVV) is de instelling van een paardenomnibusdienst Noordwijk - Piet Gijzenbrug, die in 1899 start met 4 ritten per dag. Nadat deze omnibusdienst is opgeheven, heeft Derk Bolhuis de dienst tot 1912 voor eigen rekening onderhouden. De bus van Bolhuis werd in de volksmond de 'paardenbus' genoemd. (bron: Straatnamenboek van Noordwijk)

- Enkele aspecten uit de geschiedenis van de buurtschap Piet Gijzenbrug.

- Nog een pagina met bijzonderheden van Piet Gijzenbrug in relatie tot de Haarlemmertrekvaart / Leidsetrekvaart.

Station
Station Piet Gijzenbrug (1842-1944) aan de spoorlijn Haarlem-Leiden krijgt pas in 1874 een stationsgebouw (dat helaas in 1964 is afgebroken). Per 3 oktober 1926 is de naam van het station gewijzigd in Noordwijkerhout. Waar voorheen het station was, is nu een emplacement voor de overslag van huisvuil van Essent Milieu (voorheen VAM).

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De vorige Piet Gijzenbrug dateerde uit 1937 en is in 2012 vervangen door de huidige brug. Aanvankelijk wilde het College van Gedeputeerde Staten (GS) de brug 'slechts' één op één vervangen, zonder naar wellicht betere alternatieven te kijken. De Provinciale Staten-fracties van VVD en D66 hebben GS daarop verzocht de verkeersproblematiek alhier in breder verband te bekijken. “De N443 rond de Piet Gijzenbrug is nu echt een bottleneck die aangepakt moet worden, bijvoorbeeld door de aanleg van een tunnel. De capaciteit en veiligheid van het traject N443 - tussen Teylingen en Noordwijkerhout - kan op die wijze aanzienlijk worden verbeterd. Bedrijven, forensen en de hele omliggende regio zullen ervan profiteren als dit knelpunt aangepakt en verwijderd kan worden, na een gedegen onderzoek, waar VVD en D66 zich voor inzetten”, aldus D66-er Wenneker in 2009.

GS hebben in dat kader aan ProRail voorgelegd of op de langere termijn bijvoorbeeld het spoor kan worden verlegd, opdat auto’s er onderdoor of bovenlangs kunnen rijden om de doorstroming te bevorderen. De gedeputeerde heeft naar aanleiding hiervan in ieder geval toegezegd dat het voetpad wordt verlegd. Doorstroming van het autoverkeer wordt hier ook al door bevorderd. Ook de weg waar de brug in ligt is tegelijkertijd onderhanden genomen. Zo zijn de rioleringen vernieuwd en zijn veiliger oversteekplaatsen aangelegd. Op de nieuwe brug zijn bordjes aangebracht met de naam van de brug, en het bouwjaar van de vorige brug (1937). De brugverbinding als zodanig is al veel ouder, want deze komt al voor op foto's uit eind 19e eeuw. (als iemand weet wanneer hier voor het eerst een brug is gekomen, en of daarvóór sprake was van een pontje op deze plek, houden wij ons aanbevolen, want wij hebben daar vooralsnog niets over kunnen vinden, red.).

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De Bollenstreek heeft er in 2006 een stuk moeras bij gekregen. Tussen de kruising van de provinciale 's-Gravendamseweg (N443) met de Haarlemmertrekvaart in de buurtschap Piet Gijzenbrug en het station Lisse, heeft het Zuid-Hollands Landschap de strook grond tussen de spoorlijn en de Haarlemmertrekvaart veranderd in een mooi nieuw stukje natuurgebied. In het gebied ontwikkelt zich een moerasvegetatie met kenmerkende plantensoorten zoals riet, lisdodde, kattenstaart, gele lis en oeverzegge. Moeras- en rietvogels zoals rietgors, rietzanger, karekiet en misschien zelfs de roerdomp voelen zich hier thuis.

Het is niet 'alleen maar' natuur, want het moeras zorgt er ook voor dat er meer water kan worden opgevangen in tijden van overvloedige regenval, dat de waterkwaliteit verbetert door rietbegroeiing en, ook belangrijk, het vergroot indirect de veiligheid van de machinisten van de passerende treinen door een betere overzichtelijkheid van het terrein.

Het Zuid-Hollands Landschap heeft de strook grond kunnen kopen van spoorbeheerder ProRail. De volkstuinen hier moesten namelijk wijken. De spoorwegen wilden af van volkstuinen langs spoorlijnen, onder meer vanwege de zelfdodingen van mensen langs het spoor, omdat machinisten niet kunnen beoordelen of iemand naar zijn volkstuin loopt of dat hij wellicht andere bedoelingen heeft.

De moerasstrook levert ook een bijdrage aan verbetering van de waterkwaliteit: het riet haalt namelijk veel voedingsstoffen uit het water. Door de bemesting van het bollenland is hiervan een overvloed in het water van de Bollenstreek aanwezig. Het onstaan van uitgestrekte groene kroosvelden in de zomer vindt mede hier zijn oorzaak.

Om de drie tot vier jaar neemt de natuurorganisatie het moeras onderhanden, om te voorkomen dat de strook in land verandert. Met het oog op de klimaatverandering moest de Bollenstreek ongeveer 50 hectare water ’aanleggen’. Dat was een hele toer, omdat op alle nog niet concreet ingevulde stukken grond al de nodige claims liggen. De moerasstrook levert met 3 hectare daarom al een aardige bijdrage aan die waterberging, wat ook een van de redenen is waarom het Hoogheemraadschap van Rijnland een financiële bijdrage aan het project, dat enkele tonnen heeft gekost, heeft geleverd.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Piet Gijzenbrug (online te bestellen).

Reactie toevoegen