Ouwerkerk

Plaats
Dorp
Schouwen-Duiveland
Schouwen-Duiveland
Zeeland

ouwerkerk gezicht op [640x480].jpg

Ouwerkerk Gezicht op

Ouwerkerk Gezicht op

DK_20110522_4666 Ouwerkerk_plaatsnaambord.jpg

Ouwerkerk was een zelfstandige gemeente t/m 1960 en valt tegenwoordig onder de gemeente Schouwen-Duiveland

Ouwerkerk was een zelfstandige gemeente t/m 1960 en valt tegenwoordig onder de gemeente Schouwen-Duiveland

Ouwerkerk..JPG

Eén van de vier caissons van het Watersnoodmuseum.

Eén van de vier caissons van het Watersnoodmuseum.

ouwerkerk_caissons_640x480.jpg

Ouwerkerk, de caissons waarmee het Watersnoodmuseum in 2009 is uitgebreid. Op de foto, anno voorjaar 2009, zijn de caissons nog in verbouwing.

Ouwerkerk, de caissons waarmee het Watersnoodmuseum in 2009 is uitgebreid. Op de foto, anno voorjaar 2009, zijn de caissons nog in verbouwing.

ZL gemeente Ouwerkerk in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Ouwerkerk in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Ouwerkerk in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Ouwerkerk

Terug naar boven

Status

- Ouwerkerk is een dorp in de provincie Zeeland, op het schiereiland en in de gemeente Schouwen-Duiveland. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1960. In 1961 over naar gemeente Duiveland, in 1997 over naar gemeente Schouwen-Duiveland.

- Wapen van de voormalige gemeente Ouwerkerk.

- Onder het dorp Ouwerkerk viel ook de buurtschap Viane, die na de Watersnoodramp van 1953 vrijwel is verdwenen.

Terug naar boven

Naam

In het Zeeuws
Ouwerkaarke.

Naamgeving
Het dorp Ouwerkerk kreeg zijn naam nadat ook in Nieuwerkerk een kerk was gebouwd. De naam van het dorp vóór deze nieuwe kerk gebouwd werd, is niet bekend.

Oudere vermeldingen
1233 Ecclesia antiqua in Duvelant, 1573 Ouwerkerck.

Naamsverklaring
Betekenis: bij de oude kerk (ter onderscheiding van het naburige Nieuwerkerk).(1)

Terug naar boven

Ligging

Ouwerkerk ligt ZO van Zierikzee, Z van Nieuwerkerk en grenst in het Z aan de Oosterschelde.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Ouwerkerk 101 huizen met 772 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 90/692 (= huizen/inwoners) en buurtschap Viane 11/80. De gemeente omvatte verder de buurtschap Ouwersluis. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 250 huizen met ruim 600 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Ouwerkerk is het oudste dorp van het voormalige eiland Duiveland, wellicht al in de 11e eeuw gesticht.

Watersnood 1953
Tijdens de Watersnood van 1953 is Ouwerkerk zwaar getroffen: één op de zes inwoners kwam om. Ook veel gebouwen, waaronder een houten achtkante korenmolen, zijn verloren gegaan. De bres in de dijk bij het dorp was in de nacht van 6 op 7 november 1953 de laatste die werd gedicht. In de vier caissons die daarbij zijn gebruikt, is tegenwoordig het Watersnoodmuseum gevestigd (zie verder bij Bezienswaardigheden.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Ouwerkerk heeft 5 rijksmonumenten.

- Ouwerkerk heeft 2 gemeentelijke monumenten.

- De middeleeuwse toren van de Geertruidkerk is in 1945 door Duitse troepen opgeblazen, waarbij ook de kerk zelf zwaar beschadigd raakte. Na het einde van de Tweede Wereldoorlog zijn de restanten van kerk en toren afgebroken. In 1956 is een nieuwe kerk gebouwd, in 1957 is de losstaande toren voltooid. De kerk valt onder de Protestantse Gemeente te Ouwerkerk.

- Het voormalige gemeentehuis van Ouwerkerk is tegenwoordig in gebruik als dorpshuis.

- Het Watersnoodmuseum is in 2001 geopend, in 1 van de 4 caissons uit 1953 die hier bewaard zijn gebleven. Met deze 4 caissons werd het laatste gat van de 54 die de watersnoodramp van 1953 had geslagen, gedicht. Het staat bekend als het ‘Gat van Ouwerkerk’ dat in de ‘Nacht van Ouwerkerk’ (6/7 november 1953) onder koninklijke belangstelling werd gedicht. De caissons waren een overblijfsel uit de Tweede Wereldoorlog en waren bedoeld om in Normandië kunstmatige havens van te maken. Het museum heeft in 2008/2009 een grootscheepse verbouwing en uitbreiding ondergaan. Sinds die tijd zijn alle vier de Phoenix-caissons in het dijklichaam, door gangen met elkaar verbonden, expositieruimten geworden. De collectie die daarin is ondergebracht, geeft niet alleen de Ramp van 1953 een eigen plek, maar zet ook een lijn uit naar vandaag en de toekomst.

Het vernieuwde en uitgebreide Watersnoodmuseum is in april 2009 door premier Balkenende heropend. Filmpje heropening Watersnoodmuseum. De verbouwing heeft tot een flinke toename in bezoekers geleid. In 2008 kwamen er 30.600 bezoekers, in 2009 54.000, waarmee het in dat jaar het drukstbezochte museum van Zeeland was. Herinneren en herdenken waren voor het museum tot nu toe de sleutelwoorden. De verhaallijn bij een rondgang door het vernieuwde Nationaal Monument Watersnood 1953 is nu veel breder. De expositie heeft vooral een educatieve functie, dus voorlichting en informatie. Nederland moet alert blijven op alles wat met water te maken heeft. De tentoonstelling legt daarom op verschillende plaatsen een verbinding tussen de Ramp en nieuwe inzichten op gebieden van waterbeleid en waterbeheer. Sinds 2012 is het Watersnoodmuseum ook een Kenniscentrum voor overstromingen.

- Projectbureau Zeeweringen heeft de afgelopen jaren de dijken in Zeeland versterkt. Rond de Oosterschelde is in totaal 175 kilometer dijk versterkt, rond de Westerschelde 10 kilometer. De dijken worden hierdoor weliswaar veiliger, maar ook eentoniger. Op veel plekken verdwijnt namelijk de historische dijkbekleding. Daarom is de 'museumglooiing' bedacht, een stuk dijk van 60 meter waar 12 historische dijkbekledingen naast elkaar zijn uitgestald. Verder nog 3 vakken met nieuwe, innovatieve materialen. Het mini openluchtmuseum is in 2009 en 2010 aangelegd bij Polder Vierbannen, achter het Watersnoodmuseum Ouwerkerk.

Overigens gaat het niet altijd om het materiaal, maar ook om de gebruikte techniek. Zo bestaat het 'systeem Leendertse' uit trapsgewijs gelegde betonblokken, is er de 'spijkerglooiing' van stenen spijkers en werden ook dakpannen gebruikt als dijkbekleding. Je vindt er de volgende materialen en technieken: Vilvoordse steen, Lessinese steen, gebakken steen, dakpannen, spijkerglooiing, Doornikse steen, Systeem Leendertse, petit graniet, graniet, basaltzuilen, diaboolblokken, haringmanblokken, en de innovatieve materialen: Elastocoast, een gelijmde steenslag; C-fix, dat bestaat uit gerecycled materiaal; en Basalton, een cementsoort die met minder CO2-uitstoot is vervaardigd. Bij de vakken vind je informatiebordjes over de gebruikte materialen en technieken.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Op 31 januari is in Ouwerkerk de centrale herdenking van de Watersnoodramp van 31 januari 1953.

- Op de laatste zaterdag van november organiseert de Protestantse Gemeente te Ouwerkerk een gezellige Kerstmarkt, waarbij de opbrengst bestemd is voor de instandhouding van de kerk. In de diverse kraampjes is van alles te koop: van kleine cadeautjes om weg te geven tot fleurig opgemaakte bloemstukjes: alles al in de kerstsfeer natuurlijk. Ook is er een grote stand met tweedehands boeken, cd's en nog een enkele langspeelplaat. Indien je moe bent geworden van het slenteren langs de kraampjes is er een rustpunt waar je koffie of thee kunt kopen, natuurlijk met 'iets erbij'. Tussen de middag kun je kiezen uit enkele warme soepen, alles thuis door de vrijwilligers zelfgemaakt. En er zijn ook oliebollen te koop.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Waterschap Scheldestromen heeft in 2013 maatregelen genomen om de kans op toekomstige algenbloei in de Ouwerkerkse Kreek te verkleinen. Er zijn verschillende maatregelen doorgevoerd om de doorstroming van het water te verbeteren. Door het water in de Ouwerkerkse Kreek in beweging te houden, hebben algen minder kans om zich te vermenigvuldigen. Onder de Stelweg is een nieuwe duiker gelegd. Daarnaast is ten noorden van Ouwerkerk een verbinding met het naastgelegen afvoergebied Duiveland gemaakt om de doorstroming in het oostelijke deel van de kreek te laten toenemen. Daarnaast zijn de instellingen van gemaal Duiveland aangepast zodat de pompen van het gemaal ieder een eigen gebied bemalen en vaker en korter draaien. Een bijkomend voordeel van de verbinding tussen de 2 afvoergebieden is dat deze ook kan worden ingezet om wateroverlastsituaties te voorkomen of te beperken.

Terug naar boven

Beeld

- Filmpje waar een automobilist je in sneltreinvaart in precies 1 minuut door Ouwerkerk leidt.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Ouwerkerk (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Ouwerkerk.

- Belangenvereniging: - Dorpsraad Ouwerkerk.

- Dorpshuis: - Dorpshuis 't Trapgeveltje, gevestigd in het fraaie monumentale voormalige gemeentehuis, geeft onderdak aan tal van muziek-, sport-, zang- en andere verenigingen.

- Onderwijs: - Basisschool 't Stoofje is de enige school in het dorp. Het huidige schoolgebouw dateert uit 1981 en is gelegen aan de rand van het dorp. Het gebouw wordt gekenmerkt door een 'warme sfeer' en de ruimte rondom de school biedt vele speelmogelijkheden. Bijna alle kinderen van het dorp gaan naar ’t Stoofje. De school wordt ook door kinderen uit omliggende dorpen bezocht.

- Sport: - s.v. Ouwerkerk (voetbal). - Dartvereniging Smijt Maar Raak. - Koersbal.

- Overige verenigingen: - Het kleine dorp Ouwerkerk heeft een rijk verenigingsleven.

Reactie toevoegen