Oostindie

Plaats
Buurtschap
Leek Noordenveld
Westerkwartier
GroningenDrenthe

oostindie_roze_hooibalen.jpg

Oostindie, juni 2016. Hopelijk een nieuwe trend: roze wikkelfolie voor hooibalen. Een deel van de opbrengst komt ten goede aan Pink Ribbon (zie www.visscherholland.com/over-ons/pink-ribbon/) (© Harry Perton / https://groninganus.wordpress.com)

Oostindie, juni 2016. Hopelijk een nieuwe trend: roze wikkelfolie voor hooibalen. Een deel van de opbrengst komt ten goede aan Pink Ribbon (zie www.visscherholland.com/over-ons/pink-ribbon/) (© Harry Perton / https://groninganus.wordpress.com)

Oostindië De oude weg Oostindië.jpg

De oude weg Oostindie in de gelijknamige buurtschap.

De oude weg Oostindie in de gelijknamige buurtschap.

Oostindië Zicht op nieuwbouwwijk Oostindie.jpg

Zicht op de nieuwbouwwijk Oostindie.

Zicht op de nieuwbouwwijk Oostindie.

Oostindië II.jpg

Op dit punt komen de oude buurtschap Oostindie en de nieuwe wijk Oostindie bij elkaar.

Op dit punt komen de oude buurtschap Oostindie en de nieuwe wijk Oostindie bij elkaar.

Oostindie

Terug naar boven

Status

- Oostindie is een buurtschap en tegenwoordig tevens nieuwbouwwijk in grotendeels provincie Groningen, in de streek Westerkwartier, gemeente Leek, en deels in de provincie Drenthe, gemeente Noordenveld.

- Door de langgerektheid van de buurtschap én de ligging op de provinciegrens Groningen / Drenthe, valt Oostindie onder 2 provincies, 2 gemeenten (zoals hiervoor reeds vermeld) en ook nog eens 4 dorpen, zijnde Zevenhuizen en Leek in Groningen en Nieuw-Roden en Nietap (en daaronder feitelijk de buurtschap Terheijl) in Drenthe. De buurtschap valt grotendeels onder het dorp Zevenhuizen.

- De buurtschap Oostindie heeft geen plaatsnaamborden, zodat je alleen aan de gelijknamige straatnaamborden kunt constateren dat je in deze buurtschap bent beland.

Terug naar boven

Naam

Spelling
In het verleden is de spelling ook wel Oostindië geweest. Er zijn lange discussies gevoerd in de gemeente Leek of er nu wel of juist geen trema op de ‘e’ hoort. De gemeente Roden (sinds 1998: Noordenveld) heeft zich altijd geconformeerd aan de Leekster spelling. Diverse malen zijn straatnaambordjes door de gemeente gewijzigd, of zijn trema's handmatig door bewoners toegevoegd of juist afgeplakt. De uitkomst van de discussie is kennelijk dat de naam tegenwoordig zonder trema geschreven wordt, want die spelling komen wij tegen op de huidige straatnaambordjes en in het postcodesysteem. Overigens maakt het voor de uitspraak weinig uit; die is zowel in het Drentse als het Groninger deel Oostinje.

Ook volgens de lokale dorpssite van Zevenhuizen is de correcte spelling zonder trema, want: "De venen die destijds in de buurtschap Oostindie lagen, bevonden zich aan het oosteinde van de uitgestrekte veenderijen van Nienoord. In de loop der eeuwen is dit Oost-Einde verbasterd tot Oostindie (zonder puntjes op de e): Oostereind > Oostêne > Oostinje > Oostindie."

Naamsverklaring
Afgeleid van Oosteinde, aangezien het oostelijk van Zevenhuizen en in het uiterste oosten van de gemeente Leek (Gr.) ligt, op de grens met de Drentse gemeente Noordenveld. De naam heeft dus niets te maken met het voormalige Nederlands-Indië.

Terug naar boven

Ligging

- De buurtschap Oostindie ligt rond de gelijknamige weg, Z van Leek, NO van Zevenhuizen. Deze weg loopt hier parallel aan de grens tussen de provincies Groningen en Drenthe, die kort O langs de weg loopt.

- De provinciegrens tevens gemeentegrens loopt voor het merendeel achter de huizen langs, er zijn echter 9 woningen (in het begin aan de linkerhand, komende vanuit Leek) die in Drenthe liggen en vallen onder Terheijl (met de postcode van Nietap). Het betreft hier de nummers: 2-8, 12, 20, 24 en 30-32. Aan het zuidelijke eind liggen nog 3 woningen (62, 64 en 68) die onder Nieuw-Roden vallen. De overige panden vallen onder de provincie Groningen.

Baarle-Nassau in Oostindie
Op huisnummerniveau bezien, is hier sprake van haast Baarle-Nassau-achtige toestanden; als je de weg doorrijdt of -loopt, wisselen de huizen vele malen van provincie, gemeente en/of dorp. Op een rijtje: Oostindie 2-8 = Nietap DR, 10 Leek GR, 12 Nietap DR, 14-18 Zevenhuizen GR, 20 Nietap DR, 22 Zevenhuizen GR, 24 Nietap DR, 26-28 Zevenhuizen GR, 30-32 Nietap DR, 34-60 Zevenhuizen GR, 62-64 Nieuw-Roden DR, 66 Zevenhuizen GR, 68 Nieuw-Roden DR, 70 Zevenhuizen GR, 1-3 Leek GR, 5-71 Zevenhuizen GR. Aan de even kant wisselt de buurtschap dus maar liefst 13 keer van dorp en/of provincie! Daarmee staat Oostindie vooralsnog op de 1e plaats, gedeeld met de Stadsedijk bij Willemstad (NB).

Terug naar boven

Geschiedenis

De buurtschap Oostindie is ontstaan langs de gelijknamige ‘veenwijk’ (een sloot waarlangs turf werd afgevoerd) toen dit deel in de 19e eeuw werd ontgonnen. Eerdere ontginningswerkzaamheden in het gebied vonden reeds plaats vanaf de 17e eeuw, richting Zevenhuizen. De veenwijk is vrijwel geheel volgegroeid met planten, maar nog wel zichtbaar. De weg is bijna kaarsrecht met streekbebouwing langs de volle 4 kilometer.

Sinds 1920 was er in Oostindie een School met de Bijbel. De school is in 1985 gesloten. Op dat moment waren er nog 30 leerlingen. De buurtvereniging gebruikt nog een lokaal in het gebouw.

De weg Oostindie is pas in 1954 verhard. Vóór die tijd moest het schaarse verkeer op goed geluk zijn weg zoeken over de stukgereden zandpaden. Kort na de asfaltering kwam er ook waterleiding, elektrische verlichting en telefoon. De asfaltering betekende het einde van de melkboot en de potboot (een 'rijdende winkel' op het water). (© mr. drs. Robert H.C. Kemkers, Nietap)

- Artikel over de geschiedenis van de buurtschap Oostindie.

- Zeer informatief artikel over de ontwikkeling van de landschappen van Oostindie en Terheijl, vanaf 'in den beginne' tot heden, door Eeuwe Dijk, in Noorderbreedte (2001).

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Sinds 2010 wordt in fasen de grote woonwijk (1.100 woningen) Oostindie gebouwd, Z van het Leekster Hoofddiep, op grondgebied van de gemeente Leek. De wijk bestaat uit 3 verschillende buurten: Het Buiten, De Slagen en De Hoven. De twee eerstgenoemde zijn grotendeels gereed, de bouw van laatstgenoemde buurt start eind 2017. De actuele stand van zaken vind je op de gemeentelijke pagina over dit project onder de link.

Door de provincies Drenthe en Groningen is voorgesteld verder te bouwen op het aangrenzende deel in Noordenveld, maar dat lijkt voorlopig niet door te gaan. Daarnaast zijn er plannen voor een nieuwe wegverbinding tussen Roden en Leek die de streek moet doorkruisen. Hoe dan ook is het aanzien van de buurtschap Oostindie en omgeving door alle nieuwbouw de afgelopen jaren ingrijpend veranderd (en - uit cultuurhistorisch en landschappelijk oogpunt bezien - uiteraard niet ten goede).

- Bestemmingsplan wijk Oostindie (2015).

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Sinds 2016 is er op de laatste zaterdag van juni het Midzomerfeest Oostindie, met overdag o.a. een Braderie en foodtrucks, en 's avonds feest met een DJ en/of live band.

Terug naar boven

Links

- Belangenverenigingen: - Wijk- en belangenvereniging BRAVO! is opgericht in 2009 en heeft inmiddels ruim 300 leden. De naam is gekozen omdat daarin alles wordt weergegeven waar de wijkvereniging voor staat: Belangen Recreatie Activiteiten Vereniging Oostindie. BRAVO! is namens de wijk gesprekspartner van de gemeente Leek. Verder organiseert zij door het jaar heen diverse activiteiten, met als doel om de bekendheid en betrokkenheid met elkaar te vergroten.

Vereniging Natuurlijk Oostindie-Terheyl (NOT) heeft als doel het handhaven van de cultuurhistorische waarden en het versterken van de natuurwaarden in en rond deze buurtschappen. Dit streven is actueel geworden sinds 1998, toen vanuit de Regiovisie Groningen-Assen 2030 ingrijpende plannen voor dit gebied werden gepresenteerd. Om op inhoudelijke gronden een discussie te kunnen voeren met de betrokken gemeentelijke en provinciale bestuurders, hebben ze zich naast de historie van het gebied en de huidige status qua natuur- en landschappelijke waarden, verdiept in provinciale en gemeentelijke plannen, onderzoeken en naslagwerken. Daardoor kunnen ze nu in ruime zin met kennis van zaken meepraten en hebben ze inmiddels kunnen constateren dat ze als serieuze gesprekspartner worden beschouwd door de gemeentelijke en provinciale politiek, ambtenaren en andere relevante betrokkenen. De vereniging wordt breed gedragen door de inwoners uit het gebied Oostindie-Terheyl.

Reacties

(2)

Met veel belangstelling heb ik deze site gelezen, ik woon sinds 1975 aan de weg Oostindie.

Ik probeer te achterhalen, via verkoopaktes e.d., wanneer de vervening is geweest, wanneer onze boerderijtjes zijn gebouwd.
Maar ik kom niet verder terug dan het jaar 1915. Suggesties zijn van harte welkom.

Overigens wijs ik op de vereniging NOT (Natuurlijk Oostindie Terheyl) die sinds 1998 bestaat.
In talloze bijeenkomsten en gesprekken met beide gemeenten is bezworen dat overgrote nieuwbouw (dat is gebleken)
en de aanleg van een rondweg ten koste zou gaan van een unieke landelijke omgeving.

Uw opmerking dat Oostindie de komende tijd ingrijpend zal veranderen is eufemistisch.
De oorsprong van dit armoedige veengebied, zijn historie, met het prachtige coulissenlandschap,
wordt opgeofferd aan grotesk modernisme.

Ik zou een reactie wel op prijs stellen eigenlijk.
Met vriendelijke groet.

Wat de geschiedenis van de buurtschap en zijn bebouwing betreft; als íemand daar gegevens van heeft, zou het toch Historische Kring Leek e.o. en/of Gemeentearchief gem. Leek https://www.plaatsengids.nl/leek#geschiedenis moeten zijn, maar daar heeft u al gekeken neem ik aan. Uiteraard hoop ik dat er iemand reageert die u verder kan helpen.

Wat het landschap betreft; iedereen met hart voor het landschap in het algemeen en dit landschap in het bijzonder zal beamen dat de nieuwe wijk op een bepaald ongelukkige plek ligt (ik heb de formulering hierboven ook enigszins aangepast). Anderzijds vergt zoiets jaren voorbereiding, en dan zou je toch mogen verwachten dat alternatieve locaties zijn onderzocht en kennelijk niet / nog minder geschikt zijn bevonden, zeker gezien instanties als een NOT die hierop gehamerd zullen hebben. Als ik op de kaart kijk, zeg ik waarom heeft men gemeend Z van het Leekster Hoofddiep te moeten bouwen, had die grens nou in ere gehouden, de groene buffer tussen Roden en Leek zou je toch moeten koesteren als gemeenten en provincies (ik heb er zelf destijds ook eens rondgetoerd). Of wil 'men' nog altijd een tweelingdorp Leek-Roden a la Etten-Leur (waar ooit plannen voor waren meen ik) aan elkaar laten groeien. Als alternatief is er W van de Tolbertervaart toch zat minder kwetsbare ruimte. Daar had men toch makkelijk die hele wijk kwijt gekund met minder schade aan het landschap. Zou je denken. Maar kennelijk waren er argumenten om het daar niet te willen.

Dank voor uw tip van de NOT. Die was ik nog niet 'tegengekomen'. Ik heb een beschrijving van en link naar de vereniging toegevoegd, zowel op deze pagina als op die van Terheijl.

Met vriendelijke groet,
Frank van den Hoven, hoofdredacteur Plaatsengids.nl

Reactie toevoegen