Nuenen

Plaats
Dorp
Nuenen, Gerwen en Nederwetten
Zuidoost-Brabant Kempen
Noord-Brabant

Nuenen

Terug naar boven

Status

- Nuenen is een dorp in de provincie Noord-Brabant, in de regio Zuidoost-Brabant, en daarbinnen in de streek Kempen, gemeente Nuenen, Gerwen en Nederwetten. Het is de hoofdplaats van de gemeente.

- Omdat de gemeente in 1978 kennelijk geen eigen postcodes heeft aangevraagd voor haar kerkdorpen Eeneind, Gerwen en Nederwetten, liggen deze dorpen sindsdien voor de postadressen ook 'in' Nuenen.

- Onder het dorp vallen ook de buurtschappen Boord, Langlaar (deels), Opwetten en de voormalige buurtschap Vaarle. Onder de dorpen Eeneind, Gerwen en Nederwetten, en daarmee voor de postadressen onder het dorp Nuenen, vallen de buurtschappen Alvershool, 't Coll (grotendeels), Heerendonk, Hooidonk (deels), Hool, Laar, Langlaar (het andere deel van de buurtschap), Nieuwe Dijk, Olen (deels), Rullen, Spekt en Stad van Gerwen (grotendeels). Dat zijn bij elkaar 14 (delen van) buurtschappen.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1840 Nunen.

Terug naar boven

Ligging

Nuenen ligt NO van Eindhoven.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Nuenen 156 huizen met 707 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 8.000 huizen met ca. 19.000 inwoners, dit is exclusief de aantallen voor de dorpen Gerwen, Nederwetten en Eeneind.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Nuenen, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Heemkundekring De Drijehornick.

- Dagboekaantekeningen van toenmalig pastoor Herman Aldenhuijsen over de bevrijding van Nuenen sept.-dec. 1944.

- De week van Dolle Dinsdag sept. 1944 Nuenen.

- Verslag in tekst en beeld van Nuenen anno 1953.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Nuenen heeft 32 rijksmonumenten.

- Nuenen heeft 52 gemeentelijke monumenten.

- De RK Clemenskerk (Park 53), is een ontwerp van K. Weber uit 1871. De driebeukige kruisbasiliek heeft een westtoren van vijf geledingen en een koor met kastenomgang. De Neo-Romaanse/Neo-Gotische stijl is gebaseerd op de overgang van Romaans naar vroeg-Gotiek. Omstreeks 1910 zijn naar ontwerp van Jan Stuyt kapellen en een sacristie aangebouwd. Zo'n 15 jaar later heeft men aan de noordelijke zijde een stookhuis aangebouwd. Omstreeks 1950 is aan de noordelijke zijde van de kerk een poort naar het kerkhof gebouwd.

In het interieur zijn onder meer van belang het zandstenen hoogaltaar (C.Weber, uitvoering J.Oor, 1872), het Maria-altaar en het H.Hartaltaar (C.Weber en J.Oor, 1878), een eikehouten lezenaar (XIXB), een koperen doopvont (1852), twee marmeren communiebanken (J.Custers, 1927), een Mariabeeld (eind XVII), een H.Clemensbeeld en een H.Jozefbeeld (C. Weber en J.Oor, 1878), een Jacobusbeeld uit omstreeks 1900, twee beelden aan de balustrade van het zangkoor (David, vrouwenfiguur, 1881), een Staakmadonna (XIX), een beeldengroep van de H.Familie (Custers, 1929), zeven houten beelden (waarvan alleen H.Quirinusbeeld met oorspronkelijke polychromie), Custers, 1903-'07, kruisbeeld met zilveren corpus op houten balk (XIX), drie ramen in het priesterkoor (H. Drievuldigheid, Olijfhof, Annunciatie, 1895), geschilderde kruiswegstaties (A. Windhausen, Roermond, tot 1907).

De kerk is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als bijzondere uitdrukking van het katholicisme in het zuiden. Het gebouw heeft architectuurhistorisch belang door de stijl en de detaillering, met name de min of meer romanogotische detaillering en is van belang als voorbeeld van de overgangsfase van Neo-Gotiek naar Neo-Romaans in het oeuvre van architect Weber. Het heeft ensemblewaarden vanwege de bijzondere situering, verbonden met de ontwikkeling/uitbreiding van Nuenen en vanwege de samenhang met de overige bebouwing aan het Park. - Beschrijving orgel Clemenskerk.

- Beschrijving orgel PK De Regenboog.

- Beschrijving orgel Van Goghkerkje.

- Molen De Roosdonck (Gerwenseweg 2) is een ronde stenen bovenkruier. Deze beltmolen was en is in gebruik als korenmolen. De molen is gebouwd in 1884. Oorspronkelijk zou het een stellingmolen worden, maar tijdens de bouw in 1883 stortte een deel van de romp in, waarbij een dode viel. Daarna zijn de plannen gewijzigd en is de huidige beltmolen ontstaan. Deze beltmolen is smaller dan gebruikelijk omdat na het eerdergenoemde ongeluk het geld nagenoeg op was en snel een nieuwe molen opgebouwd moest worden, waarbij door minder stenen te gebruiken, kostenbesparend te werk is gegaan. Van 1887 tot 1930 is de molen ook als oliemolen gebruikt. In 1959 stopte de productie en verviel de molen. In 1970 kocht de gemeente de molen en er volgden restauraties in 1972, 1984 en 1996. In de jaren negentig wordt de molen weer particulier bezit. Stichting Vrienden van de Roosdonck staat garant voor de onderhoudskosten. Vanuit landschappelijk oogpunt is de molen zeer fraai gelegen, ten noorden van de bebouwde kom. Molen De Roosdonck is zeven maal getekend door Vincent van Gogh. In Nanjing (China) is in 2011 een kopie van de Roosdonck gebouwd in het 'Van Gogh Vriendschapspark'.

- In Van Gogh Village kun je lopen in de voetsporen van Vincent van Gogh. Dat kunnen we in Nuenen gerust letterlijk nemen. Het unieke is dat we de verhalen over Van Gogh, de brieven van hem en zijn schilderijen op één en dezelfde plaats kunnen tonen en laten ervaren. In het museum Vincentre horen we de verhalen over hem en lezen we zijn verhalen over Nuenen, toen hij hier van 1883 tot 1885 woonde en werkte. We leren hem kennen als mens en we zien zijn ontwikkeling tot wereldberoemd kunstschilder. Vervolgens gaan we naar buiten, waar maar liefst 22 locaties aan Van Gogh herinneren; 14 daarvan zijn locaties, die door hem zijn geschilderd of geschetst. De overige objecten zijn standbeelden of gebouwen met een bijzondere betekenis. Op vele plekken in het dorp wordt Van Gogh dus zichtbaar gemaakt. Maar het moet niet doorschieten, "het moet geen Volendam worden", aldus Van Gogh-kenner en oprichter van het Vincentre Ton de Brouwer in ED, 8-4-2019, in reactie op gemeentelijke plannen met Van Gogh in de openbare ruimte.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- The Events Bakery is de ideale locatie voor je groepsuitje: bedrijfsuitje, clubuitje, vrijgezellenfeest of familiefeest. Wat kun je er doen? Paintball, Airsoft, Handboogschieten, Slipcursus, Quadrijden, 4x4 Rijden, Ongevallensimulator, Klimpark, Teambuilding Games, Solexrijden, Segwayrijden en Shooting Games. Er zijn locaties in Rotterdam, Moordrecht, Ewijk, Ermelo en Nuenen.

- Speeltuin De Kievit.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Nuenen (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Dialect: - Het Nuenens. - Impasse in het dialect van Nuenen.

- Zorg: - Zorgboerderij De Krakenburg.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Nuenen alg. en - idem RK H. Clemens.

Reactie toevoegen