Netersel

Plaats
Dorp
Bladel
Zuidoost-Brabant Kempen
Noord-Brabant

netersel groeten uit 1969 [640x480].jpg

Netersel, Groeten uit, 1969

Netersel, Groeten uit, 1969

Netersel

Terug naar boven

Status

- Netersel is een dorp in de provincie Noord-Brabant, in de regio Zuidoost-Brabant, en daarbinnen in de streek Kempen, gemeente Bladel. T/m 1996 gemeente Bladel en Netersel.

- Netersel is een van de 'Acht Zaligheden'.

Terug naar boven

Naam

In het Brabants
Nittersel.

Oudere vermeldingen
1219 Netrusel, 1295 en 1340 Neters, 1403 Netersel, 1542 Netersle, 1773 Neterzel, 1865 Netersel.

Naamsverklaring
Samenstelling van sele = zaal 'uit één ruimte bestaande woning' en een onduidelijk eerste deel. Misschien het Germaanse netru*- 'netel', vergelijk het Nieuwijslandse natra 'brandnetel'.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

Netersel ligt N van Bladel. Het dorpsgebied grenst in het O aan de Groote Beerze.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Netersel 47 huizen met 253 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 350 huizen met ca. 900 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Het Dorpsontwikkelingsplan Netersel uit 2011 is helaas niet meer op het internet te vinden, maar uit de agenda van de Dorpsraadvergadering d.d. 29-1-2018 begrijpen wij dat het de intentie is om medio 2018 een geactualiseerd Dorpsontwikkelingsplan te doen verschijnen.

- Woningstichting De Zaligheden heeft in 2015 de conclusie getrokken dat Netersel te klein is voor zorgwoningen, wat een wens was vanuit het dorp. Het is de ervaring van de woningstichting dat zorgbehoevenden in het dorp op het gebied van andere voorzieningen te weinig om zich heen hebben om daar te blijven wonen. De bestaande bejaardenwoningen blijven, maar er komt geen nieuwbouw van zorgwoningen. Omdat wij het met de woningstichting niet terecht vinden als de 'Zwarte Piet' bij hen komt te liggen, omdat meer factoren hier een rol bij spelen, plaatsen wij onderaan deze pagina een reactie van de woningstichting ter nuancering van dit verhaal.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Netersel heeft 5 rijksmonumenten.

- Netersel heeft 7 gemeentelijke monumenten.

- De Mariakapellen in Netersel betreffen een veldkapel Maria Rosa Mystica op de hoek De Hoeve en Beemke, en een kapel uit 1947 op de kruising Carolus Simplexplein en Fons van der Heijdenstraat, ter nagedachtenis aan verzetsstrijder Fons van der Heijden (1896-1944), die in het zicht van de bevrijding in de buurt van deze latere kapel door de nazi's is gefusilleerd.

- De huidige HH Antonius en Brigidakerk dateert uit 1950. De eerste kerk in Netersel verrijst in de 14e eeuw. In 1932 komt daar een opvolger voor. Die kerk wordt6 bij de bevrijdingsgevechten in 1944 zo zwaar beschadigd dat hij niet meer te herstellen is. Daarom komt er vooralsnog een noodkerk in een school, later in een houten barak. In 1950 komt de huidige kerk gereed. Sinds de bouw van de 2e kerk in 1932 is er gedurende enkele decennia sprake geweest van bedevaarten en processies in Netersel.

- Monument voor Geallieerde Vliegers op de Neterselse Heide.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Midwintercross (hardlopen, op een zondag in januari) over de afstanden 0,8, 1,5, 4,5 en 9 km.

- Carnaval. - Carnavalsvereniging De Buntstèkers. - J.V. De Tapkratjes. - J.V. De Barbiertjes. - J.V. De Fistváérekes. - Menus Carnabal is het 'after carnavalsfeest' op de 2e zaterdag na carnaval, georganiseerd door J.V. de Tapkratjes. - Filmpje carnavalsoptocht Netersel 2015.

- NeterPop (op een vrijdag in april).

- De Hel van Netersel (wielrennen voor de jeugd, op een zondag in mei) geldt als een zeer moeilijke wedstrijd omdat een groot gedeelte van het parcours over de Brabantse kasseien gaat. De wedstrijd wordt daarom ook wel getypeerd als 'het Parijs-Roubaix van Brabant voor de jeugd'.

- Tijdens de Kermis (juni) organiseert TC Netersel een dikke banden race en een wedstrijd voor niet licentiehouders, 'Presto Pedale'. Deze wordt traditioneel gereden op de maandagavond na de eerste zondag van juni.

- De Zomermarkt Netersel (op een zondag begin augustus) met diverse live optredens, telt meer dan 100 kramen. Een deel van de markt is ingeruimd voor ‘rommel’ en curiosa. De week voor de Zomermarkt gaat carnavalsvereniging De Buntstèkers in het hele dorp spullen ophalen. De mooiste items worden er op voorhand uitgehaald en per opbod verkocht op de veiling.

- De 1e editie van de Nitterselse Kwis in september 2017 was een zodanig groot succes dat het een jaarlijks evenement is geworden.

- Op de 3e zondag van november organiseert de lokale wielersportvereniging (waarvoor zie het kopje Links) jaarlijks een MTB Veldtoertocht door de prachtige bossen rond Netersel.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Knooppuntenkaart t.b.v. ommetjes in en rond Netersel.

- N van het dorp ligt de Neterselse Heide.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoreportage van Netersel door Kees Wittenbols uit Breda.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Netersel (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Belangenvereniging: - Aangezien wij op het internet niets actueels kunnen vinden over de Dorpsraad Netersel (en ook geen eigen website of -pagina op een andere site), vrezen wij dat de vrees die in het artikel onder de link wordt uitgesproken, namelijk dat anno 2018 opheffing van de Dorpsraad dreigt, waarheid is geworden. Mocht dat niet zo blijken te zijn, dan vernemen wij dat graag.

- Dorpshuis: - Gemeenschapshuis De Poel in Netersel is een multifunctionele accommodatie (MFA) met de volgende faciliteiten: grote zaal met podium / sportzaal; grote vergaderruimte op te splitsen in twee kleinere ruimten; huiskamer met biljart en bar; kelder met (beperkte) opslag voor verenigingen; audiovisuele apparatuur (basis geluidsinstallatie, microfoon en beamer met projectiescherm).

- Onderwijs: - De Lambertusschool in Netersel is een 'Vreedzame School'. De Vreedzame School is een aanpak voor sociaal-emotionele ontwikkeling en burgerschapsvorming, waarbij de klas en de school beschouwd wordt als een leefgemeenschap. Kinderen worden gezien en gehoord. Ze krijgen een stem en leren een democratisch burger te zijn. Openstaan voor verschillen en deze kunnen overbruggen, conflicten op een goede manier oplossen, een bijdrage leveren aan het algemeen belang en actief verantwoordelijk zijn voor de gemeenschap staan hierbij centraal. Kinderen ervaren dat ze ertoe doen. De lessen vormen de basis om het gezonde gedrag aan te leren. Daar blijft het echter niet bij. Het zal het uitgangspunt worden van waaruit het handelen tussen leerlingen, leerkrachten en ouders verder wordt uitgebreid. Dit geldt voor alle interacties op school, zowel in de klas, op het schoolplein als tussen volwassenen onderling.

De Vreedzame School streeft er naar om kinderen te leren: op een positieve en zorgzame manier met elkaar om te gaan; op een democratische manier met elkaar beslissingen te nemen; constructief conflicten op te lossen; verantwoordelijkheid te nemen voor elkaar en voor de gemeenschap; open te staan voor verschillen tussen mensen.

- Muziek: - "De geschiedenis van Drumfanfare Sint Brigida in Netersel begint in 1968. Het korps is voortgekomen uit het plaatselijke gilde dat ook de naam Sint Brigida draagt. Het gilde was begonnen met een groep tamboers. Maar die groep ging in ledental het gilde bijna overheersen en de tamboers kregen ook andere aspiraties; ze wilden niet alleen naar gildefeesten, maar ook mee gaan doen aan slagwerkwedstrijden. Vandaar het ontstaan van Drumband Sint Brigida. In 1972 wist de drumband het Brabants Kampioenschap te behalen. In 1976 werd besloten om ook blaasinstrumenten aan te schaffen. Het ledental van het korps breidde toen fors uit en begin jaren tachtig zat het rond de 55 musicerende leden.

Vanaf begin jaren tachtig ging Sint Brigida zich toeleggen op showwedstrijden. In tien jaar tijd klom Sint Brigida op van de derde divisie sectie show naar de kampioensklasse. In 1983 werd het uniform gewijzigd in een chique zwart-wit kostuum met hoge hoed. Daarmee werd Sint Brigida overal een opvallende verschijning. Midden jaren negentig begon Sint Brigida zich meer toe te leggen op concertwerken. En dat resulteerde onmiddellijk ook in een groot succes. In 1998 en 2003 mocht het korps deelnemen aan het topconcours van de KNFM in Veenendaal. Sint Brigida kon daar tot twee keer toe de landstitel mee naar huis nemen. Andere soorten concerten waren bijv. kerstconcerten, een filmconcert en een promconcert. Deze activiteiten konden altijd op veel waardering rekenen.

En dan 2014... In dat jaar heeft zich een grote metamorfose volbracht. Na hard werken door de leden en het bestuur heeft Drumfanfare Sint Brigida zich 'omgepopt' tot een eigentijds orkest. Omdat tijden veranderen, mensen veranderen, behoeften veranderen. PUUR Poporkest is hierop het antwoord, met een volledig nieuwe huisstijl, een nieuw repertoire, een nieuwe outfit en last but not least: een nieuwe dirigent. PUUR, omdat dit woord kracht uitstraalt, fris klinkt, en aangeeft waarvoor iemand muziek maakt. Puur liefde, puur kunst, pure passie." Aldus een samenvatting van de geschiedenis van de vereniging, van de geschiedenispagina van haar website.

- Sport: - TC Netersel is een recreatieve wielersportvereniging. Het doel is om eenieder op zijn/haar niveau de wielersport te laten beoefenen. Belangrijk hierbij is het sociale aspect en de gezelligheid. De vereniging is zowel actief op de weg met de racefiets als in de bossen met de mountainbike. - (Dames) Korfbalvereniging NeCa is er, zoals de naam als suggereert, voor de dorpen Netersel en Casteren.

- Voor de pétanquers (boulers) in De Kempen en verre omstreken is De Soepele Pols (DSP) in Netersel een begrip. De vereniging is opgericht in 1978 (en heeft dus in 2018 het 40-jarig jubileum gevierd). Sindsdien wordt bij DSP het pétanquespel in verenigingsverband in een ontspannen sfeer, maar ook fanatiek beoefend. De grondlegger van het pétanquespel in Netersel is John van Maren. Hij was degene die - eerst als liefhebberij en als een fervent Frankrijk-liefhebber - met vrienden achter in zijn tuin met pétanquen was begonnen. Al snel had hij ook anderen 'besmet' met het pétanque-virus. Kort hierna ging men pétanquen op de parkeerplaats bij Café Hooijen. Aan de tapkast bij Sjef en Jo Hooijen werd een plan bedacht om een heuse pétanquebaan te maken en al de daaropvolgende dag werd met kruiwagen, schop en niet te vergeten met heel veel enthousiasme, de eerste pétanquebaan naast het café aangelegd.

Door het steeds toenemende aantal liefhebbers werd al snel de verharde parkeerplaats bij het café omgevormd tot een waar bouleplein, met meerdere banen. Om ook in de wintermaanden te kunnen spelen, werd daarna een stal bij het woonhuis van John van Maren met vereende krachten omgebouwd tot een heuse boulodrôme (= een overdekte plaats waar pétanque gespeeld kan worden). Met de verwarming van een potkacheltje en natuurlijk op zijn tijd een drankje en een hapje, werd daar op veel avonden tot in de late uurtjes gespeeld.

In de jaren negentig werd het toch onderhand tijd voor een professionelere binnen- en buitenaccommodatie. Met veel zelfwerkzaamheid van de eigen leden is op Sportpark De Groesbocht in Netersel een mooie boulodrôme gerealiseerd met 6 binnenbanen, 20 buitenbanen en een clubgebouw. Steeds meer verenigingen, maar ook andere groepen en families weten de weg naar het boulodrôme te vinden, om een gezellige (familie)dag te beleven. De vereniging vervult daarmee een belangrijke sociale functie voor het dorp Netersel, voor de gemeente Bladel en voor de regio Kempen.

- Welzijn: - Buurthulp Netersel brengt vraag en aanbod uit het dorp bij elkaar. Elke 1e woensdag van de maand van 14.30-15.30 uur staat de koffie voor je klaar in De Poel. Ook te bereiken op werkdagen van 13.00-17.00 uur via 06-53473972 of [email protected]. Om welke thema's het zoal kan gaan, kun je lezen onder deze link.

Reacties

(1)

Namens dhr. Werner Timmermans, Woningstichting De Zaligheden, 2-9-2015:
"Ter nuancering m.b.t. de zorgwoningen. Woningstichting de Zaligheden (WSZ) heeft het afgelopen decennium op veel plaatsen in de Kempen zorgwoningen/servicewoningen gebouwd. Dit zijn woningen waarin vanuit bouwkundig oogpunt geen belemmeringen zijn voor het verlenen van zorg (gelijkvloers, rolstoeltoegankelijk, etc.). Maar een woningcorporatie is geen zorgleverancier! Zij verhuurt slechts een woning (de stenen). Om het een volwaardige zorgwoning te laten zijn moet ook aan veel andere eisen worden voldaan die buiten de macht van een woningstichting liggen (er moet (betaalbare) zorg geleverd kunnen worden, aan welzijnszaken moet worden gedacht, etc.). Anders is de woning in feite niet meer dan een gewone seniorenwoning of een woning voor een andere doelgroep. Slechts in enkele plaatsen in de Kempen zijn deze woningen die WSZ heeft gebouwd volwaardig te zien als zorgwoning. Meestal in de grote plaatsen waar ook een zorgpartij is gevestigd of in een dorp als Hoogeloon met haar succesvolle zorgcoöperatie.

Ondanks alle goede bedoelingen blijkt het in de kleine kernen een moeilijk verhaal te zijn. Bijvoorbeeld in Casteren levert WSZ binnenkort 3 zorgwoningen/servicewoningen op. Ondanks alle enquêtes, onderzoeken, wensen vanuit het dorp, etc. blijkt het in de praktijk als het puntje bij paaltje komt zeer moeilijk om de woningen verhuurd te krijgen. Uiteindelijk is er slechts één echtpaar uit het dorp dat tot de primaire doelgroep behoort geïnteresseerd. Om leegstand te voorkomen moet WSZ alle zeilen bij zetten en op zoek gaan naar andere geïnteresseerden niet behorend tot de doelgroep en ook uit andere gemeenten. Ook in andere kleine kernen doet dit zich keer op keer voor ondanks alle initiatieven van dorpsraden, leefbaarheidsclubs, woningstichting, en andere partijen. Uiteindelijk staan de woningen niet leeg, want er is altijd wel een doelgroep te vinden die het wil huren, maar vaak is dat niet de doelgroep die het dorp en WSZ voor ogen had. Er is met andere woorden vaak een verschil tussen wens en realiteit.

En op zich is dat niet raar; hoe graag iemand ook oud wil worden in zijn dorp waaraan hij/zij verknocht is, wat als de gezondheid echt hard achteruit gaat? Wat als er echt 24-uur per dag zorg nodig is? Als de familie het niet meer alleen aan kan? Veel personen kiezen er dan toch voor om te verhuizen naar een plaats waar een zorginstantie zit, waar meer voorzieningen zijn. Natuurlijk zijn er altijd personen die kost wat kost in de eigen woonplaats willen blijven. Maar hoeveel zijn dit er? En zijn dat er voldoende om er als dorp een netwerk om heen te bouwen met zorg- en welzijnsdiensten? Zijn er genoeg mantelzorgers bijvoorbeeld? En is de zorg wel te betalen voor die paar personen? Al met al veel moeilijke vragen. Maar wel relevante vragen waar een woningcorporatie, een gemeente, zorginstelling, een dorpsraad, inwoners zelf, zich mee bezig moeten houden. Het is dus niet gezegd dat WSZ niets wil, maar dat de praktijk erg lastig is en niet alleen afhangt van wat de woningstichting wil en kan. En tot slot dient ook te worden opgemerkt dat wat vandaag niet is, morgen kan veranderen. Alleen moet het probleem dan wel integraal vanuit verschillende oogpunten worden bekeken. Werner Timmermans, Woningstichting de Zaligheden"

Reactie toevoegen