Moddergat

Plaats
Dorp
Dongeradeel
Fryslân

moddergat_collage.jpg

Moddergat, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Moddergat, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

moddergat panorama 1960 [640x480].jpg

Moddergat panorama 1960

Moddergat panorama 1960

Moddergat (2).JPG

In Moddergat

In Moddergat

Moddergat.JPG

Moddergat

Moddergat

Moddergat (3).JPG

Moddergat gezien vanaf de Waddenzeedijk

Moddergat gezien vanaf de Waddenzeedijk

Moddergat

Terug naar boven

Status

- Moddergat is een dorp in de provincie Fryslân, gemeente Dongeradeel. T/m 1983 gemeente Westdongeradeel. De grens tussen de gemeenten Oostdongeradeel en Westdongeradeel liep hier tussen dit dorp en het naastgelegen en eraan vastgegroeide dorp Paesens, dat onder Oostdongeradeel viel.

Deze dorpen werken op veel gebieden samen en hebben veel gemeenschappelijke voorzieningen en instellingen. Ze worden dan ook al sinds lange tijd als tweelingdorp Paesens-Moddergat beschouwd. Maar formeel (d.w.z. voor de postadressen, plaatsnaamborden e.d.) zijn het nog altijd aparte dorpen.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Moddergat ligt aan de Waddenzee en ligt verder ZO van het eiland Ameland, ZW van het eiland Schiermonnikoog, NW van de dorpen Paesens, Anjum en Oostmahorn en het Nationale Park Lauwersmeer, NNW van de dorpen Lioessens en Morra, NO van het dorp Oosternijkerk, ONO van het dorp Nes, O van het dorp Wierum en W van het dorp Lauwersoog.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Moddergat 75 huizen met 586 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 90 huizen met ca. 220 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- In 2017 is de Seewei heringericht. Er zijn o.a. nieuwe lantaarnpalen geplaatst, die beter bij het totaalbeeld van Moddergat passen. De lantaarnpalen zijn bekostigd uit de publieke subsidiepot van de Dorps Ontwikkelings Maatschappij (D.O.M.).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Moddergat heeft 17 rijksmonumenten.

- Openluchtmuseum 't Fiskershúske bestaat uit 4 gerestaureerde vissershuizen en een expositieruimte voor wisselende tentoonstellingen. Het oudste huisje is uit 1794 en geeft een beeld van de inrichting van een vissershuis langs de waddenkust rond 1850. In de grotendeels betegelde voorkamer leefde het vissersgezin. De achterkamer diende als werkruimte: hier is de vrouw des huizes bezig vishaken te voorzien van de door haar opgegraven wadpieren. In 'Klaske's Húske' zijn de kamers ingericht in de stijl van de vroege 20e eeuw. In huisje De Aek vind je de permanente expositie 'Vissers van Wad en Gat', met aandacht voor scheepsmodellen, vissersgereedschap, het reddingswezen en herinneringen aan de scheepsramp van Moddergat.

- Tegenover het museum op de zeedijk staat het monument ter nagedachtenis aan de 83 vissers die in 1883 om het leven kwamen bij een stormramp. De ramp was de zwaarste slag die het dorp heeft getroffen. In vrijwel elk huishouden vielen een of meer slachtoffers te betreuren en eigenlijk is Paesens-Moddergat deze tragedie nooit geheel te boven gekomen.

Terug naar boven

Evenementen en activititeiten

- Anke Bijlsma stelt als programmeur van Garnalefabryk Moddergat een agenda samen, waarin ze in samenwerking met o.a. de hierna genoemde partijen, activiteiten aanbiedt die leiden tot mooie en waardevolle ontmoetingen met altijd een van de kernwaarden van het programma; cultuur, historie, natuur en/of lokale gemeenschap. De locatie wordt daarnaast verhuurd voor vergaderingen, feestjes en besloten bijeenkomsten. Stichting Musea Noardeast Fryslân, eigenaar van de locatie, werkt in dit kader samen met it Fryske Gea, Programma Rijke Waddenzee, Dorpsbelang Paesens-Moddergat, Terpencentrum RUG, De Wikel, Gastengilde, v.o.f. Grut Winia, de gemeente Dongeradeel en Sense of Place.

Terug naar boven

Beeld

- Het dorp Moddergat aan de Waddenzee verandert. De familie Zwart kijkt toe hoe het dorp waar zij opgroeiden aan authenticiteit moet inboeten door de vele nieuwkomers, de import, die hun eigen leefgewoonten met zich meebrengen. Aldus een documentaire van Jaap van 't Kruis en Joost Gulien, als afstudeerfilm aan de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht (HKU) 2003. Lengte: 32 minuten.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Moddergat (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Moddergat en buurdorp Paesens.

- Belangenvereniging: - Dorpsbelangen Paesens - Moddergat onderhoudt contacten met gemeente en provincie, en ook met organisaties als ’t Fryske Gea, de NAM, Doarpswurk, Stichting Welzijn ’t Bolwurk, Woningstichting Thús Wonen en de DOM, met als doel de belangen van de dorpen te behartigen. Ze onderhouden ook contacten met de dorpsbelangen van andere dorpen onder het motto “Samen bereiken we meer dan alleen”. Onderwerpen waar Dorpsbelangen zich mee bezig houdt; verkeersveiligheid, groenvoorziening, verfraaiïng van het dorpsbeeld, verkrotting van panden. Verder in samenwerking met inwoners en commissies culturele activiteiten, sportactiviteiten en feesten organiseren.

- Fauna: - Vogelkustasiel De Fûgelpits in Moddergat (Mokselbankwei 1) is in 1978 opgericht door het echtpaar Sikke en Fetsje Visser. Samen hebben ze 9 kinderen, die ook allemaal meehielpen om de gewonde en zieke vogels zo goed mogelijk te helpen. Door de ligging van het vogelopvangcentrum werd al snel duidelijk dat olieslachtoffers het specialisme zou worden. Dat olievogels behandelen zoveel studie kostte voor er een goede behandeling kwam hadden ze zich aanvankelijk niet gerealiseerd. Als de veren schoon zijn kan de vogel toch weer zwemmen? Helaas zo makkelijk is het niet. De ingewanden moeten ook olievrij worden gemaakt met medicijnen.

Uiteindelijk hebben jaren studie erin geresulteerd dat tegenwoordig 80% van de olieslachtoffers het overleeft. Het hangt nu van de oliesoort af of een vogel goed is te behandelen. Niet de mate van vervuiling. De meest vuile vogels zijn inwendig in goede conditie. Vogels met een klein beetje olie hebben inwendig vaak juist veel meer schade. Naast vogelopvang is De Fûgelpits ook opvang voor reeën, haasjes, egels, vleermuizen, wilde konijntjes e.d.

Reactie toevoegen