Mariënheem

Plaats
Dorp
Raalte
Salland
Overijssel

marienheem_plaatsnaambord_kopie.jpg

Mariënheem is een dorp in de provincie Overijssel, in de streek Salland, gemeente Raalte.

Mariënheem is een dorp in de provincie Overijssel, in de streek Salland, gemeente Raalte.

Mariënheem

Terug naar boven

Status

- Mariënheem is een dorp in de provincie Overijssel, in de streek Salland, gemeente Raalte.

- Onder het dorp Mariënheem vallen ook de buurtschappen Boetele en Raams (deels).

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
Het dorp Mariënheem is gesticht in de buurtschap Assendorp en werd aanvankelijk ook zo genoemd.

Naamsverklaring
De plaatsnaam is afgeleid van het in de 19e eeuw in gebruik zijnde heemkerkhof aan de Assendorperweg. Hier bevond zich ook een oude schuurkerk.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Mariënheem ligt O van de dorpen Raalte, Boerhaar en Wijhe, ZO van de dorpen Heino en Lierderholthuis, ZZW van het dorp Lemelerveld, ZW van de dorpen Luttenberg en Lemele, WZW van het dorp Hellendoorn, WNW van het dorp Nijverdal, NW van het dorp Haarle, NNW van het dorp Nieuw-Heeten, N van het dorp Okkenbroek, NNO van het dorp Heeten, NO van het dorp Wesepe en ONO van het dorp Broekland.

Terug naar boven

Statistische gegevens

Het dorp Mariënheem heeft ca. 600 huizen met ca. 1.500 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In 1937 ontstaat het dorp Mariënheem. Ondanks aanvankelijke protesten tegen de komst van eerst een school en later de kerk en parochie waaraan het dorp zijn bestaan dankt - met name de omliggende parochies zijn 'not amused' dat er stukken van hun grondgebied worden afgeknabbeld - weet de kern zich te ontwikkelen tot een hechte gemeenschap. Inmiddels al ca. 80 jaar trekken de inwoners samen op en zijn ze continu in de weer om de leefbaarheid van het dorp te verbeteren.

Dankzij het grote saamhorigheidsgevoel weet men in Mariënheem de soms moeilijke en veranderende omstandigheden, zoals het nijpende woningtekort en het verdwijnen van lokale voorzieningen, het hoofd het te bieden. En meer dan dat. Door de aanhoudende inzet van de inwoners worden nieuwe ontmoetingsplaatsen gecreëerd, ruimere sport- en recreatievoorzieningen gebouwd, en heeft het dorp een rijk verenigingsleven.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van dit dorp, kun je terecht bij de volgende instantie en literatuur:

- Dorpsarchief Mariënheem het Omnihuus.

- In 2012 is het boek 'Het dorp dat er niet had moeten komen: Mariënheem, 75 jaar een bloeiende gemeenschap' verschenen. (uitg. IJsselacademie). Niet de aanvankelijk beoogde 240 pagina’s maar bijna 400 pagina’s dik is het boek uiteindelijk geworden, vol met foto’s, anekdotes, weetjes en (achtergrond)informatie over ontstaan en ontwikkeling van dit dorp en haar dorpsgemeenschap. Het boek doet gedetailleerd verslag van de ontwikkelingen die het dorp in de loop der decennia heeft doorgemaakt; de veranderende rol van kerk en pastoor, het toenemende zelfbewustzijn ten aanzien van de gemeente Raalte, de rol van Plaatselijk Belang Mariënheem en van de vele verenigingen.

Mede door de vele citaten schetst de publicatie vooral ook een beeld van de Mariënhemers zelf, die in het verleden de wil hadden en ook in het heden nog altijd de wil hebben om samen te bouwen aan een goede toekomst voor hun dorp. Het boek is, in nauwe samenwerking met de leden van het Omnihuus, geschreven door historicus drs. Th. M. van Mierlo. Het is inmiddels uitverkocht.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- "Plaatselijk Belang is zeer actief geweest en heeft bijgedragen aan de oplossing met het bajonetkruispunt in de N35. Ook kwam tijdens bijeenkomsten aan de orde dat men de snelheid op het nieuwe kruispunt graag verlaagd zag. De vraag werd ook gesteld of er veilige oversteekmogelijkheden voor fietsers konden komen. Een ander punt dat is ingebracht, is aandacht voor automobilisten die op de parallelweg de basisschool naderen. Dit is in het ontwerp verwerkt. Dit alles heeft geleid tot de volgende maatregelen: de nieuwe parallelweg ten noorden van de N35 moet gevaarlijke situaties voorkomen, omdat auto’s via de in- en uitritten niet meer de N35 oversteken; een nieuw (bajonet)kruispunt wordt aangelegd ten westen van de kom van Mariënheem;

het opheffen van een aantal in-/uitritten; de aansluiting van de Schoonhetenseweg op de N35 wordt opgeheven. Het blijft mogelijk om via de Schoonhetenseweg de parallelweg op te rijden; bij het nieuwe kruispunt gaat de snelheid van 80 naar 50 km per uur. Linda Kwakkel, verkeersadviseur RWS over Mariënheem-West en -Oost: "Bij een aantal punten steken veel mensen over. De kruispunten liggen aan het begin en aan het eind van de bebouwing. Je ziet het dorp al voor je liggen. Het is logisch om op deze punten de snelheid te verlagen, zodat het verkeer al 50 km/uur rijdt voordat ze het dorp binnen rijden." " (bron: projectsite N35 Wijthmen-Nijverdal)

- Dorpsplan Mariënheem (2013).

Terug naar boven

Agrarisch

- "De afgelopen week puilde de mailbox uit. De krant stond vol en de televisie spendeerde er menig uitzending aan. Varkensbaron Straathof deed weer eens van zich spreken. Nu niet zelf, maar zijn stallen in het Gelderse Erichem. Die brandden af; 20.000 varkens verbrandden levendig in stallen die bedekt waren met asbestdaken. Niet alleen de stallen, maar ook de maatschappelijke discussie stond in lichterlaaie*. Met een belangrijk lokaal tintje. Immers: deze Straathof wil, zoals bekend, ook in Mariënheem ruim 11.000 varkens gaan houden. Hij maakt daarbij gebruik van de (bestemmingsplantechnische) mogelijkheden van een bestaande stal aan de Nijverdalseweg.
* Voor nadere informatie daarover zie de link onder Erichem, red. Voor de 'prestaties' van de heer Straathof zie ook hier.

Het aanvankelijk ongemakkelijk gevoel heeft inmiddels plaatsgemaakt voor een overtuigend: nee, ik wil dit niet. Ik ben er wel klaar mee. Het ongemakkelijke gevoel bestond uit het dilemma dat je mensen nooit levenslang moet beoordelen en veroordelen op feiten uit het verleden. Als mensen met plannen komen moet je deze toetsen op feitelijke argumenten en niet enkel vanuit emotie. De feiten zijn dat Straathof de stallen in Mariënheem zodanig ging verbouwen dat de uitstoot aan stikstof en ammoniak minder zou zijn dan in de oude situatie. Verder zou hij binnen de kaders van het bestemmingsplan blijven. Kaders die zijn vastgesteld juist om onze eigen boeren ontwikkelkansen te bieden. Zo zat ik er aanvankelijk in. Maar niet meer. De brand in Erichem en vooral de reactie van Straathof (niet dus) maken dat ik er klaar mee ben. Hij had ná die brand voor de camera’s moeten gaan staan om te laten zien dat hij (áls hij dat was) kapot is vanwege dit drama. Maar hij was er niet: hij liet een bedrijfsleider het woord doen.

EenVandaag maakte een reportage en nodigde hem uit om te reageren. Maar hij dééd het niet. Een woordvoerder(!) meldde dat Straathof onderweg was naar een ander bedrijf van hem in Hongarije... Fout Straathof! Als je écht geleerd hebt van fouten uit het verleden, en écht ballen hebt en écht kapot bent van het dierenleed in Erichem, dan was dít de kans om dat te laten zien. Maar je deed het niet. En kunnen we je nu uit Mariënheem weren? Wat mij betreft trekken we alles uit de kast om dat voor elkaar te krijgen. En ik doe een dringend beroep op het college, en alle partijen in de raad, om dat óók te doen. Niet alleen omdat we straks allemaal moeten meebetalen aan de torenhoge kosten van toezicht en handhaving. Maar omdat we het aan de inwoners van Mariënheem verplicht zijn om te zorgen voor een veilige omgeving waar ze ook nog eens trots op kunnen zijn. En omdat we het aan onze eigen boeren verplicht zijn om een streep te trekken, bij iemand die keer op keer weigert om zélf die streep te trekken.

Vandaar de oproep aan de heer Straathof: “Doe Mariënheem, doe Salland een plezier en blijf hier weg. Doe het uit respect voor de boeren in Salland die enorm veel tijd, geld en energie investeren in dierwelzijn. Het zijn boeren die open staan voor innovaties op het gebied van milieu. Boeren die actief de dialoog aangaan tussen de traditionele en biologische werkwijzen. En doe het voor de buren en inwoners van Mariënheem. Zij zijn trots op hun dorp en willen dat graag zo houden. En mocht je tegenwerpen dat jij wel degelijk een aardige goedwillende ondernemer bent die van dieren houdt, dan zeg ik: laat dat dan zien. Met daden. Door weg te blijven. Door een ander vak te kiezen." Ik ben er wel klaar mee. En ga kijken of en hoe we je kunnen stoppen. Ben Nijboer, BurgerBelangen Raalte, 12-8-2017." Het verzet van burgers en een deel van de politici heeft niet mogen baten: de Raad van State oordeelde dat de vergunning terecht is afgegeven. - Zie ook de artikelen onder deze links.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Mariënheem heeft 3 rijksmonumenten.

- Mariënheem heeft 2 gemeentelijke monumenten.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Carnaval. - Carnavalsvereniging CV Assendorper Zotten.

- "Het Midzomerfeest in Mariënheem (gedurende 3 dagen in juni) is ooit begonnen als klein kermisje in het dorp, en is inmiddels uitgegroeid tot een tentfeest voor jong en ouder met regionaal aanzien. Ruim 100 vrijwilligers zetten zich ieder jaar weer in om er een topfeest van te maken. Elk jaar is het even zwoegen, passen en meten, maar uiteindelijk is het altijd weer een succes! Het feestterrein is naast de tennisbaan en de voetbalvelden, en heeft een centrale ligging ten opzichte van Raalte, Nijverdal, Haarle, Heeten en Nieuw-Heeten. Op de muziekavonden, en dan met name op de zaterdagavond, wordt het feest dan ook bezocht door mensen uit de hele regio en zelfs ver daarbuiten."

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- In april 2013 zijn de toen gereed gekomen Ommetjes door en rond Mariënheem feestelijk geopend door de burgemeester van de gemeente Raalte. Tegelijkertijd is ook een nieuw heerlijk koekje, het Mariënheems Keitje, gepresenteerd door de medewerkers van De Parabool. De Ommetjes, die alle starten vanaf de Gasterij, zijn gerealiseerd door de werkgroep Wandelpaden van Plaatselijk Belang Mariënheem in het kader van het project ‘Ommetjes Salland’, en mogelijk gemaakt door de medewerkerking van vele grondeigenaren.

Hoewel er in de omgeving sporen gevonden zijn van bewoning uit het begin van onze jaartelling, is het dorp Mariënheem nog maar ca. 80 jaar jong. Vanuit de jonge kern kun je al wandelend genieten van eeuwenoud landschap. Oude eiken, prachtige lindebomen en typisch Sallandse erven leiden je door het landschap. Heel bijzonder is dat de nieuwe paden over particulier terrein mooie oude passende namen hebben gekregen en zo mede de geschiedenis levend houden. Deze paden hebben alle een mooi gegraveerd houten bord gekregen, gemaakt door Herman Heetkamp. Bij het startpunt bij gasterij De Kruidentuin biedt een informatiepaneel informatie over de route en omgeving. Tevens is er een folder van de Ommetjes gemaakt, die op diverse toeristische plekken is te verkrijgen. Onder de link kun je hem ook  online bekijken.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Mariënheem.

- Nieuws: - De MIK (Mariënheem Informatie Krant) verschijnt wekelijks, en is via de link ook online te lezen.

- Onderwijs: - "De St. Antoniusschool in Mariënheem is een katholieke basisschool. Omdat het de enige school in het dorp is, komen er ook kinderen van andere gezindte en zonder religieuze binding bij ons op school. De school is in 1933 opgericht. In de loop van de jaren heeft het schoolgebouw met het landelijke karakter verschillende verbouwingen ondergaan. Naast het dorp richt de school zich op een groot buitengebied richting Raalte, Luttenberg, Haarle, Heeten en Nieuw-Heeten. Wij hebben dus kinderen uit het dorp en kinderen uit het buitengebied. De school is gelegen aan de drukke Nijverdalseweg. De meeste kinderen komen vanuit het dorp, en maken gebruik van de tunnel. Deze tunnel zorgt ervoor dat kinderen zelfstandig naar school kunnen gaan. De school heeft ca. 100 leerlingen, verdeeld over 4 basisgroepen.

Een goed pedagogisch klimaat is het fundament van de St. Antoniusschool. Je mag op je eigen unieke wijze groeien. Wij willen dat kinderen zo goed mogelijk leren en zich kunnen ontwikkelen, zodat zij zich staande kunnen houden in de wereld van morgen. Dit doen wij door een goede samenwerking waarin wij leren van en met elkaar. Het elke dag weer een beetje beter te doen dan de dag ervoor is een uitdaging maar zeker ook een kwaliteit. Hierbij mag je fouten maken, want dan leer je het meest. Om deze tekst in praktijk ook vorm te geven hebben wij hieraan vijf kernwaarden gekoppeld: Samenwerken, Kwaliteit, Leren, Ontwikkeling en Uitdaging. Wij kunnen als school trots zijn op: het pedagogisch klimaat; de goede zorgstructuur; de groepsdoorbrekende aanpak bij o.a. lezen, Engels, Begrijpend lezen en 4xWijzer; dat kinderen van en met elkaar mogen leren; een schoolgebouw waar het goed werken is; de gezamenlijke verantwoordelijkheid voor kinderen uit een bouw."

- Sport: - Voetbalvereniging s.v. Mariënheem.

- Met de realisatie van de gymzaal in het dorp werd de inwoners de mogelijkheid geboden om zaalsporten te gaan beoefenen. Dit bestond in het begin uit gymnastiek voor alle leeftijden. Een gedeelte van de gymlessen bestond uit een spel, wat meestal resulteerde in een partijtje volleybal. Dit volleybal werd zo populair dat men wilde gaan spelen in competitieverband. Maar daarvoor moest er een officiële vereniging komen. Daarom is in 1970 Vocluma opgericht, wat staat voor Volleybal Club Mariënheem. De vereniging heeft ruim 100 leden.

- "Een betrekkelijk kleine vereniging als tennisvereniging TC Mariënheem kan alleen goed functioneren dankzij de inzet van een groot aantal vrijwilligers. Om het huidige voorzieningenniveau minstens te kunnen handhaven en zo mogelijk te verbeteren en om niet een te gering aantal leden onevenredig zwaar te belasten, is het gewenst dat ook de leden die geen bepaalde functie in de vereniging vervullen zich minimaal twee of drie maal per seizoen beschikbaar stellen voor het verrichten van werkzaamheden, zoals kantinediensten, baan- en parkonderhoud of schoonmaak. We gaan ervan uit dat de meeste leden hiertoe bereid zijn. Voor de sfeer in de vereniging is het prettig dat de kantine regelmatig open is. Daarom hebben wij vooral voor de kantinediensten veel mensen nodig. Om die reden wordt het op prijs gesteld als men zich voor een extra aantal diensten opgeeft. Het draaien van kantinediensten is bovendien een uitstekende gelegenheid om contacten te leggen in de vereniging."

- Zorg: - "In het buitengebied van het dorp Mariënheem ligt Zorgboerderij Het Hageveld. De boerderij biedt kleinschalige dagbesteding en logeeropvang voor kinderen en jongvolwassenen met een verstandelijke beperking. De boerderij is een agrarisch melkveebedrijf met diverse soorten kleinvee. Het is een echt familiebedrijf. Anton en Ceciel Oosterkamp runnen samen met dochter Lisette de zorgboerderij. We bieden opvang voor kinderen en jongvolwassenen met: een verstandelijke beperking; een autistische stoornis; ADHD; Niet-Aangeboren Hersenletsel (NAH). Ook jongeren met een Wajong-uitkering kunnen bij ons terecht.

Voor de deelnemers is er altijd van alles te doen, zoals: de dieren voeren, het verzorgen en knuffelen van deze dieren, het onderhouden van de tuin en/of een eigen moestuintje, hutten bouwen, helpen met diverse andere werkzaamheden in en om het erf, maar natuurlijk ook lekker spelen of in onze ‘speeltuin’ of voetballen op het trapveldje voor wie dat wil. Voor de wat oudere deelnemers zijn er mogelijkheden om je trekkerrijbewijs te halen of te leren melken. Ze kunnen helpen met het voeren van de koeien, de boxen bijvullen en andere werkzaamheden op de boerderij. Met slecht weer zijn er voldoende mogelijkheden om je binnen te vermaken, zoals: knutselen, een spelletje doen, cake of koekjes bakken enz. of in de nieuwe melkstal in het stro spelen of hutten bouwen. Wat is ons doel? De kinderen en jongvolwassenen een prettige dagbesteding bieden is voor ons belangrijk. Door de kleinschaligheid van de zorgboerderij kan er meer aandacht worden besteed aan elke individuele deelnemer. We kijken niet naar de beperkingen, maar vooral naar de mogelijkheden. Indien mogelijk passen we onze werkzaamheden en activiteiten daar op aan."

- Duurzaamheid: - In 2016 waren 21 'miniwijken' in Mariënheem in een wedstrijd verwikkeld om zo veel mogelijk energie te besparen. Niet allemaal even fanatiek, maar in álle buurten lag het energieverbruik in 2016 lager dan het jaar daarvoor. De winnende straten wisten zelfs 8 procent gas- of stroomwinst te halen. Jos Neulen van de organiserende commissie Duurzaam: "Over de hele linie is het energieverbruik gedaald met ruim 2 procent. Ik durf te beweren dat het energiebewustzijn is toegenomen; je merkt dat er sindsdien meer over gepraat wordt. Dat dorpsgenoten beter weten wat ze kunnen doen om hun energieverbruik te verlagen. En je ziet het bijvoorbeeld ook aan de toename van het aantal zonnepanelen in het dorp."

De commissie gaat door met verdere bewustmaking m.b.t. energiebesparing en duurzaamheid: "We zetten ons bijvoorbeeld in voor collectieve zonnepanelen op gemeenschappelijke gebouwen in het dorp. Daarnaast hebben we een doe-het-zelfavond over isolatie georganiseerd. Met allerlei tips over hoe je zelf je huis beter kunt isoleren: hoe je bijvoorbeeld radiatorfolie, een brievenbusborstel of vloerisolatie aanbrengt." Bijf op de hoogte van actuele ontwikkelingen via de pagina Buurtkracht Mariënheem.

Reactie toevoegen