Loenen (aan de Vecht)

Plaats
Dorp
Stichtse Vecht
Vechtstreek
Utrecht

loenen_aan_de_vecht_gereformeerde_pkn_kerk.1.jpg

Loenen aan de Vecht, Gereformeerde (PKN) kerk

Loenen aan de Vecht, Gereformeerde (PKN) kerk

loenen_aan_de_vecht_gereformeerde_pkn_kerk.3.jpg

Loenen aan de Vecht, Gereformeerde (PKN) kerk

Loenen aan de Vecht, Gereformeerde (PKN) kerk

loenen_aan_de_vecht_grote_kerk.1.jpg

Loenen aan de Vecht, Grote Kerk

Loenen aan de Vecht, Grote Kerk

loenen_aan_de_vecht_grote_kerk.3.jpg

Loenen aan de Vecht, Grote Kerk

Loenen aan de Vecht, Grote Kerk

loenen_aan_de_vecht_korenmolen_de_hoop.1.jpg

Loenen aan de Vecht, korenmolen De Hoop

Loenen aan de Vecht, korenmolen De Hoop

loenen_aan_de_vecht_korenmolen_de_hoop.2.jpg

Loenen aan de Vecht, korenmolen De Hoop

Loenen aan de Vecht, korenmolen De Hoop

UT gemeente Loenen in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Loenen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Loenen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Loenen (aan de Vecht)

Terug naar boven

Status

- Loenen aan de Vecht is een dorp in de provincie Utrecht, in de regio Vechtstreek, gemeente Stichtse Vecht. T/m 2010 gemeente Loenen.

- Wapen van de voormalige gemeente Loenen.

- De gemeente Loenen zoals die t/m 2010 bestond, heette 'gewoon' Loenen, dit kennelijk ter onderscheiding met het dorp, dat Loenen aan de Vecht heet. En waarom het dorp zo heet, kunt u verder lezen bij het kopje Naam.

- De gemeente Loenen is per 1-4-1964 vergroot met de gemeenten Loenersloot en Vreeland, en in 1989 met de gemeente Nigtevecht.

- De gemeente Loenen omvatte de dorpen Loenen aan de Vecht, Loenersloot, Nigtevecht, Nieuwersluis en Vreeland, en de buurtschappen Kerklaan, Mijnden en Oud-Over.

- Onder het dorp Loenen aan de Vecht vallen ook de buurtschappen De Glashut, Kerklaan, Oud-Over en een deel van de buurtschap Mijnden. In de Topografische atlas Utrecht (1) wordt ook nog een buurtschap Nieuwerhoek vermeld (gelegen rond het gelijknamige landhuis aan de Rijksstraatweg 78, tussen Loenen en Nieuwersluis), maar volgens lokale ingewijden is dat niet terecht en heeft die naam alleen betrekking op het gelijknamige landhuis.

Terug naar boven

Naam

Naamgeving
Loenen aan de Vecht heet zo ter onderscheiding van het dorp Loenen in de gemeente Apeldoorn, dat ook Loenen op de Veluwe wordt genoemd: inderdaad, om zich te onderscheiden van Loenen aan de Vecht. En dan hebben we ook nog een minder bekende buurtschap Loenen in de Betuwe.

Oudere vermeldingen
953 kopie 11e eeuw Lona, 975 kopie 12e eeuw Lona.

Naamsverklaring
Waarschijnlijk betrekking hebbend op een oude waternaam, mogelijk terug te voeren op de Indo-Europese wortel leu/lu* 'modder'. Zie ook Loenen op de Veluwe. (2)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

Loenen aan de Vecht ligt N van Breukelen.

Terug naar boven

Statistische gegevens

- In 1840 heeft de gemeente Loenen 161 huizen met 1.219 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 128/965 (= huizen/inwoners) en fort Nieuwersluis 33/254.

- Vlak voor haar opheffing per 1-1-2011 had de gemeente Loenen ca. 3.400 huizen met ca. 8.500 inwoners.

- Het dorp Loenen aan de Vecht heeft tegenwoordig ca. 1.300 huizen met ca. 3.200 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van (de kernen van de voormalige gemeente) Loenen, kun je terecht bij Historische Kring Gemeente Loenen.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Vijf partijen werken samen aan een nieuw centrum voor Loenen aan de Vecht. Dit zijn Habion (eigenaar van 't Kampje), woningbouwvereniging Vecht en Omstreken (V&O), Schuitema Vastgoed (van onder meer de C1000), Artica Vastgoedontwikkeling en de gemeente. Samen willen zij het centrum zowel architectonisch, stedenbouwkundig als functioneel verbeteren. Zodra de randweg is gerealiseerd, komt de doorgaand verkeer-functie van de Rijksstraatweg door het dorp te vervallen. In combinatie met de herinrichting van dit tracé kan een nieuw dorpshart ontstaan en wordt Loenen aan de Vecht ruimtelijk weer één.

De vijf partijen hebben een ontwerp gemaakt voor het gebied tussen de Rijksstraatweg, Driehovenlaan en Keizer Ottolaan. Dit betekent niet dat alles in dit gebied ook op de schop gaat. Veel bestaande bebouwing zal worden ingepast in het nieuwe ontwerp. De partijen onderzoeken wat er moet en kan komen. De winkels aan de Rijksstraatweg worden herontwikkeld. De gemeente onderzoekt een clustering en verbetering van zorg- en welzijnsfuncties in het nieuwe centrum. De gemeente vindt het belangrijk dat het nieuwe centrum beter en mooier wordt dan het huidige. Daarnaast wil de gemeente het voorzieningenniveau (winkels, zorg- en welzijnsfuncties) in het dorp afstemmen op de toekomstige behoeften. (bron: Gemeente Loenen, 17-2-2010)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Loenen aan de Vecht heeft 144 rijksmonumenten, waaronder vele landhuizen en landgoederen zowel aan de W als de O zijde van de Vecht.

- Het centrum heeft sinds 1966 de status van beschermd dorpsgezicht.

- De RK Ludgeruskerk (Prinses Margrietlaan 1) uit 1964 is de opvolger van de RK kerk in de buurtschap Kerklaan. Zaalkerk met bijgebouwen en opengewerkte klokkentoren, alle gegroepeerd rondom een voorhof. Het ontwerp van J. Sluymer in modernistische en functionalistische vormen sluit aan bij de vernieuwde liturgische richtlijnen rond het Tweede Vaticaans Concilie in de jaren zestig.

- Hervormde (PKN) Grote Kerk (Dorpsstraat 49) van de Hervormde Gemeente Loenen aan de Vecht. Driebeukige laatgotische pseudobasilicale kruiskerk, mogelijk met behoud van enig muurwerk uit de voorgaande 13e-eeuwse kerk. Het lage, vijfzijdig gesloten koor en de sacristie zijn beide met tufsteen bekleed en dateren uit het midden van de 15e eeuw. In 1945 zijn de kappen en een groot deel van de gewelven door brand verwoest. De kerk is vervolgens hersteld naar plannen van F.B. Jantzen. Transept en schip hebben houten tongewelven.

- Gereformeerde (PKN) Kerk uit 1923. Het eerste Gereformeerde kerkgebouw van Loenen aan de Vecht is in 1891 opgericht en lag in de buurtschap Oud-Over, aan de andere kant van de Vecht. Dit gebouw is in 1923 verlaten voor het huidige gebouw in het dorp, aan de Dorpsstraat 11. Het bouwplan is ontworpen door architect H.A.J.F. Hissink. In 1989 is een nieuw orgel in gebruik genomen. Het exterieur heeft een 'gotisch' uiterlijk door de driezijdig gesloten middenbeuk met voorportaal met een driepas motief en de spitsboogramen.

- De Vecht & Angstel kerk (Rijksstraatweg 139) is de Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt voor Loenen en omgeving. Deze kerk is er sinds 1967 en is gevestigd in een verbouwde garage uit 1938. In 2000 is er wederom verbouwd.

- Korenmolen De Hoop (Dorpsstraat 106). Op een kaart uit 1675 komt op de huidige plaats reeds een molen voor. Aannemelijk is dat het om een standerdmolen gaat. Later wordt een modernere achtkantige baliemolen gebouwd, die in 1900 door brand verloren gaat. Op de behouden gemetselde onderachtkant wordt de huidige molen opgetrokken. Kort na de bouw van de molen komt aan de Vechtzijde een gebouwtje met een stoomketel om ook bij windstilte de tarwe te malen.

Tot 1949 is in de molen tarwe gemalen voor bakkers, daarna komt de molen in gebruik als graanpakhuis. Daartoe worden de 2 koppels maalstenen uit de molen verwijderd. De molen wordt verder verwaarloosd en rond 1960 moeten voor de veiligheid van het onderdoorgaande verkeer diverse uitwendige onderdelen verwijderd worden. Na aankoop van de molen door de gemeente Loenen, wordt in 1963 als eerste de kap met een rietdek hersteld. In 1975 komt de molen in bezit van de huidige eigenaar. Na restauratie in 2006/2007 is de molen weer maalvaardig. Tevens heeft deze mooi gelegen molen een informatie- en verkoopfunctie van Het Utrechts Landschap gekregen in het voormalige machinehuisje.

- Het pand Mater Dei aan de Dorpsstraat 8 is een voormalig klooster en was sinds 1994 het gemeentehuis van de gemeente Loenen.

- Poldermolen de Loenderveense Molen staat in de buurtschap Oud-Over en wordt daarom aldaar beschreven.

- Buitenplaats Beek en Hoff (Dorpsstraat) was het gemeentehuis van de gemeente Loenen. Het pand stond anno 2013 te koop.

- Gevelstenen in Loenen aan de Vecht.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Wandelsportcentrum De Verbinding organiseert in een weekend in juni de Stichtse Vecht en Plassen Wandeltocht vanuit Loenen aan de Vecht. De afstanden waaruit je kunt kiezen zijn 6, 10, 15, 25, 34 en 40 km. Een uurtje wandelen langs de Vecht, of in stevig tempo van Loenen via Vreeland en Nederhorst den Berg naar Ankeveen en via Kortenhoef weer terug naar Loenen: dat zijn de twee uitersten van een van de dagen van deze klassieke wandeltocht van De Verbinding. Het standaardparcours van deze wandeltocht is wellicht niet overal geschikt voor rolstoelgebruikers. Vraag even naar de mogelijkheden. Honden zijn op de meeste delen van het standaardparcours toegestaan. Vraag op de locatie even naar bijzonderheden.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Loenen aan de Vecht (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Nieuws uit Loenen aan de Vecht e.o. op Twitter.

- Dorpshuis: - Cultureel Centrum 't Web is het centraal gelegen dorpshuis van Loenen aan de Vecht. 't Web is de thuisbasis van een grote reeks verenigingen en vele activiteiten. Het pand biedt tevens onderdak aan de Helden Kinderopvang en Jongerenvereniging New Gemuda.

- Onderwijs en kinderopvang: - Het karakteristieke schoolgebouw van Basisschool Graaf Floris is in 2017 in dezelfde strakke architectuur uitgebreid met ongeveer 120 m2, om ruimte te bieden aan groep 6, een leraren- en vergaderkamer en extra werkplekken. - Dalton Basisschool Podium. - Basisschool St. Ludgerus. - Helden Kinderopvang.

- Jeugd: - Jongerenvereniging New Gemuda.

- Sport: - SV De Vecht (voetbal). - Loenense Mixed Hockeyclub. - Lawn Tennisclub Loenen.

- Zorg: - Woonzorgcentrum 't Kampje beschikt over 55 zorgappartementen. Daarnaast biedt het centrum woonruimte aan 22 ouderen die behoefte hebben aan structuur binnen een afdeling psychogeriatrische zorg (meerzorg). Voor ouderen zonder AWBZ-indicatie zijn er in de nabijheid van het zorgcentrum aanleunwoningen (Ter Beekhof) en vrije sector huurwoningen (Pleinzicht). De huurders daarvan kunnen gebruik maken van de vele diensten die het woonzorgcentrum aanbiedt.

Terug naar boven

Trivia

- Van 1937 tot 1940 gold in Nederland de Loenense tijd.

Reactie toevoegen