Lierop

Plaats
Dorp
Someren
Zuidoost-Brabant Peelland
Noord-Brabant

NB gemeente Lierop in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Lierop in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Lierop in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Lierop

Terug naar boven

Status

- Lierop is een dorp in de provincie Noord-Brabant, in de regio Zuidoost-Brabant, en daarbinnen in de streek Peelland, gemeente Someren. Het was een zelfstandige gemeente t/m 30-4-1935.

- Wapen van de voormalige gemeente Lierop.

- Onder het dorp Lierop vallen ook de buurtschappen Achterbroek, Berkeindje, Boomen, Broekkant, Eindje, Gebergte, Heieind, Hersel, Moorsel, Oeijenbraak, Otterdijk, Stipdonk (grotendeels), Vaarsche Hoef en Winkelstraat. Dit zijn 14 buurtschappen in totaal.

Terug naar boven

Naam

In het Brabants
Lierep.

Oudere vermeldingen
1155 Lirdob, Lindor, 1179 kopie 13e eeuw Lidorp, 1182 kopie 13e eeuw Lidorp, 1e helft 13e eeuw Lidrop, 1243 Lidorp, 1282 Liedarp, 1328 kopie 1846 Lijedorp, 1411 Liederop, 1566 Lierop.

Naamsverklaring
De etymologie van het eerste deel is onbekend. Wel verklaard als een samenstelling van dorp '(dochter)nederzetting' en misschien lind 'lindenboom', maar de oude vormen sluiten niet aan. Dat geldt ook voor de twijfelachtige verklaring van het eerste deel als hlitha* 'helling'. Vergelijk ook Lerop.(1)

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Lierop grenst in het W aan de Strabrechtse Heide, Heeze en Mierlo, in het N en NO aan Helmond, in het O aan Ommel, in het ZO aan Asten en Someren, in het Z aan Someren-Heide en in het ZW aan Sterksel, en ligt O van Geldrop en Eindhoven. De A67 loopt centraal door het dorpsgebied en N van de dorpskern, van W naar O.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de gemeente Lierop 178 huizen met 934 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 59/288 (= huizen/inwoners) en de buurtschappen Stipdonk 6/49, Achterbroek 29/137, Boomen 6/46, Berkeindje 20/88, Moorsel 7/46, Broekkant 7/34, Winkelstraat 18/104 en Hersel 26/142. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 900 huizen met ca. 2.200 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

- Verhalen over de geschiedenis van Lierop op de site van het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Lierop heeft 7 rijksmonumenten.

- Lierop heeft 15 gemeentelijke monumenten.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- "Door de sterke verzuring en vermesting is de bodem in veel Brabantse bossen en heideterreinen belangrijke nutriënten zoals calcium, kalium en sporenelementen kwijtgeraakt. De zandbodems zijn daardoor sterk verarmd en uitgeloogd. Hierdoor gaat het bodemleven achteruit. In de verzuurde bodems zijn nauwelijks wormen of ander voedsel voor vogels te vinden. De bomen en heide zelf hebben ook sterk te leiden onder deze arme, verzuurde omstandigheden. Om de leefgebieden van typische bos- en heidesoorten te behouden en de kansen voor bos en heide te verbeteren, is herstel van de droge en arme bodem noodzakelijk. Ook de Lieropse Heide, gelegen ZW van het dorp Lierop, kampt met deze problemen. Dit natuurgebied maakt onderdeel uit van Natura-2000 gebied Strabrechtse Heide en Beuven. Hierdoor krijgt de Lieropse Heide extra bescherming, om zo de bijzondere planten en diersoorten die er zijn te behouden. Daardoor kunnen we met steun van de provincie Brabant aan de slag om de problemen aan te pakken.

Bosgroep Zuid Nederland heeft daarom in december 2018 herstelwerkzaamheden uitgevoerd op de Lieropse Heide. De bodem in de bossen en heide is hier, net als in veel andere Brabantse gebieden, dusdanig aangetast, dat de flora en fauna zich niet ontwikkelen zoals we graag willen. Om de bodem te helpen herstellen, is ruim 250 ton steenmeel op de heide- en bosgrond opgebracht. Het feit dat het steenmeel is opgebracht met een helikopter, maakte de uitvoering van deze herstelmaatregel extra bijzonder. Het leverde niet alleen spectaculaire beelden op, maar ook een zeer snelle en effectieve uitvoering van de maatregel.

Steenmeel is gemalen steen dat de nutriënten bevat die door uitloging zijn verdwenen (zoals kalium, calcium, mangaan). In tegenstelling tot het vroeger veel gebruikte kalk, komen deze nutriënten bij steenmeel langzaam vrij. Dat is gunstiger voor het ecosysteemherstel. Zo herstelt de nutriëntenbalans in de bodem, waardoor ook de biologische processen weer op gang komen. Het opbrengen van het steenmeel met de helikopter is gedaan om schade aan het natuurgebied door insporing van zware machines te voorkomen. Om goed te kunnen monitoren of deze methode werkt, hebben we plastic zeilen op de grond geplaatst. Zo konden we precies meten hoeveel steenmeel er bij de verspreiding op de bodem terecht komt." - In deze video vertelt seniorexpert bosecologie Bart Nyssen over deze herstelmaatregel. - Hier kun je zien hoe het steenmeel geladen werd. (bron: Bosgroep Zuid Nederland)

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Lierop (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Nieuws: - Slaponline: nieuws uit Lierop. - Nieuws uit Lierop op Facebook.

- Onderwijs: - Midden in het Lieropse park, verscholen tussen het groen ligt Basisschool ’t Rendal. De school is al ruim 90 jaar midden in het dorp gevestigd. Sinds 1976 wordt de naam ’t Rendal gebruikt. De naam is afkomstig van het watertje De Ren dat vroeger in de buurt van het dorp stroomde. Gelegen in een prachtig park met als buren de senioren van Henricushof speelt de school een belangrijke rol in het maatschappelijk leven van Lierop. Met de basis op orde leren zij de leerlingen die vaardigheden die nodig zijn om succesvol te kunnen zijn in de huidige maatschappij. Daarbij ontdekken en ontwikkelen de leerlingen hun eigen talenten in een daarop ingerichte leeromgeving.

Basisschool ’t Rendal is de school van Lierop, waar ze: met elkaar veel en veelzijdig leren; (zelfstandig) leren leren voor nu en voor de toekomst; hun talenten mogen en kunnen ontwikkelen; verantwoordelijk zijn voor zichelf, voor elkaar en voor de omgeving; samen zorgen voor een plezierige sfeer.

- Muziek: - Fanfare Sint Willibrordus is een afspiegeling van de Lieropse samenleving waarin zowel jong als ouder vertegenwoordigd zijn. Het korps speelt graag muziek die voor iedereen toegankelijk is. Zowel concertwerk als lichte muziek staat dan ook vaak op het programma. Opluisteren van diverse festiviteiten, serenade’s, jubilea etc. zijn regelmatige activiteiten van het korps. Om het publiek te verrassen wordt er vaak gewerkt met projecten; dit vormt tevens een leuke uitdaging voor de muzikanten. De slagwerkgroep treedt samen met de fanfare met grote regelmaat naar buiten om een serenade of evenement muzikaal op te luisteren, zoals de carnavalsoptocht, Koningsdag, opening kermis, het pleintjesconcert en het oudjaarsconcert.

- Boerenkapel De Koepelbloazers is opgericht in 1961, door muzikanten van de fanfare. De boerenkapel is overgegaan naar blaaskapel en telt ca. 20 muzikanten. De Koepelbloazers verzorgen allerlei optredens, zoals de Kennedymars, carnavalsavonden, optochten en kapellenfestivals. Met de carnaval zijn De Koelbloazers vooral actief bij De Kaauw Voetjes. De muziek die De Koepelbloazers speelt is zeer gevarieerd, van Hollandse meezingers tot popmuziek van nu.

- Sport: - Voetbalvereniging s.v. Lierop.

- Het motorcrossterrein van het in 1972 opgerichte MAC Lierop, die befaamd was om haar professioneel georganiseerde GP's, is sinds medio 2017 tot juli 2018 gesloten geweest wegens beroepszaken van omwonenden die stellen er kennelijk onaanvaardbare overlast van te ondervinden. Cruciaal was een oordeel of de activiteiten van de club wel of niet onder het zogeheten overgangsrecht vallen, waarmee situaties uit het verleden die niet in het huidige bestemmingsplan passen, toch zijn toegestaan. In juli 2018 oordeelt de Raad van State (RvS) dat de motorclub in de Herselse bossen drie á vier (nationale) wedstrijden per jaar mag organiseren, en ook het trainen voor leden van de MAC is toegestaan. Niet meer voor niet-leden dus. Ook de Grand Prix komen niet in aanmerking voor het overgangsrecht, zo oordeelde de RVS.

De gemeente is nu aan zet om een besluit te nemen over ja of nee en hoe dan legalisatie van de activiteiten van MAC Lierop. In 2017 heeft de voltallige gemeenteraad nog een voorstel van de Gemeenschapslijst voor behoud van het crossterrein gesteund. Wethouder Guido Schoolmeester is er optimistisch over: "Ik verwacht dat het niet veel problemen oplevert. Voorheen móesten we als college handhaven, maar dat geldt na deze uitspraak niet meer. We kunnen het in een volgend bestemmingsplan definitief maken, of we nemen het mee in een eerder veegplan. Dat moeten we nog bekijken. Maar deze uitspraak is een geweldige basis om mee te beginnen." (bron en voor nadere informatie zie: Het Kontakt, 18-7-2018)

- "Cycling Team De Sekte is een groep semi-professionele renners (tenminste, zo gedragen ze zich) die er tussen maart en september elke woensdagavond en zondagochtend op uit trekt om de Brabantse en Limburgse wegen onveilig te maken. Er wordt dan fel gestreden om de Kilometervreter Bokaal. De naam van deze club is verzonnen door Toon Hesius, beter bekend als Prins Toon dun Twidde, die op feesten en partijen niet kon verdragen dat leden van deze club alleen maar konden praten over het fietsen, en ons betitelde als een sekte. Daardoor ging deze fietsclub verder door het leven als Cycling Team De Sekte.

Verder wordt er regelmatig deelgenomen aan diverse toertochten en gaan ze een keer per jaar een weekend naar het buitenland om het sportieve met het aangename te combineren. Tussen september en maart zijn er ook nog echte bikkels die op de MTB het bos in duiken, maar de meesten warmen zich binnen aan de haard of aan hun vrouw. De Sekte rijdt onder het motto: "Je komt er niet zomaar bij, maar als je er eenmaal in zit, kun je er nooit meer uit", naar het beroemde nummer Hotel California van The Eagles ("You can check out any time you like, but you can never leave.")" Aldus Cycling Team De Sekte uit Lierop op hun site.

- Overige verenigingen: - Het Gilde Onze Lieve Vrouw van de 7 Weeën, dat in Lierop bekend staat als de "rooi schut", is in het bezit van de originele oprichtingsakte. Uit dit perkamenten document blijkt dat in 1527 de schutterij die toen dus reeds bestond, had besloten een broederschap op te richten ter ere van Onze Lieve Vrouw van de Zeven Weeën. Het huidige gilde is een voortzetting van deze broederschap, die beloofde Maria op een bijzondere wijze te vereren. Dit betekende dat de gildebroeders de zeven smarten of zeven weeën van Maria steeds in herinnering zouden blijven roepen.

Bij beide gilden in Lierop koestert men bepaalde gebruiken. Zo is er het gebruik om elk jaar het feest van de patroonheilige luisterrijk te vieren. Het gilde Onze Lieve Vrouw van de Zeven Weeën viert haar jaarlijkse Teerdag op de tweede zaterdag in december. Dit is de zaterdag die net voor of net na 8 december, het feest van Maria Onbevlekte Ontvangenis, valt. Elk gilde begint de jaarlijkse feestdag met een H. Mis voor de levende en overleden gildebroeders. Daarna gaat men naar het gildehuis voor de jaarvergadering. De agenda omvat een jaarverslag over het afgelopen jaar, waarbij de jubilarissen opnieuw in het zonnetje worden gezet. Nadat de plannen voor de toekomst door de dekens uiteen zijn gezet, wordt de vergadering gesloten. Het is dan tijd voor de koffietafel die door de gildebroeders en gildezusters wordt genuttigd. Met de traditie om zelf het varken te mesten en te slachten heeft het Antoniusgilde gebroken. Het gilde Onze Lieve Vrouw van de Zeven Weeën heeft deze traditie in ere gehouden. Wel hebben beide gilden vastgehouden aan de jaarlijkse kaartavond, oorspronkelijk bedoeld om het restant van het varken dat na de koffietafel was overgebleven te vertoepen. Ook het met gilde-eer begraven van een overleden gildebroeder kent een lange traditie.

- Het Gilde van Sint Antonius Abt is opgericht vóór 1564. Het is een familiegilde: de mogelijkheid lid te kunnen worden, is erfelijk van ouder op kind. De belangrijkste activiteiten van het gilde zijn de jaarlijkse Teerdag - bestaande uit kerkdienst, ledenvergadering, gezamenlijke maaltijd en feestavond - en het tweejaarlijkse Koningsschieten, waarbij hij of zij die met geweer een houten vogel naar beneden haalt de eretitel 'koning' krijgt. Het gilde is een religieuze vereniging. Dit komt o.a. tot uiting in de nauwe band met de kerk, de patroonheilige en de voorouderverering. Ook is het gilde nauw verbonden met de gemeenschap van Lierop. Zo luistert het gilde bijvoorbeeld lokale feestelijkheden op. Het gilde is een gezelligheidsvereniging: vermaak en de broederschap staan hoog in het vaandel. De leden leggen zich toe op sportieve krachtmetingen in o.a. geweerschieten, kruisboogschieten, vendelen, en trommen. Maar ook op sociaal gebied manifesteert het gilde zich. Het ontplooit charitatieve activiteiten en neemt deel aan ceremonies rond huwelijk en overlijden van de eigen leden. Wil je meer weten over de activiteiten en gebruiken van het gilde, lees dan de pagina 'het Gilde van Sint Antonius Abt het jaar door'.

- Zorg: - "Zorgboerderij BuitenEnZo in Lierop is een veilige, sfeervolle plek om zinvol de dag door te brengen, te leren en jezelf te ontwikkelen. Bij ons kun je bezig  zijn in een natuurlijke omgeving, samen werken met collega’s, jezelf (beter) leren kennen, je kwaliteitenontwikkelen en nieuwe vaardigheden leren. BuitenEnZo is overtuigd van de kracht en heilzame werking van de natuur. Buiten zijn, bezig zijn met plant en dier, letterlijk in beweging komen hebben een positief effect op de gezondheid en welbevinden van de mens. Natuurlijk betekent voor ons ook aansluiting zoeken bij de belevingswereld van de verschillende individuen, uitgaan van kracht en mogelijkheden, in plaats van ziekte en beperking. Tot slot staat “natuurlijk” ook voor “gewoon”; doen wat je zelf kunt, verantwoordelijkheid nemen voor jezelf, elkaar en de omgeving waar het kan. Niet overvragen, maar ook niet betuttelen.

De kracht van BuitenEnZo zit in het totaalplaatje; de veilige, kleinschalige omgeving, de dieren en tuin, de ligging aan de bosrand, de vaste begeleiders, de teamgeest, het gevarieerde aanbod van activiteiten en benodigde professionele begeleiding, zowel groepsgewijs als individueel. Wij werken met mensen met een hulpvraag en begeleidingsbehoefte, vanaf 16 jaar. Mensen die moeite hebben om in de huidige maatschappij een passende plek te vinden. Ons team bestaat niet uit een doelgroep, maar uit een mix van verschillende mensen. Dit zorgt ervoor dat we allemaal verschillende kwaliteiten hebben, waar we elkaar ook in kunnen ondersteunen en aanvullen.

Zorgboerderij BuitenEnZo in Lierop biedt een veilige, sfeervolle plek waar je met maximaal 8 collega’s werkt. De basisactiviteiten zijn gericht op zinvol bezig zijn in een natuurlijke omgeving. Dan kun je denken aan: dieren voeren; schoonmaken van dierenverblijven; paarden borstelen; knuffelen met konijnen; schoffelen; stekken; snoeien; oogsten; koken en bakken; hout kloven; vogelhuisjes timmeren; tekenen en schilderen; wandelen. Daarnaast kijken we samen naar wensen en behoeften en stemmen we daar het programma op af. Dit kan zijn dat we werken aan een terugkeer naar school of arbeid. Of juist een structuur opzetten zodat je zolang mogelijk zelfstandig bezig kunt zijn. We vinden het ook belangrijk om regelmatig iets nieuws aan te bieden, zoals een thema kaarsen maken, vilten, houtbewerken, enz. Soms zijn de vraag en begeleidingsbehoefte zo specifiek dat we daar een maatwerktraject voor maken."

- Welzijn: - "In het kader van het Integrale Dorps Ontwikkelingsplan (Idop) is in 2010 de Werkgroep Welzijn en Zorg gevormd. In de loop van 2013 werd duidelijk dat een aantal verantwoordelijkheden op het gebied van de (Jeugd)Zorg over zouden gaan naar de gemeenten. Met deze decentralisatie van overheidstaken naar gemeenten per 1 januari 2015 wordt van burgers gevraagd meer verantwoordelijkheid te nemen. Niet alleen voor zichzelf, maar ook voor zijn/haar omgeving. Helpende handen, op welke manier dan ook, zijn noodzakelijk om samen de leefbaarheid in een dorp op peil te houden. De gemeente stimuleert het ontstaan van passende, lokale oplossingen, motiveert burgers om het heft in eigen hand te nemen en zorgt ervoor dat de meest kwetsbare burgers voldoende ondersteuning krijgen. Dit gegeven was begin 2014 voor de Werkgroep Welzijn en Zorg aanleiding om de Lieropse inwoners uit te nodigen voor een bijeenkomst waarbij de haalbaarheid van een Dorpscoöperatie werd gepeild. ‘Samen zorge(n)loos leven in Lierop, mijn ouders, ik en mijn kinderen’ was de boodschap van de uitnodiging. De enorme belangstelling, ideeën en enthousiasme tijdens deze avond, zorgden er voor dat de werkgroep met volle overtuiging van start kon gaan met de opzet van Dorpscoöperatie Lierop Leeft. De werkgroep werd stuurgroep en er werden 4 werkgroepen geformeerd: Wonen, Zorg, Dienstverlening en Opvoeden/Opgroeien."

Reactie toevoegen