Leenderstrijp

Plaats
Buurtschap
Heeze-Leende
Zuidoost-Brabant Kempen
Noord-Brabant

Leenderstrijp plaatsnaambord (Kopie).jpg

De officiële blauwe plaatsnaamborden willen de argeloze voorbijganger doen denken dat deze buurtschap Strijp heet. Deze borden zijn echter misleidend. Strijp is de volksmond-benaming. De meest gangbare naam voor deze buurtschap is toch echt Leenderstrijp.

De officiële blauwe plaatsnaamborden willen de argeloze voorbijganger doen denken dat deze buurtschap Strijp heet. Deze borden zijn echter misleidend. Strijp is de volksmond-benaming. De meest gangbare naam voor deze buurtschap is toch echt Leenderstrijp.

leenderstrijp_eeuwfeest_2016.jpg

Leenderstrijp heeft in 2016 100 dagen feest gevierd i.v.m. het 100-jarig bestaan van de school en de coöperatieve dorpswinkel.

Leenderstrijp heeft in 2016 100 dagen feest gevierd i.v.m. het 100-jarig bestaan van de school en de coöperatieve dorpswinkel.

leenderstrijp_strijp_kermis.jpg

En in juni is er sowieso altijd 4 dagen feest in Leenderstrijp met de Strijp Kermis.

En in juni is er sowieso altijd 4 dagen feest in Leenderstrijp met de Strijp Kermis.

leenderstrijp_coop._dorpswinkel_st._jan_kopie.jpg

De coöperatieve dorpswinkel St. Jan is al 100 jaar het bruisende hart van Leenderstrijp. Ze hebben er o.a. heerlijke en gezonde streekproducten op het gebied van eten en drinken.

De coöperatieve dorpswinkel St. Jan is al 100 jaar het bruisende hart van Leenderstrijp. Ze hebben er o.a. heerlijke en gezonde streekproducten op het gebied van eten en drinken.

leenderstrijp_basisschool_st._jan_kopie.png

Ook basisschool St. Jan in Leenderstrijp heeft in 2016 het 100-jarig bestaan gevierd. Onder het kopje Geschiedenis kun je alles lezen over het bijzondere ontstaan van deze school.

Ook basisschool St. Jan in Leenderstrijp heeft in 2016 het 100-jarig bestaan gevierd. Onder het kopje Geschiedenis kun je alles lezen over het bijzondere ontstaan van deze school.

Leenderstrijp

Terug naar boven

Overnachten

- Boek hier je vakantiehuis in omgeving Leenderstrijp.

- Boek hier je hotel of B&B in omgeving Leenderstrijp.

Terug naar boven

Eten en drinken

- Reserveer hier online je restaurant in omgeving Leenderstrijp.

- De coöperatieve dorpswinkel St. Jan is opgericht in 1916 (zie verder bij Geschiedenis) maar is nog altijd, net als de in hetzelfde jaar opgerichte lagere school, alive and kicking. Ze hebben er o.a. heerlijke en gezonde streekproducten op het gebied van eten en drinken (zie de link), dus als je er een keer in de buurt bent: ga er eens kijken, en kopen natuurlijk, daar doe je jezelf een plezier mee én je helpt mee om dit unieke bruisende dorpshart in stand te houden.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Leenderstrijp (online te bestellen).

Terug naar boven

Status

- Leenderstrijp is een buurtschap* in de provincie Noord-Brabant, in de regio Zuidoost-Brabant, en daarbinnen in de streek Kempen, gemeente Heeze-Leende. T/m 1996 gemeente Leende.
* Hoewel de plaats geen kerk heeft, is dat tegenwoordig geen noodzaak meer om een plaats als dorp te kwalificeren. Gezien grootte, komvorming en zekere mate van voorzieningen zou je het even legitiem een grote buurtschap als een klein dorp kunnen noemen (bijvoorbeeld het even grote of kleine en eveneens kerkloze Vlist wordt ook als dorp beschouwd). Op de lokale site worden beide termen ook door elkaar gebruikt. Maar aangezien de term buurtschap voor deze plaats toch het meest gebezigd wordt, conformeren wij ons daaraan. De plaats is hoe dan ook een 'kern'. Toen de gemeente Heeze-Leende enkele jaren geleden de kermis van Leenderstrijp wilde opheffen omdat de plaats geen 'kern' zou zijn, hebben de inwoners daar dan ook terecht, en met succes, tegen geprotesteerd.

- De buurtschap Leenderstrijp valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Leende.

Terug naar boven

Naam

Alternatieve naam
In de volksmond wordt de buurtschap ook wel kortweg Strijp genoemd.

Verschillende benamingen
Bíjna overal, bijvoorbeeld in de Topografische atlas Noord-Brabant(1), op plattegronden en wegwijzers, op lokale sites, in het iDOP e.d. wordt deze buurtschap Leenderstrijp genoemd. Dus je zou denken dat dat de officiële of op zijn minst voorkeursspelling-/naam is. Echter op de officiële blauwe plaatsnaamborden (komborden) ter plekke staat Strijp... En dat is de volksmond-benaming. Het lijkt óns niet erg logisch om een volksmond-naam op officiële plaatsnaamborden te zetten. Doorgaans houden wij op onze site de plaatsnaambordenspelling aan, als kennelijke voorkeursspelling, maar aangezien de benaming Leenderstrijp o.i. toch het meest gangbaar is, houden wij ons daar op deze pagina ook maar aan.

Oudere vermeldingen
Leende-Strijp, 1527 Strijpe straete, 1671 straet genaempt Strijp, 1794 Leender Streyp, 1840 Strijp.

Naamsverklaring
Betekent strijp 'streep, smalle strook land' bij Leende.(2)

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Leenderstrijp ligt ZW van Leende.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de buurtschap Leenderstrijp 72 huizen met 410 inwoners. Tegenwoordig heeft de buurtschap ca. 135 huizen met ca. 340 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In het gebied van het huidige Leenderstrijp zijn sporen van bewoning gevonden uit het neolithicum (4000-1500 v.Chr.). Ook zijn urnenvelden uit de Bronstijd (1500-750 v.Chr.) gevonden. Vermoedelijk hebben er sindsdien altijd mensen gewoond, die in de middeleeuwen een herdgang vormden die onafhankelijk van Leende was, waarvan de hoeven gelegen waren tussen de Strijper Aa en de hogere zandgronden.

Leenderstrijp ontwikkelde zich tot een langgerekte verzameling boerderijen met een driehoekig plein, het 'Kaetsveld', als middelpunt. Hierop stond een lindeboom. De (voor)laatste boom heette de Spokenboom. Het was een gekandelaberde boom in drie etages, mogelijk verwijzend naar de Drievuldigheid. Ten gevolge van een schimmelziekte braken er sinds 2004 takken af, waarna de boom in 2006 is verwijderd. De markante boom was tussen de 200 en 250 jaar oud.

Hoewel Leenderstrijp tegenwoordig vooral leeft van landbouw en toerisme, woonden er vroeger ook teuten en valkeniers, die het soms tot aanzienlijke welstand brachten. Beide beroepen kwamen op vanaf de 17e eeuw en zijn in de 19e eeuw geleidelijk verdwenen.

In 2016 hebben de inwoners 100 dagen feest gevierd wegens 100 jaar lagere school en coöperatieve winkel. Dat zit zo: Mede door de eensgezindheid en het doorzettingsvermogen van de Strijpse bevolking is, tegen de wil van de plaatselijke politiek in, in 1916 een eigen school gesticht in de kleine gemeenschap van Leenderstrijp. Tegelijkertijd wordt een coöperatieve winkel opgericht om de lasten van de school te kunnen bekostigen. Een mooi verhaal over de buurtschap en de school anno 1916 en 2016 vinden wij op de lokale site:

"1916: Tientallen Strijpse kinderen gaan dagelijks te voet, door weer en wind, naar school in Leende. Er is nog geen verharde weg tussen Strijp en Leende. Een karrenspoor ligt er, vol gaten en bulten, dat bij regen en sneeuw verandert in nauwelijks begaanbare modderpoelen. In tijd uitgedrukt is de loopafstand van Strijp naar de school in Leende gemiddeld zo'n 25 minuten. Kinderen die achter 'op de Zandberg' wonen, doen er meer dan een half uur over... 100 jaar later zijn de rollen omgedraaid: dagelijks trotseren tientallen kinderen uit Leende met hun ouders weer en wind om naar de school in Strijp te gaan. Maar waarom? In Leende is toch ook een school? Wilt je het weten? Je kunt het lezen in het boek over de 100-jarige geschiedenis van winkel en school in Leenderstrijp."

De werkgroep Historie is de archieven ingedoken op zoek naar unieke documenten, krantenknipsels, foto’s en anekdotes. Hun speurwerk is vastgelegd in een ruim 100 pagina’s tellend boek. Een boek waaruit blijkt dat de doorzetter wint. Niet alleen in 1916, maar ook 100 jaar later...

Ook in dit artikel van Strijpenaar Joost Janssen vind je een beschrijving van de lotgevallen van het hulpschooltje dat aan de huidige school vooraf ging (1868-1895) en van de ontwikkelingen van de huidige school in de loop der jaren.

Ter gelegenheid van het jubileum is ook een prachtige dorpsvlag ontworpen.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van deze buurtschap, kun je naast het hierboven beschreven boek terecht bij de volgende sites:

- Veel verhalen en films over de geschiedenis van Leenderstrijp en Leende vind je op de site van inwoner Joost Janssen.

- Ook op de site van de lokale Plattelandsvereniging Hei, Heg & Hoogeind vind je vele verhalen uit de geschiedenis van Leenderstrijp.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Het Integraal Dorpsontwikkelingsplan (iDOP) Leenderstrijp (2010) is een praktische agenda waarin voor de middellange termijn is vastgelegd welk beleid en welke projecten uitgevoerd gaan worden om deze buurtschap als kleine kern in het landelijk gebied sociaal, economisch en ruimtelijk leefbaar en vitaal te houden. Omdat er uiteraard prioriteiten gesteld moeten worden, is besloten om met de volgende 6 punten uit het iDOP ook daadwerkelijk aan de slag te gaan voor realisatie: de pleintjes, AED's, Virtueel Plein, starterswoningen, verkeer en nieuwbouw school. Het meeste is inmiddels al gerealiseerd. Zie hierna voor enkele voorbeelden. Zie ook het verslag 'Samen aan de slag met Leenderstrijp'.

- Basisschool St. Jan is sinds 2013 een 'brede school', omdat in de in 2013 gerealiseerde nieuwbouw ook verschillende dorpsactiviteiten plaatsvinden en ruimtes ook door buitenschoolse organisaties gebruikt kunnen worden.

- In de Sint Jan Baptistastraat ter hoogte van de parkeerplaats van gymzaal 't Bruukske zijn in 2013 4 starterswoningen gebouwd. Het geheel heeft de vorm gekregen van een langgevelboerderij van 24 bij 9 meter, om aan te sluiten bij de overige bebouwing. Het project is uitgevoerd in een CPO-collectief (collectief particulier opdrachtgeverschap).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Leenderstrijp heeft 7 rijksmonumenten.

- Leenderstrijp heeft 5 gemeentelijke monumenten.

- Heimolen.

- Leenderstrijp heeft nog tal van fraaie langgevelboerderijen, die met elkaar een mooi dorpsbeeld vormen. Enkele bijzondere panden zijn: Strijperstraat 24a/26 (1735 of 1738), 25 (1820), 36 (1856), 38 (eind 18e eeuw. Voor de hoeve staan eeuwenoude linden), 42 (begin 18e eeuw, deels nog in een oude steensoort uitgevoerd), 44 (begin 18e eeuw), 50 (1900), 59 (2e helft 18e eeuw), Riesten 2 (1818), Zaalstraat 1 (begin 18e eeuw), Klooster 1 (1857), 16 (19e eeuw), Heerstraat 2 (19e eeuw).

- De oorspronkelijke Sint Janskapel van Leenderstrijp is vermoedelijk gesticht door de Heer van Heeze en Leende. In 1440 werd ze voor het eerst vernoemd, door Philips van Horne, maar ze bestond toen waarschijnlijk al enige tijd. De kapel, die oorspronkelijk zowel aan Johannes de Doper als Johannes de Evangelist was gewijd, had een eigen kapelaan. Er zouden ook bedevaarten naar de kapel zijn geweest. In 1648 werd de kapel genaast door de protestanten en waren de katholieken aangewezen op grenskerken in de bossen bij Nederweert. In 1656 werd een grenskerk op de Beverbeekse Heide bij Achel gesticht. Hoewel de kapel hierna nog meerdere malen is gerepareerd, raakte ze tenslotte in verval, mede omdat uiteindelijk de inkomsten van de kapel naar de baron van Heeze werden gesluisd.

Als tijdens de Bataafse Republiek (eind 18e eeuw) de godsdienstvrijheid weer wordt ingesteld, willen de Strijpenaren weer een eigen kapel. De kerkelijke autoriteiten geven er echter de voorkeur aan om de parochiekerk van Leende te herstellen, wat hoge onkosten met zich meebrengt. Niettemin wordt de oude kapel gesloopt. Omstreeks 1843 is de nieuwe, huidige Sint Janskapel gebouwd. Schilderachtig gelegen, net even ten W van de buurtschap (Heerstraat bij nr. 4).

De kapel is omringd door hoogopgaand geboomte, bestaande uit Zomereik en Hollandse linde. Sinds 1962 werd er een jaarlijkse mis voor het schuttersgilde opgedragen, en in 1973 is de kapel, die rijksmonument is, gerestaureerd. H.N.C. van Tuyll van Serooskerken, baron van Heeze sedert 1955, heeft nimmer van de inkomsten van de kapel gebruikgemaakt en sinds 1973 worden ze, op zijn verzoek, aan de pastoor van Leende uitgekeerd. Uit de oude kapel is een 16e-eeuwse Sint-Jansschotel afkomstig, versierd met 18e-eeuwse polychromie.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- De Strijp Kermis (4 dagen in juni) staat bekend om zijn gemoedelijke indeling. Alle attracties staan rondom de centraal opgestelde feesttent, waardoor de ouders vanaf het terras hun kinderen in de gaten kunnen houden. Voor de oudere jongeren is er op de avonden een feestje in de tent, met live muziek of DJ's.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Plattelandsvereniging Hei, Heg & Hoogeind komt op voor de landschappelijke belangen van het 1.400 hectare grote buitengebied van de buurtschap Leenderstrijp.

- Het langgerekte Leenderstrijp wordt gekenmerkt door natte natuurgebieden in het beekdal van de Strijper Aa die ten oosten van de buurtschap stroomt. Ten zuiden van de buurtschap heeft deze beek haar brongebied. Helaas heeft in 1973 de ruilverkaveling Budel-Strijper Aa plaatsgevonden, waarbij veel verloren is gegaan. De Strijper Aa is toen goeddeels rechtgetrokken.

- De Strijperheg is een afwisselend broekgebiedje aan een zijtak van de Strijper Aa. Tot 1928 was het gebied in gemeenschappelijk gebruik bij de bewoners van Leenderstrijp, ook nu nog is het gemeentelijk bezit. De kern is een rietmoeras- en broekbosgebied waaromheen cultuurgronden liggen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog waren er klotputten, waaruit door de bevolking klot (halfvergane plantenresten) werd gebaggerd, dat na droging als brandstof kon worden gebruikt. Hoewel na de Tweede Wereldoorlog geen klot meer werd gebaggerd, bleef een plas bestaan die echter geleidelijk aan weer verlandde.

- De Goorse Putten, de Dolingerputten, de Putten, de Broeken en de Riesten zijn andere natuurgebieden waar nog restanten van klotputten bestaan. In de Goorse Putten is Slangenwortel te vinden.

- Ten westen van Leenderstrijp liggen het Leenderbos en de Groote Heide, een zeer groot bosgebied met diverse vennen en geïsoleerde heidegebieden, in het zuiden overgaand in een heidegebied dat doorloopt tot de Achelse Kluis.

- Leenderstrijp is een knooppunt van wandel- en fietsroutes.

Terug naar boven

Links

- Site van en over Leenderstrijp.

- Dorpskrant De Strieper is via de link ook online te lezen.

- Actualiteiten uit Leenderstrijp op Facebook.

- Gilde St. Jan Baptista.

Reactie toevoegen