Laaxum

Plaats
Buurtschap
Súdwest-Fryslân
Fryslân

laaxum_collage.jpg

Laaxum, collage van buurtschapsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Laaxum, collage van buurtschapsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Laaksum (2).JPG

Laaxum aan de dijk, Laaxum, Laaksum, Sûdwest Fryslân.

Laaxum aan de dijk, Laaxum, Laaksum, Sûdwest Fryslân.

Laaxum-MSD-20110222-227473.jpg

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân.

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân.

Laaxum-MSD-20110222-227482.jpg

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân, bij de haven.

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân, bij de haven.

Laaxum-MSD-20110222-227484.jpg

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân, bij de haven.

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân, bij de haven.

Laaxum-MSD-20110222-227469.jpg

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân.

Laaxum, Laaksum, Súdwest Fryslân.

Laaxum

Terug naar boven

Status

- Laaxum is een buurtschap in de provincie Fryslân, gemeente Súdwest-Fryslân. Oorspronkelijk gemeente Hemelumer Oldephaert en Noordwolde. In 1812 over naar gemeente Koudum (naamswijziging), per 1-10-1816 over naar gemeente Hemelumer Oldephaert en Noordwolde (naamswijziging), in 1956 over naar gemeente Hemelumer Oldeferd (naamswijziging), in 1984 over naar gemeente Nijefurd, in 2011 over naar gemeente Súdwest-Fryslân.

- De buurtschap Laaxum valt, ook voor de postadressen, onder het dorp Warns. Vanouds was het een buurtschap van het (van oorsprong) dorpje Scharl.

- De buurtschap Laaxum ligt buiten de bebouwde kom en heeft daarom witte plaatsnaamborden.

Terug naar boven

Naam

In het Fries
Laaksum.

Oudere vermeldingen
1132 falsum 2e helft 13e eeuw Laxnum, 1245 kopie 2e helft 13e eeuw Laxnum, 1487 kopie Laexum.

Naamsverklaring
Een moeilijk te duiden naam. Men heeft als verklaring gegeven: heem 'woonplaats' van de persoon Laka, maar de n in de oudste vorm wijst op een andere herkomst. Moet men aan een archaïsche naam ontstaan uit Lak-asn-um* of iets dergelijks denken, of aan Laksanôs, bij een waternaam Laksanâ?(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Slogan
Op een helaas van het internet verdwenen site over Laaxum had de samensteller de slogan 'het kleinste vissersdorpje van Europa' vermeld.

Terug naar boven

Ligging

De buurtschap Laaxum ligt ZW van Bakhuizen, ZO van Stavoren, Z van Warns, rond de weg Laaksum, en grenst in het Z aan het IJsselmeer.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat de buurtschap Laaxum 6 huizen met 24 inwoners. Tegenwoordig heeft de buurtschap 15 huizen (waaronder 1 boerderij) met in totaal ca. 35 inwoners. Begin 20e eeuw had de buurtschap nog 16 huizen en 2 boerderijen met in totaal meer dan 100 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In 1345 kwam een legertje van graaf Willem IV van Holland onder andere bij Laaxum aan land om de Friezen te bevechten, hetgeen leidde tot de Slag bij Warns.

De buurtschap is historisch gezien vooral bekend van De Slag bij Laaxum in 1498. Onder de link kun je een uitvoerig verslag hiervan lezen van de hand van historicus J.A. Mol.

Visserij
In 1500 was Laaxum al bekend vanwege de botvisserij op het Vrouwenzand, zoals het huidige stuk IJsselmeer direct Z van de buurtschap nog altijd heet. In 1680 wordt melding gemaakt van aalvissers in Laaxum. Na de aanleg van de Afsluitdijk zakt de visserij in de buurtschap in. Er wordt nog enige tijd op paling gevist, maar dat blijkt niet rendabel. Sinds 2009 is de Laaxumer bot een officieel streekproduct. Stichting Streekeigen Producten Nederland heeft in dat jaar het keurmerk uitgereikt aan vissers Jan en Joop de Vries. De gebroeders De Vries zijn tegenwoordig de enigen die nog op de Laaxumer bot vissen, op het hiervoor reeds genoemde Vrouwenzand.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van deze buurtschap, kun je terecht op:

- Geschiedenis van Laaxum e.o. Vergeet niet om onderaan de pagina op de 'volgende'-pijl te klikken, want dan komt er nóg een uitvoerige pagina in tekst en beeld.

- Interview met Wigle Visser over 'zijn' Laaxum, deel 1 (in het Fries, filmpje, 1977). - Deel 2. - Deel 3.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Sinds 2008 is De Hang, het gebouwtje van de voormalige visafslag van Laaxum, een gemeentelijk monument. In dit gebouwtje werden haringen gezouten en gerookt. Deze werden als Lemster bokken veelal naar Duitsland geëxporteerd.

- Vissershaventje. In 2012 is het 100-jarig bestaan van het haventje van Laaxum gevierd, met diverse festiviteiten en de onthulling van een informatiepaneel.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- De Mokkebank, O van Laaxum, is een vogelreservaat.

- Bij het vissershavenje is een dagrecreatieterrein.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoserie van Laaxum van fotograaf Martin Stevens.

Reactie toevoegen