Kimswerd

Plaats
Dorp
Súdwest-Fryslân
Fryslân

kimswerd_collage.jpg

Kimswerd, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Kimswerd, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

kimswerd dorpsgezicht [640x480].jpg

Kimswerd dorpsgezicht

Kimswerd dorpsgezicht

Kimswerd.JPG

Hier zijn we in Kimswerd.

Hier zijn we in Kimswerd.

Kimswerd (2).JPG

Bij de kerk in Kimswerd.

Bij de kerk in Kimswerd.

Kimswerd (3).JPG

Midden in Kimswerd.

Midden in Kimswerd.

Kimswerd (5).JPG

Mooi hoekje in Kimswerd.

Mooi hoekje in Kimswerd.

Kimswerd (6).JPG

Dorpsgezicht van Kimswerd.

Dorpsgezicht van Kimswerd.

Kimswerd

Terug naar boven

Status

- Kimswerd is een dorp in de provincie Fryslân, gemeente Súdwest-Fryslân. T/m 2010 gemeente Wûnseradiel.

- Onder het dorp Kimswerd valt ook de buurtschap Dijksterburen.

Terug naar boven

Naam

In het Fries
Kimswert.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Kimswerd ligt Z van de stad Harlingen en grenst in het W aan de Waddenzee.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 omvat het dorp Kimswerd 70 huizen met 408 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 240 huizen met ca. 600 inwoners.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Kimswerd heeft 8 rijksmonumenten.

- Laurentiuskerk. In 2012 is de restauratie van het interieur van de Laurentiuskerk gereed gekomen. Zo zijn onder meer het houten gewelf, het meubilair, vloerdelen, de muren en kozijnen in oude luister hersteld. Er is ook rekening gehouden met een gezonde exploitatie van de kerk na de restauratie. Zo zijn nieuwe gebruiksmogelijkheden gevonden en is ook het onderhoud op de lange termijn geregeld.

- Kimswerd is vooral bekend vanwege Pier Gerlofs Donia, beter bekend als Grutte Pier (Grote Pier), die hier rond 1480 is geboren. Hij staat bekend als de grote vrijheidsstrijder van Fryslân. Hij heeft het vooral opgenomen tegen het gezag van de Saksen, de keizer en de Hollanders 'van over de Zuiderzee'. Er is in Kimswerd dan ook een beeld voor hem opgericht. Op 29 januari 1515 wordt Kimswerd geplunderd en in brand gestoken door Saksische huurlingen. Ook de boerderij van Pier Gerlofs Donia gaat in vlammen op. Hij verliest zijn vrouw en een van zijn twee kinderen. Uit wraak over dit bloedig onrecht richt Pier zijn eigen rebellenleger ‘De Arumer Zwarte Hoop’ op, een bonte verzameling boeren, verarmde edelen, bandieten en struikrovers die dood en verderf zaaien onder de Saksen en Hollanders. Door zijn onverschrokkenheid, reusachtige gestalte en bovenmenselijke kracht krijgt Pier de bijnaam ‘Grutte Pier’.

- Molen De Eendracht staat in de buurtschap Dijksterburen.

Terug naar boven

Evenementen

- Op 29 januari 2015 - precies 500 jaar dus na de (bij Bezienswaardigheden beschreven) voor het dorp zo dramatische gebeurtenis - organiseerde locatietheatergezelschap PeerGrouP samen met inwoners van Kimswerd 'Grutte Pier - De Brân / De Brand', een feest met optocht ter ere van de opstand van de onder Bezienswaardigheden reeds beschreven Friese volksheld. Het feest begon midden in het dorp en voerde de feestgangers in optocht naar de historische locatie van Piers boerderij aan de Winkelsterlaan. Op het land werd het nagebouwde staketsel van de boerderij symbolisch in brand gestoken en verscheen uit de vlammen Grutte Pier.

Kennelijk smaakte dat naar meer, want van 23 augustus t/m 1 oktober 2016 was er de voorstelling 'Grutte Pier fan Kimswert'. De legendarische Friese vrijheidsstrijder kwam opnieuw tot leven in een meeslepend verhaal over zijn leven en zijn missie. ‘Grutte Pier fan Kimswert’ was een grootschalig, eveneens door locatietheatergezelschap PeerGrouP georganiseerd openluchtspektakel op de Friese zeeklei van Kimswerd. Deze meeslepende tragedie over het leven en de missie van Grutte Pier werd uitgevoerd door een Friese topcast, het Grut Frysk Boerinnenkoor en het rebellenleger de Arumer Zwarte Hoop. 80 boomstammen rezen op uit de klei en vormden een imposant decor vol vuur, rook, Friese paarden, een waterkanon en oersterke strijders.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- Het Hegewiersterfjild is een 150 hectare groot weidevogelgebied tussen Kimswerd en Harlingen. Je vindt er onder meer grutto's, kieviten, visdiefjes, bontbekplevieren, buizerds en torenvalken. Zoutminnende planten zoals zeekraal, zeeaster en zilte schijnspurrie voelen zich er thuis. Tot voor kort was de bodem hier voor vogels op veel plekken te hard. Het kostte weidevogels teveel moeite om met hun snavel voldoende wormen omhoog te halen. Het Hegewiersterfjild ligt relatief hoog en vanwege aangrenzende bebouwing en omringend landbouwkundig gebruik, kan Natuurmonumenten het waterpeil niet verhogen. Daarom heeft zij de afgelopen jaren de kleilaag afgegraven, waardoor een weidegebied met natte slenken en greppels is ontstaan, met natuurlijke oevers.

De nieuwe natuur is belangrijk voor wad- en weidevogels. Tijdens hoogwater vinden wadvogels hier nu rust en voedsel. Naast weidevogelgebied, ziet Natuurmonumenten het Hegewiersterfjild als belangrijke schakel in het Waddengebied. Met het oog op zeespiegelstijging neemt het belang van binnendijkse hoogwatervluchtplaatsen voor wadvogels toe. In de omgeving van Harlingen zijn geen buitendijkse kwelders. Door flauwe oevers te maken en sloten te vergraven tot brede ondiepe slenken, creëert Natuurmonumenten binnendijks brakke stukken en slibbanken voor de wadvogels. In verband met het broedseizoen is het gebied in principe alleen toegankelijk van 15 juni tot 1 maart. Beheerder Natuurmonumenten organiseert, deels ook in het seizoen, weidevogel-, orchideeën- en paddenstoelenexcursies. Aan de Harlingerweg is een observatiepunt met een vogelijkhut. - Nadere informatie over het Hegewiersterfjild op de site van Natuurmonumenten.

- Vogelwacht Harlingen-Kimswerd.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Kimswerd (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Kimswerd.

- Nieuws: - De nieuwsbrief Kimswerd op A4 en oudere nummers van dorpskrant De Mienskip - waarin, naast actualiteiten, ook altijd veel informatie over de geschiedenis van het dorp - zijn via de links ook online te lezen.

- Muziek: - Muziekvereniging OKK (wat wel 'Oefening Kweekt Kunst' zal betekenen) is opgericht in 1911.

- Sport: - Kaatsvereniging De Helfrichs is opgericht in 1897.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Kimswerd kerk.

Reactie toevoegen