Kiel-Windeweer

Plaats
Dorp
Midden-Groningen
Groningen

kiel-windeweer_bieb_aan_het_kieldiep.jpg

Het handige van Minibiebs (zie www.minibieb.nl) is dat ze in principe altijd open zijn, omdat ze onbemensd zijn. Wellicht was deze even afgesloten omdat er regen op komst was? (© Harry Perton)

Het handige van Minibiebs (zie www.minibieb.nl) is dat ze in principe altijd open zijn, omdat ze onbemensd zijn. Wellicht was deze even afgesloten omdat er regen op komst was? (© Harry Perton)

kiel-windeweer_veenkoloniale_boerderij_met_voormalig_wijkbruggetje.jpg

Kiel-Windeweer, veenkoloniale boerderij met vooralig wijkbruggetje (© Harry Perton  / https://groninganus.wordpress.com)

Kiel-Windeweer, veenkoloniale boerderij met vooralig wijkbruggetje (© Harry Perton / https://groninganus.wordpress.com)

Kiel-Windeweer

Terug naar boven

Status

- Kiel-Windeweer is een dorp in de provincie Groningen, gemeente Midden-Groningen. Het is, onder de naam Windeweer, een zelfstandige gemeente t/m 31-7-1821. Per 1-8-1821 over naar gemeente Hoogezand, per 1-4-1949 over naar gemeente Hoogezand-Sappemeer, in 2018 over naar gemeente Midden-Groningen.

- Onder het dorp Kiel-Windeweer valt ook de buurtschap Nieuwe Compagnie.

Terug naar boven

Naam

In het Gronings
Kiel.

Naamgeving
Zoals de naam al suggereert is Kiel-Windeweer een tweelingdorp. Vroeger was er sprake van een apart dorp Windeweer en een buurtschap (De) Kiel.

Oudere vermeldingen
Kielwindeweer.

Terug naar boven

Ligging

Kiel-Windeweer ligt Z van Hoogezand, langs het 8 km lange Kieldiep, dat W parallel aan de provincialeweg Kielsterachterweg (N385) loopt.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft het dorp Windeweer 202 huizen met 1.170 inwoners en buurtschap De Kiel 22 huizen met 133 inwoners. Totaal dus 224 huizen met 1.303 inwoners. Tegenwoordig heeft Kiel-Windeweer ca. 350 huizen met ca. 900 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

In 1647 wordt begonnen met het graven van het Kieldiep. Het graafwerk wordt echter vertraagd door verschillende conflicten met vermeende grondeigenaren. Hierdoor staan er voor 1700 nog maar weinig huizen langs het Kieldiep. Als de vervening kort daarna op gang komt, breidt het aantal woningen zich geleidelijk uit.

- Geschiedenis van Kiel-Windeweer.

- De Gereformeerde kerk uit 1858 op Pieter Venemakade 71 is in 1994 door brand verwoest.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Het magnesiumzoutbedrijf Nedmag uit Veendam heeft na diverse onderzoeken het gebied rondom Kiel-Windeweer gekozen voor de aanleg van een nieuwe zoutwinlocatie. De beoogd toekomstige locatie omvat een gebied van 5 hectare van waaruit ondergronds het magnesiumzout wordt gewonnen. Indien het vergunningentraject gunstig verloopt, kan Nedmag omstreeks 2020 starten met de aanleg van de nieuwe zoutbronnen in dit gebied. Om voor een vergunning voor een nieuwe zoutwinlocatie in aanmerking te kunnen komen, kiest Nedmag vrijwillig voor een uitgebreide Milieu Effect Rapportage (MER), waarin de omgeving nauw wordt betrokken. De methode van zoutwinning die Nedmag toepast gaat gepaard met gelijkmatige bodemdaling. Uit verschillende onderzoeken is gebleken dat de kans op schade aan gebouwen en landbouw - als direct gevolg van bodemdaling - zeer klein is. Bij zoutwinning in Nederland zijn geen aardbevingen voorgekomen. Echter, Nedmag realiseert zich dat mijnbouw - waar deze vorm van zoutwinning toe behoort - momenteel, vanwege de aardbevingen veroorzaakt door gaswinning, onder ‘een vergrootglas’ is komen te liggen. Vandaar dat er gekozen is voor een extra zorgvuldig traject met de omgeving.

Nedmag is een zelfstandige onderneming - sinds 1981 gevestigd in Veendam - met twee mijnbouwproductielocaties (Tripscompagnie en Borgercompagnie) waar magnesiumzout wordt gewonnen en een productielocatie in Veendam waar dit zout omgezet wordt in magnesiumproducten. Deze producten kennen uiteindelijk diverse toepassingen als (milieuvriendelijke) hulpstof in diverse industriële toepassingen, maar ook in toenemende mate in de voedings-en gezondheidsindustrie. De gemeenteraad heeft in februari 2017 echter besloten geen vergunning te willen verlenen, gezien de maatschappelijke onrust rondom dit onderwerp. Nedmag vindt dat ze geen eerlijke kans krijgen, dat gaswinning en zoutwinning ten onrechte op één hoop worden gegooid, en overweegt in beroep te gaan bij de Raad van State. Bovendien staan er volgens de firma op termijn 500 banen op het spel als de nieuwe locatie, als opvolger van de locaties in Tripscompagnie en Borgercompagnie, die rond 2030 zijn uitgeput, niet kan doorgaan. Dan kan het bedrijf de deuren sluiten.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Kiel-Windeweer heeft 5 rijksmonumenten.

- Kiel-Windeweer heeft 22 gemeentelijke monumenten.

- Kiel-Windeweer is een beschermd dorpsgezicht met een typische veenkoloniale lintbebouwing van 6,5 km lengte, bestaande uit nog vrijwel authentieke arbeiderswoningen en boerderijen. Tevens liggen er over het Kieldiep nog talloze bruggen, die bij andere veenkoloniale dorpen vaak al zijn verdwenen. Ook de 'wijken' (vaarten om de turf af te voeren) zijn grotendeels nog aanwezig.

- Hervormde kerk uit 1755.

- De kademuur uit 1907 langs het Kielsterdiep bij het Kielsterverlaat te Kiel-Windeweer maakt deel uit van het ensemble van sluis, draaibrug en geprivatiseerde sluiswachterswoning. Het is opgebouwd als verticale troggewelfjes tussen ijzeren kubbe­stijlen. In de kademuur is ongeveer in het midden een gemetselde trap uitgespaard. De kademuur verkeerde anno 2016 in een zeer slechte staat en was deels ingestort. De trap was vrijwel geheel verdwenen. In genoemd jaar zijn de kubbestijlen en de dekzerklijst hersteld en de troggewelfjes zijn opnieuw opgetrokken. En mede aan de hand van oude foto’s is de stenen trap gereconstrueerd. De schutsluis verkeert anno 2017 helaas nog wel in vervallen staat.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Paasvuur (eerste paasdag).

- Op Koningsdag is er in het gebied tussen Kiel-Windeweer en Zuidlaarderveen de Mud Run 'Deur Kielster daarge broezen' (DKDB). Fun voor iedereen is het motto en dus is het parcours toegankelijk en haalbaar voor iedereen, zonder afbreuk te doen aan de sportieve uitdaging. Maar wat moet je weten wanneer je hier aan begint?: De lengte van het parcours is 5 of 7 kilometer en voert je door de achterliggende velden van Kiel-Windeweer. Deze route is voornamelijk onverhard en gaat dan ook niet over gebaande paden. Onderweg kom je een twintigtal hindernissen tegen. Dus dat betekent klimmen, klauteren, kruipen en een hoop nattigheid. Schoon en droog kom je zeer zeker niet over de finish. De hindernissen zijn dusdanig dat het voor iedereen te doen moet zijn, al zul je soms een beroep moeten doen op de hulp van een ander. Wel is het van belang dat je goed kunt zwemmen. Er zijn hindernissen waarbij dieper water overgestoken moet worden.

Als je daadwerkelijk overweegt mee te doen, vind je op de site nog een reeks tips, do's en dont's. Uiteraard is alleen kijken ook leuk! De organisatie zorgt voor terrassen met scherm waar je de wedstrijd live kunt volgen, hapjes en drankjes zijn voor schappelijke prijzen te verkrijgen, en je kunt de route evt. (een heel eind) meefietsen om de verrichtingen van je relaties te volgen en ze aan te moedigen. Lees ook de blog over hoe het er tijdens de DKDB zoal aan toegaat, en bekijk de videoreportage van de DKDB editie 2016, zodat je een béétje weet waar je aan begint...

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Dorpsommetje Langs de Leine (5,7 km).

Terug naar boven

Beeld

- Dorpsfilm Kiel-Windeweer 1953 (35 min.). - Dorpsfeest 1956 (7 min.). - Dorpsfilm 1965 (43 min.).

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Kiel-Windeweer (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Kiel-Windeweer.

- Onderwijs: - J. Albrondaschool.

- Sport: - v.v. Kiel-Windeweer (voetbal). - Sportvereniging SVK heeft afdelingen voor Gymnastiek, Runners, Tafeltennis en Volleybal.

- Zorg: - Zorgboerderij Dieverdoatsie.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Kiel-Windeweer.

Reactie toevoegen