Hoog-Keppel

Plaats
Dorp
Bronckhorst
Achterhoek
Gelderland

hoog-keppel_laat_het_hessenbad_niet_verzuipen_kopie.jpg

Onder het motto "Laat het Hessenbad niet verzuipen" zetten de inwoners van Hoog-Keppel e.o. zich in 2018 op allerlei manieren in om dit zwembad voor de toekomst te behouden. Zie daarvoor verder het hoofdstuk Natuur en recreatie.

Onder het motto "Laat het Hessenbad niet verzuipen" zetten de inwoners van Hoog-Keppel e.o. zich in 2018 op allerlei manieren in om dit zwembad voor de toekomst te behouden. Zie daarvoor verder het hoofdstuk Natuur en recreatie.

hoog keppel huize ulenpas 1943 [640x480].jpg

Hoog-Keppel Huize Ulenpas 1943

Hoog-Keppel Huize Ulenpas 1943

Hoog-Keppel

Terug naar boven

Status

Hoog-Keppel is een dorp in de provincie Gelderland, in de streek Achterhoek, gemeente Bronckhorst. T/m 1817 gemeente Keppel. In 1818 over naar gemeente Hummelo en Keppel, in 2005 over naar gemeente Bronckhorst.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
Midden 12e eeuw Cappele, 1173 Kepple, 1200 Keppele, 1203 Capele, 1840(1) Hoogkeppel, 1845 Old-Keppel, Olden-Keppel.

Naamsverklaring
Het voorvoegsel Hoog- (en voorheen Oud-) is ter onderscheiding van het aan de overzijde van de Oude IJssel gelegen Laag- (en voorheen Nieuw-)Keppel. Het tweede deel van de naam stamt van het Oudnederlandse keppele 'kapel'. Mede omdat de klemtoon afwijkt, is Keppel ook vergeleken (met vraagteken) met de plaatsnaam Kappenberg (D), 1092 kopie midden 12e eeuw Cappenberge, waarin het Germaanse kappôn* schuilt, dat verwant is met het Middelnederduitse kape 'baken, lichttoren' en het Oudengelse cape 'uitkijkpost'. Deze verklaring overtuigt niet.(2)
* Gereconstrueerde vorm.

Alternatieve naam
Formeel is er sprake van de dorpen Hoog-Keppel en Laag-Keppel. In de praktijk worden deze dorpen, mede omdat zij veel samenwerken en veel voorzieningen delen, samen met de buurtschap Eldrik ook wel als 'Keppel' betiteld.

Terug naar boven

Ligging

Hoog-Keppel ligt O van Doesburg, W van Hummelo, NW van Laag-Keppel.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Hoog-Keppel 41 huizen met 270 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 200 huizen met ruim 500 inwoners.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Verslag van stagiair Chris Frencken, waarin hij weergeeft dat en hoe hij heeft bijgedragen aan de concretisering van een aantal punten uit het Dorpsplan voor Hoog-Keppel e.o.(2011). Het ging met name om communicatie Dorpsraad - gemeente, Ommetje, verkeersveiligheid, en leefbaarheid senioren.

- Artikel in Binnenlands Bestuur (24 mei 2013) over de strijd van de inwoners van Keppel voor het behoud van hun voorzieningen (naast de school / dorpshuis betreft dat met name het zwembad, de sporthal en de sportvelden). Lees vooral ook de commentaren van de inwoners onder het artikel. Het artikel zelf is namelijk nogal eenzijdig en tendentieus...

- Anno 2017 zijn er plannen voor een zogeheten Zonneweide, een veld vol zonnepanelen, in Hoog-Keppel. De Dorpsraad vindt de plannen zoals ze gepresenteerd zijn niet erg doordacht, en vindt dat dat veel beter zou kunnen. Wij geven hier hun opmerkingen en ideeën graag weer middels hun brief aan het College van B&W d.d. 8-11-2017: "Onlangs zijn wij als Dorpsraad Keppel en Eldrik bijgepraat over de stand van zaken met betrekking tot het project Zonneweide te Hoog-Keppel. U bent op de hoogte van ons standpunt dat wij voorstander blijven van een meer op het dorp en toekomstgericht gebruik van het oude sportveld. Het blijft in onze ogen een perfecte locatie voor starterswoningen en/of het experimenteren met een combinatie van starters- en seniorenwoningen. Duurzaam bouwen met alle mogelijkheden van nu.

Wij hebben de afgelopen periode met positieve insteek meegewerkt aan de plannen rondom zonnepanelen. Maar dan wel in combinatie met bijvoorbeeld een parkachtige omgeving. Of door energie terug te geven aan het dorp en haar inwoners, door bijvoorbeeld de sporthal en het zwembad van goedkopere of gratis energie te voorzien. Juist dan ontstaat een win-win voor het leefbaar houden van het dorp en de omliggende kernen en een actieve participatie. Wat wij nu begrijpen is dat feitelijk een afgesloten en omheind zonnepanelenveld wordt gepland. Dat zonnepanelenveld komt in handen van AGEM. Er worden oplossingen gezocht voor het parkeren op drukke momenten en er wordt gekeken naar een andere plek voor het trapveld. Indien een of meerdere financiers gevonden worden is de verwachting om de Zonneweide Hoog-Keppel in 2019 te realiseren.

Dorpsraad Keppel en Eldrik zegt hierbij haar medewerking aan het project zoals het nu wordt vormgegeven formeel op. Zonneweide Hoog-Keppel levert in die vorm geen enkele bijdrage aan het dorp, haar inwoners en haar infrastructuur. Het blokkeert voor minimaal 25 jaar iedere andere toepassing van de gronden. Terwijl dat niet nodig is. Er zijn immers vele andere mogelijkheden voor de realisatie van een zonnepark, bijvoorbeeld op landbouwgronden in het buitengebied. Dorpsraad Keppel en Eldrik omarmt de ontwikkelingen van bijvoorbeeld Zonnekracht Hummelo met een actief gebruik van mogelijke daken in de dorpskernen, maar zeker ook de mogelijkheden op de daken van agrarische bedrijven in het buitengebied Eldrik. Dit zijn betere voorbeelden van actieve participatie en ze passen goed in de bestaande infrastructuur. Bovendien zijn dit qua zoninval en dus rendement gunstiger locaties. Natuurlijk blijven wij openstaan voor samenwerking en dialoog. Voorwaarde is dan wel dat daadwerkelijk wordt bijgedragen aan de versterking van de leefbaarheid en er weer een echte win-win ontstaat voor duurzaamheid én dorp."

Deze brief heeft 'veel stof doen opwaaien'. Een reactie van de gemeente bleef niet uit. Een delegatie van de dorpsraad heeft een goed en constructief gesprek gevoerd met de gemeente en dat heeft zijn vruchten afgeworpen. De dorpsraad heeft voorgesteld om het voormalige terrein van HC’03 in Hoog-Keppel te gebruiken voor starterswoningen en daarmee een energie-neutrale wijk te creëren. Het terrein verdient meer dan alleen zonnepanelen. Door het karakter met een omzoomde bomenrand is het een uitstekende locatie voor een starterswijk. Bovendien ligt het zeer gunstig ten opzichte van de uitvalswegen. Bewoners kunnen voor hun werk binnen 20 minuten in Arnhem zijn. Ook voor werk elders in de Achterhoek is het een gunstige uitvalsbasis.

De dorpsraad hoopt hiermee twee vliegen in één klap te slaan: jongeren naar Keppel trekken, waardoor er meer reuring is en de faciliteiten die er nog zijn wellicht open kunnen blijven (zoals de basisschool). En door een energie-neutrale wijk draagt Keppel bij aan de doelstellingen van Regio Achterhoek voor duurzame energie in 2030. De dorpsraad heeft zich gecommiteerd om een concreet plan uit te werken voor een starterswijk in Hoog-Keppel van 30 tot 40 woningen voor jongeren tot 35 jaar. En om alternatieve locaties te zoeken voor 5.000 tot 7.000 zonnepanelen. De gemeente is bereid om de dorpsraad een half jaar de tijd te geven om onderzoek te doen. Er zijn al veel ideeën en de dorpsraad is enthousiast. Ken je jongeren die een starterswoning nodig hebben en op het - aldus de dorpsraad - 'mooiste stukje platteland van de wereld' willen wonen? Denk mee met de dorpsraad. Het netwerk van de bewoners van Hoog-Keppel, Laag-Keppel en Eldrik is daarbij cruciaal! Meld je ideeën. Gebruik je contacten. Zegt het voort!

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Hoog-Keppel heeft 16 rijksmonumenten (waarvan er weliswaar 11 betrekking hebben op kasteel Ulenpas).

- Hoog-Keppel heeft 17 gemeentelijke monumenten.

- De Hervormde kerk, oorspronkelijk gewijd aan St. Petrus en Paulus, maakt tegenwoordig deel uit van de Protestantse Gemeente Drempt en Oldenkeppel (PGDO). De kerk, tegenwoordig bekend als Dorpskerk Hoog-Keppel, dateert oorspronkelijk uit de 15 eeuw en is tegenwoordig naast de kerkelijke functie tevens in gebruik voor maatschappelijke, sociale en culturele activiteiten, zoals muzikale uitvoeringen, exposities, voordrachten, lezingen en workshops. Het pand is ook uitermate geschikt voor feestelijke partijen, recepties, bedrijfspresentaties en seminars. Bovendien is de Dorpskerk door zijn landelijke en bosrijke omgeving een prachtige romantische trouwlocatie. In 2012 is de kerk overgedragen aan Stichting Oude Gelderse Kerken (SOGK).

- Kasteel Ulenpas.

- Gevelstenen in Hoog-Keppel.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Rommelmarkt (Hemelvaartsdag).

- De deelnemers aan de Keppelrun (hardlopen over 5 en 10 km, ook een Jeugdrun van 1 km, op een zondag in juni, in 2018 voor de 11e keer) rennen door het fraaie decor van een typisch Achterhoeks coulissenlandschap en door twee dorpskernen (Hoog-Keppel en Laag-Keppel). De route geeft spannende doorkijkjes, waar boerderijen, bos, weilanden en akkers elkaar afwisselen. Het parcours heeft bewezen dat snelle tijden mogelijk zijn. De Keppelrun staat bekend om de gemoedelijke sfeer. Betrokken sponsors, enthousiaste vrijwilligers en plaatselijke muzikanten zorgen samen met de organisatie ieder jaar weer voor een perfect hardloopevenement.

- Dorpsfeest (begin september), met o.a. vendelzwaaien en vogelschieten van de schutterij, Oud-Hollandse spelen en Zeskamp.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- "We hebben in onze omgeving te maken met vergrijzing, maar ook met 'krimp'; vooral jongeren tussen de 20 en 40 jaar trekken weg voor hun toekomst en komen zelden terug. Niet omdat ze niet willen, maar omdat het steeds moeilijker wordt terug te keren. Er zijn vrijwel geen woningen voor starters, voorzieningen worden schaars en de activiteiten dreigen minder te worden. Een aantal jaren geleden heeft de gemeente Bronckhorst veel voorzieningen geprivatiseerd. Een logische keuze omdat de lasten hoog waren. In dat kader zijn ook openluchtzwembad het Hessenbad en sporthal de Hessenhal, beide te Hoog-Keppel, overgedragen aan stichtingen. Daarbij kwam ook geld mee om deze voorzieningen minstens 5 jaar open te houden. Dat is anno begin 2018 ca. 7 jaar geleden en dat geld is bijna op. Door de inzet van veel vrijwilligers kan de Hessenhal inmiddels rendabel worden geëxploiteerd. Een groot compliment aan de mensen die zich daarvoor inzetten. Bij het Hessenbad is dat moeilijker. Zwembaden kosten nu eenmaal heel veel geld en de toegang is seizoensgebonden. Een openluchtzwembad is ongeveer 18 weken open en daarin moet alles worden verdiend. Voor veel zwembaden is dat moeilijk en het Hessenbad is daar geen uitzondering op. Per jaar zijn de kosten ongeveer 50.000 euro hoger dan de opbrengsten. Nu is het punt bereikt dat dat niet langer vol te houden is.

Natuurlijk gaan de inwoners van Hoog-Keppel en de omliggende dorpen - onder het motto "Laat het Hessenbad niet verzuipen!" - voor behoud van het zwembad. Omdat het een belangrijke ontmoetingsplaats is, omdat het belangrijk is om te bewegen, omdat het belangrijk is voor het aantrekken en behouden van jonge gezinnen. Omdat bij sluiting wellicht een sneeuwbaleffect ontstaat en ook de andere voorzieningen wellicht een voor een verdwijnen "en onze dorpen het Wassenaar van het oosten zijn geworden: mooie omgeving, prachtige huizen, maar ook dode gemeenschappen waar geen zak te doen is. Een zwembad sluiten is niet moeilijk, maar als het eenmaal dicht is, krijg je het nooit meer open." Aldus de site van het zwembad.

Hoe denken ze dit concreet te realiseren? Deels middels subsidies van gemeente, EU e.a. fondsen om de techniek te vernieuwen, het bad nog beter geschikt te maken voor iedereen (dus ook voor gehandicapten en kinderen) en de exploitatiekosten voor energie te drukken. Daarmee wordt het een beter, veiliger en goedkoper bad. Verder hebben ze om structureel zonder tekorten te kunnen draaien minstens 500 leden nodig, die voor slechts 100 euro per jaar met 4 mensen onbeperkt toegang krijgen tot het zwembad. "Leden die houden van zwemmen, maar die ook heel goed beseffen dat we met het verliezen van het Hessenbad niet alleen een zwembad verliezen, maar ook onze toekomst uit handen geven. De kinderen uit Hoog-Keppel en omliggende dorpen verdienen dat niet. Samen met sponsoren en de opbrengsten van dagkaarten sluiten we dan het gat tussen kosten en opbrengsten. En dat is weliswaar uniek, maar ook mogelijk!" (bron en voor nadere informatie zie de pagina 'Geef onze toekomst niet uit handen / Stand van zaken' op de site van het zwembad)

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Hoog-Keppel (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Keppel, zoals de dorpen Hoog-Keppel en Laag-Keppel met de buurtschap Eldrik gezamenlijk ook wel worden genoemd.

- Nieuws: - Nieuws uit Hoog-Keppel, Laag-Keppel en Eldik van de Dorpsraad op Facebook.

- Belangenvereniging: - Dorpsraad Keppel en Eldrik.

- Dorpshuis: - Dorpshuis Keppel is er ook voor buurdorp Laag-Keppel en buurtschap Eldrik.

- Onderwijs: - Als blijkt dat de gemeente Bronckhorst in 2009 plannen heeft om Basisschool De Bongerd in Hoog-Keppel te sluiten en onder te brengen in een beoogde nieuwe Brede School in buurdorp Hummelo, komen de inwoners in het geweer: zij zien de school, als enige nog resterende voorziening in het dorp, als essentieel voor de leefbaarheid en levendigheid in het dorp. Bovendien worden van de Brede School in wording gaandeweg allerlei voorzieningen 'afgeknabbeld', waardoor alleen de schoolfunctie nog overblijft en zij daar de toegevoegde waarde niet meer van inzien.

Stichting Dorpshuis Keppel neemt in 2009 het gebouw voor een symbolisch bedrag over, en leraren, ouders en overige inwoners verbouwen het pand in 3 maanden tijd met veel eigen inzet zodanig dat het buiten schooltijden tevens kan functioneren als Dorpshuis voor Hoog-Keppel, Laag-Keppel en Eldrik. Ook de leerlingen dragen hun steentje bij door geld in te zamelen middels bijv. een fancy fair en een sponsorloop. Verder vinden er o.a. ook een muziekschool en kinderopvang onderdak. - Nadere informatie over de transformatie van dorpsschool naar tevens dorpshuis te Hoog-Keppel.

In 2014 blijken er wederom plannen om de school te laten fuseren met OBS De Woordhof in Hummelo en de school evt. te sluiten. De Dorpsraad is van mening dat de gemeenteraad niet van alle feiten omtrent de schoolperikelen op de hoogte is, en meent valide argumenten te hebben om school/dorpshuis in ieder geval open en evt. zelfstandig te houden, dan wel te laten fuseren met andere instanties. Zij motiveert dit middels een brief aan de gemeenteraad van Bronckhorst (mei 2014). De Medezeggenschapsraad gaat niet akkoord met fusie met De Woordhof, waardoor scholenkoepel IJsselgraaf de school wederom moet laten voortbestaan. Vervolgens valt in december 2017 toch het besluit om de school na afloop van schooljaar 2017-2018 te sluiten. Bij aanvang van het schooljaar waren er namelijk nog maar 19 leerlingen. Dat ligt onder het landelijk minimum van 23, en is te weinig om nog een goede kwaliteit onderwijs te kunnen blijven bieden.

- Sport: - Voetbalvereniging HC'03 is ontstaan uit een fusie tussen Voetbalvereniging Hummelo en Keppel (H&K) en Sportvereniging Drempt Vooruit. - Tennisvereniging LTC De Drieslag in Hoog-Keppel is opgericht in 1974. Oorspronkelijk beschikt de vereniging over twee gravelbanen, maar al snel wordt een derde baan aangelegd omdat het toegenomen ledental dat vereist. In 1984 worden de eerste kunstgrasbanen in gebruik genomen en wordt de lichtinstallatie aangebracht. Niet alleen kan daardoor ‘s avonds worden getennist, maar ook de hele winter is de baan vanaf die periode bruikbaar. In 2002 is de vereniging geprivatiseerd en draait sindsdien geheel op eigen kracht. In 2007 zijn drie oude kunstgrasbanen vervangen door nieuwe en is er een gerenoveerd. - De Keppelse Golfclub is opgericht in 1926.

Reactie toevoegen