Hoedekenskerke

Plaats
Dorp
Borsele
Zuid-Beveland
Zeeland

hoedekenskerke molenstraat 1907 [640x480].jpg

Hoedekenskerke Molenstraat 1907

Hoedekenskerke Molenstraat 1907

DK_20110710_1683_Hoedekenskerke_Zeeland.jpg

Hoedekenskerke, imkerij op dakkapel

Hoedekenskerke, imkerij op dakkapel

ZL gemeente Hoedekenskerke in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Hoedekenskerke in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Hoedekenskerke in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Hoedekenskerke

Terug naar boven

Status

- Hoedekenskerke is een dorp in de provincie Zeeland, in de streek Zuid-Beveland, gemeente Borsele. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1969.

- Wapen van de voormalige gemeente Hoedekenskerke.

Terug naar boven

Naam

Naamsverklaring
Genoemd naar de stichter van de kerk Oedekijn, verkleinvorm van O(e)de.(ZL2)

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Hoedekenskerke ligt aan het water de Westerschelde en ligt NO van de dorpen Baarland en Oudelande, OZO van de dorpen Kwadendamme en Ovezande, Z van het dorp 's-Gravenpolder en NW van de dorpen Ossenisse en Kloosterzande.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Hoedekenskerke 133 huizen met 839 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 76/481 (= huizen/inwoners) en buurtschap* Kwadendamme 57/358. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 300 huizen met ca. 700 inwoners.
* Curieus is dat de gemeente Kwadendamme in 1840 kennelijk nog als buurtschap ziet, hoewel het reeds sinds 1801 een kerk heeft en niet veel kleiner is dan Hoedekenskerke.

Terug naar boven

Geschiedenis

Hoedekenskerke is vanouds protestants en Kwadendamme katholiek. Dit leverde echter bestuurlijk geen problemen op in de gemeente. Tot 1972 was hier een veerdienst op Terneuzen.

- Geschiedenis van Hoedekenskerke, door Willem Staat.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- De gemeente Borsele onderzoekt of het haalbaar is een bos van zonnepanelen te bouwen bij Hoedekenskerke. Het bos van 4 tot 5 hectare groot bestaat uit hoge palen waar zonnepanelen op rusten. De capaciteit bedraagt 2 megawatt, voldoende voor de stroomvoorziening aan circa 1500 huishoudens. Langs de palen komt een loopbrug die bezoekers naar een uitkijktoren leidt, die uitzicht biedt over de Westerschelde. Het idee is dat de energieopwekking op deze manier gecombineerd kan worden met recreatie. Het idee voor het zonnebos komt van ontwerper Taco Tuinhof. Het bos moet komen aan het einde van de stoomtreinbaan vanuit Borsele. Nu is daar alleen een grasveld. (2009)

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Hoedekenskerke heeft 3 rijksmonumenten.

- Hoedekenskerke heeft 2 gemeentelijke monumenten.

- In de 15e eeuw stond hier een complete gotische kerk. In de 19e eeuw zijn de toren en het schip van deze kerk afgebroken. Alleen het priesterkoor bleef bewaard. Er kwam een nieuwe rechte westwand. Na schade door WO II moest het restant in 1948 uitvoerig worden gerestaureerd. De kerk is gebouwd op een terp. Bezienswaardig in de kerk is de ridderzerk van Willem de Vries van Oostende. In de muur is ook een zerk ingemetseld afkomstig uit de kerk van het verdronken dorp Vinninge.

- Haventje.

- De Koutermolen is een ronde stenen korenmolen uit 1874.

- 't Wienkeltje van Wullempje is vernoemd naar de laatste bewoner t.w. Willem de Bart, geboren op 17 juni 1900. Kort na zijn geboorte kwam Willem te wonen bij zijn grootmoeder Neeltje de Bart-Lavooij, en tante, die als weduwvrouw een winkeltje had waar zij o.a. zelf gemaakt snoep (o.a. stropiehuisjes, nu bekend als stroopsoldaatjes) verkochten. Na het overlijden van zijn grootmoeder in 1951 heeft Willem de winkel voortgezet. In 1980 is hij overleden. Het winkeltje/museumpje is nog in de staat zoals Willempje er met zijn grootmoeder en tante woonde. De inrichting ademt nog de sfeer van de jaren dertig tot vijftig. In het winkeltje ziet u nog de oude betimmering van weleer en mooie oude blikken. Ook de huiskamer, het achterhuis en het washok zijn te bezichtigen. Er is weer volop snoep te koop zoals vroeger, maar ook streekproducten en ansichtkaarten. Het winkeltje wordt geheel door vrijwilligers gerund.

- Een beoogde bezienswaardigheid in Hoedekenskerke is een monument voor het eerste slachtoffer van de Watersnoodramp in 1953. In dit dorp is het destijds weliswaar op het nippertje droog gebleven. De dijken hebben op het punt van doorbreken gestaan, maar toen de dijk bij Kruiningen doorbrak, was hier de druk eraf. Daarom hebben ze hier droge voeten gehouden. Maar toch is toenmalig inwoner Jacob Leijs het eerste slachtoffer van de ramp (en het enige slachtoffer uit het dorp). Niet het eerst geregistreerde slachtoffer, maar wel de eerstgevallene. Leijs werkte ten tijde van de ramp als goederenklerk bij de Provinciale Stoombootdiensten (PSD). Toen hij op de avond van 31 januari 1953 de laatste boot van het veer Hoedekenskerke-Terneuzen probeerde af te meren is hij op 61-jarige leeftijd om het leven gekomen. Leijs is in de veerhaven van Hoedekenskerke van de aanlegsteiger in het water gevallen en verdronken.

Om dit tot heden onderbelichte verhaal meer onder de aandacht te brengen, ontwikkelt de Dorpsraad sinds eind 2016 een plan voor een standbeeld. "We willen een natuurgetrouw beeld van Jacob Leijs op de dijk. Een man in PSD-kostuum die uitkijkt over de Schelde. Met de trossen in zijn handen, klaar om de laatste boot uit Zeeuws-Vlaanderen aan te leggen", aldus Mitchel Vermeulen van de Dorpsraad. Volgens Vermeulen geeft het nieuwe monument ook de band met het water weer. Het staat symbool voor alles wat Hoedekenskerke verloren heeft aan het water en dat wat het eraan te danken heeft. (bron: PZC, 18-10-2016)

- Waterschap Scheldestromen heeft in 2015 Gemaal Groenewege in Hoedekenskerke verbouwd en uitgebreid. De pomp in het bestaande gemaal is herzien en verbeterd, waardoor de pomp nu 95 kuub water per minuut kan verpompen in plaats van voorheen 80 kuub. Verder is vlakbij het gemaal een nieuwe ruimte gebouwd met een extra pomp. Deze nieuwe visvriendelijke pomp kan per minuut 45 kuub water afvoeren. De vergroting van de pompcapaciteit is noodzakelijk om voorbereid te zijn op steeds extremere weersomstandigheden, waarbij meer overtollig oppervlaktewater afgevoerd moet worden naar de Westerschelde. Het project heeft ruim 2 miljoen euro gekost. De maatregelen komen voort uit het Waterplan Buitengebied Zak van Zuid-Beveland. Waterschap Scheldestromen zet zich in voor een goede waterkwaliteit en juist peilbeheer, onder normale en extreme omstandigheden. Binnen de Planvorming Wateropgave (PWO) is samen met belanghebbenden onderzoek gedaan naar het watersysteem. Uit dit onderzoek is gebleken dat de beschreven maatregelen noodzakelijk waren om goed voorbereid te zijn op de toekomst.

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Speeltuinvereniging Hoedje Wip is een zeer actieve vereniging, die ook evenementen en activiteiten buiten de speeltuin organiseert, zoals de jaarlijkse evenementen huttenbouw, speeldorp en de Chapeau d'Eglise tour (fietstocht). 

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Sinds 2010 heeft Hoedekenskerke een ommetje, gerealiseerd door SLZ, genaamd het Odekijnspad. Start bij de Pluimweide. Kijk voor meer informatie, ook over de speciale kinderroute (speurtocht), op het informatiepaneel bij restaurant De Buffer.

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Hoedekenskerke (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Hoedekenskerke van de Dorpsraad.

- Dorpshuis: - Het voormalige gemeentehuis dateert uit 1953 en getuigt van een voor die tijd moderne architectuur. In een van de zalen bevindt zich een mozaïek, dat de verbondenheid toont tussen de twee dorpen waaruit de gemeente Hoedekenskerke bestond (dat was naast het gelijknamige dorp verder nog het dorp Kwadendamme). Het pand is herbestemd tot Dorpshuis De Griend, waar inwoners elkaar treffen tijdens de (avond)gym, het samen muziek maken, de toneelavonden, het bezoek van Sinterklaas, sport- en speldagen, maar ook tijdens vergaderingen, (familie-)bijeenkomsten en feestjes. De zalen (sportzaal en recreatiezaal met keuken) zijn te huur voor de organisatie van een activiteit, feestje of bijeenkomst.

- Onderwijs: - Basisschool De Regenboog.

- Sport: - SV Hoedekenskerke biedt de mogelijkheid tot wekelijks voetballen, tennissen, volleyballen en gymmen onder begeleiding van gecertificeerde coaches en begeleiders, samen met enthousiaste dorpsgenoten en sporters van buitenaf. In diverse competities wordt de strijd aangebonden met verenigingen uit de buurt die op een vergelijkbaar niveau spelen. Tijdens de competities en op toernooien is SVH een graag geziene gast.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Hoedekenskerke.

Reactie toevoegen