Herwijnen

Plaats
Dorp
Lingewaal
Betuwe
Gelderland

Herwijnen0.JPG

Herwijnen, Benedeneind bereikt met de Veerpont vanuit Brakel.

Herwijnen, Benedeneind bereikt met de Veerpont vanuit Brakel.

Herwijnen..JPG

Rivier de Waal, met de pont waarmee we zijn gekomen.

Rivier de Waal, met de pont waarmee we zijn gekomen.

Neerijnen..JPG

De Hervormde kerk in Neerijnen.

De Hervormde kerk in Neerijnen.

Herwijnen._0.JPG

Herwijnen met buurtschap Kerkeneind.

Herwijnen met buurtschap Kerkeneind.

Herwijnen.JPG

Buurtschap Kerkeneind in Herwijnen.

Buurtschap Kerkeneind in Herwijnen.

Herwijnen (2).JPG

In Kerkeneind is een buitenstation van het ooievaarsdorp in Liesveld

In Kerkeneind is een buitenstation van het ooievaarsdorp in Liesveld

Herwijnen 1.JPG

In Herwijnen, Boveneind.

In Herwijnen, Boveneind.

Herwijnen3.JPG

Prachtig begroeide dijk met Sedum en Euphorba bij Boveneind

Prachtig begroeide dijk met Sedum en Euphorba bij Boveneind

Herwijnen 2.JPG

 Buurtschap Boveneind aan de Waalbandijk.

Buurtschap Boveneind aan de Waalbandijk.

GL gemeente Herwijnen in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

gemeente Herwijnen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

gemeente Herwijnen in ca. 1870 kaart J. Kuijper

Herwijnen

Terug naar boven

Status

- Herwijnen is een dorp in de provincie Gelderland, in de streek Betuwe, gemeente Lingewaal. Het was een zelfstandige gemeente t/m 1985.

- Vanouds viel ook het dorp Haaften onder de gemeente Herwijnen. In 1818 is deze afgesplitst tot een zelfstandige gemeente.

- Wapen van de voormalige gemeente Herwijnen.

- Onder het dorp Herwijnen vallen ook de aan de Waaldijk gelegen buurtschappen Kerkeneind, Benedeneind en Boveneind, die alle zijn voorzien van fraaie plaatsnaamborden met de naam van het dorp, met daaronder de naam van de buurtschap (hopelijk een goed voorbeeld voor andere gemeenten in het land).

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
850 kopie eind 11e eeuw Heriuuinna, 1318 Herwyn, 1331 Herwynen.

Naamsverklaring
Men gaat uit van een samenstelling van het Oudnederlandse heri 'leger' en uuinna 'weide'.(1)

Terug naar boven

Ligging

Herwijnen ligt Z van Asperen, O van Vuren en grenst in het N aan de A15 en in het Z aan de Waal.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft de gemeente Herwijnen 300 huizen met 1.940 inwoners, verdeeld in het gelijknamige dorp 275/1.784 (= huizen/inwoners) en een klein deel van Asperen (met 25 huizen en 156 inwoners). Tegenwoordig heeft het dorp ca. 1.000 huizen met ca. 2.500 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Herwijnen, kun je terecht bij Historische Vereniging Den Ouden Dijk. - Historische Vereniging Den Ouden Dijk op Facebook.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Op de 21 meter hoge pilaar aan de Broekgraaf hebben van 1971 tot 2012 radarinstallaties gefunctioneerd ten behoeve van Luchtverkeersleiding Nederland. Samen met de radars op Schiphol, in Nieuw Milligen en op vliegveld Beek hielden zij het luchtverkeer in de gaten. Tot een afstand van ca. 275 km en een hoogte van 25 km konden de radars elk vliegtuig volgen. Sinds 2012 was deze installatie buiten gebruik omdat hij niet meer nodig was. In 2016 is de pilaar herbestemd tot neerslagradar voor het KNMI. De radar is verplaatst vanuit het KNMI in De Bilt, omdat hij daar steeds meer last kreeg van de daar in de loop der jaren gerealiseerde hogere bebouwing. De radar in Herwijnen, die een bereik van ca. 250 km heeft, dekt samen met de neerslagradar in Den Helder Nederland en een deel van de Noordzee af. Bovendien wordt nu gewerkt met de nieuwste technieken, die de resultaten nog verder moeten verbeteren.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Herwijnen heeft 31 rijksmonumenten.

- Herwijnen heeft 12 gemeentelijke monumenten.

- De Hervormde kerk (Waaldijk 139) dateert uit 1823. Voordien kwam de gemeente samen in een kerkgebouw dat 20 meter noordelijker stond. De plaats, die nu de ingang van de begraafplaats markeert. Deze kerk is bezweken door het water na een dijkdoorbraak in 1820. In 1823 is tevens de zelfstandige Hervormde Gemeente van Herwijnen ontstaan, als afscheiding van de Hervormde Gemeente van Hellouw, waar zij tot die tijd toe behoorde.

- Gereformeerde kerk (PKN).

- Het peischaallhuisje uit 1874 (Waaldijk 2) is het enige bewaard gebleven peilschrijverstation in Nederland (wat dat inhoudt, kun je lezen onder de link). Het is tot 1989 in functie geweest en kan, als de computers evt. uitvallen, zo nodig weer in werking worden gesteld.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Oranjevereniging Prinses Marijke organiseert Koningsdag, de Dodenherdenking op 4 mei, Bevrijdingsdag (5 mei) en het Zomerfeest (juni).

- De Hervormde Gemeente Herwijnen organiseert op een zaterdag eind april een grote Rommelmarkt. De rommelmarkt begint om 9.30 uur en is rond 14.00 uur afgelopen. Naast alle spullen die er te koop zijn, is er een Rad van Avontuur, en zijn er spelletjes voor de kinderen. De inwendige mens kan ruimschoots aan zijn trekken komen met onder meer poffertjes, fruit, hamburgers, snacks, vis, broodjes, koffie en fris. De opbrengst van de Rommelmarkt is bestemd voor het groot onderhoud van de kerk.

- Boeruh Rock Festival (weekend in april).

- Lingewaalloop (op een zaterdag eind juni) over 5 en 10 km.

Terug naar boven

Landschap, natuur en recreatie

- De initiatiefnemers van GeoFort hebben er ca. 6 jaar hard aan gewerkt om het Fort bij de Nieuwe Steeg grondig te renoveren, te verbouwen en her in te richten tot GeoFort. In 2011 is GeoFort van start gegaan. Het fort is een 'living lab' geworden, waar bezoekers de spannende wereld achter de cartografie en navigatie kunnen ontdekken. Het living lab is een themapark, waarbij het zelf beleven en ontdekken centraal staat. Bezoekers kunnen op speelse wijze kennismaken met de geo-wereld. Zo zijn er GPS-opdrachten voor kinderen, waarbij zij al speurend de omgeving verkennen. Door gebruik te maken van moderne technieken wil GeoFort de jeugd enthousiast maken voor speurspelen en daarmee voor ruimtelijke vraagstukken.

- Veerpont over de Waal (ook voor auto's) naar de Bommelerwaard (Brakel).

- In Herwijnen bestaan plannen om de voormalige landgoederen Engelenburg en Frissestijn te herstellen. Amsterdammer Willem de Lint is met een plan bezig om 7,5 hectare rond de plek waar vroeger twee kastelen stonden, om te vormen tot een natuur- en recreatiegebied.

Terug naar boven

Beeld

- George de Fockert heeft de bewaard gebleven negatieven ingescand van zijn opa, fotograaf Gerrit van der Wal (1885-1971). Onder de link vind je onderaan de pagina links getiteld 'Landschappen' en 'Gebouwen', met op die pagina's veel foto's van Herwijnen en deels van omliggende dorpen zoals Hellouw.

Terug naar boven

Links

- Dorpshuis: - Dorpshuis De Poort.

- Onderwijs en kinderopvang: - Basisschool De Schatkist (voorheen Spiegelhof) en School met de Bijbel Herwijnen zijn sinds 2017 samen met BSO/PO De Kinderkamer gehuisvest in een nieuw Brede School-complex. Het complex is in september 2017 feestelijk officieel geopend.

- Jeugd: - Jong Gelre Herwijnen.

- Muziek: - Christelijk gemengd koor Soli Deo Gloria.

- Sport: - v.v. Herovina (voetbal). - S.V. De Musketiers is een schietvereniging waar met 4,5 mm luchtwapens geschoten wordt. Naast een onderlinge competitie wordt er ook tegen andere verenigingen geschoten. Deze wedstrijden worden georganiseerd door de Betuwse Schiet Federatie (BSF). Je bent van harte welkom om op maandagavond in Dorpshuis De Poort eens te komen kijken of deze sport wellicht iets voor je is. Er is ook een jeugdafdeling; jeugdleden vanaf 12 jaar kunnen onder begeleiding van ervaren schutters leren omgaan met de wapens en schieten met de wapens.

- Zorg: - Woon- en Zorgcentrum Avondlicht wil graag een centrale rol spelen in zorg voor ouderen in de gemeente Lingewaal en wil een ontmoetingsplaats zijn voor ouderen in de dorpskern Herwijnen.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Herwijnen, met foto's van de grafstenen.

Reactie toevoegen