Herbaijum

Plaats
Dorp
Waadhoeke
Fryslân

herbaijum_collage.jpg

Herbaijum, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

Herbaijum, collage van dorpsgezichten (© Jan Dijkstra, Houten)

herbaijum nh kerk 1967 [640x480].jpg

Herbaijum NH kerk 1967

Herbaijum NH kerk 1967

Hjerbam (4).JPG

Dorpsgezicht van Herbaijum in 2011.

Dorpsgezicht van Herbaijum in 2011.

Hjerbam (3).JPG

Het kerkje van Herbaijum van dichtbij.

Het kerkje van Herbaijum van dichtbij.

Hjerbam (2).JPG

Boerderijen in Herbaijum.

Boerderijen in Herbaijum.

Herbaijum

Terug naar boven

Status

- Herbaijum is een dorp in de provincie Fryslân, gemeente Waadhoeke. T/m 2017 gemeente Franekeradeel.

- Onder het dorp Herbaijum valt ook een deel van de buurtschap Kiesterzijl (andere delen vallen onder Franeker en Harlingen). Ook de Z hiervan gelegen buurtschap Kie, die voor de postadressen onder Franeker valt, heeft banden met dit dorp. Zo zet de lokale vereniging Dorpsbelang zich naast de belangen van het dorp ook in voor de belangen van de buurtschappen Kie en Kiesterzijl.

Terug naar boven

Naam

In het Fries
Hjerbeam.

Spelling
De officiële spelling is met ij, maar op de lokale dorpssite spelt men de plaatsnaam als Herbayum.

Oudere vermeldingen
13e eeuw Herbadingum, 1400 Heerbadigim, 1417 Herbaynghum, 1433 Herbadeghum, 1505 Herbaeyum.

Naamsverklaring
Betekent heem 'woonplaats, woning' en Herbadinga*, een afleiding met het suffix -ing- van de persoonsnaam Herbad met als betekenis 'van de lieden van Herbad'.(1)
* Gereconstrueerde vorm.

Terug naar boven

Ligging

Het dorp Herbaijum ligt W van de stad Franeker, NW van het dorp Hitzum, NNO van het dorp Achlum, NO van de stad Harlingen, O van het dorp Midlum, Z van de A31, ZO van het dorp Wijnaldum, ZZO van de dorpen Pietersbierum en Sexbierum en ZW van het dorp Dongjum.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 heeft Herbaijum 44 huizen met 215 inwoners. Tegenwoordig heeft het dorp ca. 100 huizen met ca. 250 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Bij de secretaris van Dorpsbelang, Joke Hofstee, zijn nog enkele - met foto's en oude kaarten geïlustreerde - boekjes over de geschiedenis van Herbaijum verkrijgbaar. De prijs is €15,00.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Dorpsvisie Herbaijum, Kie en Kiesterzijl.

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Herbaijum heeft 3 rijksmonumenten, zijnde het poortgebouw van de Sickema State bij Rijksweg 4, de kop-hals-rompboerderij op nr. 11, en de Hervormde (PKN) kerk. Het oorspronkelijk 13e-eeuwse kerkje is in 1872 grotendeels vernieuwd, waarbij de middeleeuwse noordmuur behouden is gebleven. In de kerk en op het kerkhof liggen enkele monumentale oude (waaronder 17e-eeuwse) grafzerken. Sinds 1975 wordt hier elke 14 dagen een Friestalige dienst gehouden. Deze wordt voorbereid door het Fries Oecumenisch Werkverband Herbaijum (FOWH). Het FOWH is een stichting die de Friese taal in de kerken en de samenwerking met de Oecumene van kerken van elke pluimage hoog in het vaandel heeft.

Terug naar boven

Evenementen en activiteiten

- Als het in de winter hard genoeg vriest, kun je schaatsen op de kaatsbaan van Herbaijum, die dan tijdelijk wordt getransformeerd tot ijsbaan.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- In 2016 is een speeltuin in het dorp gerealiseerd (dan wel vernieuwd). Er is ook een bankje bij geplaatst zodat eventuele begeleidende ouders, grootouders e.d. even rustig kunnen zitten.

Terug naar boven

Links

- Algemeen: - Site van en over Herbaijum.

- Dorpscafé: - Dorpscafé Oant Moarn in Herbaijum is geopend op dinsdag en op donderdag t/m zondag van 16.00-01.00 uur.

- Duurzaamheid: - Omwonenden van een windmolenproject ontvangen meestal slechts een kleine financiële compensatie of krijgen een beperkte deelname aangeboden. Zo krijg je de handen niet op elkaar. Voor meer betrokkenheid zullen ook de omwonenden mee moeten profiteren, in de vorm van een lagere energierekening. Dan pas draait de windmolen echt voor jou als omwonende. Sinds maart 2018 hebben ze dat in Herbaijum voor elkaar. De oude windturbine uit 1996 van Dikkie en Jitty de Vries was namelijk aan vervanging toe. Via bouwer EWT kwam het echtpaar in contact met groene energie-leverancier Qurrent. Dit bedrijf heeft het unieke concept van de Buurtmolen bedacht. De Buurtmolen gaat draaien bij zo’n 400-600 deelnemers. Alleen inwoners uit het 'postcoderoosgebied' (= de postcode van de locatie plus de andere daaraan grenzende 4-cijferige postcodes) kunnen deelnemen. De Buurtmolen wordst gefinancierd met de maandelijkse contributie van omwonenden, aangevuld met een externe lening van een bank of via crowdfunding.

De Buurtmolen is een kleinere windmolen (ashoogte 35 meter en <900 kW) wat zorgt voor minder horizonvervuiling. De bouwkosten zijn eveneens lager, net als de onderhoudskosten. Ook het geluidsniveau ligt lager dan bij een gebruikelijke windmolen. Een kleinere windmolen houdt meer rekening met de omwonenden en is bij uitstek geschikt voor postcoderoosprojecten. De Buurtmolen van Herbaijum is bij de oplevering in maart 2018 Waadmûne gedoopt.

- Genealogie: - Overzicht van begravenen op de begraafplaats van Herbaijum.

Reactie toevoegen