Hellevoetsluis

Plaats
Stad en gemeente
Hellevoetsluis
Voorne-Putten
Zuid-Holland

hellevoetsluis_vuurtoren_640x480.jpg

Hellevoetsluis, de vuurtoren, uit 1822

Hellevoetsluis, de vuurtoren, uit 1822

ZH gemeente Hellevoetsluis in ca. 1870 kaart J. Kuijper [1024x768].gif

Gemeente Hellevoetsluis in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Gemeente Hellevoetsluis in ca. 1870, kaart J. Kuijper

Hellevoetsluis

Terug naar boven

Status

- Hellevoetsluis is een stad en gemeente in de provincie Zuid-Holland, op het schiereiland Voorne-Putten.

- De gemeente Hellevoetsluis is in 1960 vergroot met de gemeenten Nieuw-Helvoet en Nieuwenhoorn.

- De gemeente Hellevoetsluis omvat, naast de gelijknamige stad, de dorpen Nieuw-Helvoet, Nieuwenhoorn en - sinds 2018 middels grenscorrectie vanuit de gemeente Nissewaard - Oudenhoorn, en de buurtschappen IJzerenbrug en Vlotbrug.

- Wapen van de gemeente Hellevoetsluis.

- Foto's van de plaatsnaamborden in de gemeente Hellevoetsluis.

- Onder de stad Hellevoetsluis vallen ook de buurtschappen IJzerenbrug en Vlotbrug, en voor de postadressen ook de dorpen Nieuw-Helvoet en Nieuwenhoorn.

Terug naar boven

Naam

Oudere vermeldingen
1639 en 1665 Helvoet Sluys, 1773 Helvoet Sluis, 1844 de vesting Hellevoetsluis.

Naamsverklaring
Betekent sluis 'waterkering met deuren' bij Helvoet. Om na de inpoldering van de Struijten in 1533 de polder Nieuw-Helvoet (1395) toch te laten afwateren op zee, groef men een kanaal met sluizen door de in 1475 ingedijkte Weergorspolder, reeds ingetekend op de kaart van Potter van 1576. Vanwege de gunstige ligging vestigden de Staten van Holland er in de 17e eeuw een oorlogshaven.(1)

Terug naar boven

Ligging

Hellevoetsluis ligt ZW van Spijkenisse.

Terug naar boven

Statistische gegevens

In 1840 hebben de gemeente en de stad Hellevoetsluis 187 huizen met 2.523 inwoners. Tegenwoordig omvat de gemeente ca. 16.000 huizen met ca. 40.500 inwoners. De gelijknamige stad heeft ca. 12.500 huizen met ca. 31.000 inwoners.

Terug naar boven

Geschiedenis

Hellevoetsluis was in de 17e eeuw een thuishaven voor de Hollandse oorlogsvloot, dankzij de strategische ligging aan het Haringvliet. Door de versterking van de haven ontstond de combinatie van vestingstad en oorlogshaven. Het complex van wallen en bouwwerken is tussen 1695 en 1710 aangelegd ter bescherming van de toenmalige marinehaven. Later zijn de werken verder uitgebouwd.

In 2012 is de restauratie van de vestingwerken van Hellevoetsluis gereed gekomen. Bij de restauratie zijn onder meer de kazematten, de projectielenmagazijnen en de kazerne Haerlem onder handen genomen. Tijdens de restauratie zijn bijzondere ontdekkingen gedaan. Zo zijn er geschutsbeddingen en mortierputten uit beide wereldoorlogen gevonden. Ook is in de kazerne een ingenieus waterleidingssyteem ontdekt. De gerestaureerde vesting is nu ook wandelgebied, dat vrij toegankelijk is voor het publiek.

Als je je nader wilt verdiepen in de geschiedenis van Hellevoetsluis, kun je terecht bij de volgende instanties en sites:

- Stichting Verdedigingswerken Hellevoetsluis, met o.a. een aparte pagina over de geschiedenis van de vesting Hellevoetsluis.

- Stadsmuseum Hellevoetsluis. In de Oudheidkamer zijn voorwerpen samengebracht uit het dagelijks leven van de afgelopen twee eeuwen. Zo zijn er allerlei zaken te zien die betrekking hebben op het verleden van deze stad en is het museum thematisch ingericht rond onderwerpen als landbouw, speelgoed, smederij, onderwijs, beroepen en scheepvaart. Met documentatie van de zeehelden van weleer.

- Droogdok Jan Blanken is het enige dubbele, stenen droogdok in Europa. Een uniek monument en nog volop in bedrijf.

- Lichtschip 12 Noord Hinder.

- "De in Schotland gebouwde Buffel is van 1868 tot 1896 in dienst van de Koninklijke Nederlandse Marine actief geweest als ramtorenschip ter verdediging van de Nederlandse kustwateren. Als zodanig was de Buffel het eerste, volledig op stoom voortgestuwde schip van de Marine. In 1896 is het schip verbouwd en in gebruik genomen als logement- en opleidingsschip voor marinepersoneel. Tot 1920 heeft de Buffel in Hellevoetsluis dienst gedaan waarna het schip nog vele thuishavens heeft gekend zoals Vlissingen, Den Helder en Amsterdam. In 1974 heeft de Koninklijke Marine het schip overgedragen aan de gemeente Rotterdam. Het schip is daarna prachtig gerestaureerd en ingericht en heeft tot 2013 als museumschip onderdeel uitgemaakt van het Maritiem Museum. In 1995 ontving het schip de prestigieuze Maritime Heritage Award van de World Ship Trust. Sinds 2013 ligt de Buffel weer in Hellevoetsluis op een prachtige plek aan de Koningskade. Het naar de vestingstad halen en de exploitatie van het schip was een particulier initiatief dat in 2016 door Stichting Ramtorenschip Buffel is overgenomen. Samen met een groot aantal enthousiaste vrijwilligers, sponsors en de gemeente wordt Ramtorenschip Buffel toegankelijk gehouden voor het grote publiek en maken kinderen en volwassenen kennis met onze rijke maritieme geschiedenis. Dit museumschip is een uniek stuk maritiem cultureel erfgoed, dat hoort bij de vestingstad."

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- Hellevoetsluis heeft 49 rijksmonumenten.

- Hellevoetsluis heeft 9 gemeentelijke monumenten.

- Molen De Hoop.

- Gevelstenen in Hellevoetsluis.

- De vuurtoren van Hellevoetsluis is een ronde witte bakstenen vuurtoren met twee verdiepingen en een hoogte van 18,1 meter. De toren is gebouwd in 1822, is eigendom van Rijkswaterstaat en is in 2005 gerestaureerd. De toren is op enkele zondagen in de zomer en op Open Monumentendag geopend voor publiek.

- Het Nationaal Brandweermuseum geeft je een beeld van de ontwikkelingen van de brandweer in de afgelopen eeuwen, aan de hand van o.a. een grote collectie oude brandweervoertuigen, van handspuiten tot hogedruknevelspuiten.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenementen

- Op de Fokveedag Hellevoetsluis (op een zaterdag in augustus) was lange tijd het keuren van koeien de hoofdzaak. Oorspronkelijk was er sprake van doorgaans ca. 200 koeien, tegenwoordig zijn dit er ca. 80. Rond de keuringen worden vele activiteiten georganiseerd. In een grote tent staan vele kramen en ook buiten is een uitgebreide streekmarkt. De plattelandsjongeren zijn ook vertegenwoordigd. Ook zijn er voor de kinderen leuke wedstrijdjes. Door strengere eisen in de ziektebestrijding zijn er geen geitenkeuringen meer. De mechanisatie is in de landbouwbedrijven door de jaren sterk toegenomen. Op de Fokveedag wordt deze ontwikkeling getoond. Alle generaties landbouiwmachines zijn aanwezig, van oldtimers tot de modernste 'monsters'. Ook zijn er paarden en pony demonstraties.

- Sinterklaas.

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- "Op Historyland in Hellevoetsluis maak je een reis door de tijd. Miljoenen jaren terug, naar de tijd van de gigantische dino’s. Of iets recenter naar de tijd van de mammoeten. Zo leer je in het museum alles over deze imposante dieren op de tentoonstelling de ‘Mammoetsteppe’. Bewonder de prehistorische fossielen en replica’s van uitgestorven dieren en bekijk indrukwekkende materialen uit verschillende oorlogen. Buiten gaat het avontuur verder op het oorlogsveld en mag je zelf op zoek naar fossielen of goud. Versla ondertussen de Franse generaal Napoleon op onze avontuurlijke Historygolf! Het buitenpark is negen hectare groot, zo’n negen voetbalvelden. Een gebied waar de geschiedenis echt tot leven komt. Zo waan je je in Jurassic Park tussen de reusachtige dino’s, maar kom je ook langs een MIG21 straaljager, een originele Mil Mi-2 gevechtshelikopter en een manschappenvoertuig FV432 op het speciaal ingerichte oorlogsveld. Recreatie en educatie gaan hier hand in hand.

Zo is de bunker een ware belevenis, waar je kunt ervaren hoe angstig een bombardement moet zijn geweest. Je hoort de motoren van de vliegtuigen, het gepiep van vallende bommen en je voelt de trilling van de vallende bommen. De V2 raket op het oorlogsveld is niet te missen. Dit object is te bezichtigen op de plek waar ook de gevechtshelikopter staat die gretig wordt beklommen en bezichtigd door de jeugd. Een stukje verder staan twee Russische kanonnen en ook een Chieftain tank die zeer indrukwekkend is. Minstens zo indrukwekkend is het dinopark. Al van verre zijn de prachtige replica’s van de dinosaurussen in het park te zien. Ook op onze midgetgolfbaan vind je een grote dino. Historygolf is 12 holes vol waanzinnig avontuur! Een prachtig aangelegde adventure midgetgolf waar je al golfend een reis door de geschiedenis maakt. Trek jezelf met een landingsvoertuig of vissersboot voort over het water naar de volgende hole. Schiet door een 17-eeuws kanon. Ga voor een hole-in-one door het hart van een vulkaan. En je kunt ook nog op zoek naar ‘goud’ in een van de eyecatchers van het park: het Goudzoekersdorp!

De opzet van het waterpark komt voort uit de natuur. Zo kun je onder andere met levensechte miertjes tussen verkoelende kiezelstenen spelen en ga je even terug naar de basis door je de hele dag in water te begeven. Een van de uitgangspunten van Historyland, te zien aan de permacultuur waarop het land van het museum is ingedeeld, is duurzaamheid. Het Spray Park voldoet aan deze eis. Het water dat uit de toestellen gesproeid wordt, wordt hergebruikt. Ook dient het systeem bij gebruik per gedeelte te worden ingeschakeld en schakelt het zichzelf uit wanneer er niet meer op gespeeld wordt. Naast golfen en goud zoeken, is er nog veel meer te beleven. Kruip in de huid van een wetenschapper en graaf naar sporen uit het verleden. In het Historypark kunnen kinderen gratis in twee speciaal ingerichte opgraafveldjes vondsten uit de oertijd doen. Daarnaast kan er een heus dinosaurusskelet worden opgegraven. Ook heel leuk tijdens een kinderverjaardag of schoolbezoek!

Het gebied van Historyland in Hellevoetsluis is ingericht volgens de principes van de permacultuur. Dit houdt in dat we een gezond ecosysteem ontwikkelen in samenwerking met de natuur. Zelfvoorzienend, net als vroeger. Ons doel is om onze eigen vruchtbare grond te produceren, waarop we uiteindelijk ons eigen voedsel kunnen verbouwen. Maak een wandeling door de prachtige tuin van het park en geniet van het groen zoals de natuur het bedoeld heeft. Vergeet ondertussen niet een bezoek te brengen aan onze varkentjes George en Appie! Zij helpen ons het land te frezen en zorgen voor een boel gezelligheid."

- Op Kinderboerderij De Kerkestee in Hellevoetsluis kun je kennismaken met tal van dieren, zoals koeien, konijnen, geiten, schapen, kippen en de prachtige pauwen. Voor de kinderen is er een speeltuintje ingericht, en in de kantine is drinken en snoep verkrijgbaar. Ook kun je een verjaardag bij hen vieren en schoolklassen zijn ook van harte welkom. Tijdens een wandeling over de kinderboerderij valt er veel te zien, horen en te leren. Er zwemmen mooie eenden in de vijver en in het voorjaar zijn er de lammetjes, kalfjes, geitjes en kuikentjes. Ze hebben konijnen in verschillende kleuren en ze trachten van alle diersoorten een aantal rassen te laten zien.

Naast de kinderboerderij ligt de natuurspeeltuin waar de kinderen na een leerzaam en ontspannen bezoek aan de boerderij nog even heerlijk kunnen ravotten. Behalve de kinderboerderij aan de Plattendijk, vallen ook de dierenkampjes aan de Kanaalweg Westzijde en de Moriaanseweg West onder hun beheer. Bij een bezoek kun je ook gelijk je oud papier, lege cartridges en statiegeldflessen bij hen inleveren. Goed voor het milieu en voor de kinderboerderij! Kinderboerderij De Kerkestee is 7 dagen per week geopend van 9.30-16.30 uur. Eerste kerstdag en nieuwjaarsdag zijn ze gesloten.

- Natuurspeeltuin Wilde Weide Speelbos in Hellevoetsluis (Atalanta) is dagelijks geopend vanaf 9 uur. De sluitingstijd is van april t/m september om 19.30 uur, van oktober t/m maart om 17.30 uur. Er wordt door het jaar heen regelmatig van alles georganiseerd. De speeltuin wordt beheerd door Stichting Anders Spelen (SAS). SAS heeft als doel kinderen (weer) meer buiten te laten spelen. Waarom vinden zij dit zo belangrijk? "Spelen is leren. Spelen is ontwikkelen. Spelen is gezond. Spelen is essentieel voor de ontwikkeling van een kind. Door het spelen leert een kind zichzelf en de wereld om zich heen kennen. Het kind leert zijn grenzen kennen; zijn mogelijkheden en zijn onmogelijkheden. Maar met oefening kunnen deze grenzen spelenderwijs verlegd worden.

Kinderen ontwikkelen al spelend hun motorische vaardigheden evenals hun zintuiglijke ontwikkeling. Bij motorische ontwikkeling gaat het niet alleen om bewegen. De ontwikkeling van de motoriek hangt nauw samen met de ontwikkeling van aspecten van het leren, denken en waarnemen. De sociaal-emotionele ontwikkeling wordt bevorderd door het samen spelen, rollen spelen en het leren rekening met elkaar te houden. Door spelen leren kinderen conflicten op te lossen. Spel is een uitdaging die het zelfvertrouwen van kinderen vergroot. En zelfvertrouwen heeft een positieve invloed op hoe kinderen met elkaar omgaan.

Ouders raken via hun buitenspelende kinderen eerder betrokken bij hun buurt. Ze letten op zaken als (verkeers)veiligheid en het onderhoud van de wijk. De sociale cohesie in de buurt neemt toe. Een buurt waar kinderen spelen straalt veiligheid en ruimte uit. De wijk is dan ook aantrekkelijk voor gezinnen. Wanneer kinderen spelen, vervelen ze zich niet. Hierdoor zijn ze minder snel geneigd om iets te vernielen. Vooral voor tieners moet er voldoende te doen zijn. Zij hoeven dan niet op zoek te gaan naar andere locaties om te voetballen of rond te hangen. Hierdoor neemt de overlast af.

Het hoeven echt niet alleen speelattributen te zijn. Naast het feit dat deze erg duur zijn is ook gebleken dat kinderen er toch snel op uitgekeken raken en maar 15% van hun speeltijd op die speelattributen doorbrengen. Ze zijn dus meer gebaat bij spel-aanleidingen zodat hun fantasie geprikkeld wordt. Een boom is niet gewoon alleen een boom. Het kan een doelpaal zijn, de basis van een hut of het huis van de reus. Struiken, daar kun je doorheen en je in verstoppen. Een kuil kan een schuilplaats zijn, iets om overheen te springen, een oud gordijn eroverheen en je hebt een hut. Op een boomstam kan je je evenwicht testen of zitten, maar het kan ook de grens zijn van mijn huis, jouw huis, school en thuis enz.

Vaak is het zo dat de minder valide kinderen hier veel beter mee uit de voeten kunnen. Minder valide kinderen willen ook meedoen. Speelattributen staan op zachte ondergronden en dat is met een rolstoel of als je moeilijk ter been bent echt niet te doen. Maar als die boomstam op het gras of op een verharde ondergrond ligt kun je om die boom heen en tikkertje spelen. Als er tussen de struiken iets meer ruimte gelaten wordt kunnen ze er ook door. Zo zijn er nog meer voorbeelden te noemen waarom buitenspelen belangrijk is. En dan hebben we het nog niet eens over de lichamelijke gezondheid gehad."

Terug naar boven

Literatuur

- Nieuwe en/of tweedehands boeken over Hellevoetsluis (online te bestellen).

Terug naar boven

Links

- Gemeente: - Officiële site van de gemeente Hellevoetsluis.

- Straten: - Beschrijving van alle straten in de gemeente Hellevoetsluis, door Jaap en Gert Jan van der Kooij.

- Belangenorganisatie: - De in 2010 opgerichte Belangenvereniging Den Kouwen Noort heeft ten doel het behartigen van belangen van leden van de vereniging inzake het behouden en verbeteren van natuur-, landschappelijke en cultuurhistorische waarden, de flora en fauna, de kwaliteit van het milieu waaronder de lucht, de bodem en het water en de gezondheid van mensen en een goede ruimtelijke ordening, ten behoeve van het vergroten van de leefbaarheid en veiligheid in het werkgebied (= het NO buitengebied van Hellevoetsluis). Hierbij zorgt de vereniging voor: het bundelen van belangen van de leden; het intermediair zijn bij gezamenlijke belangen van verschillende verenigingen van eigenaren binnen het werkgebied; het vertegenwoordigen van individuele leden wanneer er belangen in het geding zijn die meerdere leden aangaan.

Reactie toevoegen