Harderhaven

Plaats
Buurtschap
Zeewolde
Zuidelijk Flevoland
Flevoland

Harderhaven bord [640x480].jpg

Harderhaven (buurtschap van Zeewolde) heeft officiële blauwe plaatsnaamborden (komborden). Vreemd genoeg wordt het in de Topografische atlas Flevoland niet als buurtschap vermeld.

Harderhaven (buurtschap van Zeewolde) heeft officiële blauwe plaatsnaamborden (komborden). Vreemd genoeg wordt het in de Topografische atlas Flevoland niet als buurtschap vermeld.

harderhaven_havenfeest.jpg

De ondernemers van de Harderhaven organiseren in mei of juni het Havenfeest.

De ondernemers van de Harderhaven organiseren in mei of juni het Havenfeest.

harderhaven-msd-20160122-345375.jpg

Harderhaven, gem. Zeewolde. Restaurant bij de haven.

Harderhaven, gem. Zeewolde. Restaurant bij de haven.

harderhaven-msd-20160122-345379.jpg

Harderhaven, gem. Zeewolde. Deze voormalige dienstwoningen uit de jaren vijftig zijn de oudste woningen van de gemeente Zeewolde: de kern Zeewolde zelf is pas vanaf de jaren tachtig ontstaan.

Harderhaven, gem. Zeewolde. Deze voormalige dienstwoningen uit de jaren vijftig zijn de oudste woningen van de gemeente Zeewolde: de kern Zeewolde zelf is pas vanaf de jaren tachtig ontstaan.

harderhaven-msd-20160122-345380.jpg

Harderhaven, gem. Zeewolde. De haven.

Harderhaven, gem. Zeewolde. De haven.

harderhaven-msd-20160122-345381.jpg

Harderhaven, gem. Zeewolde. Stapelplaats van Rijkswaterstaat bij de haven.

Harderhaven, gem. Zeewolde. Stapelplaats van Rijkswaterstaat bij de haven.

harderhaven-msd-20160122-345385.jpg

De sluis en gemaal Lovink horen geografisch tot het ensemble van de buurtschap Harderhaven maar liggen voor de postadressen in het Z puntje van het dorpsgebied van Biddinghuizen gem. Dronten.

De sluis en gemaal Lovink horen geografisch tot het ensemble van de buurtschap Harderhaven maar liggen voor de postadressen in het Z puntje van het dorpsgebied van Biddinghuizen gem. Dronten.

harderhaven_bestemmingsplan_kaart_kopie.jpg

Deze kaart geeft mooi de multidisciplinariteit van het buurtschapje Harderhaven aan. Op dit kleine oppervlak vinden we de functies horeca, bedrijven, Scouting, groen en wonen. Verder 2 provinciale wegen, een sluis, een gemaal, een aquaduct en een brug.

Deze kaart geeft mooi de multidisciplinariteit van het buurtschapje Harderhaven aan. Op dit kleine oppervlak vinden we de functies horeca, bedrijven, Scouting, groen en wonen. Verder 2 provinciale wegen, een sluis, een gemaal, een aquaduct en een brug.

Harderhaven

Terug naar boven

Status

- Harderhaven is een buurtschap in de provincie Flevoland, in de Flevopolder en daarbinnen in Zuidelijk Flevoland, gemeente Zeewolde.

- De buurtschap Harderhaven heeft officiële blauwe plaatsnaamborden en heeft daarmee een eigen 'bebouwde kom', maar het heeft geen eigen postcode en plaatsnaam in het postcodeboek, voor de postadressen ligt het daarom 'in' Zeewolde.

- De Topografische atlas Flevoland (1) vermeldt - wat ons betreft ten onrechte - Harderhaven niet (meer?) als buurtschap (alleen als haven). Weliswaar heeft het gebied overwegend nautische en andere bedrijfsmatige functies, maar er staat ook een aantal woonhuizen en is daarmee, naast haven, ook als buurtschap te kwalificeren.

Terug naar boven

Naam

Naamsverklaring
De plaats ontleent haar naam aan de aan de overzijde van het Veluwemeer gelegen stad Harderwijk.

Terug naar boven

Ligging

- De buurtschap Harderhaven ligt bij de gelijknamige haven, rond de gelijknamige weg en de wegen Harderhaven, Harderwijkerweg en Harderdijk (N306), NO van Zeewolde. Buurtschap en haven liggen vanuit Harderwijk gezien gelijk als je Flevoland binnenkomt over de N302, aan de rechterhand.

- Vanuit Harderhaven loopt de Knardijk als N302 naar het Z naar Harderwijk. Deze dijk vormt hier de scheiding tussen het Wolderwijd in het Z en het Veluwemeer in het N. Vanaf de rotonde in de buurtschap loopt de Knardijk ook naar het W langs het water en iets verderop naar het N naar Lelystad-Haven. Dat gedeelte vormt de grens tussen Zuidelijk Flevoland in het Z en Oostelijk Flevoland in het N.

Terug naar boven

Statistische gegevens / bebouwing

De buurtschap Harderhaven omvat ca. 8 huizen (2 clusters van 4 voormalige dienstwoningen), een 10-tal woonarken en de haven met loodsen. De woonschepen zijn gesitueerd langs een landtong die een scheiding vormt tussen de haven en de vaarroute onder de Harderbrug. Tegenover de landtong bevindt zich de bedrijfsbebouwing (o.a. 2 scheepsmakelaars, die ook onderhoud en reparaties uitvoeren). In het N ligt een Scoutingcentrum. Tevens heeft Rijkswaterstaat een aantal panden in de haven ten behoeve van hun waterstaatkundige werkzaamheden, zoals betonning van de Randmeren en calamiteitenopslag van pompen en zandzakken.

Terug naar boven

Geschiedenis

De Harderhaven is - net als het Werkeiland Lelystad-Haven aan het andere, N uiteinde van de Knardijk -  in de eerste helft van de jaren vijftig gerealiseerd als werkhaven voor de aanleg van Oostelijk Flevoland. Aansluitend heeft het ook een rol vervuld voor de aanleg van Zuidelijk Flevoland. Er zijn destijds enkele dienstwoningen gebouwd voor bedienend personeel van gemaal Lovink en de toenmalige Hardersluis (tevens zijn de arbeiders, werkzaam bij de inpoldering, toen gehuisvest in woonarken). De woningen zijn daarom de oudste woningen van de gemeente Zeewolde, die als gelijknamige kern pas vanaf de jaren tachtig is ontstaan.

Aquaduct Veluwemeer in de N302 vervangt samen met de Harderbrug de vroegere Hardersluis. Om het wegverkeer en de scheepvaart zo min mogelijk hinder van elkaar te laten ondervinden, is uiteindelijk gekozen voor het aanleggen van een aquaduct en een brug.

Tegenwoordig is Harderhaven een plaats waar zowel gewerkt, gewoond als gerecreëerd wordt.

Terug naar boven

Recente ontwikkelingen

- Bestemmingsplan Harderhaven uit 2010 vervangt een 5-tal vorige, verouderde bestemmingsplannen.

- In 2015 heeft de provincie besloten dat de turborotonde in de N302 bij Harderhaven op termijn wordt vervangen door een ongelijkvloerse kruising. "De huidige turborotonde nadert het einde van haar capaciteit", aldus gedeputeerde Jaap Lodders. "Het is een belangrijke toegangspoort tot Flevoland vanaf de A28. Niet alleen voor woon-werkverkeer, maar ook voor de bereikbaarheid van recreatieve voorzieningen zoals Walibi en het nationaal evenemententerrein. Ook voor de bereikbaarheid van Lelystad Airport is het een belangrijke wegverbinding." De uitvoering vindt plaats in 2020. De komende jaren worden gebruikt voor de benodigde voorbereiding, waaronder het opstellen van een Milieu Effect Rapportage, planologische procedures en grondaankoop.

- Tot 1991 was er direct N van de buurtschap Harderhaven, en daarmee geografisch gezien tot de buurtschap te rekenen - aan de Pluvierenweg - een camping met een 6 holes golfbaan. In 1991 start hier Golfclub Harderwold en maakt er een 9 holes baan van. Vandaag de dag is het een 18 holes baan. Recentelijk is op het terrein Golfresort Harderwold gerealiseerd, een complex met luxe villa's en appartementen (beide als recreatie- of tweede woning).

Terug naar boven

Bezienswaardigheden

- In het N van de buurtschap ligt gemaal Lovink, weliswaar nét in de gemeente Dronten gelegen (de Hoge Dwarsvaart vormt hier de grens), maar praktisch gezien wel tot de buurtschap Harderhaven te rekenen. Het gemaal is als jong monument opgenomen op de concept-monumentenlijst. Elektrisch gemaal Lovink is de kleinste van de 3 gemalen van Oostelijk Flevoland. Dit gemaal is op 13 september 1956 in gebruik genomen na een bouwtijd van ongeveer 2 jaar.

Het gemaal heeft, tezamen met de gemalen Wortman (Lelystad-Haven) en Colijn (Ketelhaven), Oostelijk Flevoland drooggemalen. Op 27 juni 1957 is Oostelijk Flevoland officieel 'droog' verklaard. Het peil bij Lovink is dan gezakt tot 4 meter beneden NAP. Maar het verschil tussen droog en droog is een flink verschil. Op sommige plaatsen in de polder staan nog altijd grote plassen van een meter diep of meer. Het bemalen gaat dan ook verder. Het duurt nog tot maart 1958 voor het polderpeil van 5,2 meter beneden NAP voor de hoge afdeling wordt gehaald.

- Passend bij de moderne architectuur van gemaal Lovink is in de kopgevel, boven de hoofdingang het keramische reliëf 'Land en Water' aangebracht. Het keramisch reliëf is een kunstvorm die in de jaren vijftig en zestig van de vorige eeuw vaak is toegepast voor kunstwerken op of aan gebouwen. Het reliëf is ontworpen door Teun Roosenburg, zoon van architect Dirk Roosenburg die het gemaal samen met zijn twee medewerkers, Verhave en Luyt, heeft ontworpen.

De voorstelling ‘Land en Water’ is gebaseerd op de droogmaking van Oostelijk Flevoland. Links staat een landbouwer met klompen aan en een schop op de schouder op het vruchtbare land. Rechts zien we een visser met zijn blote voeten in het water staan. In zijn linkerhand houdt hij een grote vis. Over de dijk heen reiken zij elkaar de hand. De boodschap van het reliëf is duidelijk: op deze plek op de Harderdijk ontmoeten het water en het nieuwe land elkaar.

- Bij het gemaal ligt sluis De Blauwe Dromer uit 2002. De sluis zorgt voor een doorgang voor de recreatievaart naar de Hoge Dwarsvaart. Opvallend hier is het grote verschil in waterniveau (een verval van 5,20 meter).

- Bij gemaal De Blauwe Dromer ligt het gelijknamige kunstwerk. Kunstenares Jacqueline Verhaagen uit Amsterdam ontwierp een eiland in de vorm van een 5 meter hoge ringdijk met in het midden basaltblokken, beplanting en water. De doorsnede van het eiland is 45 meter. De naam verwijst naar de functie van de dijken als bescherming tegen water. We kennen 3 soorten dijken: waker, slaper en dromer:

De waker is de buitendijk die het water tegenhoudt, de slaper is de binnendijk die in noodgevallen het water keert als de buitendijk overgestroomd is, en de dromer is de dijk die landinwaarts ligt en alleen bij echt grote rampen dienst doet. De naam is ook een verwijzing naar het werkwoord dromen: afstand nemen en naar binnen kijken. Daarvoor is De Blauwe Dromer enigszins gekanteld. Aan de kant van het gemaal is de dijk iets lager, zodat de voorbijganger in het kunstwerk kan kijken. Het kunstwerk is op 4 juni 2002 door gedeputeerde Wubbo de Raad onthuld, die tevens de sluis in gebruik nam.

- In Nederland steunt het Wereld Natuur Fonds een reizend klimaatmonument, dat wordt toegekend aan gemeenten die klimaatbeleid hoog in het vaandel hebben staan en inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties nauw bij de uitvoering ervan betrekken. De prijs is een wisseltrofee en mag tijdelijk in een winnende gemeente staan. Het monument is een driedimensionale weergave van het internationale klimaatsymbool dat op initiatief van het Wereld Natuur Fonds is ontwikkeld. Het kunstwerk is 3 meter hoog en stelt de wereldbol voor als een brandende kaars, de poolkap smelt als gevolg van het broeikaseffect. Het symboliseert het belang van zuinig omgaan met energie en het verder verduurzamen hiervan.

In 2010 is Zeewolde voor de 3e keer winnaar geworden van het Nationale Klimaatmonument. Ditmaal samen met de gemeenten Dronten, Lelystad en de provincie Flevoland voor de inspanningen voor reductie van C02. Dat betekende dat het monument nu definitief binnen de provincie mocht blijven. De wereldbol is geplaatst op de rotonde nabij Harderhaven. Deze plaats is gekozen vanwege de centrale ligging tussen de 3 gemeenten.

- In het Veluwemeer, ten noord-oosten van de Knardijk, ligt het kunstwerk 'Steps Ahead'. Uit het water rijzen 7 grijze granieten blokken op die de vorm van een trap hebben. Het hoogste blok steekt ongeveer 4 meter boven het wateroppervlakte uit. De dijk van het nieuwe Flevoland en het oude Harderwijk verdiende een blikvanger, vond de Provincie Gelderland. Kunstenaar Adam Colton werd gevraagd een kunstwerk te maken. In mei 1996 werd de sculptuur geplaatst. Hangend aan een kraan legde Colton nog even de laatste hand aan het kunstwerk.

- Bij de turborotonde langs de N 302 staat een figuratief kunstwerk van een vrouw, getiteld 'Vruchtbaarheid'. Charlotte baronesse van Pallandt heeft het beeld in was of klei gemodelleerd en in brons laten afgieten. De onthulling vond in 1960 plaats bij de Hardersluis. De aanleiding voor dit kunstwerk was de voltooiing van het droogleggen van Oostelijk Flevoland in 1957. Het 9 ton wegende kunstwerk stond in de weg bij de werkzaamheden aan de nieuwe verbindingsweg tussen het oude en het nieuwe land. Begin 2002 heeft Rijkswaterstaat het van de oude plaats weggehaald. Het beeld heeft een nieuwe plaats gekregen en is op woensdag 29 januari 2003 onthuld ter gelegenheid van de officiële opening van de nieuwe vaste oeververbinding tussen Flevoland en Gelderland.

Terug naar boven

Jaarlijkse evenemten

- De watersportondernemers van Harderhaven organiseren op tweede paasdag de Dag van de Watersport, met veel verschillende attracties voor jong en ouder.

- Havenfeest (op een zaterdag of zondag in mei of juni).

Terug naar boven

Natuur en recreatie

- Direct N van Harderhaven ligt het Harderbos. Het Harderbos is een groene oase aan de oever van het Veluwemeer. Maak een wandeling over het vlonderpad, bezoek de vogelkijkhut of ga met de boswachter op zoek naar beversporen. Ook voor kinderen is er van alles te beleven, zoals het Ontdekbos en de Avonturenroute. In 1968 worden de eerste populierenbossen aangelegd in het Harderbos. Natuurmonumenten maakt er nieuwe oernatuur van. Natuur die steeds mooier, afwisselender en groter wordt. En in een razendsnel tempo, dankzij de vruchtbare kleigrond. In deze groene oase vind je opvallend dikke bomen. Dode bomen blijven hier liggen en vormen een voedselbron en woonplaats voor planten, paddenstoelen en insecten.

Wandelroute Groene Wissel Harderhaven (14 km) leidt je vanaf bushalte Harderhaven door het avontuurlijke Harderbos, met o.a. een hangbrugje, knuppelpaden en tweemaal met een trekvlot over kleine moerassen (ligt daar 's winter ijs op dan zijn die vlotjes niet te bedienen, de routebeschrijving leidt je dan over alternatieve paden). Daarna volgt een 'spannende' tocht door het Hans & Grietjebos, het Heksenbos en het Dwaalbos. Het bos ligt half in de gemeente Zeewolde (W van de Hoge Dwarsvaart), half in de gemeente Dronten (O van de vaart).

- Direct W van Harderhaven ligt natuurreservaat Harderbroek. Hier vind je uitgestrekte rietvelden, ruige moerassen, graslanden en pril oerbos. Het is een belangrijk leefgebied voor zeldzame moerasvogels als de roerdomp en zilverreiger. Je kunt het gebied verkennen via het laarzenpad; deze start bij de parkeerplaats aan het Ganzenpad. Vanaf hier loop je over een Laarzenpad door een prachtig stukje bos en over orchideeënweiden naar een vogelkijkhut. Daar heb je een prachtig uitzicht over het Harderbroek en kun je de vogels in het moerasgebied goed bekijken.

- In Harderhaven zijn diverse watersportondernemers gevestigd. Je kunt er o.a. parasailen.

Terug naar boven

Beeld

- Fotoserie van Harderhaven, van fotograaf Martin Stevens.

Terug naar boven

Links

- Jeugd en jongeren: - Scoutcentrum Harderhaven (Harderdijk 12) is het waterscoutingterrein van Scouting Nederland. Het is de thuishaven van Zeilschool Scouting Nederland en de ideale locatie voor weekend en zomerkampen. In 2015 is Z van de kern Zeewolde Scoutinglandgoed Zeewolde gerealiseerd. Voor nadere informatie daarover zie bij Zeewolde, kopje Landschap etc..

Reactie toevoegen